Tôi vốn thích sắm vai trò tư vấn và môi giới. Tư vấn giáo dục, pháp luật, du lịch, shopping, ẩm thực, giải trí, sức khỏe, dinh dưỡng, tâm lý tình cảm, hôn nhân gia đình… Tất tần tật những gì người ta hỏi tôi đều đáp cặn kẽ chẳng khác nào… Ms. 1080 và Mr. Google. Tư vấn rồi tất phải giới thiệu người A với người B, việc A tới việc B. Miễn phí. Chẳng hạnh phúc nào bằng khi nhìn thấy việc cần người, người cần việc tìm được đến nhau, cả đôi bên đều tưng bừng phấn khởi. Hồi đầu năm 2005, trên ti vi chiếu bộ phim truyền hình rất nổi tiếng của Mỹ là “Miss Match” (Bà mai) do Alicia Silverstone thủ vai chính. Trong phim, nhân vật bà mai Kate Fox chuyên làm công việc giới thiệu cô A với anh B. Trước khi đôi bên hẹn nhau, bà mai tư vấn cho họ nên hẹn nhau ở đâu, ăn mặc thế nào, nói gì cho phù hợp… Nghĩ thế này mình cũng làm được, tôi kiếm hai người đầu tiên làm “chuột bạch”. Người thứ nhất là anh chàng bảo vệ ngay tại tòa nhà tôi đang ở. Cậu bằng tuổi tôi, năm ấy mới hai mươi bảy, chưa từng có người yêu bao giờ. Có lẽ công việc không bao giờ cho phép cậu rời khỏi vị trí mà đi tìm hiểu. Cậu làm bộ phận an ninh có biên chế nhà nước ở một công ty xây dựng. Cao to, đẹp trai, hiền hậu, rất khéo tay trong các công việc sửa chữa điện nước và đặc biệt là nụ cười tươi rói dễ mến. Người thứ hai là cô gái chủ tiệm làm tóc mà tôi là khách quen đã 10 năm. Cô tốt nghiệp trung cấp Y rồi về salon tóc làm cùng hai chị gái. Cô hiền lành, thân thiện, khéo léo trong cách ứng xử, lành nghề nhất trong số ba chị em. Khuôn mặt trắng trẻo, xinh xắn với nụ cười sáng rực. Nhiều lần trong câu chuyện, tôi biết cô cũng mong tìm được một ý trung nhân. Ngặt nỗi việc của cô chỉ phục vụ cho phụ nữ. Quanh năm xoay quanh đầu tóc, gương lược, móng tay móng chân của phụ nữ, đàn bà, con gái, lấy đâu ra nam nhân mà kết bạn. Sau khi tính toán về mọi phương diện, tôi thấy chẳng đôi nào hợp nhau hơn thế. Tôi hình dung đến ngày họ làm đám cưới linh đình, khuôn mặt rạng ngời hạnh phúc, rồi con đàn cháu đống, chắt chút chít đủ cả. Đến bốn đời sau họ vẫn sẽ coi tôi là ân nhân, vì không có tôi thì lấy đâu ra mấy chục chút chít xinh đẹp như thế. Tôi ráo trước cả đôi bên, miêu tả tỉ mỉ về người kia cho người này, người này cho người kia. Cả hai đồng ý, hồi hộp, mừng rỡ. Tôi ấn định ngày cho chú rể tương lai đến salon tóc để cắt, gội, sấy. Hôm sau, tôi đến chỗ cô gái. Hồi hộp không kém. Thế nào? Ba chị em vui vẻ kể: Đúng như chị nói, cậu ấy rất được. Sau đó cậu ấy có mua của bọn em một lọ keo xịt tóc Davines và hẹn tuần sau đến… cắt tóc tiếp.

Tôi nín cười, tóc đâu mà cắt lắm thế. Mà tóc cắt hết rồi lấy gì để xịt keo. Tôi biết cậu chàng muốn chơi đẹp với ba chị em gái và về nhà sẽ không biết làm gì với lọ keo đắt tiền kia. Được thể, tôi gặp anh chàng nhút nhát và thao thao bất tuyệt tư vấn: Bước đầu tiên cậu phải lấy cảm tình cái đã. Đừng rủ người ta đi chơi vội. Như thế là thô lỗ và nóng vội. Làm thế nào để lấy lòng cô ấy ư? Con gái rất muốn được tự hào về người mình yêu. Những món quà tặng mà cô ấy có thể khoe được với bạn bè và chị em gái sẽ khiến cô ấy hạnh phúc, và sẽ khiến những người khác khen ngợi cậu. Cậu sẽ ghi điểm. Nhưng chớ tặng những món quà có giá trị vội, sẽ rất phô vì cậu mới chỉ gặp người ta có một lần. Tốt nhất hãy mang đến thứ gì để tất cả cùng vui vẻ. Chỗ đó lúc nào cũng đông phụ nữ. Hãy mua những đồ ăn được. Xoài xanh chẳng hạn. Chẳng đứa con gái nào mà không thích xoài xanh. Mà nhớ mua nhiều vào đấy. Kẻo người ta bảo cậu keo kiệt. Bước thứ hai, khi cậu và cô ấy đã thân thiết rồi, cậu sẽ phải… Tôi tiếp tục bài tư vấn trước anh chàng đồng niên đang ngẩn tò te.

Ngày hôm sau, vừa đi làm về tôi đã hỏi thất thanh: Thế cậu đã mua xoài xanh chưa? Cậu cười hì hì lắc đầu. Tôi giậm chân hỏi tại sao thế. Cậu vẫn hì hì. Những quả xoài xanh ngon lành vĩnh viễn không bao giờ xuất hiện. Cậu ta trốn biệt. Còn ba chị em cô gái thì mong ngóng, không dám hỏi tôi lý do tại sao. Tôi hỏi vặn cậu sao thế, cô ấy có điểm gì không được, mới đầu cậu cũng bảo cậu thích cô ấy kia mà. Cậu chỉ nói giản dị rằng điều kiện kinh tế của cậu chưa ổn định, lấy vợ lúc này e không tiện. Tôi lắc đầu bảo đã ai bắt cậu phải cưới đâu cơ chứ. Tôi cũng trốn biệt không dám sang tiệm gội đầu nữa, vì ngại giáp mặt với cô gái. Cuộc môi giới hôn nhân của tôi đã thất bại thảm hại mà không biết lý do vì sao. Thậm chí nhiều lúc tôi ngờ rằng bài tư vấn của mình đã gây tác dụng ngược. Cậu ấy thấy phức tạp quá, khó hiểu quá, khổ quá khi phải chinh phục và làm quen.

Hai năm sau, được tin cô gái lấy chồng, một Việt kiều định cư ở Úc. Đẹp trai, tốt bụng, gia đình nền tảng. Nhìn ảnh cưới của họ tôi thở phào nhẹ nhõm, như cất được gánh nặng. Trong cái không may có cái may. Giờ cô gái đã sinh con và định cư ở Sydney, đồng thời làm chủ một salon tóc đông khách bên ấy.

Lần môi giới thứ hai của tôi là cho chính cô bạn thân và một cậu người quen. Bận này là do tôi được cha mẹ hai bên nhờ vả: Cháu xem có đám nào thì giới thiệu giúp cho nhà bác. Thực chả còn gì bằng. Đôi bên cùng có nhu cầu. Mà cô bạn tôi rất xinh đẹp, tài năng, chẳng hiểu sao cứ ế mãi. Anh kia cũng vậy. Gia đình giàu có, nền tảng, đẹp trai, tử tế, thu nhập tốt. Đôi bên đều đã tốt nghiệp đại học. Không gì hợp hơn. Tôi lại mơ đến lúc không chỉ đôi cô cậu mà cả tứ thân phụ mẫu phải mang mâm quả đến để cảm ơn tôi. Tôi thông báo đã tìm được người rồi sắp xếp cho lần gặp thứ nhất hẹn nhau ở quán cà phê, lần gặp thứ hai ở rạp chiếu phim. Rút kinh nghiệm lần trước, lần này tôi kè kè đi cùng, vừa để đôi bên đỡ ngại, vừa ngồi quan sát xem có… sai sót gì không. Lúc ra về tôi tiếp tục màn tư vấn bổ sung cho bạn. Mặc gì, nói gì, làm gì. Tôi chắc mẩm thành công đến nơi. Bố mẹ chồng tương lai của cô bạn vờ tình cờ đến nhà tôi đúng lúc nàng cũng qua chơi. Hai ông bà nói chuyện với “con dâu” hơn tiếng đồng hồ. Tâm đầu ý hợp. Ngày hôm sau gọi điện cảm ơn tôi rối rít, khen cô gái xinh đẹp, thông minh và nết na. Bố mẹ bạn tôi cũng ưng chàng phò mã không kém. Lần gặp thứ ba, chàng tự đến đón nàng. Nhưng sau lần thứ ba, không có lần thứ tư nữa. Không một lời giải thích. Mãi nhiều tháng sau, tình cờ gặp mẹ chàng, bà mới tiết lộ, lần gặp cuối cùng ấy con trai bà về tâm sự với mẹ. Điều một, vừa gặp chàng, nàng đã kêu lên “Anh đổi xe à?”. Chàng bảo hôm ấy chàng mượn chiếc xe cũ hơn của cậu em, trong khi lần trước cậu đi chiếc xe sang hơn. Vậy mà nàng để ý ra ngay, như vậy là rất thực dụng. Điều hai, chàng nhìn thấy bố nàng lúi húi trong bếp trong khi nàng đang ở nhà. Con gái vậy là lười biếng. Điều ba, đã hẹn giờ rõ ràng mà nàng còn trang điểm rất lâu, để chàng đợi ở dưới nhà. Điều bốn… điều năm… Tóm lại, trong con mắt chàng, nàng là người thực dụng, biếng nhác, trọng hình thức, coi thường người khác, không tự kiểm soát nổi thời gian… Trong khi đó, bố mẹ chàng thì thực sự tiếc cô con dâu hụt. Họ cho rằng chàng quá khó tính.

Còn tôi, sau phi vụ môi giới hôn nhân không thành thứ hai và thêm vài lần thất bại nữa mà không hiểu nổi tại sao những “cặp đôi hoàn hảo” như vậy lại không thể tương thích với nhau thì tự dưng tin vào truyền thuyết về tình yêu. Người nam, người nữ từ thời Bàn Cổ vốn là chung một thân thể. Thân thể ấy mang cả đặc tính nam và đặc tính nữ với hai mặt trên một cái đầu. Nhưng chính điều đó cũng gây ra xung đột khổ sở khi trong một con người cứ tự tranh đấu với nhau, nửa này muốn làm việc nọ, nửa kia muốn làm việc khác. Cuối cùng họ đành xin ông Trời tách thân mình ra để ai làm việc nấy cho tự do, thoải mái. Trời tách hai nửa thân thành hai con người riêng biệt. Lúc xa rồi, họ mới thấy nhớ nhung, quyến luyến nửa còn lại nên mải miết đi tìm. Tìm thấy rồi thì không thể tách rời được nữa nên gọi là tình yêu. Trong Kinh thánh, Eva được Thượng đế tạo ra từ một xương sườn của Adam. Khi họ nên duyên, đó là lúc thành “một xương một thịt”. Xương thịt dính liền lại như cũ. Hai nửa phải như chìa khớp với khóa, từng răng cưa li ti phải chập được thành một. Thời hiện đại người ta dùng khóa từ, khóa số. Khóa loại gì cũng phải có mật mã riêng mới mở được. Cái mật mã ấy, ngoài chính chủ nhân của nó ra thì người ngoài cuộc không thể hiểu nổi. Có lẽ những nửa mà tôi cố gắng tác hợp cho họ nhưng không thành ấy là vì không đúng mật mã chăng. Bởi “Yêu người yêu cả đường đi”, khi yêu, người ta chấp nhận mọi cái xấu của người kia, thậm chí còn thấy cái xấu ấy là đáng yêu. “Lỗ mũi mười tám gánh lông/ Chồng yêu chồng bảo râu rồng Trời cho/ Đêm nằm thì ngáy o o/ Chồng yêu chồng bảo ngáy cho vui nhà/ Đi chợ thì hay ăn quà/ Chồng yêu chồng bảo về nhà đỡ cơm/ Trên đầu những rác cùng rơm/ Chồng yêu chồng bảo hoa thơm rắc đầu”. Vì thế trước những cặp không đẹp đôi, quá chênh lệch và cập kê nhiều phương diện, thiên hạ hay băn khoăn tự hỏi “Tại sao họ lại có thể yêu được nhau?”. Người ta bắt đầu tính đến các động cơ khác ngoài tình yêu.

Tuy nhiên mật mã tình yêu cũng giống như mật mã khẩu vị. Rất khó lý giải tại sao người này coi mắm tôm là món ăn không thể thiếu trong khi người khác coi đó là cơn ác mộng, người kia nghĩ sầu riêng là loại trái cây tuyệt hảo thì người nọ lại thấy đấy là cực hình. Trời sinh ra thế. Chính bản thân họ cũng không thể lý giải được điều đó. Tỉ dụ như trong y học, người ta có nhắc đến một căn bệnh rối loạn tâm thần là bạo dâm. Kẻ bạo dâm khi hành sự thường phải gây đau đớn về thể xác cho bạn tình thì mới đạt được khoái cảm. Người bình thường gặp kẻ bạo dâm coi như gặp ác mộng, thậm chí có thể kiện ra tòa. Nhưng nếu một bệnh nhân khổ dâm được gặp người bạo dâm thì như cá gặp nước. Khổ dâm là một hành vi rối loạn tính dục khác, chỉ có thể tìm thấy khoái cảm khi bị người khác hành hạ, đánh đập, gây đau đớn lên thể xác của mình.

Trong cuộc sống, thi thoảng tôi hay gặp những nam nhân là người thành đạt, tài năng, song có một nhược điểm khó chịu nổi, ấy là có thể tự nói về mình cả tiếng đồng hồ không biết chán, người khác khó chen được vào câu nào. Nếu người đối thoại muốn nói gì thì chỉ nên nói những câu ca ngợi và ủng hộ anh ta là đủ. Những lúc ấy, tôi tự hỏi tại sao những người như vậy có thể tồn tại song song bên cạnh một cá thể khác. Việc phải nghe một người cứ tự ca ngợi và huyễn hoặc về bản thân rất dễ gây xì trét, dù là chỉ 15 phút đồng hồ. Vậy sao có người chịu nổi, thậm chí yêu nổi những con người như vậy. Ngược lại, những người vợ của họ, sau đó tôi được biết, là những phụ nữ rất đỗi bình thường, không có gì xuất sắc, nổi trội về nhan sắc và tài năng. So sánh với đức ông chồng thì kém một trời một vực. Nhưng mã số tình yêu là ở chỗ đó. Nếu như ông chồng có một ngàn tham vọng và mục tiêu, tất cả chỉ phục vụ cho một việc là khiến cho mình trở thành người đáng ngưỡng mộ nhất thế gian, thì bà vợ chỉ có một tham vọng và mục tiêu duy nhất, đấy là chồng, và làm cho chồng trở thành người đàn ông đáng ngưỡng mộ nhất thế gian. Họ có thể ngày này qua ngày khác ngưỡng mộ và lắng nghe những lời tự cao tự đại của chồng không biết chán. Giống như một cặp bài trùng bạo dâm và khổ dâm. Những người có thể khiến ta cảm thấy bị khủng bố và hành hạ về tinh thần khi cứ phải lắng nghe họ “tự sướng” thì lại được gặp những người có nhu cầu muốn làm fan hâm mộ trung thành cả cuộc đời. Cũng có những anh chàng đẹp trai từng milimet, mà ý trung nhân lại nhiều tuổi hơn, nhan sắc thường thường bậc trung, hay những cô nàng trẻ trung, xinh đẹp, yêu một gã xấu trai, hoặc già nua, ắt luôn bị thiên hạ vu cho động cơ tiền bạc. Tôi e rằng không phải trường hợp nào cũng như vậy. Những người kia, họ nắm một mã số mà những người ngoài cuộc, những kẻ môi giới hôn nhân nghiệp dư như tôi không bao giờ có thể nhìn thấy.