Dẫu vậy, tôi vẫn chạy ra sau nhà, cạy hết đám hạt dưa trên người mấy pho tượng đất nhỏ ra, dùng nước đục rửa sạch, bỏ vào vạt áo vò cho thật khô, rồi từng hạt từng hạt xếp lên một tấm ván gỗ nhỏ.

Tạ ơn trời đất! Ông ngoại mấy ngày không kiểm tra cái hộp, cũng chẳng có ai ra sau nhà. Hạt dưa khô đi lúc nào không hay. Thừa lúc không có ai, tôi bèn đem chúng trả về chỗ cũ.

Chuyện hạt dưa cuối cùng cũng yên ổn qua đi. Ông ngoại lại mím chặt môi, không nói một lời, mặt âm trầm, buồn bã uống rượu.

Chán quá đi mất. Thời tiết vừa oi vừa nóng, cứ như bị nhốt trong lồng hấp, trừ dì út ra, những người khác đều ủ rũ như thể héo tàn.

Dì út thì vô cùng vui mừng. Ăn cơm xong, dì liền chải mái bím tóc dày đen nhánh, dặm phấn lên má. Trang điểm xong xuôi, dì soi gương trước sau trái phải. Chẳng thèm báo tiếng nào với người trong nhà, cứ thế lén lút chuồn mất. Cậu út bảo tôi rằng dì út đi tìm cậu Trương lái máy kéo rồi.

Trời hạn hán. Tượng đất nhỏ bị phơi nứt cả thân, rụng cả tay; lợn nái nằm lì trong chuồng, im lìm phơi cái bụng lớn, gà con vịt con đều trốn vào chỗ mát.

Đặc biệt là con Ngốc, bị phơi nắng trông càng đáng thương hơn!

Trước cửa nhà bà ngoại có xích một con chó bằng xích sắt. Lông nó vàng vàng, xù xù, dài dài, gió thổi qua liền ánh lên sắc vàng rực rỡ. Nó to con, chân vừa to vừa khỏe, mỗi khi chạy là rung chuyển cả bộ lông, oai phong lẫm liệt. Một con chó tốt như vậy, lại bị gọi là "Ngốc".

Con Ngốc lợi hại lắm đấy. Bà ngoại bảo, có một lần, nó cắn bác canh đất rướm đầy máu ở bắp chân, vì thế mà bị trận đòn suối chết tươi, lông trên đuôi cũng bị cắt mất một nhường để mang đi đắp vết thương cho người ta. Kể từ dạo đó, cổ nó bịòng khóa xích.

Tôi sợ con chó này, không dám đến gần nó. Chỉ dám đứng từ xa nhìn sang. Bà ngoại bảo, chó không cắn người nhà. Nhưng tôi vẫn sợ, cứ cảm giác đôi mắt nó như đang bốc lửa.

Trời nóng thế này, nó cũng ủ rũ nằm bẹp dưới hàng rào gỗ sồi, lè dài lưỡi, thở hồng hộc. Tôi thử bưng một chậu nước lạnh, rón rén bước lại gần nó. Nó có vẻ muốn đứng dậy, nhưng chỉ nhúc nhích thân mình, lại không thành công. Tôi đặt chậu nước xuống bên cạnh nó, nhẹ nhàng ngồi xổm xuống, thon thót tim vuốt ve bộ lông của nó. Nó đắc ý, ngửa người, duỗi chéo chân, híp mắt, rụt đầu lại. Thế là tôi lại dùng sức vò nó, gãi nó, đấm nó.

Cuối cùng nó cũng bị tôi thu phục! Tôi đã có một người bạn mới.

Người bạn mới rất thân thiện với tôi. Ngày nào ăn cơm, bà ngoại cũng hấp những chiếc bánh bao xốp mềm. Ăn no rồi, tôi thế nào cũng lấy thêm nửa cái, cầm trong tay, giả vờ nhét vào miệng rồi đi ra ngoài, bà ngoại thể nào cũng nói: "Ăn bao nhiêu lấy bấy nhiêu, lãng phí lương thực là tội trời tru đất diệt đấy." Tôi liền đáp: "Con vẫn chưa ăn no mà." Mặc kệ bà cằn nhằn thế nào, tôi liền tót ra khỏi cửa nhà, chạy ra tới cổng lớn.

Con Ngốc vừa thấy tôi, liền lỏn chỏn đứng phắt dậy, duỗi chéo chân trước, vươn đầu, vẫy đuôi kịch liệt. Tôi ngồi xuống đất, nó lập tức nằm rạp xuống, gác hai chân trước lên đùi tôi. Tôi nhét bánh bao vào miệng nó, nhìn nó nhai ngấu nghiến, trong lòng không kìm được mà trào dâng một thứ cảm giác tự hào và chiến thắng chưa từng có: Con Ngốc là của tôi!

Sau bữa tối, trong nhà văng vẳng tiếng bát đũa khua lất phất. Ông ngoại ngậm tẩu thuốc lá sợi lại ngồi xổm ra vườn rau rồi; cậu út đan lồng để ra sông lớn bắt cá; bà ngoại xách thùng cám lợn, vừa ra khỏi cửa đã kêu quác quác quác; nhiệm vụ của tôi là lùa gà. Ra kho lấy một nắm kê trong bao tải, rắc vào thùng giấy, gà con liền ngốc nghếch nhảy vào, chíp chíp chíp cúi đầu mổ ăn. Gặp con nào nghịch ngợm, đứng bên thành thùng giấy, ngó đông ngó tây, tôi đành phải chộp lấy nó, trùm vải xô lên, bưng thùng giấy ra góc tường phía nam nhà bếp lớn.

Làm xong việc này, tôi có thể ôm con Ngốc ngắm trời. Bầu trời phía tây lúc chập tối mới đẹp làm sao!

Mặt trời lặn xuống núi. Chân trời vắt vẻo ráng chiều, chỗ đậm chỗ nhạt. Có đám đỏ rực, có đám hồng phấn, lại có đám vàng óng. Đám đỏ rực giống như lửa trong lò, hồng phấn giống như lưỡi mèo con, vàng óng giống như đuôi gà trống lớn. Màu đậm của chúng dần nhạt đi, màu nhạt lại càng thưa thớt, những vì sao liền chớp mắt nhảy ra. Sao vừa nhảy ra, thím Hầu nhà hàng xóm đã oang oang cái giọng to tướng sang trò chuyện rồi.

Thím Hầu kể chuyện là cừ nhất. Lúc kể chuyện quỷ thần, không nheo mắt ngâm nga lung tung thì cũng há hốc miệng, đấm ngực dậm chân. Cứ thế, thím ấy thường xuyên làm rơi tàn thuốc lá xuống quần. May là quần của thím ấy bẩn kinh khủng, cứng như da trâu, thế nên cũng chẳng thể thiêu cháy thủng lỗ nào.

Trong nhà bếp tràn ngập mùi khói vàng cay xè, mùi mồ hôi đất bùn. Tôi nghe mệt rồi, nghe chán rồi, liền ra ngoài hóng gió.

Đêm mùa hè mát mẻ vô cùng. Tiếng ếch nhái bên sông chốc chốc lại kêu ộp oạp. Khắp bầu trời sao chi chít, không khí thật trong lành. Con Ngốc biết tôi ra ngoài, liền gừ gừ kêu lên. Tôi chạy tới, gãi cho nó.

- Con Ngốc, mày xem, ngôi sao nào trên trời sáng nhất? - Tôi giữ đầu nó lại, bắt nó ngẩng lên nhìn trời. Nó ngoan ngoãn ngửa cổ.

Tôi lại hỏi: - Con Ngốc, mày xem ngôi sao nào giống tao? - Nó chỉ hất người lên một cái. - Đồ ngốc nghếch! Quả là "đồ ngốc"! - Tôi mắng nó, ấn nó ngã xuống, bản thân không kìm được mà cười khúc khích.

- Nửa đêm nửa hôm, cười cái gì ở ngoài thế? Vào đây mau lên. - Bà ngoại tì vào khung cửa gọi tôi, tôi vội vã cắm cổ chạy ngược vào. Trở lại trong nhà, câu chuyện đầu Ngô mình Sở của thím Hầu sắp kể xong rồi, tôi nhảy lên sảnh kháng để trải chăn, đợi tôi lề mề làm xong, đôi bàn chân to của thím Hầu đã vang lên ngoài sân rồi.

Bà ngoại tiễn thím ấy ra tận cổng lớn, cài then cửa, kéo rèm lại, rửa chân xong, chúng tôi liền lên sảnh kháng.

Tôi ngủ không được. Tôi đang nghĩ đến ông ngoại, nghĩ đến những lời ông nói với tôi ở vườn rau hôm đó. Tôi càng nghĩ càng thấy lạ, không kìm được mà lay bà ngoại thức dậy, hỏi bà: "'Liên Xô già' là ai vậy?"

- Ở đầu đông ấy.

- Có phải cái nhà trồng rất nhiều hạt hướng dương, mà đứng ở cửa sổ là nhìn thấy ấy không?

- Ừ. Ngủ mau đi, mai còn phải dậy sớm đấy.