Trước khi các thần tạo ra muôn vị thần

Thấy ánh bình minh đầu tiên rạng rỡ,

Bạch Mã trên Thung lũng Ngựa Trắng kia

Đã tạc hình sâu trong lòng cỏ.

Trước khi các thần tạo ra muôn vị thần

Kịp uống say sưa lúc hừng đông ló rạng,

Bạch Mã trên Thung lũng Ngựa Trắng kia

Đã bạc phơ trên sườn đồi năm tháng.

Hết thuở này qua đến muôn thuở khác,

Trải muôn trùng niên kỷ đất Britannia,

Nơi rặng đồi tây đạn bom cùng yên ả,

Bạch Mã vẫn lặng thầm ngắm nhìn xa.

Bởi Bạch Mã tường tận đất England

Từ thuở chưa một ai hay biết;

Người thấy mái chèo đầu tiên cong gãy,

Thấy trời sụp đổ, thế gian tận diệt,

Ôi Chúa ơi, tự thẳm sâu muôn đời.

Bởi ngày tận thế đã lùi vào xa vắng,

Và chúng ta nay sống giữa cõi trần

Tựa đứa con một kiếp đời tái sinh,

Như giống người kỳ dị sót lại nhân gian

Sau một ngày phán xét oai linh.

Bởi ngày tận thế đã lùi vào xa vắng,

Thuở bờ cõi cùng kiệt trỗi dậy tự do,

Khi Rome chìm sâu trong hoang phế nô lệ,

Và vầng thái dương đắm giữa đại dương mờ.

Khi vầng nhật của Caesar rụng khỏi vòm trời

Và ai biết lắng lòng lắng tai nghe kỹ

Sẽ chỉ nghe thấy tiếng lao mình quằn quại

Của muôn tộc người giữa màn đêm u tối.

Khi muôn dặm cùng trời ầm ầm tiến tới

Dưới ánh đuốc bập bùng cùng lửa giàn soi,

Và ngàn vạn nẻo đường cùng quy về Rome

Dập dềnh mặt người ngỡ bọt sóng nổi trôi,

Như bóng hình chập chờn trong mộng mị.

Từng đoàn người rong ruổi từ miền đông tới,

Băng qua sông dài cùng bình nguyên lửa trút;

Cỏ cây ngỡ hoa khổng lồ nghìn trượng,

Vòm trời vằn vện tựa da loài cọp dữ,

Nhuốm màu sắc u trầm mưa nhiệt đới.

Nơi đỉnh non tráng men ngút ngàn đất Ind

Bao bọc lấy một đỉnh thiêng cao vút,

Chốn đại bàng ngàn xưa tụ về bên mép đá,

Sải cánh khổng lồ tựa hàng tổng lãnh thiên thần,

Cùng uống trọn thánh thể của vầng nhật nguyệt.

Và đoàn người tràn xuống từ cõi bắc phương,

Vùng đất mênh mang hoang vu cô độc,

Nơi phép thiêng trói buộc thèm khát cùng sinh linh,

Nơi mưa hóa thành làn bụi bạc lung linh,

Và biển cả đóng thành khối ngọc thạch xanh khổng lồ.

Một Hình Bóng mờ ám lặng lẽ chuyển dịch

Soi bóng giữa gương đêm cùng băng tuyết mênh mang,

Khiến chim muông cầm thú đều khiếp đảm bạc màu,

Tựa như cái chết cùng lời nguyền rủa rợn rùng

Bỗng chốc đánh bạc trắng mái đầu người sống.

Tiếng gào thét rặng cọ cùng trăng tím biếc,

Hay tiếng gầm gào của sương giá bọt bờ khơi,

Cứ dội mãi vào một chốn thâm nghiêm nhất,

Tiếng huyên náo của muôn dòng giống xa xôi

Cứ thét gào, đáp lời quanh thành lũy Rome.

Cái chết buông trùm lên Hoàng đế,

Và bóng đêm bủa ngập Giáo hoàng:

Chỉ riêng Alfred nấp giữa bụi cỏ sâu

Vẫn mài giũa lòng mình bằng niềm hy vọng.

Một tộc người biển cả mù quáng hơn đại dương

Tràn ngập khắp bờ cõi đất đai chàng,

Nhưng Alfred vẫn hiên ngang đứng dậy đương đầu,

Chân bám chặt đất, tay bấu lấy trời xanh,

Dẫu lảo đảo nghiêng ngả, vẫn gắng gượng đứng vững.

Chàng đẩy lùi quân thù bằng giáo nhọn cùng xẻng cuốc,

Bằng những chiến hào và tường đất tuyệt vọng xây,

Dẫu quân giặc xô nghiêng cả mặt khiên chắn,

Và gầm rống thét gào mỗi bận chàng ngã lảo đảo;

Chẳng một bóng quân cứu viện nào tới tay.

Bằng mảnh gươm gãy, chàng đánh bật quân thù

Tháo lui đôi chút về phía bờ biển biếc,

Để đổi lấy một giờ hòa bình thở dốc,

Giữa bốn bề gầm rống chẳng chịu ngơi ngớt,

Với vương miện vàng cùng dải lông cừu khoác chặt,

Chàng định ra luật lệ dưới bóng một cội cây.

Người phương Bắc ồ ạt kéo đến đất ta,

Một đạo kỵ sĩ không hề có Chúa Kitô:

Kẻ chẳng hề biết đến cây cung hay ngòi bút,

Những kẻ to lớn, đẹp đẽ nhưng cuồng ngông dại khờ,

Đến từ phía rạng đông và muôn trùng biển cả.

Những cánh thuyền quái dị đứng sững trên sóng biếc

Chất đầy vàng bạc kỳ lạ cùng lửa cháy ngút trời,

Lũ người rậm râu lông lá, gớm ghiếc như tội lỗi,

Đầu đội sừng nhọn hoắt, rầm rộ lội bước qua

Lớp bùn lầy ven bờ biển dài thấp thoáng.

Thành quách xứ ta rúng động dưới gót những bạo vương

Mang hàm râu đỏ thắm như vệt máu tươi:

Trần gian biến thành cõi hoang tàn nơi chúng giẫm đạp,

Chúng hạ cả cây thập tự nhân từ của Thiên Chúa

Đem chẻ ra làm củi đốt qua ngày.

Linh hồn chúng trôi dạt tựa biển khơi,

Mọi thành quách cùng xứ sở êm đềm trù phú

Chúng chỉ nhìn bằng đôi mắt nặng nề đờ đẫn,

Rồi thẳng tay đập nát bằng đôi tay sắt thép cuồng tàn.

Các vị thần của chúng còn sầu thảm hơn đại dương,

Những vị thần mang ý chí lang thang vô định,

Kêu gào đòi máu tựa loài thú dữ trong đêm,

Tiếng rên xiết thê lương dội từ đồi này sang đồi khác.

Chúng sừng sững tựa rừng cây di động khắp mặt đất,

Cũng to lớn khổng lồ và vô tri ngây dại,

Ấy thế mà chúng vươn tay đoạt lấy cả trời xanh,

Và tuyệt nhiên chẳng có một cánh tay cứu giúp.

Chúng sinh sôi như chim muông trong rừng thẳm nước Anh,

Bén rễ sâu tựa rặng hoa hồng dại,

Lúc Alfred tìm đường trốn sang Athelney

Ẩn mình tránh khỏi những làn cung tên của chúng.

Chẳng còn sót lại manh giáp trụ xứ Anh,

Chẳng còn sót lại bất kỳ điều gì của người Anh nữa,

Khi Alfred dạt vào vùng Athelney

Để gánh vác danh phận một vị vua nước Anh.

Bởi trận động đất này nối tiếp trận động đất khác

Đã nhổ bật tận gốc cội cây xứ Wessex;

Vòng xoáy nghiệt ngã của ách dị giáo tàn hung

Đã cuốn phăng tổ tiên chàng như cành que rều rác

Khi một trận đại hồng thủy giáng xuống đại dương.

Và những bậc minh vương hiển hách xứ Wessex

Đều kiệt sức rồi gục chìm trong biển máu đào,

Ngay cả linh hồn họ giữa cơn khốn cùng cùng cực

Cũng xám xịt dần, mờ mịt lụi tàn dần,

Bên cạnh những vị chúa tể tử trận chốn Lyonesse

Cùng đức vua vĩ đại vĩnh viễn chẳng quay về.

Và Thiên Chúa của Rồng Vàng uy dũng

Đành câm lặng sững sờ trên ngai báu,

Còn vị chúa tể mang biểu tượng Rồng Vàng

Lủi thủi chạy trốn một mình giữa rừng sâu.

Và nếu có lúc chàng trèo lên đỉnh cao may mắn,

Cắm ngọn cờ chiến thắng ở tiền phương,

Thì luân hồi xoay vần như bánh xe trở lại,

Lại điêu tàn cùng cơn mưa thiêu đốt đổ ập xuống,

Và tất cả lại bắt đầu từ đống tro tàn.

Vua Alfred chẳng còn lại gì trong tay

Ngoài những giọt lệ nhục nhằn vì căm giận,

Nơi hoang đảo nằm giữa dòng sông trôi,

Vào những năm tháng tàn tạ của đời chàng.

Nơi hoang đảo nằm giữa dòng sông trôi,

Chàng quỵ ngã, gối đầu gục xuống đất:

Và chàng đọc thấy, khắc bằng ngòi bút sắt,

Rằng Chúa trời đã chán ngán người xứ Wessex

Nên trao trọn non sông, đồng ruộng lẫn đầm lầy

Cho lũ ác quỷ hung hãn từ biển cả.

Và chàng bỗng thấy trong một bức tranh nhỏ,

Bé xíu và xa xăm tựa thuở nào,

Mẹ chàng ngồi chốn đại sảnh Egbert,

Chỉ cho chàng xem một cuốn sách nhỏ xinh,

Nơi Đức Mẹ Mary áo xanh ngọc bích ngồi nơi máng cỏ,

Bên Chúa Hài Đồng dát vàng đang mải đùa chơi.

Họa phẩm tác tạo theo nét vẽ nhẫn nại của thầy tu,

Từ vỏ sò ánh bạc cùng sắc đỏ thắm mầu máu,

Khắc họa những khung cảnh nhỏ nhoi mà rợn ngợp,

Tựa những lỗ khóa hé nhìn vào thiên đường và hỏa ngục.

Trên ốc đảo Athelney giữa lòng sông trôi,

Với dòng nước êm đềm lững lờ lướt qua,

Trong sắc màu của đức tin thuần khiết dường ấy,

Vạn vật bỗng ùa đến trước mắt chàng, từ mặt trời đến ngọn cỏ dại,

Cho đến khi ngọn cỏ thật sự trở về làm ngọn cỏ,

Và cái cây cuối cùng cũng rạng rỡ thành cái cây.

Muôn hoa nở rộ rõ ràng đến kinh ngạc,

Dễ đọc tựa như trang sách trẻ thơ,

Hay như gương mặt tri kỷ soi tỏ trong gương kính;

Chàng ngước nhìn; và kìa, Đức Mẹ hiển linh,

Bà đứng đó, dịu dàng vuốt ve ngọn cỏ cao xanh tốt

Như người kỵ sĩ vỗ về chiến mã của mình.

Gương mặt Người tựa lời mở lòng chân thật

Khi những bậc dũng cảm cất lời đoan nguyện,

Đến cả sắc màu trên vạt áo Người khoác

Còn tươi sáng hơn ngàn vạn tin lành.

Người không cất lời, chẳng hề ngoảnh lại,

Cũng chẳng buông một dấu hiệu xa xôi,

Người chỉ đứng thẳng khoan thai thanh thản,

Giữa ngàn hoa khoe sắc ở Athelney,

Bên cạnh dòng nước êm đềm lững lờ trôi.

Một viên ngọc tổ tiên mờ mịt sắc hương

Còn vướng trên giáp trụ xám xịt tả tơi,

Chàng giật phăng ném xuống chân Đức Mẹ:

Nơi mà hàng thế kỷ sau, bằng những bước chân chậm rãi,

Người đời từ giảng đường, phố xá và dinh thự kéo về,

Đã tìm thấy viên ngọc nằm nguyên chốn ấy.

"Hỡi Mẹ Thiên Chúa," kẻ lưu lạc cất lời,

"Con chỉ là một ông vua hèn mọn,

Chẳng dám nài xin điều các thánh cầu mong,

Để được tỏ tường những huyền cơ bí mật.

"Cổng thiên đường là cánh cổng đáng sợ,

Còn hãi hùng hơn cả cửa hỏa ngục sâu;

Con đâu dám phá tan ánh quang huy then cài khóa chốt,

Hay mưu cầu thấu suốt điều các cổng canh phòng,

Một điều quá đỗi tuyệt vời khôn xiết kể ra.

"Nhưng xin Mẹ đoái thương cõi trần đáng thương này,

Mảnh đất nhỏ bé mà con hằng gắn bó,

Liệu những gì hằng có sẽ đời đời tồn tại,

Hay trái tim chúng con sẽ vỡ òa trong hạnh phúc tột cùng

Khi trông thấy bóng quân xâm lăng cuốn xéo đi?

"Khi cây cung cuối cùng gãy vụn, hỡi Nữ Vương,

Và ngọn lao cuối cùng đã phóng khỏi tay,

Dưới vòm trời chiều xanh xao buồn thảm,

Tay giương cao cây thập tự hoang tàn,

Nằm yên nghỉ dưới lớp cỏ ấm nồng miền tây xứ sở,

Liệu chúng con có được trở về chốn quê nhà?"

Một tiếng nói vang lên, tựa tiếng người mà thanh cao vời vợi,

Tựa túp lều tranh vươn tít tận đỉnh trời mây;

Hay như người nông nô nơi chòi rơm thửa ruộng

Vẫn ngồi bên bếp lửa tồi tàn như mọi bận,

Bỗng nghe trên mái nhà trơ trọi già nua của mình

Tiếng gác chuông ngân nga bừng lên câu hát.

"Cửa thiên đàng chỉ khép hờ lơi lỏng,

Chúng ta chẳng hề gìn giữ của báu nơi đây,

Kẻ cày thuê cục mịch nhất cũng có thể dễ dàng

Bước đến bên ta thật lặng lẽ bất ngờ

Ngay giữa một ngõ hẻm hoang vu.

"Và bất kỳ cô bé thơ ngây nào dạo bước

Trong những ý nghĩ thiện lương thầm kín,

Cũng có thể vượt qua lính gác của Ba Vua

Để chiêm ngưỡng những điều dấu yêu mà đáng sợ

Mà ta hằng cất giấu tận đáy lòng.

"Kẻ bần cùng nhất lầm lũi trên cánh đồng xám xịt

Khi vầng thái dương đã khuất dạng sau đồi,

Lại nghe thấy giữa muôn vì tinh tú,

Qua cánh cửa bóng tối khép hờ hé mở,

Hội đồng cổ xưa nhất của muôn loài vạn vật,

Lời luận bàn của Ba Ngôi Hiệp Nhất.

"Cửa thiên đàng chỉ khép hờ lơi lỏng,

Chúng ta chẳng hề gìn giữ vàng ngọc châu báu,

Con người có thể đào bới tận cội nguồn vũ trụ,

Hay đọc tỏ tường tên của tội lỗi không tên;

Nhưng liệu kẻ ấy sẽ bại vong hay toàn thắng,

Chẳng người lương thiện nào được báo trước tỏ tường.

"Kẻ phương Đông có thể nhìn sao đoán vận,

Định rõ thời cơ cùng vinh hiển muôn phần,

Nhưng những kẻ mang ấn dấu thập tự Chúa Kitô

Lại hân hoan bước đi trong tăm tối.

"Kẻ phương Đông có thể lục tìm trong kinh sử

Để mong cầu danh vọng cùng số mệnh rạng ngời,

Nhưng những kẻ uống dòng máu của Thiên Chúa

Lại cất cao tiếng hát bước vào nỗi sỉ nhục của mình.

"Kẻ thông thái biết rõ những điều tà ác

Đang khắc ghi trên vòm trời cao rộng,

Họ khêu ngọn đèn sầu, gảy lên khúc đàn buồn,

Lắng nghe tiếng đập cánh màu tía nặng nề,

Nơi những vị vua luyến thần đã bị lãng quên

Vẫn ngấm ngầm toan tính giết chết Chúa Trời.

"Kẻ thông thái biết tường tận mọi điều tội lỗi

Dưới những bóng cây vặn vẹo khẳng khiu,

Nơi những kẻ sa đọa mòn mỏi trong hoan lạc,

Và con người rệu rã chán chường men rượu xanh,

Ngấy đến tận cổ những biển đời đỏ thẫm mầu máu.

"Nhưng con cùng tất cả con cái của Chúa Kitô

Đều chất phác dại khờ mà dũng cảm kiên trung,

Các con có những cuộc chiến gian nan khôn bề chiến thắng,

Cùng những linh hồn trầy trật khôn bề cứu rỗi.

"Ta chẳng hé lộ điều chi để vỗ về an ủi con,

Phải, chẳng có gì thỏa mãn ước mong con cả,

Ngoại trừ việc bầu trời sẽ còn tối sầm thêm nữa,

Và sóng biển sẽ còn dâng cao cuộn trào hơn.

"Màn đêm sẽ phủ chụp xuống đầu con gấp ba lần tăm tối,

Và vòm trời sẽ là chiếc vòm bằng sắt lạnh căm.

Liệu con có tìm thấy niềm hân hoan không cần lý do,

Phải, một đức tin sắt son dẫu chẳng chút hy vọng nào?"

Ngay khi Người dứt lời, bóng hình Người tan biến,

Chàng cũng chẳng thốt nên nổi một lời,

Chàng chỉ đứng lặng ngắt như tờ

Dưới vành mũ trùm sụp xuống của màn đêm cổ độ,

Nghe lũ người biển cả đang đập phá tan tành cánh rừng

Tựa ngọn triều dâng cuồn cuộn từ đại dương đổ về.

Chàng chỉ nghe thấy lũ người dị giáo,

Mang đôi mắt xanh lơ lạnh lùng tàn nhẫn,

Đang hát vang về một tội ác dã man

Do một vị vua to lớn với nụ cười nham hiểm gây ra

Giữa thanh thiên bạch nhật trên boong tàu.

Chàng chỉ nghe thấy lũ người dị giáo,

Mang đôi mắt xanh lơ đui mù u tối,

Đang hát vang những điều nhơ nhuốc ô nhục xiết bao

Đã diễn ra giữa biển khơi chan hòa ánh nắng và vầng thái dương,

Khi đất liền đã khuất dạng lại phía sau lưng.