Như biển tràn qua bãi cát nông

Cuộn vào bầy giặc sinh từ biển,

Hai đạo giao tranh bụi ngút trời,

Bên trái chàng dũng sĩ La Mã rạng ngời,

Đoàn quân gầm thét họ hàng Hoàng tử Harold tới

Bổ xuống lưỡi kiếm Colan bạt mạng xông pha.

Marcus ở giữa gánh đòn tan tác,

Ogier cùng Guthrum kề vai xông tới,

Về phía đông nơi tao loạn trung tâm kia,

Tận cánh hữu xa xôi vẳng lại tiếng rì rầm,

Đội quân của Elf người gảy đàn hạc,

Hét vang một tiếng đánh ập Eldred kinh hoàng.

Cánh quân giữa mồ hôi đầm đìa mệt lả,

Ngăn dòng thác cuồng nộ rú la,

Đôi tay mỏi nhừ của Colan gắng gượng

Vung lưỡi gươm báu của Vua Alfred xông pha.

Nhưng tựa đám mây mai sớm,

Tiến về hướng đông nhẹ nhàng,

Chàng Eldred cao lớn xé toang rừng giáo nhọn

Như chiến thuyền kiêu hãnh rẽ sóng đại dương.

Mặt đỏ rực như ráng chiều máu chảy,

Vai lực lưỡng tựa đồi hoang Wessex,

Bàn tay giáng xuống tựa búa gió bão bùng;

Người ta chẳng đếm xuể bao chỏm mũ chàng phạt đứt,

Bởi mũ trụ rụng rơi tơi bời quá đỗi nhanh.

Như ác quỷ Dịch hạch trắng toát khổng lồ

Trườn mình ra từ bầu trời Á châu thăm thẳm,

Dẫm bàn chân lên điêu tàn thành quách

Và trán vùi trong mây ruồi bu kin kít;

Hay vòm trời tím ngắt đuôi công bỗng sầm tối sầm

Dưới tháp cào cào di cư rợp bóng;

Hay những ngọn gió cát khô hanh vàng ệch,

Vung vẩy gầm thét như cờ đỏ chốn địa ngục trần gian,

Khi tử thần xuất xứ từ Ả Rập kéo sang,

Đó chính là Eldred giữa giờ khắc hào hùng.

Nhưng đương lúc chàng tiến bước tựa cơn thảm sát

Miệng lại lẩm bẩm như kẻ mộng du,

Lời chàng nói chỉ toàn bờ giậu thấp,

Toàn về bầy cừu và những mảnh ruộng con.

Ngay lúc sải bước như dịch hạch hoành hành,

Băng từ dòng Rhine sang tận chốn Roma,

Chàng vẫn nghĩ đậu ngoài đồng nay lớn chừng nào

Nếu có ngày chàng còn bước về nhà.

Miệng thầm đọc mấy câu kinh trẻ nhỏ mộc mạc,

Buồn tẻ như tiếng chuông vẳng cõi xa xăm,

Tạ ơn Thiên Chúa cho hạt ăn tấm nếm,

Cho mùa ngô và những chuỗi ngày bình yên—

Cho tới khi thanh kiếm chàng giáng xuống

Lên mũ trụ một tướng soái uy quyền,

Mũ vỡ toang, xương sọ chàng vỡ nát

Và lưỡi gươm gãy vụn ở trên tay.

Bấy giờ từ lũ giặc phương Bắc gầm rống

Bảy ngọn giáo phóng xé toạc thân chàng,

Và ngọn thứ bảy kia ghê gớm thay

Chẳng do phàm nhân rèn đúc bao giờ.

Bảy ngọn giáo, và ngọn thứ bảy

Được chuốt như thần binh xứ tiên rêu phong,

Được trao tặng cho Elf gã nghệ nhân ca hát

Bởi bầy thủy quái nữ chốn long cung;

Bởi những kẻ trú ngụ nơi tăm tối ghê rợn

Chỗ dòng nước Rhine lạc lối chìm sâu

Luồn lách giữa cội rễ muôn nước non,

Bị chôn vùi như một điềm gở nhiệm màu.

Dưới mọi nấm mồ chúng rì rầm than oán,

Chúng thì thào và nuôi chí phản nghịch,

Trườn xuống tận các vương triều chôn vùi sâu thẳm,

Và rống lên khóc than như trận mưa lạc lối

Trên khoảng trời đỏ rực của ngục hình.

Ba lần Elf gã ca nhân chìm dưới đáy nước,

Bị trôi dạt như xác chết tấp bờ cát hoang;

Đến lần thứ ba khi người ta tìm thấy hắn

Ngọn giáo tà đã nắm chắc trong bàn tay.

Bảy ngọn giáo quây chặt quanh mình Eldred,

Tựa dây chằng giữ vững cột buồm cao;

Nhưng có tiếng kêu than nghẹn ngào bên bờ biển

Khi mũi thương cuối cùng xé toạc cắm vào.

Sáu ngọn giáo đâm sầm vào Eldred

Đều gãy vụn trước tràng cười vang dội;

Chỉ một ngọn giáo cắm phập vào ngực Eldred,

Lút ba bộ cả mũi lẫn cán dài.

Và từ trái tim vĩ đại thảm thương thay

Trồi ra cả mũi tên cùng cán giáo,

Chàng đứng lặng với gương mặt người chết,

Đứng sững giây lát, rồi nghiêng ngả chao đảo—

Rồi đổ sập, tựa tháp canh gãy gục,

Đè lên muôn ngọn giáo gãy nát tan hoang.

Tựa từ thành trì bất khả xâm phạm sụp xuống,

Lao mình xuống đất mẹ tan tành,

Kéo theo muôn sinh linh lừng lẫy danh tiếng—

Bao cung thủ cùng bậc thầy công thành.

Và tiếng gào thét vang dội của các tín đồ Ki-tô

Vút bay lên trong nỗi đau cùng quẫn,

Thét vang: "Ngọn tháp Wessex đã đổ sập rồi

Ngọn tháp từng sừng sững bên bờ biển khơi!"

Cánh giữa và cánh hữu quân phòng thủ Wessex

Tái mét mặt mày vì ngờ vực hãi hùng,

Đoàn quân sụp đổ ngay trước bước tiến quân thù,

Trước ánh tử khí rực trên mũi thương ma thuật—

Ngôi sao tai ương của ngọn giáo tà ma.

"Hãy đứng vững như gỗ sồi!" Marcus hô lớn,

"Đứng vững vàng như trường thành La Mã!

Eldred Nhân hậu đã ngã xuống rồi—

Lẽ nào các người lại quá cao quý chẳng thể hy sinh?

"Khi ta còn tái nhợt và kiệt sức,

Chàng đã sẻ chia rượu cúc no say;

Giờ lũ hải tặc vùi dập chàng như cỏ rác,

Trời hỡi! Lẽ nào máu trong các ngươi đã cạn hôm nay?"

"Nắm chặt cán tần bì, hỡi Wulf và Gorlias!

Lũ nô lệ, ta sẽ ban cho tự do muôn phần!

Dậm mạnh chân lên đất Anh, Hildred!

Đứng vững, hỡi Gurth, hỡi Gorlias, Gawen đứng vững!

Giữ chặt lấy, Halfgar, bằng bàn tay còn lại,

Halmer, hãy gượng quỳ đứng lên!

"Đèn trong nhà các ngươi đang lụi tắt,

Quả ngọt trên cành đang héo tàn rụng rơi;

Ngay lúc này mái rạ nhà ngươi đang bốc khói, hỡi Gurth,

Giờ phán xét của trần gian đã đến rạng ngời,

Chính là lúc siết chặt tay tử chiến, ngay bây giờ!"

Bất chấp tiếng sấm rền của người đội trưởng,

Hàng ngũ Wessex vẫn nao núng lùi bước,

Ngả nghiêng và thoái lui đôi bước ra sau

Khi Elf xông lên cùng ngọn giáo nữ thần sông Rhine,

Gầm thét vang dội tựa sóng cuộn dòng sông.

Bởi quân sĩ đã bị cuốn đi bởi những bức tường chao đảo

Của rừng sâu và mây ngàn trôi nổi lướt qua,

Bởi đồng hoang hoa mắt và biển khơi dạt dào phiêu bạt,

Họ lẫn lộn Chúa Trời với trò ma thuật phù hoa,

Lẫn lộn Chúa với những vị thần cây rực cháy,

Cùng tháp ma và kính gương của bầy phù thủy.

Nhưng Mark sinh ra từ những đô thành tráng lệ

Nơi chi tiết trắng phơi bày rực rỡ nắng chói,

Nơi con người biết tính toán đếm đo tường minh,

Và đức tin chàng đâm chồi trên mảnh đất khô cằn

Của ngờ vực, lý trí và những dối gian vạch trần,

Nơi chẳng đức tin nào khác mọc mầm nổi.

Đức tin sinh ra từ muôn vàn tín ngưỡng

Bỗng chốc bị thổi tạt bay xa,

Và niềm tin dựng xây trên nỗi hoài nghi bất tín

Vẫn hiên ngang trơ sắt trơ đồng một bóng cô đơn.

Mũi quân hình trăng khuyết của Wessex

Bị dập lui, khi cầm ngọn giáo đẫm máu,

Elf rống lên càn quét xua quân tàn sát,

Và Mark vẫn gào thét đối đầu với Elf,

Va chạm dữ dội, chặn đứng mũi tiến thoái trần gian.

Đâm thẳng vào khiên và kiếm chàng La Mã

Là ngọn giáo nhọn của bầy tiên sông Rhine;

Nhưng tấm khiên sắt đá chẳng hề lay chuyển,

Gươm vung xuống chém đứt phăng tan tành,

Dòng Rhine vĩ đại vẫn ngàn thu ca hát,

Nhưng khúc hát của Elf nay đã đoạn trường.

Và một tiếng sấm rền từ muôn ngàn tín đồ Ki-tô

Vút bay thấu tận trời xanh mây trắng,

Vang lên: "Chúa đã bẻ gãy ngọn thương ác quỷ

Trước khi máu người hiền kịp ráo khô."

"Hạ giáo xung phong!" Mark hét vang rền rĩ.

"Mang cái chết trừng phạt lũ thần chết tai ương!

Vượt lên trên muôn ngai vàng vận mệnh và máu đổ

Chính là Thiên Chúa, người thợ thủ công tuyệt vời,

Ngài yêu thương và ra sức dựng xây

Từ vàng ròng, sắt thép, đất đai cùng cây cỏ.

"Hoa trái lại trĩu trịt trong khắp nông trang,

Ánh đèn bừng sáng nơi mỗi mái nhà bình dị;

Chúa của muôn điều thiện lành tạo dựng trên dương thế,

Mọi bánh xe lăn hay tấm lưới dệt nên hình,

Thiên Chúa lợp nên từng mái nhà, hỡi Gurth,

Thiên Chúa mở ra muôn nẻo đường đi.

"Vị Chúa tạc hình vua chúa từ gỗ sồi sừng sững,

Khắc ghi lời thánh ca lên giấy da cừu,

Chúa của vàng ròng và kính màu rực lửa,

Confregit potentias

Arcuum, scutum, Gorlias,

Gladium et bellum."

Thép bén và sấm sét bủa vây quanh chàng,

Nguyệt quế chiến trận và nhành cọ vinh quang,

Muôn vua biển chao đảo giữa trập trùng

Rừng cánh tay Wessex giương cao gươm giáo,

Tiếng kèn vang vọng âm điệu La Mã ngàn đời,

Và tiếng sấm gầm của những bài thánh vịnh.

Và giữa chiến trường cuồn cuộn sóng xô,

Ogier lồng lộn lao mình như điên dại,

Bổ búa gươm vào Mark, kẻ đã gạt phăng đòn thế,

Đánh vỡ nát mũ sắt quanh trán giặc thù,

Và ép hắn phải quỵ gối khuất phục.

Bấy giờ Ogier nâng bổng qua đầu

Tấm khiên tròn khổng lồ tôi luyện kiên cố;

Nhưng Mark đặt một chân lên mặt khiên ấy,

Chân kia giẫm trên tảng đá nứt toác ngổn ngang,

Sừng sững đứng trên bãi chiến trường sóng gió,

Như pho tượng uy nghi ngự trên đỉnh mái nhà.

Chàng giáng những đòn xa xé toạc trận tiền,

Tựa sấm sét giáng rền lang bạt muôn phương,

Tựa đàn chim liệng quanh chiến trường rực lửa,

Trong khi Ogier quằn quại co ro dưới khiên dày

Như loài rùa rúc trong mai cứng khép chặt.

Nhưng lòng căm thù của gã Ogier bị chôn vùi kia

Còn mãnh liệt hơn nỗi đớn đau dưới chín tầng địa ngục,

Hắn dùng đôi tay trần súc vật từ bên trong

Xé toạc tấm khiên bọc da và đồng thau kiên cố,

Và một nhát đâm chí mạng vào mạn sườn chàng La Mã

Bất ngờ phóng ra chuẩn xác rợn người.

Pho tượng vĩ đại trên mặt khiên thuở ấy

Đưa mắt nhìn quanh lần cuối cùng trần thế

Với ánh nhìn điềm tĩnh và oai phong đế vương;

Và Mark, người con của xứ sở Italy,

Ngã nhào vào biển đau thương quằn quại,

Và nhắm mắt lìa đời chẳng một tiếng rên rỉ.

Và Ogier, chồm dậy tràn trề sinh lực,

Hất tung tấm khiên khổng lồ bay biến

Vút vào không trung, tựa gã làm xiếc hất tung

Chiếc đĩa bay vo vo trong trò diễn mua vui.

Hắn giương thẳng hai cánh tay cứng đờ,

Và rống vang với toàn thể quân Đan Mạch:

"Roma đã sụp đổ rồi, phải, đã tan tành

Thành trì kiêu hãnh của miền đồng bằng rực rỡ!

"Có kẻ phàm trần nào sống sót nhớ ghi chăng,

Kẻ từng đốn củi hay băng qua thảo nguyên xa vắng,

Rằng ả đã đứng bao lâu trên mái nhà thế giới

Như hắn vừa đứng đạp trên khiên ta.

"Thế giới hoang sơ mới mẻ sẽ lãng quên ả mau chóng

Như bọt sóng tan biến giữa biển sâu bao la,

Rằng ả từng dẫm chân lên Đầu Người bao năm tháng

Như hắn vừa giẫm bàn chân lên ngực ta.

"Những kẻ da nâu phương nam sẽ không còn nữa

Lũ bò từng hàng dài tựa bầy kiến tha mồi,

Mang quả ô-liu vỗ về lòng dạ người khác

Hay dùng men nho chuốc say cuồng nhân gian.

"Những đô thành trắng phương nam sẽ không còn nữa,

Nơi dòng Tiber cùng sông Nin cuộn chảy xiết bao,

Ngồi quây quanh vùng biển khơi kín đáo bí ẩn

Thờ phụng vầng thái dương thầm kín tít trên cao.

"Các vị thần mù gào rú mừng Roma sụp đổ,

Quảng trường và vòng nguyệt quế nay đã tan hoang,

Bởi băng giá phương bắc ngàn năm đã vỡ,

Và biển cả phương bắc đang cuộn sóng tràn sang.

"Bầy thần mù gầm rống, mê sảng và mơ mộng

Về muôn vàn thành quách chìm sâu đáy đại dương,

Bởi trái tim phương bắc đã đập tan xiềng xích,

Và dòng máu phương bắc đã tự do chảy tràn.

"Từ đỉnh vòm thế giới chúng ta tràn xuống,

Dòng sông này nối tiếp những dòng sông tuôn rơi,

Dưới gót chân ta muôn giáo phái bầy đàn xoay vần lốc xoáy

Và những bản án ngút trời bị ta dìm chết tươi.

"Từ đỉnh vòm thế giới lao xuống, lao xuống mãi,

Bị cuốn phăng bay như chiếc thuyền con đơn độc

Xoay tròn trôi giạt giữa dòng sông cuộn xiết

Cho tới khi ta chạm tới tận cùng thế giới

Nơi đứt gãy đột ngột tựa vách đá chênh vênh.

"Và khi chúng ta chạm đến tận cùng thế giới

Với riêng ta, ta coi đó là điều xứng đáng

Để phóng mình lao xuống như dòng sông hùng vĩ,

Hét gầm vang dội lao vút qua vực sâu.

"Nhưng dẫu điều chi xảy ra nơi cùng trời cuối đất,

Nơi Cõi Hư Vô vang rền khúc chạm trán hư không,

Thì lạy thần Thor, chẳng phải lũ tu sĩ này,

Chẳng phải bầy chó Wessex hèn mọn chịu nhục—

"Chẳng phải bức tường nông phu Ki-tô nhợt nhạt,

Một dải người trắng mỏng manh dường ấy,

Có thể ngăn bước chúng ta khỏi tận cùng bờ cõi,

Và khỏi những điều sẽ giáng xuống sau đây.

"Chẳng phải thanh đoản kiếm của Alfred còm cõi,

Chẳng phải chiếc vương miện chú lùn của Egbert kia,

Có thể cản bước ta nay giáng xuống tựa sấm sét vang lừng,

Xé toạc các vương quốc và muôn cõi dưới trần gian,

Xuyên suốt thế giới này, cuồn cuộn lao sâu."

Có một điều cuồng loạn nơi bầy giặc sau lưng hắn,

Có một điều man rợ trong khúc hát của chính hắn vang lên,

Một nhịp đập quay cuồng, một làn khói say mềm chếnh choáng,

Làm lóa mắt đến chết điếng muôn người dân Wessex,

Và cuốn phăng ngọn giáo thương của họ theo dòng.

Thanh kiếm của Colan múa may hoài công vô ích

Chiếc rìu trận của Alfred vung bổ uổng công—

Quân Đan Mạch ùa vào như trận dịch điên dại bạt mạng,

Chẳng màng biết đến cái chết đang cận kề.

Hoàng tử Colan chém gục hai mươi tên giặc,

Rồi bị đâm quỵ ngã một bên gối sụp lầy;

Vua Alfred hạ sát hai mươi bảy tên cướp bạt mạng

Và bị dạt lùi tựa lưng vào một gốc cây.

Lùi dần về cổng rừng đen kịt tối tăm,

Lùi ngược lên lối mòn độc đạo gập ghềnh,

Lùi về nơi ngã ba đường chia đôi ngả rẽ

Bầy hiệp sĩ của Chúa bị cuốn phăng bay.

Và khi họ lui về đến chốn rẽ đôi đường ấy

Chiếc búa nặng nhất của Số Phận đập xuống kinh hoàng,

Bởi nhà Vua bị đánh dạt, mù quáng rơi vào thế cùng lực kiệt,

Kéo tàn quân dạt theo lối rẽ bên phải hãi hùng,

Còn Colan bị quét phăng sang ngả đường bên kia,

Nơi chàng vung những đòn sấm sét rồi ngã xuống vùi thân.

Rừng gai góc trùm lên khắp nẻo Ethandune

Dựng nhọn hoắt và dày đặc tựa rừng giáo nhọn bủa vây,

Bởi màn đêm, bụi kim tước và hiểm nguy rình rập giữa rừng già

Đôi bạn chiến đấu đành chia lìa đôi ngả xa xăm;

Những đòn đánh thất lạc gầm vang, hồi báo động cuối cùng thê thảm,

Đều chẳng thể lọt tới tai của Alfred nữa rồi.

Rừng gai góc trùm lên khắp nẻo Ethandune

Đứng sừng sững tựa những mũi nhọn trên áo giáp gai cào;

Tựa thuở xưa báo tin tới Đức Đại Vương trong sớm mai mờ ảo

Xác Roland đã khuất qua tiếng tù và xa xăm mơ hồ,

Tiếng thét cuối cùng của chàng dũng sĩ Gael dường như vang vọng

Thật mong manh, bay lạc tới tai Alfred giữa ngút ngàn.