“Kể chuyện chính là cách quyền năng nhất để đặt ý tưởng của bạn vào trong thế giới ngày nay.”
- Robert Mckee
Thuyết trình bằng câu chuyện có phải là lồng ghép một câu chuyện vào bài thuyết trình không?
Không biết từ khi nào người ta đã biết cách lồng ghép câu chuyện vào trong bài thuyết trình của mình. Có lẽ bắt đầu từ rất lâu, cách đây hơn 2.000 năm khi Aristotle chứng minh rằng việc kết nối cảm xúc với khán giả sẽ gia tăng hiệu quả của bài thuyết trình. Ngày nay, hình thức thuyết trình bằng câu chuyện đã rất phổ biến trên các sân chơi thuyết trình chuyên nghiệp như TED Talks hoặc Toastmaster. Các diễn giả này sử dụng phương pháp lồng ghép các câu chuyện vào trong bài thuyết trình của mình. Khi làm điều này, họ kết nối với khán giả tốt hơn, gia tăng lòng tin của khán giả qua những câu chuyện và trải nghiệm chân thật của người nói. Đồng thời, những câu chuyện hay tạo nên nhiều cảm xúc thú vị cho khán giả và khiến bài trình bày sống động hơn. Có lẽ vì vậy mà Bryan Stevenson, diễn giả đặc biệt đã được khán giả đứng lên hoan hô lâu nhất trong lịch sử TED Talks vì ông dành 65% thời gian thuyết trình chỉ để kể chuyện. Jon Jandai dành gần 15 phút để kể cho thính giả nghe chuyện về những chiêm nghiệm trong cuộc đời ông. Những lập luận rất đơn giản, nhưng khi ông kết thúc “bài nói” thì mọi người đều nhớ đến ông.
Do đó, cách đơn giản đầu tiên chúng ta có thể ứng dụng trong phương pháp thuyết trình bằng câu chuyện là: lồng ghép một câu chuyện phù hợp vào bài thuyết trình của mình để đạt chủ đích thuyết trình.
Thuyết trình bằng câu chuyện có phải là xây dựng toàn bộ bài thuyết trình như một câu chuyện không?
Năm 2007, Steve Jobs đã thay đổi hoàn toàn “thế giới” khi ra mắt chiếc điện thoại thông minh đầu tiên của Apple - iPhoneiPhone 2G. Chiếc iPhone được cho là điện thoại thông minh nhất thế giới. Nó có thật sự là điện thoại thông minh nhất thế giới không? Nhưng Steve Jobs và bài phát biểu xuất sắc của ông đã làm cho người khác tin là vậy trong suốt nhiều năm. Và đến tận bây giờ iPhone vẫn nằm trong danh sách sản phẩm đỉnh cao. Những điều mà Steve Job đã chia sẻ trong bài phát biểu 90 phút không phải chỉ để nói về iPhone. Ông kể cho họ nghe câu chuyện về ý tưởng của iPhone, câu chuyện về “người hùng” khán giả. Khán giả cũng sẽ trở thành “người hùng” như thế nào khi sở hữu chiếc iPhone: khán giả đang gặp vấn đề gì, vấn đề của họ sẽ được giải quyết như thế nào khi sử dụng iPhone. Đó là câu chuyện về một hành trình thú vị. Bài trình bày của ông sau nhiều năm vẫn luôn được đánh giá cao và được hàng triệu người xem lại. Đó là một bài trình bày thuyết phục bằng câu chuyện.
Năm 1985, với 16 phút thuyết trình, Martin Luther King đã khiến hơn 250.000 người nghe quyết tâm đứng lên chống lại nạn phân biệt chủng tộc. Ông đã kể cho họ nghe một câu chuyện “Tôi có một giấc mơ”. Và bài thuyết trình của ông đã đi vào huyền thoại nước Mỹ.
Trong trường hợp này, thuyết trình bằng câu chuyện nghĩa là:
XÂY DỰNG TOÀN BỘ BÀI THUYẾT TRÌNH NHƯ MỘT CÂU CHUYỆN.
Phương pháp trình bày thuyết phục bằng câu chuyện không chỉ ứng dụng trên sân khấu diễn thuyết, mà còn áp dụng trong nhiều lĩnh vực khác nhau: tiếp thị, truyền thông, kinh doanh, chính trị, đào tạo,… Trong cuốn sách này, tôi sẽ phân tích nhiều ngành nghề khác nhau để các bạn có góc nhìn đa chiều hơn. Bởi lẽ, đây không phải là một kỹ năng nên có hay không nên có. Đây là một phần thiết yếu trên lộ trình thành công của mỗi chúng ta. Không ai có thể trở thành người lãnh đạo mà không thể truyền tải ý tưởng của mình theo cách truyền cảm hứng và tạo động lực cho người khác. Không ai có thể thuyết phục người khác thay đổi suy nghĩ hay hành động mà không cần đến kỹ năng giao tiếp, thuyết trình chuyên nghiệp. Hãy thành thạo kỹ năng trình bày thuyết phục bằng câu chuyện nếu bạn muốn đi xa hơn trong lĩnh vực của mình.