A
Thần xã Bàn Khanh.
Khói hương lượn lờ tỏa ngát cùng tiếng chuông trầm đục u tịch vang vọng giữa chốn sơn lâm xanh ngắt um tùm. Trên những bậc đá đường núi ngoằn ngoèo, có lão già cụt chân đang xin ăn. Thầy bói đeo kính râm bày quẻ Chu Y dịch bát quái để chiêu dụ làm ăn. Dưới tấm biển "Cấm hút thuốc", rất nhiều người vây quanh công khai đốt vàng mã. Cổng miếu với lớp sơn son tróc lở mở toang, người ra kẻ vào ai nấy trên tay đều cầm một dải giấy vàng, chắc là thẻ xăm cầu được chứ gì?
Tất cả đều khoa trương mà không chân thực.
Lão già bán nước chè ngồi trước bàn trà sang trọng được điêu khắc từ gốc cây, dùng ấm Tử Sa thủ công pha loại trà Ô Long hạng kém, bán năm tệ một ấm cho khách giải khát. Bày ra tư thế pha trà công phu, nước chảy mây trôi, gió xuân mơn man, Quan Công tuần thành, Hàn Tín điểm binh, số nước đun sôi vất vả gánh lên núi ấy cứ hất hắt vung vẩy chẳng chút tiếc nuối, mang theo một sự sảng khoái và tiêu sái suýt soát như tàn nhẫn.
Tựa như một mối duyên lộng lẫy.
Giữa thương gia trà và người uống trà là một mối duyên lộng lẫy;
Giữa thần linh và hương khách là một mối duyên lộng lẫy;
Giữa khách làng chơi và kỹ nữ là một mối duyên lộng lẫy;
Giữa kẻ ăn mày và người thí chủ là một mối duyên lộng lẫy.
Giữa tôi với Ngô tiên sinh, tiểu thư họ Tần với Trần béo, Tịch Nhan với Tần Tấn, A Dung với Càn Tử, tất cả đều là một mối duyên lộng lẫy tựa phù hoa sóng gió.
Tám người chúng tôi: Ngô tiên sinh chở tôi, lại tiện đường đèo thêm A Dung và Càn Tử; tiểu thư họ Tần thì kéo theo người tình cũ lâu năm của cô ta là Trần béo - ông chủ hãng giấy Gia Chu Vĩ (Gia Vỹ) làm tài xế, chở theo Tịch Nhan và Tần Tấn: một là để tẩy trần cho Tần Tấn, hai là thuần túy tạo thế lực cho tiểu thư họ Tần — cô ta coi Tịch Nhan như nha hoàn bên mình, nửa khắc cũng không rời nổi, đi dạo mua sắm gì cũng bắt Tịch Nhan trả giá hộ.
Tám con người, tự nhiên chia thành bốn đôi, rầm rộ kéo vào trong núi. Lễ thần chỉ là cái cớ, vui chơi mới là chương trình lớn.
Chúng ta đều là sủng nhi của màn đêm, hiếm khi dậy sớm thế này để hoạt động dưới ánh mặt trời chói chang. Nhưng tinh thần hứng thú cũng đều khá ổn, đọ xem ai có thể lực vượng nhất, là người đầu tiên xông lên núi.
Tôi không thể không chú ý đến Tịch Nhan và Tần Tấn. Hai người họ không nói chuyện mấy, nhưng lại tự nhiên bước đi bên nhau, sánh bước tề mi, tụt lại ở tốp cuối cùng của đám đông, có một thứ sự ăn ý thấu hiểu không thể diễn tả bằng lời.
Điều này khiến lửa ghen trong lòng tôi bốc cháy dữ dội, mà lại bất tiện phát tác.
Ngô tiên sinh đã nộp tiền hương khói, hỏi tôi: "Có muốn xin xăm không?"
“Không, những chuyện này, điều tốt thì không linh mà điều xấu lại linh, em tuyệt đối không chuốc lấy phiền muộn cho mình.”
“Có trí tuệ.” Ngô tiên sinh khen tôi, “Rất ít cô gái nhìn thấu đáo được như em.”
“Nhưng, em muốn cầu nguyện cho anh.” Tôi đáp lại anh ấy một nụ cười ngọt ngào, vô cùng thành kính quỳ trên bồ đoàn, bắt đầu cầu nguyện. “Thần linh ở trên cao. Tiểu nữ lần đầu đến chốn quý, xin hãy chiếu cố nhiều hơn. Phù hộ cho em bình an, thuận lợi, phát tài, vạn sự như ý...”
Chợt nhớ ra rõ ràng đã hứa cầu phúc cho Ngô tiên sinh, trước mặt thần linh mà nói dối thì rốt cuộc không thỏa đáng. Thế là lại bồi thêm một câu: “Cũng phù hộ cho Ngô tiên sinh thượng lộ bình an, sớm ngày trở về — sau khi về nhớ đừng quên tìm em.”
Thần linh mỉm cười xót thương chúng sinh giữa làn khói hương mịt mờ, có một thứ sinh khí phảng phất như muốn bay lên, mày mắt mang hồ quang động đậy, ung dung trang nghiêm.
Mỗi khi có người ném vào thùng công đức một tờ tiền mệnh giá khác nhau, hòa thượng liền gõ một tiếng khánh như lời chúc phúc và tiếp nhận. Bọn họ là người phát ngôn của thần linh, đại diện cho tất cả những người cầu phúc có đủ khả năng dâng lễ đi cửa sau.
A Dung xin được một quẻ hạ hạ, tâm trạng vô cùng u uất.
Tiểu thư họ Tần nói: “Đem ra chỗ lư hương, niệm vài câu rồi đốt đi, xin lại một quẻ khác chẳng phải là được sao?”
A Dung làm theo kế hoạch, thế nhưng xin liền ba lần, đều là quẻ hạ hạ, sắc mặt dần tái xanh, cầu cứu nhìn Càn Tử, nhỏ giọng hỏi: “Tại sao vậy?”
Là sự hoảng sợ thật sự, nhưng không thiếu vị nũng nịu. Phụ nữ chốn yên hoa, nói câu gì trông cũng giống như đang làm nũng.
Càn Tử chỉ vô tâm: “Chỉ là một tờ giấy thôi, hà tất phải tin nó?”
Tôi bước qua bên cạnh bọn họ, mơ hồ nghe thấy tiếng A Dung đầy oán trách: “Nhưng cái em hỏi là tương lai của chúng ta...”
Chúng ta? Còn tương lai ư? Tôi thầm lắc đầu, câu hỏi ngớ ngẩn thế này mà cũng đi hỏi thần linh ư? Hỏi tôi thì tôi đã có thể trả lời rõ mồn một cho cô ta rồi: Hai người các người, nước chảy bèo trôi, thoắt ẩn thoắt hiện, chẳng có tương lai đâu!
Rốt cuộc thì ai với ai mới có tương lai cơ chứ?
Tám con người trẻ trung tươi tắn này, vẻ ngoài hào nhoáng, cách ăn mặc thời thượng, nụ cười vui vẻ, cùng với ánh mắt đưa tình và sự suồng sã, tất cả chỉ là phù quang lược ảnh mà thôi, làm gì có tương lai nào chứ?
Kẻ khôn ngoan, nắm bắt khoảnh khắc này để vui chơi hết mình đã là không phụ lòng mình rồi; kẻ ngốc nghếch, như A Dung, tâm tâm niệm niệm vương vấn tương lai, vậy thì ngay cả khoảnh khắc này cũng chưa từng thực sự tận hưởng.
Trai tài gái sắc chốn chốn ăn chơi, hôm nay tụ họp ngày mai tan rã, tung tích bèo trôi, tình duyên giọt sương, quy tắc trò chơi quan trọng nhất chính là: Không động tình thật.
Ai động tình thật người đó thua!
Có đạo sĩ bước tới muốn xem bói cho tôi.
Tôi cười xua tay: “Mệnh của tôi cứng lắm, số định sẵn khắc cha khắc chồng khắc con, không cần bói cũng biết.”
Đạo sĩ không nói, chỉ tỉ mỉ đánh giá tôi.
Ngược lại tôi đâm chột dạ, thu lại nụ cười cợt, hỏi ông ta: “Đạo trưởng nhìn thấy gì?”
“Lời nguyền.”
Tựa như có quả bom “bệnh” một tiếng ném vào khoảng đất trống phía sau, tôi lại vô thức quay đầu lại, nghi ngờ không biết có người nào đang bám theo sau mình, bị đạo sĩ nhìn thấu thiên cơ phát hiện ra hay không.
Người đàn bà đó, người đàn bà độc ác gieo lời nguyền lên ba đời nhà chúng tôi, cô ta có đang đứng sau lưng tôi, lẩm bẩm không dứt, thất khổng chảy máu hay không?
“Là loại lời nguyền gì?” Tôi nghe thấy giọng nói của mình đang run rẩy, yếu ớt cười với Ngô sinh: “Em muốn trò chuyện vài câu với đạo trưởng.”
“Anh đợi em.” Anh thông cảm bước đi, đứng sang một bên, dựa vào lan can ôm trọn ngọn gió trong thung lũng.
Đạo trưởng nhìn chằm chằm bóng lưng của Ngô sinh hồi lâu, bỗng nhiên thở dài thườn thượt, nói: “Hết cách rồi, muộn rồi.”
“Ông nói lời nguyền của tôi, không có cách nào giải được sao?”
“Không phải nói cô, cô gái, cho xin bát tự đi.”
Ông ta bấm đốt ngón tay tính toán tỉ mỉ, trên mặt lộ ra một tia mừng rỡ: “Có cách, có cách.”
“Rốt cuộc là có cách hay không có cách?” Tôi có chút hoang mang, thấp thỏm không yên: “Có phương pháp gì có thể giải không?”
“Duyên phận!” Đạo trưởng giải thích tường tận tinh tượng trong mệnh của tôi cho tôi nghe: “Cô mang mệnh thiên sát, bị lời nguyền vô danh đeo bám, trừ khi có một người phụ nữ bằng lòng dùng máu của cô ấy để gột rửa nghiệt chướng của cô, cô cũng bằng lòng dùng máu của mình để gột sạch lệ khí của cô ấy, khi huyết mạch hai người tương thông, tâm linh tương thông, vận mệnh lập tức có thể dung hợp thay đổi. Nhưng đổi theo hướng tốt hay xấu, vẫn ở trong một ý niệm.”
“Huyết mạch tương thông với một người phụ nữ, lại còn tâm linh tương thông?” Tôi càng thêm mờ mịt: “Sao lại là phụ nữ được chứ? Một người phụ nữ như thế nào?”
“Nghiệt chướng bắt nguồn từ phụ nữ, thì cũng chỉ có thể do phụ nữ giải nguyền. Đây gọi là lấy độc trị độc, âm cực dương sinh.” Đạo trưởng vái sâu với tôi một cái, “Cô gái, lời tôi nói chỉ có thế, ngày sau tự khắc cô sẽ hiểu.”
Tôi chán nản, trả tiền bói toán, nhưng vẫn không cam lòng, hỏi tiếp: “Làm sao tôi tìm được người phụ nữ giải nguyền đó đây?”
Thế nhưng đạo sĩ đã không thèm để ý đến tôi nữa, thu tiền rồi phất tay áo bỏ đi.
Ngô sinh bước tới, mỉm cười nói: “Bị thầy bói nói trúng tâm sự rồi à? Chuyện thế này, tin thì có, không tin thì thôi, đừng để tâm quá.”
Chúng tôi ăn trưa tại một quán đặc sản núi giữa lưng chừng núi. Sau đó đi thuyền ra giữa hồ.
Tự nhiên lại chia thành bốn đôi.
Nói là thi đua, nhưng chẳng mấy phút đã tản ra hết. Tôi thấy A Dung và Càn Tử đang hôn nhau trong bóng râm của hòn non bộ, cô ta túm lấy vạt áo trước ngực anh ta, vẻ mặt thở không ra hơi, còn tay anh ta sớm đã luồn vào dưới váy cô ta; thấy tiểu thư họ Tần đang tình tứ đùa giỡn với Trần béo, xòe năm ngón tay quơ quơ trước mắt anh ta, đôi môi trề ra có thể treo được một bình đầy dầu, bộ dáng ấy, vừa hờn vừa vui, chắc là đang đòi nhẫn đây mà? Nhưng tôi không thấy bóng dáng của Tịch Nhan và Tần Tấn đâu, không khỏi thấy bực bội.
Mặt hồ phẳng lặng như tờ, bị mái chèo vô tình cắt rách từng nhát một, tựa như những đạo bùa chú.
Tôi có chút phiền muộn hoảng loạn, chú ngữ, máu của phụ nữ, cuộc chiến tranh giành tình sủng, trộm tình, thuốc phiện, một đoạn thù hận và mấy đời oan nghiệt...
Ngô tiên sinh chạm nhẹ vào vai tôi: “Vẫn đang nghĩ đến lời của ông đạo sĩ đó à?”
Tôi lắc đầu, không muốn tiếp tục chủ đề này: “Ban nãy có con chim bay qua mặt hồ, tôi không nhận ra là loài gì, muốn nhìn cho kỹ hơn.” Tôi cười, nhớ lại mục đích chính khi vào núi hôm nay, thế là khẽ thở dài một hơi, bắt đầu làm bài tập: “Đời người giống như chim bay lướt qua mặt hồ, để lại lông vũ, chứ không để lại bóng hình.”
“Em đang ngâm thơ Từ Chí Mô với anh à?”
“Quê mùa lắm sao?” Tôi tiếp tục ra vẻ u sầu, cố gắng thả lỏng bản thân, thần thái động tác đều phối hợp nhịp nhàng, nhìn mặt hồ khẽ cất giọng hát bài 《Thỉnh thoảng》 đó:
Tôi là một áng mây trên bầu trời,
Thỉnh thoảng soi bóng xuống lòng sóng của em,
Em chẳng cần ngạc nhiên, lại càng chẳng cần vui mừng,
Chớp mắt đã biến mất tăm hơi.
Giọng hát của tôi trong trẻo, nhẹ nhàng, như gió lướt qua mặt hồ, thổi gợn lên từng tầng sóng lăn tăn.
Nếu trên hồ cũng xuất hiện ảo ảnh lầu son gác tía, vậy thì những gì tôi nhìn thấy, chỉ có thể là bà ngoại tôi.
Bà ngoại mặc bộ trang phục tuồng dài thướt tha lang thang giữa những gác đài quanh co khúc khuỷu, tay áo vung lên, chính là một vở kịch.
Phụ nữ nhà họ Vân, đều là đào kép sinh ra đã có sẵn.
Chúng ta gặp gỡ trên biển đêm,
Em có hướng của em, tôi có hướng của tôi,
Em nhớ cũng được, tốt nhất là em quên đi,
Ánh sáng tỏa rạng lẫn nhau trong phút giây giao hội ấy.
Tiếng hát trôi nổi giữa non nước.
Nếu chia ly là số mệnh, nếu u sầu là đài từ (lời thoại), nếu tình ý của đôi bên chỉ là giả vờ điên cuồng, vậy thì ít nhất vẫn còn non nước này là thật, sự thuần mỹ trong tiếng hát này là thật, nỗi u sầu thoảng qua trong không khí khoảnh khắc này là thật.
Tình duyên chốn phong nguyệt, tất cả chỉ là ở khoảnh khắc này phút giây này, hôm nay tụ ngày mai tan, tựa mây trôi bèo trôi tùy phong tụ tán, hoàn toàn không thể kiểm soát được vận mệnh của chính mình.
Mỗi một ngày đều là một sự khởi đầu mới, mỗi một ngày cũng đều là ngày tận thế. Có lẽ không phải là hoàn toàn không vui vẻ, nhưng vui vẻ là chữ viết trên nước, trôi đi rồi không để lại một chút dấu vết nào. U sầu mới là vĩnh hằng miên viễn, ngủ vùi ở tầng đáy dòng sông.
Ngô tiên sinh nắm lấy tay tôi, hình như bị tiếng hát làm cho rung động sâu sắc, trầm ngâm hồi lâu, bỗng nhiên hỏi: "Wenny, có một câu nói, bây giờ hỏi, có chút giả trân. Thế nhưng, nếu không biết đáp án, anh sẽ không cam lòng."
Tôi ngẩn ngơ nhìn anh ấy, trong mắt anh đong đầy sự áy náy và lưu luyến. Là câu hỏi gì nhỉ? Lại khó mở lời đến thế. Tôi dùng ánh mắt khích lệ anh ấy mở miệng.
Anh cười có chút tự giễu, cuối cùng cũng khó khăn hỏi ra miệng: "Wenny, anh vẫn chưa biết tên của em."
“Cái gì?” Nhất thời tôi không phản ứng kịp.
Anh càng thêm ngượng ngùng: “Quen nhau lâu thế này, anh vẫn chưa biết trước cái tên Wenny này, em họ gì, tên là gì, lúc không hát, tên thật của em là gì?”
Đôi mắt tôi bỗng chốc hơi ẩm ướt. Cúi đầu, từng chữ từng chữ đáp: “Tôi họ Vân, Vân Vô Tâm.”
B
Tôi tên là Vân Vô Tâm.
Bởi vì mẹ tôi tên là Vân Tụ. Nữ cường nhân giới quảng cáo lừng lẫy tên tuổi, không ai không biết Vân Tụ!
"Vân vô tâm nhi xuất tụ" (Mây vô tâm mà ra khỏi núi).
Mẹ ở bất cứ chi tiết nào cũng không quên nhắc nhở tôi đây là kiệt tác xuất phát từ bà, ngay cả trên cái tên của tôi cũng phải đóng dấu ấn lên đó.
Năm tám tuổi, tôi cầm sổ hộ khẩu chạy đến đồn công an để đổi tên cho mình.
“Tại sao lại muốn đổi tên?” Chú ở sau bệ cao hỏi.
“Con không thích họ Vân, càng không thích tên Vô Tâm. Con muốn họ Phong, phong hoa tuyết nguyệt có hay không ạ?”
“Giống người Nhật Bản thế.” Các chú các dì cùng cười rộ lên. Cười chán chê rồi, bảo tôi rằng: “Tên không phải nói đổi là đổi được, phải có lý do chính đáng. Lý do của cháu không đủ thuyết phục.”
Lý do của tôi không đủ thuyết phục.
Thế còn lý do của mẹ thì sao? Lúc bà đổi tên cho tôi, đã dùng lý do kiểu gì? Chẳng lẽ đã đủ thuyết phục rồi sao?
Ông ngoại họ Vân. Cho nên mẹ họ Vân.
Nhưng tôi, theo thói quen của người Trung Quốc, đáng lẽ ra tôi không nên họ Vân mới phải chứ. Tôi nên theo họ bố, tuy tầm thường nhưng hợp lý hơn, nói theo lời của chú công an là, lý do thuyết phục.
Thế nhưng mẹ lại có bản lĩnh lật đổ cái thói quen đã thành lệ đó, dùng lý do càng thuyết phục hơn để đổi tên tôi thành họ của bà, họ Vân, Vân Vô Tâm.
Mẹ ly hôn với bố năm tôi ba tuổi.
Trong ấn tượng — hoặc là trong truyền thuyết đi, ai mà biết được, một đứa trẻ ba tuổi không có nhiều ấn tượng khách quan về thế giới — trong ấn tượng, bố là một người đàn ông hòa nhã và cao lớn, vào mùa hạ sẽ dùng quạt quạt mát cho tôi.
Nhưng ông ấy vô tích sự.
Đây là mẹ nói. Mẹ nói: “Bố con vô tích sự, không có bản lĩnh, bản thân không chịu phấn đấu tiến lên, còn không cho phép vợ mình ngóc đầu lên nổi, thế mà vẫn cầm tiền của vợ đi chơi bời phung phí.”
Chữ “phung phí” này có ý nghĩa kép: Một là tiêu pha tiền bạc, hai là trăng hoa ong bướm.
Một người đàn ông dùng tiền của vợ để đi trăng hoa chắc chắn là kẻ rất đáng khinh bỉ phải không? Điều này khiến tôi không có lý do gì để phản đối chuyện mẹ và bố ly hôn. Đương nhiên, cho dù tôi có phản đối, thì cũng vô hiệu.
Về chuyện ly hôn này, mẹ ít nhiều cũng có chút áy náy với tôi, thế nhưng bà lại đổ những thứ này lên đầu số mệnh, chỉ vào tôi thở dài nói: “Con gái à, con sinh không gặp thời.”
Tôi sinh không gặp thời.
Ông ngoại tôi sinh không gặp thời.
Cả nhà chúng tôi đều có chút sinh không gặp thời.
Ông ngoại sinh năm một nghìn tám trăm chín mươi tám, vừa mới sinh ra thì gặp ngay cuộc biến pháp, con cháu kỳ nhân không được hưởng lương tiền của triều đình nữa, phải dựa vào sức mình để kiếm tiền.
Ông ngoại là Hiêu kỵ hiệu thế tập nhưng không biết cưỡi ngựa cũng chẳng biết bắn cung, lại chưa từng tham gia các đại lễ hoàng gia như bái thiên ở núi Trường Bạch, săn bắn ở bãi săn mùa thu. Bản lĩnh và sự phong lưu cả đời của ông, chẳng qua chỉ là chơi di chim, đánh xúc xắc, hút thuốc phiện, cùng với sưu tầm đồ cổ và mỹ nhân.
Bà ngoại là mỹ nhân cuối cùng được ông thắp sáng trước khi dầu cạn đèn tắt.
Ông tặng bà rất nhiều đồ trang sức châu báu, quần áo lộng lẫy, nhưng thường vừa tặng không bao lâu lại đòi lại từ bà, cách mấy ngày lại tặng đồ mới.
Lúc đầu bà ngoại không hiểu, sau đó thì mới hiểu ra, những món trang sức đó đã vào hiệu cầm đồ.
Người nhà họ Vân đều là khách quen của hiệu cầm đồ, mang những thứ trước mắt không dùng đến đưa vào trong đó, để đổi lấy sự xa hoa và huyên náo của ngày hôm nay.
Bà dần biết được, phủ họ Vân to lớn chẳng qua chỉ là một cái khung rỗng, bề ngoài trông đẹp đẽ, bên trong sớm đã rỗng tuếch.
Nửa đời sau của nhà họ Vân kể từ sau cuộc biến pháp, đều dựa vào việc cầm cố và mua thiếu mà sống.
Bà ngoại đã tiên đoán được kết cục ảm đạm của nhà họ Vân ngay vào lúc phong lưu nhất cuộc đời mình, và âm thầm chuẩn bị đường lui.
Đáng tiếc là không kịp nữa.
Không ngờ tai họa lại ập đến nhanh đến thế, vừa nhanh vừa đột ngột lại triệt để đến vậy.
Lúc chia nhà, mọi người phát hiện ra trong phủ họ Vân ngoại trừ nợ nần ra, hầu như chẳng còn lại gì. Các thương gia đồ cổ ùn ùn kéo vào lắc đầuè lưỡi định giá cho bộ sưu tập trân quý của ông ngoại, thực ra ai cũng hiểu cái giá đó đen tối thấu trời, thế nhưng không có ai đứng ra chủ trì công lý. Những người bạn rượu thịt khi còn sống của ông ngoại đều tan rác mỗi người một ngả, ngay cả những người bạn đánh bài cùng bàn với ông trước khi chết cũng né tránh còn không kịp.
Thế thái nhân tình mà bà ngoại nếm trải ở khoảnh khắc đó còn nhiều hơn cả những gì bà nếm trải trong ba năm làm kỹ nữ. Sau này bà nói với mẹ rằng: Trên đời này làm gì có quý tộc với người tốt, chẳng qua chỉ là khách làng chơi với kỹ nữ.
Câu nói này, sau này đã trở thành gia huấn của phụ nữ nhà họ Vân chúng tôi. Phương châm sống.
Tôi rất hy vọng có một ngày khi lập bia cho bà ngoại, có thể khắc câu nói này lên phiến bia:
Người trên đời, chẳng qua chỉ là khách làng chơi và kỹ nữ.
Đây là câu danh ngôn có ý nghĩa dụ đời nhất do bà ngoại không có nhiều chữ nghĩa nói ra trong đời.
Vụ ly hôn của mẹ đã trở thành bước ngoặt trong mối quan hệ giữa bà và bà ngoại.
Kể từ khi bỏ nhà đi năm đó, không lâu sau lại lên núi xuống nông thôn, mối quan hệ mẹ con giữa bà và bà ngoại sớm đã tồn tại trên danh nghĩa.
Nhiều năm qua, hai mẹ con dù đều sống ở Bắc Kinh, nhưng chỉ gặp nhau đúng hai lần. Một lần là mẹ kết hôn, một lần là tôi chào đời.
Nghe nói bà ngoại từng phản đối hôn sự của mẹ. Người thấu triệt đàn ông như một cái cân ấy, chỉ nhìn bố một cái là đã khẳng định chắc nịch rằng: “Người đàn ông này không thể cùng con đi đến cuối đời được. Đàn ông là thứ dùng để lợi dụng, nhưng con nhìn cái vẻ bám váy vợ của hắn ta kìa, đã được định sẵn là sẽ ăn bám suốt đời.”
Đương nhiên mẹ không nghe.
— Nếu bà ấy nghe, thì sao lại có tôi chứ?
Nhưng năm tôi ba tuổi, lời của bà ngoại đã được ứng nghiệm.
Ngày hôm sau ly hôn, mẹ đau đớn tột cùng rút ra bài học xương máu, bế tôi tìm đến cửa nhà bà ngoại, quỳ rạp xuống đất nói: “Mẹ, bây giờ con đã hiểu dụng tâm khổ ức của mẹ rồi, mẹ tha thứ cho con đi.”
Đương nhiên bà ngoại tha thứ cho bà ấy. Nửa đời của bà ngoại đều sống trong sự chờ đợi, chờ đợi có một ngày có tư cách có cơ hội tha thứ cho đứa con gái ruột thịt bất hiếu của mình.
Bà đỡ mẹ dậy, ôm lấy nhau khóc r rống lên, nói: “Tụ Nhi, Tụ Nhi, mẹ chưa từng oán trách con, chỉ cần con không oán trách mẹ là được rồi.”
Tôi vẫn luôn không biết việc mẹ chủ động làm hòa với bà ngoại rốt cuộc là vì ăn năn hối cải từ đáy lòng, hay là một sự lợi dụng mới — lợi dụng bà ngoại giúp bà ấy chăm sóc tôi. Một gánh nặng.
Bà ngoại năm xưa từng mắng mẹ là gánh nặng của bà, nhưng trong lòng không thực sự nghĩ như vậy.
Mẹ chưa từng mắng tôi như thế, nhưng những hành vi đủ kiểu sau này của bà thực ra đều đang chứng minh điều này — đối với bà ấy, tôi chỉ là một gánh nặng.
Bà ấy chưa từng dám thừa nhận trước mặt người khác tôi là con gái bà.
Sau khi ly hôn, bà ấy làm mưa làm gió cả trong tình trường lẫn thương trường, không lâu sau thì phất lên như diều gặp gió, được đề cử vào top mười doanh nhân xuất sắc, chuyên gia quảng cáo nổi tiếng.
— Làm sao bà ấy có thể để người ta biết mình đã có một đứa con gái lớn nhường này chứ, điều này sẽ khiến bà ấy phụ lại vẻ đẹp tuổi hai lăm vĩnh hằng mà Thượng đế ban tặng cho mình.
Trời sinh xinh đẹp khó lòng từ bỏ. Cho nên thứ bị từ bỏ chỉ có đứa con gái ruột thịt làm lộ thiên cơ.
Dù sao bà ấy họ Vân, tôi cũng họ Vân. Nói với bên ngoài chúng tôi là hai chị em cũng là chuyện đường hoàng hợp lý.
Vào những dịp nghỉ lễ, tôi thỉnh thoảng sẽ đến thăm bà ấy, gặp lúc có khách ở đó, liền lớn tiếng gọi bà ấy là “chị họ”.
Mẹ dẫu có điềm tĩnh đến đâu, thì vẫn có chút ngượng ngùng, sau lưng dạy dỗ tôi: “Gọi úp mở một tiếng là được rồi, việc gì phải rống to cả phòng thế.”
Tôi biết bà ấy ngượng ngùng, thế nên tiếng gọi “chị họ” lại càng vang dội lanh lảnh hơn.
Chống đối lại mẹ, là việc quan trọng nhất trong cuộc đời tôi.
Mặc dù, sự thật chứng minh con đường tôi đi lại cứ mãi in hằn con đường của bà ấy. Bao gồm cả sự nổi loạn, bao gồm cả việc bỏ nhà đi, bao gồm cả việc làm kỹ nữ.
Tôi đã nói giữa hai mẹ con chúng tôi không có sự giao lưu. Bà ấy không phải kiểu người có thể cùng con gái tâm sự đau thương về lịch sử cách mạng. Ký ức trước ba tuổi quá mờ ảo. Tôi vẫn luôn không tài nào nghĩ thông suốt một người phụ nữ như mẹ sao lại chọn một người đàn ông như bố làm chồng. Có lẽ, mẹ cũng có lúc trẻ trung đơn thuần chứ? Trong các tác phẩm văn học có rất nhiều người mẹ sẽ kể cho con gái nghe từng chi tiết hẹn hò thời trẻ của mình, còn mẹ tôi thì chỉ yêu cầu tôi làm một trinh nữ trước khi kết hôn.
“Lúc kết hôn mẹ còn là con gái chứ?” Tôi hỏi mẹ.
Bà ấy rất tức giận, nhưng nén giận gật đầu: “Đúng, bố con là người đàn ông đầu tiên của mẹ.”
“Thế còn bây giờ thì sao? Bây giờ mẹ từng có bao nhiêu đàn ông rồi? Mẹ đếm xuể không?” Tôi lại hỏi.
Lần này mẹ nổi giận thực sự, chỉ tay ra cửa bảo tôi cút xéo.
Tôi lắc đầu với bà: “Mẹ, nếu mẹ thực sự muốn con trở thành một thục nữ, thì bản thân mẹ trước tiên không nên làm một mụ đàn bà dữ dằn.”
Bà ấy bị tôi chọc cho bật cười, dừng lại một lát, vẻ mặt mệt mỏi nói: “Từng có lúc mẹ nghĩ muốn làm một người vợ tốt của một người đàn ông, nhưng không thành công, thế nên, mẹ đành phải làm tình phụ của tất cả đàn ông trên thiên hạ.”
Muốn làm tình phụ của tất cả đàn ông trên thiên hạ. Đây là lời mẹ nói, cũng là việc mẹ làm.
Vẫn luôn cảm thấy mẹ về bản chất còn giống kỹ nữ hơn cả bà ngoại. Cùng là bán thể xác để đổi lấy lợi ích thiết thực, những gì bà ấy làm, còn đê tiện hơn cả kỹ nữ thực thụ ở Bát Đại Hồ Đồng rất nhiều.
Thế nhưng truyền thông lại cứ thích dựng một người như vậy làm gương lớn. Chỉ cần lúc cô ta tự kiếm tiền cũng nhớ chia phần cho người khác, chỉ cần vào các dịp lễ tết thỉnh thoảng đóng vai khách mời làm tình nguyện viên cô nhi viện, chỉ cần mỗi năm nộp thuế theo luật định mà không quên đóng các khoản quyên góp từ thiện khác...
Vậy thì, cô ta chính là một tấm gương.
Từ một nữ công nhân bình thường cho đến top mười doanh nhân, cô ta “ngủ” từng bước đi lên, sắc đẹp làm môi giới, tiền bạc lót đường, đi đến đâu quét sạch đến đó.
Tôi cũng sống trong thế giới đảo điên hắc bạch. Nhưng quang minh lỗi lạc hơn cô ta.
Tôi coi ban đêm như ban ngày để sống, làm một ca kỹ danh thực bất hư truyền ở “Dạ Thiên Sứ”. Mặc trang phục hàng hiệu, đeo trang sức bạch kim, nói chuyện với người ta chêm tiếng Anh vào tiếng Trung, thỉnh thoảng tao nhã cầm một ly rượu vang đỏ rồi nói chính xác năm sản xuất và nơi xuất xứ của nó — đương nhiên, truyền thông đối với loại người như chúng tôi cũng có một mỹ từ, gọi đó là “tiểu tư”.
Cái gọi là thời trang, chính là ban cho những người và việc không xinh đẹp những danh hiệu xinh đẹp, mà đồng thời lại đi bới lông tìm vết với những người không có lỗi, cho đến khi họ hoàn toàn không phân biệt được phương hướng đúng sai, đành phải mặc cho truyền thông sai khiến như một kẻ ngốc. Cái này gọi là phong cách.
Ý nghĩa khác của phong cách chính là căm ghét thói đời, là liếc mắt đưa tình, là nổi loạn, và tuổi trẻ tàn nhẫn — không cần phải né tránh, tôi đều làm đến cực hạn.
Điều bất đắc dĩ là, mặc cho tôi căm hận mẹ mình đến đâu đi nữa, thì cũng không thể thay đổi được sự thật là dòng máu của bà đang chảy trong cơ thể tôi.
Khuôn mặt của chúng tôi, ngày một giống nhau đến kinh ngạc, đôi mắt to hình như lúc nào cũng mở không ra, cặp lông mày dài mảnh mai hơi xếch lên thái dương lảng vảng sương mù, đôi môi anh đào đầy đặn mọng nước, thậm chí ngay cả nụ cười có một lúm đồng tiền bên má trái một nốt ruồi son bên má phải cũng y hệt nhau.
Mỗi khi đối diện với gương, thứ tôi nhìn thấy không chỉ là chính mình, mà còn có người mẹ mà tôi căm hận.
Đây là lời nguyền đáng sợ nhất mà số mệnh dành cho hai mẹ con chúng tôi.
C
Lúc chuẩn bị xuống núi chúng tôi gặp Tần Tấn.
Lúc đó trời chiều chập choạng, cái lạnh nhè nhẹ cắt da cắt thịt. Chúng tôi trả thuyền lên bờ, nhìn thấy dã hoa trên núi đang nở rộ vô cùng rực rỡ, biết bao nhiêu màu sắc sặc sỡ va đập vào nhau mà lại vô cùng hài hòa, đó là những gam màu mà những nhà thiết kế thời trang táo bạo nhất cũng không dám pha trộn với nhau, thế nhưng dưới ánh chiều tà, trong làn gió xuân, chúng nở rộ một cách kiêu ngạo và tự tin nhường ấy.
Đây chính là tự do.
Tần Tấn đứng sững giữa đám hoa dã quỳ rực rỡ ấy, chiếc áo khoác gió màu xám phần phật bay trong gió, rõ ràng mặc trang phục thể thao “Nike” kiểu dáng mới nhất, thế nhưng nhìn vào mắt, tổng cảm thấy anh mặc một bộ áo dài thướt tha, tựa như bước ra từ cõi hồng hoang xa xưa.
Khoảnh khắc đó hơn bất kỳ khoảnh khắc nào, mang lại cho tôi một cảm giác mạnh mẽ: Tần Tấn là một con người của thời đại cũ, là người bước ra từ những gian sảnh gạch Tần ngói Hán, là binh mã dũng mượn xác hoàn hồn.
Tiểu thư họ Tần vẫy tay gọi tên anh.
Tần Tấn quay đầu lại, bị mặt trời đang ngả về Tây chiếu làm cho nheo mắt lại, ánh chiều tà phủ lên mái tóc anh một đường viền vàng, đẹp trai đến mức khiến tim đập nhanh hơn.
Mấy năm sau đó, mỗi khi nghĩ đến Tần Tấn, in hằn trong tâm trí tôi chính là ấn tượng về một võ sĩ hoàng hôn như thế.
Đêm đó ánh chiều tà tựa máu, trong không khí có một thứ mùi tanh ngọt thoang thoảng, Tần Tấn bước tới nói với chúng tôi rằng, ban nãy Tịch Nhan ngất xỉu trên núi, anh đã cõng cô ấy xuống núi, mượn phòng riêng của một tửu quán nhỏ để nghỉ ngơi. Bây giờ, là cố ý lên đây thông báo cho chúng tôi.
Anh gọi Shelly là Tịch Nhan, chi tiết này khiến tôi không vui.
“Shelly ngất xỉu?” Tiểu thư họ Tần kêu lên, “Lúc chèo thuyền cô ấy vẫn còn tốt cơ mà, sao tự nhiên lại ngất xỉu?”
Tần Tấn lắc đầu, giữa mày khắc một chữ “Xuyên” sâu hoắm: “Tôi cũng không rõ. Thuyền chèo ra giữa hồ, Tịch Nhan đột nhiên nói bị say sóng. Chúng tôi bèn cập bờ. Lên trên mới phát hiện ra, mảng đó là nghĩa trang. Vốn định đi xuyên qua nghĩa trang để tìm ít nước uống, Tịch Nhan bỗng chỉ vào một tấm bia mộ kêu lên: ‘Sao lại thế này?’ rồi ngất đi.”
Chúng tôi trơ mắt nhìn nhau, đều cảm thấy khó hiểu vô cùng.
Tìm được quán rượu nhỏ đó, Tịch Nhan đã tỉnh rồi, môi tái mặt trắng, đờ đẫn ngồi trong góc, hình như vừa khóc xong, trên mặt dường như vẫn còn vương vết nước mắt.
Trên khuôn mặt Tịch Nhan, tôi nhìn thấy bóng dáng của cái chết.
Tôi có thể phân biệt rõ ràng mùi vị của cái chết, giống như loài dơi phân biệt vật cản trong bóng tối, không phải vì thích, mà là vì kính sợ. Từ nhỏ đến lớn, đuổi theo bước chân của thần chết quá nhiều lần, đến mức hễ cứ là nơi nào lão ta xuất hiện, tôi đều có thể ngửi chính xác thứ khí tức u ám ảm đạm đó.
Nhà họ Vân là một đại gia tộc, mặc dù lúc sống gà chó kêu văng vẳng bên tai mà không thân thiết nhưng không phải là không qua lại với nhau.
Đưa tang là chương trình lớn của nhà họ Vân, xấp xỉ với bữa tiệc trưa phủ họ Vân nửa thế kỷ trước. Cái gọi là ai vinh (vinh dự sau khi chết) đằng sau, người nhà đương nhiên hy vọng quy mô càng lớn càng tốt, khách khổng càng nhiều càng tốt, thế nên luôn không chán ghét phiền phức mà nhớ đến từng người thân bạn bè xa gần, lần lượt phát thiếp mời đi.
Mà bà ngoại từ trước đến nay hễ có thiếp mời là nhất định sẽ đến.
Bà ngoại rất coi trọng những đám tang này, bởi vì chỉ khi nhận được cáo phu thì bà mới nhớ ra, bản thân từng là một thành viên của phủ họ Vân. Có thể tham gia đám tang của họ hàng nhà họ Vân với tư cách là người nhà họ Vân, đối với bà mà nói là một sự thừa nhận thân phận.
Từ năm ba tuổi, tôi đã thường xuyên theo bà ngoại tham dự các loại tang lễ hết lớp người này đến lớp người khác, tiễn đưa hết người thân máu mủ này đến người thân máu mủ khác. Trong số đó, có một số người, mãi đến lúc họ chết tôi mới được chiêm ngưỡng di nhan một lần ở nhà tang lễ. Thế nhưng vẫn phải tuân theo lễ nghi gia tộc mà mặc áo tang quỳ lạy chia buồn.
Lần đầu tiên nhìn thấy người chết bị đẩy từ trên giường xác vào lò hỏa táng, tôi bị dọa sợ tột độ, hét toáng lên, giật khỏi tay bà ngoại cắm cổ chạy về phía trước, hai sườn bị người lớn tóm lấy, bản thân cũng không hiểu vì cái gì, vừa đấm vừa đá, vừa kêu to như một con thú nhỏ bị thương, vừa điên cuồng lao về phía lò sưởi hết lần này đến lần khác. Sau đó mọi người bàn tán xôn xao nói không nên dẫn tôi đi xem đưa tang, mắt của trẻ con quá trong sạch, tám phần là đã nhìn thấy thứ không nên nhìn, bị trúng tà rồi...
Đêm hôm đó, lần đầu tiên tôi mơ thấy mình giết người trong mơ.
Sau đó, liền thường xuyên tay dốc đao rơi, khoái ý ân cừu.
Mỗi khi tham gia tang lễ, luôn có một cảm giác sai lệch hoang mang, cứ tưởng người trên giường là do một tay tôi giết chết trong giấc mơ. Tôi lén lút dò xét khuôn mặt người nhà của người đã khuất, nhận diện bóng dáng của cái chết trên mặt họ, đoán xem họ đã nhìn thấu thiên cơ hay chưa.
Dần dần, tôi chỉ cần nhìn khuôn mặt của một người, là có thể đoán được người đó có người thân vừa chết hay không.
Nỗi đau thương trên mặt Tịch Nhan khiến tôi cảm nhận rõ ràng rằng, cô ta vừa mới chạm mặt với tử thần, và đã làm một cuộc giao dịch.
Tần Tấn đưa cho cô ta một cốc nước, ân cần hỏi: “Đỡ hơn chút nào chưa? Là cảm nắng? Hay là thiếu máu?”
“Đều không phải.” Tịch Nhan lắc đầu, bất lực nhìn chúng tôi, thần sắc hoảng hốt, “Tôi nhìn thấy bố tôi.”
“Bố cô?” Tiểu thư họ Tần lại kêu lên, “Cô nhìn thấy bố cô ở nơi nào?”
“Ở nghĩa trang. Tôi nhìn thấy bia mộ của bố. Mộ của Lâm Đại Chí. Tôi không biết hóa ra bố đã chết rồi, lại còn được chôn ở đó.”
“Bố cô tên Lâm Đại Chí? Chết hay chưa mà cô cũng không biết á?” Chúng tôi càng cảm thấy kỳ lạ, kỳ lạ không thể tả, “Liệu có phải chỉ trùng tên thôi không?”
“Không đâu, trên bia mộ khắc ngày tháng năm sinh, là ngày sinh của bố tôi. Trùng tên trùng họ lại còn cùng sinh ngày tháng năm, sao có thể trùng hợp thế được chứ?”
“Bố cô ở Mai Châu cơ mà? Sao chưa từng đến thăm cô.”
“Tôi đã tám năm không gặp ông ấy rồi.” Tịch Nhan sắc mặt thảm đạm, thê thiết lắc đầu: “Tôi và mẹ chỉ biết ông ấy đến Mai Châu... Tôi đến Mai Châu, chính là vì tìm ông ấy... Vừa tốt nghiệp đại học là đến ngay, từ bỏ phân công, đến ‘Dạ Thiên Sứ’, chính là vì tìm ông ấy...”
Tựa như có cơn gió thổi qua.
Tôi bỗng cảm thấy sống lưng lạnh toát — dưới ánh mặt trời chói chang, một chuyến dã ngoại không được báo trước, đang chèo thuyền ngon trớn, bỗng cảm thấy chóng mặt. Bị ép lên bờ, lại phát hiện ở đó có mộ của một người bố. Mà người bố ấy, đã mất tích suốt tám năm trời...…
Câu chuyện thế này, là sự việc diễn ra chân thực trong cuộc sống sao?
Chẳng lẽ tất cả đều là oan hồn dẫn lối?
Tai nạn lạnh lẽo này khiến chuyến du lịch Bàn Khanh của chúng tôi kết thúc trong vội vã.
Trên đường trở về, tôi cứ run lẩy bẩy mãi.
Sinh ly tử biệt, nhân thế vô thường. Tôi nhớ đến mẹ tôi, người phụ nữ lộng lẫy kiên cường đứng vững trước ngọn gió vĩnh viễn không bao giờ ngã xuống. Có một ngày, bà ấy cũng sẽ ngã bệnh, cũng sẽ rơi nước mắt, cũng sẽ già đi, cũng sẽ thất ý, thậm chí, cũng sẽ từng bước bước đến gần cái chết.
Nếu, nếu trong đám mồ mả hoang vu ở Bàn Khanh, người nhìn thấy bia mộ là tôi, mà cái tên trên bia mộ là mẹ tôi, Vân Tụ. Tôi sẽ thế nào?
Không! Không thể nào! Dù tôi hận bà ấy, tôi hận không thể nhìn bà ấy thua cuộc, ngã xuống, khóc lóc, thế nhưng tôi không muốn bà ấy chết, không muốn! Bà ấy là mẹ tôi, điều này không thể thay đổi, người mẹ duy nhất duy nhất của tôi, nguồn gốc sự sống của tôi.
Tưởng tượng về cái chết khiến tôi nghẹt thở, tôi không nhịn được đưa hai tay ấn chặt trước ngực. Nhưng ngay sau đó tôi nhận ra, đây là động tác mà Tịch Nhan vừa làm lúc nãy, lúc nhìn thấy cô ấy ở tử quán nhỏ, cô ấy chính là bộ dáng này đây, cúi đầu, hai tay ấn trước ngực, khẽ run rẩy. Tám năm mong mỏi, vạn dặm tìm kiếm, thứ tìm thấy lại là một nấm mồ cô quạnh, ngoài ngất xỉu ra, cô ta còn có thể làm gì nữa? Vào khoảnh khắc ngất đi, cô ta nhất định đã từng khao khát, tất cả những gì trước mắt chỉ là ảo ảnh, tỉnh lại rồi có thể từ chối thừa nhận ảo giác đó, thậm chí, cô ta có lẽ còn hy vọng đó không chỉ là ngất xỉu, mà là cái chết, là sự chấm dứt, như vậy, thì không cần phải đối mặt lại với cõi trần lạnh lẽo này nữa, mà có thể nắm lấy vạt áo tử thần, để đi tìm người bố mất tích suốt tám năm trời của mình...
— Không hiểu sao, khoảnh khắc này, tôi phảng phất hòa làm một với Tịch Nhan, cảm nhận rõ ràng nỗi đau tim của cô ấy.
Ngô tiên sinh lái xe, đặt bàn tay đang rảnh rỗi lên đầu gối tôi, nhẹ nhàng nói: “Đừng sợ, anh sẽ chăm sóc em.”
Tôi chấn động toàn thân. Anh ấy nhìn thấu tôi rồi sao? Anh ấy hiểu được sự bất lực và bất an ẩn sau vẻ ngoài kiên cường của tôi ư? Tôi bỗng vô cùng muốn nhào vào lòng anh khóc lớn một trận. Thế nhưng, nước mắt của tôi còn chưa kịp trào ra, hàng ghế sau lại đột nhiên truyền đến tiếng khóc của A Dung.
A Dung vùi đầu vào ngực Càn Tử, đang khóc đến mức hai vai run lẩy bẩy, toàn thân lộn xộn run rẩy. Càn Tử có chút mất kiên nhẫn, lay vai A Dung nói: “Đừng thế nữa, Wenny sẽ cười cho xem đấy.”
Tôi xua xua tay: “Không sao, tôi không nhìn thấy cũng không nghe thấy, hai người cứ tiếp tục đi.”
Cuộc sống đảo lộn ngày đêm quá lâu, dần dần cách ly với thế giới, khác người, chúng ta là “Dạ Thiên Sứ”, là một lũ quỷ sống, có một bộ phương thức sinh tồn và quy tắc trò chơi của riêng mình, tất cả các giá trị quan nhân sinh quan đều khác biệt hoàn toàn với những người sống dưới ánh mặt trời.
Chính mình cũng hiểu mình là kẻ dị loại, cho nên càng làm nũng làm phách, phóng túng buông thả, ít nhiều đều có chút thần kinh, thế nhưng lại mỹ miêu hóa nó thành tính tình chân thật.
Nói cho cùng, chẳng qua chỉ là nước chảy bèo trôi.
Màn biểu diễn quá trớn của A Dung đã làm tôi mất hứng. Không muốn bắt chước Đông Thi đòi tây thi khóc, đành phải nén chặt nước mắt và lời tỏ tình lại, nhất thời đối diện không nói nên lời. Ngược lại càng thêm mấy phần bi thương ly biệt.
Chiếc radio trong xe Trịnh Tú Văn lặp đi lặp lại hát: “Một người cô đơn phát sốt, còn người kia trên môi đóng băng. Âm âm hóa dương, mỗi người nhu cầu riêng, thật huyền diệu. Có lẽ những gì ông trời không cho tôi, dù hai tay tôi có đan chặt đến đâu, vẫn cứ tuột mất; những gì cho tôi, dù quá khứ tôi có sơ sẩy thế nào, đều sẽ thuộc về tôi...”
Tôi nhắm mắt lại, nghe thấy trái tim mình đang khóc...