Chuyến tàu shinkansen từ Tokyo đến ga Sendai vào lúc mười một giờ sáng.

Vào thời còn bình yên, ga tàu điện gần căn cứ Matsushima nhất là ga Yamoto trên tuyến đường sắt JR Sendai nối liền giữa Sendai và Ishinomaki, nhưng toàn tuyến đến giờ vẫn chưa thể phục hồi hoạt động dù đã mười tháng trôi qua kể từ trận động đất sóng thần Tohoku[1]. Cô phải đi tuyến xe buýt thay thế nối liền ga Matsushima-kaigan với ga Yamoto.

Tuyến này mất gần một tiếng để tới nơi. Nếu đi taxi từ ga Matsushima thuộc tuyến đường ray chính Tohoku chỉ mất độ ba mươi phút, nhưng vì quyết định sẽ cố gắng đi bằng phương tiện giao thông công cộng nên Inaba Rika mua vé đến ga Matsushima-kaigan.

Vẫn còn sớm nhưng lo đi đâu đó lại lỡ mất giờ tàu, cô quyết định ăn trưa ở ngay trước cửa ga. Khu vực này đã được dọn dẹp tương đối sạch sẽ.

Cả khu trước ga, trừ tòa nhà thụt vào chỗ hiệu sách Junkudo đã sụt xuống khá thấp ra, cảnh vật đại khái đã phục hồi lại đúng như những gì Rika còn nhớ trước vụ động đất. Nhưng khu vực chưa tái thiết ven biển phía đông tỉnh Miyagi vẫn hằn rõ dấu tích tang thương nên không được phép cảm thấy an tâm với những cảnh thế này.

Khác với Đại địa chấn Hanshin[2] có khu vực bị ảnh hưởng khá tập trung, vụ động đất lần này còn chịu ảnh hưởng của sóng thần nữa nên phạm vi chịu thiệt hại cực rộng, tái thiết lại tổng thể vô cùng khó khăn. Người dân ở những vùng chịu thiệt hại nặng nề cảm thấy sợ hãi nhất khi phải chứng kiến các khu vực khác đã phục hồi tái thiết và người đời cảm thấy an tâm hơn. Nằm trong cùng một vùng chịu thiên tai nhưng mức độ thiệt hại ở các nơi khác xa nhau, ý thức của những người cùng trong cảnh nạn dân cũng khác biệt rất nhiều. Đó là đặc trưng của vụ thiên tai vùng Tohoku lần này.

Dẫu thế... Rika ngắm cái cầu đi bộ ngoài cổng Tây. Những người đi làm và mua sắm đang qua lại nườm nượp không khác gì những ngày trước khi xảy ra cơn đại họa. Đài truyền hình cũng hay đưa khung cảnh trước nhà ga hay khu mua sắm lên ti vi để dân thường không nắm rõ về tình cảnh tại địa phương có thể thấy an lòng.

Về những sự kiện đặc thù như thế này, cách đưa tin có thể điều hướng dư luận nên trách nhiệm của đài truyền hình là vô cùng nặng nề. Một người làm trong giới như Rika cũng thấy ít nhiều xấu hổ.

Lâu mới có dịp đến đây, cô vào một quán trong dãy nhà hàng bán đặc sản lưỡi bò nằm ở khu nhà ga. Đây là một nhà hàng chuỗi nhưng cũng khá là ngon.

Từ cửa Tây về điểm lên tuyến đường ray Sendai khá xa, thành ra cô phải chạy về cho kịp chuyến tàu.

Vùng này dùng loại tàu phải ấn nút để cửa đóng mở hiếm thấy ở Tokyo. Do thời tiết ở đây khá lạnh nên cũng là chuyện hiển nhiên. Nếu cứ để cửa mở trong khi đợi khách thì hành khách ngồi trên tàu sẽ bị đông lạnh mất.

Cô chạy về phía đoàn tàu. Cũng chẳng có nhiều người. Tất cả khách đi tàu đều có chỗ ngồi, mà còn khá là thoải mái nữa. Chẳng bao giờ có chuyện đó vào tầm giờ này ở Tokyo.

Phong cảnh vùng đất trải dài bên ngoài cửa sổ. Cũng chẳng khác gì cảnh sắc ở các tỉnh lỵ địa phương khác. Ngoài chuyện thi thoảng bắt gặp những tòa nhà đổ nứt ra thì chẳng còn sót lại nhiều dấu hiệu nặng nề của hiểm họa đó.

Cô đã chuẩn bị sẵn tinh thần có thể bắt gặp cảnh tượng nào mang lại ấn tượng sâu sắc nên giơ cái máy quay cầm tay lên quay cảnh một lúc lâu, nhưng rồi cũng dần thả lỏng hơn.

Hình như một tờ báo nào đó của Ý từng đưa tin. Rằng những lỗ toác nơi lòng đất đã nhanh chóng lấp thành đất trống chỉ sau vài tháng đến mức khó tin. Rằng trong những tình cảnh hiểm nghèo như thế này, con người Nhật Bản thật đáng để học hỏi.

Đúng lúc dần lơ đãng khỏi những khung cảnh bên ngoài cửa sổ.

Cô chợt thoáng thấy một cảnh tượng khó tin nên vội vàng quay ngoắt lại ô cửa sổ sau lưng.

Một con thuyền lăn lóc ở mé đường ray. Con thuyền này phải dài đến hơn năm mét. Nhưng quanh đây không có đường thủy cho thuyền đi vào. Nếu căn cứ theo bản đồ, thì cách con đường quốc lộ chạy song song với đường tàu này độ vài trăm mét đến vài kilômét là một dải bờ biển. Tuy thế đất ở đây không cho phép nhìn ra được bờ biển từ cửa sổ tàu.

Cô mất một lúc mới nghĩ ra được rằng con thuyền đã bị sóng thần đánh dạt đến tận đây. Có lẽ khi dọn dẹp để tái thiết lại, người ta đã để nguyên nó đấy.

Con tàu lật nghiêng trên nền đất khô, muốn dọn đi cũng cần máy móc hạng nặng và ô tô tải cỡ lớn. Giờ cô mới cảm nhận thấy rần rật trên da mình, thứ sức mạnh khủng khiếp đến mức nào mới có thể dễ dàng để lại dấu tích đó ở đây.

◇

Phải mất nửa năm kể từ sau tập đặc biệt đầu tiên của “Sắc màu bầu trời” về Blue Impulse, Rika mới đưa được lên sóng bộ phim tài liệu về Phòng Truyền thông Hàng không.

Cô đã lấy Sorai làm trung tâm đúng như lời hứa khiến Sorai vô cùng ngại ngùng. Katayama hay Yuzuki cũng than thở “Sorai hoành tráng chưa kìa” nhưng Higa thì khen ngợi lắm. Sagisaka ở căn cứ Chitose cũng mừng thay cho họ.

Sau khoảng một năm từ khi bộ phim tài liệu đó chiếu ra, Sorai thuyên chuyển khỏi Phòng Truyền thông Hàng không.

Cùng thời điểm đó, Rika chuyển từ Ban Tin tức sang Ban Thông tin. Do góc nhỏ “Em cùng mẹ học về xã hội” của “Teito Evening” được hưởng ứng nhiệt liệt nên cô được chọn làm phụ trách một chương trình giáo dục hướng đến đối tượng thiếu nhi.

Chương trình “Em cùng mẹ học về xã hội” được chuyển giao cho một Giám đốc Chương trình khác, Rika cũng không còn phụ trách về Lực lượng nữa.

Bữa ăn chia tay của Sorai cũng có gọi Rika. Dường như họ tổ chức cho cả Rika nữa.

Lúc ấy, những gương mặt nhân viên đã khác hẳn thời Sagisaka còn tại nhiệm. Ngoài Sorai ra, những sĩ quan trong phòng hầu như đều đã thay mới. Chỉ còn mỗi mình Maki. Cô cũng được nghe Maki kể cho tình hình của Yuzuki. Hai người đó tuy yêu xa nhưng vẫn tình cảm lắm.

Sĩ quan Lực lượng là đi kèm với thuyên chuyển mà, Higa đã cười nói như vậy. Với một người chỉ muốn làm về truyền thông nên đã bỏ cơ hội thăng tiến như Higa, hẳn sẽ còn ở lại Phòng Truyền thông lâu dài.

Sorai thuyên chuyển đến căn cứ Matsushima. Làm ở Trụ sở Tư lệnh Không vụ Bốn, Phòng Ngoại giao thuộc Bộ giám sát.

“Công việc tiếp theo sẽ thế nào?”

“Vẫn tiếp tục làm về truyền thông.”

Gò má của Sorai đã hơi ửng lên vì rượu. Theo lời giải thích đó của cậu thì Phòng Ngoại giao là cơ quan truyền thông của căn cứ.

“Cũng nhiều cựu phi công đi theo công tác truyền thông. Có người nắm bắt và giải thích được cơ cấu kĩ thuật của máy bay cũng tiện lợi mà. Những người từng có kinh nghiệm làm phi công đương nhiên sức thuyết phục sẽ cao hơn nhiều.”

Cũng chính vì lý do đó, Phòng Truyền thông Hàng không cũng có vài phi công được đưa vào. Nhưng các căn cứ địa phương không thể để các phi công đang phục vụ phải hỗ trợ cả công tác truyền thông được. Chính vì vậy, những cựu phi công thành người nắm chốt.

Cũng có nhiều lý do khiến họ chẳng thể bay được nữa, nhưng điều đó không có nghĩa kiến thức và kinh nghiệm xưa bị mất đi. Đó cũng là một cách tận dụng nhân lực.

“Tổ trưởng Tổ truyền thông hiện giờ của Matsushima cũng từng lái Blue đó. May quá, tôi từng gặp qua người này hồi còn là phi công.”

“Người đó sao lại không bay nữa?”

“Hình như là do bệnh tim...”

Sorai đáp vậy nhưng vội vàng nói thêm: “Tuy nhiên không quá nặng đâu”. Vẻ mặt của Rika càng lúc càng thêm mịt mù.

“Yêu cầu về sức khỏe của phi công lái chiến đấu cơ khắc nghiệt lắm.”

Chiến đấu cơ đòi hỏi mức áp lực cao nhất là 9G nên đương nhiên tiêu chuẩn phải cao.

Khi họ còn mải trò chuyện, giờ ăn buffet đã hết. Vẫn là kiểu ăn nhậu mọi bận.

Cả nhóm rời khỏi quán rồi tỏa đi các hướng. Sorai và Rika lại bắt đầu đi cùng một lối về như mọi lần. Sau khi đi bộ một lúc lâu, Sorai cũng nói ra câu “Để tôi tiễn cô về”.

Nhưng, cậu lại thêm một câu khác vào ngày hôm đó:

“Nếu được thì, chúng ta đi thêm tăng nữa nhé.”

Tăng hai khiêm tốn của họ là một quán bar tìm thấy ở ven đường.

Nhưng cũng chẳng nói chuyện gì đặc biệt, họ chỉ nói đến những kỉ niệm ở Phòng Truyền thông hay mối lo lắng về công việc sắp tới rồi thôi.

“Một lúc nào đó...”

Khi sắp sửa đến giờ về, Sorai như muốn tránh ánh mắt của Rika, lầm bầm nói về chuyện ngày kia.

“Cô Inaba quay chương trình mới ở căn cứ Matsushima thì tốt quá.”

Ngày trước, Higa hay Katayama từng nói rằng phải dùng cách nói nhấn mạnh mới bật được tính truyền thông.

“Cô xem, đó là căn cứ sản sinh ra Blue Impulse còn gì. Chắc họ sẽ nhận trẻ đến tham quan.”

“Có nhận trẻ đến tham quan sao?”

“Nhận chứ.”

Sorai quay sang Rika với vẻ hăm hở.

“Trong ngày hội ở căn cứ, phi công lái Blue cũng được lũ trẻ con xúm lại xin bao nhiêu là chữ kí luôn đó.”

“Nếu quay cảnh chụp hình với lũ trẻ thì sẽ dễ dẫn vào nội dung. Vậy thì, những tập liên quan đến Không vệ trong chương trình mới, tôi sẽ nghĩ đề tài về Blue Impulse trước xem sao.”

“Nhất định đấy nhé!”

Sorai gật đầu ngay tắp lự:

“Nếu thế, nhất định tôi sẽ là hướng dẫn viên đưa cô đi loanh quanh!”

Thế rồi, cậu chìa ngón út phải ra trước mặt Rika. Cô ngạc nhiên nhìn thẳng vào gương mặt của Sorai, ánh mắt nãy giờ vẫn tìm nơi ẩn nấp của cậu thẳng thắn đáp lại.

“Ta hứa nhé. Một lúc nào đó, hãy đến Matsushima.”

Con người này thật đơn thuần, y như một chú cún đáng thương. Cảm giác kì lạ này khiến khóe miệng cô khẽ nhếch.

“Một lúc nào đó, hãy đến Matsushima.”

Cô móc ngón út của mình vào tay cậu, Sorai nổi hứng hát bài Nuốt trọn nghìn cái kim rồi buông ra.

Khi hai người chia tay ở ga, Sorai vẫy tay nhiệt tình với cô sau cánh cổng từ.

“Tôi đợi cô đấy! Nhất định đến nhé!”

Mặc dù vẫn nghĩ rằng còn chút gì khác nữa, nhưng có thể trao nhau một lời hứa công việc như thế vào lúc chia tay là nỗ lực quá mức của họ rồi.

Sorai chuyển về Matsushima được nửa năm. Rika phải chịu trách nhiệm về tỉ suất người xem của chương trình mới mang tên Tương lai chúng ta nên bận rộn mãi không dứt.

Thảm họa động đất sóng thần dữ dội ở vùng Tohoku xảy đến.

Tokyo chịu rung lắc dữ dội nhiều giờ liền.

Lúc đó Rika đang dở cuộc họp ở văn phòng tổng của đài Teito. Những cơn chấn động mạnh không ngừng khiến các nhân viên nữ gào khóc thất thanh.

“Lẽ nào khu vực Kanto xảy ra động đất nghiêm trọng?”

“Đừng nói ngốc vậy,” một nam nhân viên mắng át đi.

Khi cơn rung chấn kéo dài đến mười phút qua đi, Cục tin tức bắt đầu nhận thông tin về vụ động đất này.

Dư chấn cuối đo được đến 9.0 độ Richter. Con số đó khiến không ai thốt nổi lời nào. Cảm tưởng như đang tái hiện lại cơn Đại địa chấn Hanshin, trận động đất lớn nhất kể từ sau Chiến tranh.

Tâm chấn nằm ở 130 kilômét ngoài khơi bán đảo Oshika thuộc tỉnh Miyagi, kéo dài vài trăm kilômét từ ngoài khơi tỉnh Iwate đến tận ngoài khơi tỉnh Irabaki. Chưa kể cảnh báo sóng thần.

Nhưng mà, hoàn toàn không nhận được thông tin gì từ vùng thiên tai. Họ ước tính phải đến vài trăm người chết và mất tích, nhưng không có thêm bất kì thông tin chi tiết nào.

“Chuyện này vẫn chưa kết thúc đâu.”

Một nhân viên đứng tuổi nhíu chặt đôi mày. Ông đã có kinh nghiệm lấy tin từ đợt Đại địa chấn Hanshin.

“Khu vực thiên tai giờ đang hỗn loạn nên không thể gửi tin về. Giờ phải đu theo luôn thôi.”

Ngày đó, Rika vẫn còn đi học. Cô nhớ đài báo đưa tin về Kobe nhiều đến nỗi người ta mất đi cả cảm giác hiện thực.

Ngày ấy cũng vậy, mãi chẳng có thông tin về những người thiệt mạng. Khi con số bắt đầu được đưa ra thì đơn vị trăm chẳng mấy chốc đã lên đến đơn vị nghìn.

Số lượng thương vong ngày đó là 6.434 người... Lần này sẽ là bao nhiêu nữa?

Cuối cùng, những thước phim từ địa phương chịu thiên tai cũng bắt đầu được đưa về. Ban đầu là bao cảnh hỗn độn hoang tàn của những văn phòng hay cửa hàng cửa hiệu. Công nhân viên trả lời phỏng vấn với bộ dáng như thây ma đã bị bòn rút cạn linh hồn. Các đài khác cũng đồng loạt đưa tin, đâu đâu chỉ toàn là những hình ảnh giống nhau.

A, một khi tình hình đã đến mức này thì thương vong cũng sẽ... Như để khiến lòng người thêm dậy sóng, những hình ảnh đáng sợ lại nhân lên. Từ đài NHK.

Dòng nước lũ đen ngòm như nuốt gọn cả một thị trấn. Bao thứ rác thải bỗng chốc thành vũ khí ùa theo, nhe nanh múa vuốt nhấn chìm từ thị trấn này đến thành phố khác thành bình địa rác.

Sức hủy diệt áp đảo đó mỗi lúc một lây lan.

Vài chục người đang vây quanh màn hình nhưng mọi thứ đều im lặng như thể thời gian đã đông cứng lại.

“Vụ này vượt quá cả Hanshin rồi.”

Ai đó đã run rẩy lầm bầm như thế. Không chỉ quy mô trận động đất, cả mức độ thương vong lẫn tổn thất cũng thực sự vượt qua Đại địa chấn Hanshin.

“Không thể ngờ rằng lại xảy ra vụ thiên tai kinh hoàng hơn cả Hanshin khi tôi vẫn còn sống...”

Nam nhân viên khi nãy lại lên tiếng. Như thay lời phát biểu cảm tưởng của tất cả những người có mặt. Ai ngờ được lại xảy ra một thảm họa còn lớn hơn thế nữa - Họ không mong muốn xảy ra bất kì thảm họa nào hơn thế. Mong ước hiển nhiên đó đang tan vỡ ngay trước mắt.

“Này, có ai viết bài luôn được không?”

Cục tin tức như sắp sửa nổ tung với cả tấn thông tin chồng chéo cần xử lý. Tất cả các chương trình đã lên lịch phát sóng đều bị hoãn lại nhường chỗ cho một chương trình đặc biệt chưa ấn định rõ thời gian. Cục thông tin phải qua hỗ trợ. Ngoài những nhân viên chủ chốt của các phòng ban, số nhân viên còn lại được gửi hết đến các cơ quan có liên quan. Những chi nhánh nằm ở Sendai và những khu vực khác tại Tohoku cũng bị điều động cả.

“Inaba, cô viết kịch bản được chứ?”

“Vâng!”

Dẫu sao cô cũng từng làm phóng viên. Cục tin tức đang bị quá tải, phải viết một loạt kịch bản cho hết tin tức này đến tin tức khác. Cũng nhiều tin tức không đáng quan tâm lắm, nhưng chỉ cần có liên quan là dùng được.

Thế rồi, cái tin đó đập vào mắt Rika.

“Căn cứ Matsushima của Lực lượng Không vệ bị nước nhấn chìm. Mất liên lạc.”

Mọi thứ âm thanh như ù đi trong một thoáng. Kịch bản vừa bắt tay vào làm bị vò nghiến, cô đứng bật dậy.

Sorai đang ở căn cứ Matsushima.

Chỉ cần biết một người thân quen với mình đang ở trong thảm cảnh, sự khủng khiếp của trận thiên tai tưởng như không thực đánh mạnh vào chúng ta đến khó ngờ.

Căn cứ Matsushima nằm ngay cạnh biển. Nhấn chìm là chìm bao nhiêu mét? Cơn sóng thần tràn vào Matsushima cao bao nhiêu? Cô cố gắng nhớ lại bố trí của căn cứ Matsushima vào lần đến thăm khi quay “Sắc màu bầu trời”. Nơi đó có vài tòa nhà cao tầng. Cũng có cả đài quan sát nữa. Họ có thể tị nạn được.

Cô chợt nghĩ đến chuyện hỏi tin tức từ ai đó ở Phòng Truyền thông Hàng không. Phòng Truyền thông chắc giờ đang ngập trong những cuộc điện hỏi han. Nhưng cô có số điện thoại và email cá nhân của Higa. Điện thoại chắc sẽ làm phiền nhưng nếu cô gửi tin nhắn thì chắc anh ấy sẽ trả lời lại khi nào để ý thấy.

Cô rút di động ra thì thấy có vài tin nhắn. Lẫn trong những tin hỏi han tình hình an nguy từ gia đình và bạn bè... là hai tin nhắn từ Sorai. Cô vội vàng mở ra xem.

“Bình an.”

Tin nhắn đầu tiên chỉ gọn lỏn như thế. Nhưng tin nhắn thứ hai khiến cô suýt nữa bật cười.

“F-2 bị cuốn trôi cả rồi” kèm một cái icon mặt khóc.

Cô lập tức gọi lại nhưng dường như mạng bị nghẽn nên không liên lạc được. Nhưng cậu có thể gửi cả icon mặt khóc kèm câu than F-2 bị cuốn trôi thì hẳn là vẫn bình yên.

“Hãy cứ bình an thế cho tôi.”

Cô chỉ gửi lại mỗi tin đó. Cũng thấy biết ơn vì tin tức F-2 bị cuốn trôi có thể đưa lên mục tin tức.

Thêm hình ảnh truyền về nữa là hôm sau họ đã có thể đưa tin.

◇

Khi mọi chuyện đã lắng xuống, đôi khi cô cũng lấn cấn nghĩ đến ý nghĩa tin nhắn ngày đó.

Nếu cậu không gửi tin nhắn, chắc chắn cô sẽ vật vã cho đến khi biết rằng cậu vẫn bình an.

Cô nhận ra một người đã thân quen đến mức trái tim mình tưởng như vỡ nát nếu người đó không được bình yên.

Sorai báo tin cho cô khi đó có phải vì đối với cậu, Rika cũng là một người thân quen đến mức cậu muốn báo bình an hay không?

Chuyến xe buýt đã đến Yamoto. Dừng lại ở cái vòng xoay nhỏ bé khiêm tốn trước bảng cảnh báo quốc phòng.

Khi lên xe buýt, cô đã nhắn tin cho cậu. Đọc được thời gian gửi tin chắc cậu sẽ ra đón cô chăng?

Từ ghế lái, Sorai bước xuống rồi lao lại gần.

“... Lâu quá rồi không gặp, cô Inaba.”

Nụ cười rạng rỡ kia làm ngực cô nghẹn lại.

“Tôi đến muộn quá rồi. Đã nghĩ có thể tới sớm hơn...”

“Không, đừng để tâm. Giờ cô đang bận với ‘Tương lai của chúng ta’ còn gì.”

Đó là tên chương trình mới Rika đang làm Giám đốc phụ trách. Chương trình chuyên về giáo dục đầu tiên của đài Teito nên được kì vọng rất nhiều. Nhưng kì vọng đồng nghĩa với trách nhiệm nặng nề, nên mãi cô chẳng thể rút chân khỏi đống công việc.

“Tôi có xem đấy, thú vị lắm. Chú Sagisaka cũng khen ngợi cô.”

Chương trình này mang format một lớp học đề cập từ những vấn đề mang tính thời đại đến những kiến thức vụn vặt. Ban đầu họ đã định biến nó thành một chương trình xã hội với tựa đề: “Lớp học xã hội của chúng ta” nhưng tập nào cũng quay thực địa thì sẽ mắc phải vấn đề chi phí, nên họ đành mở rộng phạm vi chương trình thành như bây giờ.

Chương trình lần tới về Lực lượng Phòng vệ đang là tâm điểm chú ý khi Lực lượng đóng góp nhân lực chính cứu giúp cho thảm họa thiên tai ngày 11 tháng Ba. Cô sẽ làm một đặc san về căn cứ mẹ Matsushima của Blue Impulse đã bị nhấn chìm trong nước thế nào.

Một lúc nào đó, hãy đến Matsushima. Cô không nghĩ mình sẽ hoàn thành lời hứa đó theo cách này.

“Nhưng mà, tôi nhất định muốn tự mình đến quay cho chương trình lần này.”

“Mãi mới có dịp cô đến thăm, tiếc là chúng tôi không có Blue Impulse.”

Vừa khởi động xe, Sorai vừa cười buồn.

Đúng vào ngày 11 tháng Ba, Blue Impulse dự kiến sẽ thi triển kĩ năng bay trong sự kiện kỉ niệm shinkansen tại Kyushuu vào ngày mười hai nên đã di chuyển về tỉnh Fukuoka. Chỗ lều bạt cho sự kiện đó đều do nhân viên Phòng Truyền thông Hàng không cung cấp, hiện vẫn còn ở Tổ truyền thông Matsushima.

Sau khi lên lịch bay cho Blue Impulse xong, họ lên xe buýt đến căn cứ Kasuga thì báo động động đất vang lên. Sự kiện chiều đó đã bị hoãn lại. Do giao thông hỗn loạn, nhóm của Higa đã phải quay về Ichigaya, phi đội Blue Impulse cũng tuần tự bay trở về Matsushima.

Blue Impulse tạm hạ cánh ở một nơi xa Matsushima nên tránh được thảm họa. Nhưng căn cứ bị nhấn chìm trong nước nên chúng không thể trở về nữa, đành tạm trú tại căn cứ Ashiya.

Cuối cùng, công tác huấn luyện chuyển về cho Ashiya, không thể quay lại căn cứ Matsushima nữa.

“Đội giáo dục F-2 cũng đã chuyển về Misawa mất rồi.”

Các chức năng tại căn cứ Matsushima vẫn chưa được phục hồi. Hiện tại, họ chỉ làm mỗi công tác cứu hộ.

“Đã chuyển sang Ashiya cả rồi?”

“Đúng, họ có cho chúng tôi xem cảnh huấn luyện, cũng có nói chuyện với phi công.”

Coi như đủ tư liệu cho chương trình rồi. Cũng có người cho rằng chỉ cần tư liệu hình ảnh về căn cứ Matsushima trong thời điểm hiện tại là đủ. Nhưng cô vẫn muốn đến thăm căn cứ Matsushima. Cô cảm thấy khó chịu khi họ cho rằng không cần đến căn cứ Matsushima lấy tin chỉ vì chẳng còn Blue ở đó. Nhà sản xuất muốn tiết kiệm chi phí nên tỏ rõ thái độ không bằng lòng. Họ vốn làm bên mảng giải trí, còn chỉ trích “bản chất cựu phóng viên nơi cô”. Họ thường không hiểu cách làm việc của một người xuất thân từ mảng tin tức như Rika.

Rika nói rằng mình không cần cả đoàn quay phim mà sẽ tự đi lấy tin, cuối cùng cũng được đến thăm Matsushima.

“Thật sự thì tiếng phi cơ luyện tập rất ồn ào.”

Chiếc xe chạy trên con đường nằm giữa hai bên là đồng không, bầu trời đầy vẻ tĩnh lặng.

“Tôi đã nghĩ người dân thấy mọi thứ tĩnh lặng hơn chắc sẽ vui lắm, nhưng cũng nhiều người mong Blue với F-2 sớm quay về.”

“Tôi có cảm giác là mình hiểu được.”

Họ đã quá quen với tiếng ì ầm của phi cơ quần thảo trên đầu. Bầu trời giờ tĩnh lặng đến mức này lại có cảm giác như cuộc sống chưa bình thường trở lại.

“Anh có thể nói lại câu đó hộ tôi được không?”

Rika rút máy quay ra, Sorai cười “Vẫn như thế nhỉ?”. Nhưng cậu cũng chẳng thấy khó chịu gì mà lặp lại câu nói kia giúp cô.

“Năm nay chắc cũng không cày cấy gì được.”

Vào khoảng thời gian này, đáng ra đã phải gặt xong và ruộng đang đầy những gốc rạ trơ trọi, nhưng ruộng đồng hai bên đường giờ chỉ hoang hoải trải dài mãi.

“Khu vực chung quanh căn cứ đã nhanh chóng thu dọn hết bùn sình rồi. Nhưng bị nước biển xâm thực, vẫn chưa thể sản xuất gì…”

Cô quay lại cảnh ruộng đồng, chiếc ô tô đã đến cổng chính của căn cứ Matsushima.

Khi bước vào tòa nhà đặt quầy lễ tân, cô thấy họ dán một dải băng dính màu đỏ thành một viền cao ngang tầm Rika. Dải băng đó ghi là “Dải sóng thần” cũng có nghĩa là nước đã ngập lên cao đến đấy.

Cô nhìn một vòng, thấy những cây cảnh trang trí quanh đó đều đã héo úa. Chúng chết héo do nước mặn chăng?

“Chỗ đó chắc cũng bị ngập nhỉ?”

Rika chỉ về phía bia kỉ niệm chiến đấu cơ nằm trong khuôn viên. Theo “dải sóng thần” thì khoang lái cũng ngập cả.

“Nếu chỉ mỗi cái bia kỉ niệm thì tốt rồi.”

Sorai nói thế rồi gãi đầu.

“F-2 và máy bay cứu hộ đều nổi lềnh bềnh cả. Rồi đâm tứ tung trong kho giữ...”

Hình ảnh đầu và đuôi máy bay đập không thương tiếc vào thân tòa nhà có chiếu trong chương trình thông tin đặc biệt của đài Teito.

“Hình như trước khi sóng thần ập đến, vài chiếc đã không thể bay nổi đúng không?”

Sorai quay sang Rika khi nghe câu hỏi của cô. Nụ cười ngoác rộng đến tít cả mắt lại.

Dường như cậu hiểu vì sao Rika lại hỏi câu đó.

“Tổ trưởng Tổ truyền thông đã sẵn sàng đón đợi rồi đấy. Cứ quăng câu hỏi này cho ông ấy. Hãy mang về đi, chúng tôi của ngày hôm ấy.”

Cô gật đầu mạnh mẽ. Cô đến để làm điều này mà.

Rika được dẫn đến một tòa nhà, rồi mời vào phòng họp. “Sẵn sàng đón đợi” cô là một sĩ quan đứng tuổi, râu ria xồm xoàm. Sếp trực tiếp của Sorai hay Tổ trưởng Tổ truyền thông chính là con người này.

“Nghe nói cô đã giúp đỡ Sorai rất nhiều hồi còn ở Tokyo!”

Lời nói khoan thai mà đầy sức mạnh kia đã thay luôn lời tự giới thiệu.

“Lịch sử và tình hình thiên tai tại căn cứ đều được tổng hợp vào slide cả, mời cô xem!”

“Tôi có thể ghi âm lại không?”

“Đương nhiên, đương nhiên rồi.”

Lịch sử của căn cứ được sắp xếp chạy ngược về thời điểm chế tạo ra Blue Impulse, nhiều thông tin đòi hỏi cô phải tìm hiểu thêm.

“Tổ trưởng, tôi có thể xin tài liệu về lịch sử căn cứ nên mong chú chuyển nhanh sang tình hình thiên tai giúp tôi ạ.”

Sorai cũng muốn ngăn lại màn thuyết minh hùng hồn của ông, nhưng không mấy hiệu quả. Ông ấy là kiểu người hoàn toàn khác với Sagisaka, cậu nghi ngờ loại hình công việc này có nên giao vào tay một vị sếp luôn tỏ ra đầy quyền lực như thế không.

Cuối cùng, câu chuyện cũng chuyển sang vấn đề thảm họa động đất.

Slide chiếu đến hình ảnh bãi đỗ với những chiếc phi cơ chìm trong nước, những chiếc F-2 bám đầy bùn đất, hay ảnh kí sự về giai đoạn đó. Bên cô cũng nhận được những hình ảnh tư liệu kia, chiếu đi chiếu lại không ít lần.

“Hình như trước khi sóng thần ập đến, vài chiếc đã không thể bay nổi đúng không?”

Cậu đã nói cứ quăng câu hỏi này cho ông, nên cô quăng ngay.

“Những người không nắm rõ thông tin về ngày hôm ấy chắc chắn sẽ hỏi vậy...”

Vị trưởng ban râu ria kia nhăn mặt lại với vẻ bất mãn.

“Lúc đó, dư chấn vẫn tiếp tục. Chúng tôi cũng phải đảm bảo an toàn cho nhân viên của mình, tai nạn là một điều cấm kị nên không thể tự tiện điều động người. Hơn nữa, căn cứ gặp phải động đất lớn đến thế, không thể cho máy bay cất cánh khi chưa kiểm tra lại đường băng. Phải tốn ít nhất ba mươi phút để kiểm tra một lượt đường băng dài 2.700 mét kia. Hơn nữa, cũng phải kiểm tra lại tổng thể phi cơ nữa...”

Dường như những lời giải thích này nằm ngoài tầm hiểu được của Rika nên Sorai nói lại cho cô hay:

“Những chiếc phi cơ hoạt động bình thường cũng cần phải khởi động rồi kiểm tra kĩ thuật trước khi bay thì mới được rời mặt đất. Cần đến hai mươi, ba mươi phút sau khi đưa ra đường băng thì phi cơ mới được phép cất cánh.”

Những đội chuyên biệt luôn trong thế trực chiến thì có thể bay ngay trong năm phút, Matsushima không phải là một căn cứ chiến đấu thực sự mà là đội giáo dục về F-2.

Cũng có nhận định cho rằng một số trực thăng cứu hộ có thể bay luôn, nhưng ngày hôm đó thời tiết rất xấu nên họ đã cho hủy tất cả các chuyến bay huấn luyện rồi, không có trực thăng cứu nạn nào trong tình trạng sẵn sàng.

Kể cả có phi cơ sẵn sàng đợi lệnh, mặt đất cũng rung lắc khủng khiếp đến độ không dám chắc trực thăng cứu hộ có thể hạ cánh được. Họ lại càng cần kiểm tra tình hình phi cơ trước khi bay.

“Thế rồi, cảnh báo sóng thần đến sau động đất khoảng ba mươi phút.”

Khi nhận được cảnh báo sóng thần sẽ đến sau ba mươi phút, nhân viên Lực lượng sẽ không thể dùng ba mươi phút đó để kiểm tra đường băng.

Rốt cuộc sóng thần đến sau khoảng một giờ, nhưng đó cũng chỉ là một kết luận.

Dùng lời thuyết minh với hình ảnh tư liệu về giai đoạn này sẽ có sức thuyết phục hơn, cô chợt nghĩ đến điều đó nên liền ghi chép lại. Cô có nhận được hình ảnh về tình hình nhân viên Lực lượng tị nạn trên nóc tòa nhà do Phòng Truyền thông Hàng không cung cấp.

“Lúc đó, chúng tôi nhận được chỉ thị của Tư lệnh căn cứ là ưu tiên mạng người nên lập tức yêu cầu di tản, chính vì vậy nên không một nhân viên nào của căn cứ Matsushima hy sinh.”

Ti vi cũng chiếu khá nhiều hình ảnh về những chiếc F-2 lấm đầy bùn đất sau cơn sóng thần gây ra bao tranh cãi. Nếu họ cho phi cơ bay lên, thì thứ bị vùi trong bùn đất thay cho F-2 hẳn là nhân viên Lực lượng. Bởi khi phi cơ rời khỏi mặt đất bắt buộc phải có nhân viên kĩ thuật đứng đó kiểm soát tình hình.

“Sau đó, toàn bộ nhân viên của căn cứ Matsushima đã lao vào công cuộc cứu hộ cứu nạn.”

Ông thản nhiên nói ra những lời nghe có vẻ lạc điệu như thế.

“Trong khi căn cứ Matsushima cũng bị thiên tai tàn phá như vậy ư?”

Khóe miệng của Tổ trưởng Tổ truyền thông nhăn lại.

“Thật vui khi có những người cảm thông cho chúng tôi.”

Những lời dịu dàng đó khiến Rika ngại ngùng nhìn xuống. Có ai đưa tin về nhân viên Lực lượng ở căn cứ Matsushima trong vị thế nạn nhân thiên tai không? Chí ít, cô chưa từng thấy đài Teito đưa tin nào như thế. Họ chỉ nói đến chuyện đáng ra nên để F-2 hay trực thăng cứu hộ bay, than thở rằng nhân dân đang phải chịu tổn thất lớn lao.

Giờ mới có người để ý rằng cả căn cứ đã hoàn toàn ngập trong nước với bao tổn thất, bản thân nhân viên Lực lượng lại không được xem là nạn nhân của thiên tai.

“Nhưng mà chúng tôi là nhân viên Lực lượng. Tình hình có thế nào, chúng tôi cũng phải hoàn thành nhiệm vụ hỗ trợ nhân dân. Bất chấp thảm họa ra sao, chúng tôi huấn luyện người để dùng trong khi khẩn cấp mà.”

“Nhưng… nhân viên Lực lượng cũng có gia đình cơ mà. Không lo lắng sao?”

Câu hỏi của Rika khiến Tổ trưởng Tổ truyền thông gật gù: “Đương nhiên là lo lắng chứ.”

Má cô nóng rực lên vì câu hỏi vô duyên kia của mình.

“Nhưng toàn bộ nhân viên đều tự dặn mình là họ đang làm vì vợ con, gia đình họ nữa. Lỡ có chuyện gì xảy ra thì tôi không có gia đình nên sẽ làm thay anh. Đó là thái độ của nhân viên Lực lượng với những người có gia đình.”

Khi một thảm họa lớn xảy ra, trụ cột của một gia đình lại lao vào vùng nguy hiểm. Dẫu gia đình mình cũng cùng trong khu vực thiên tai, họ vẫn phải ưu tiên cứu những người dân khác trước đã.

“Chính vì vậy, họ sẽ lập tức liên lạc về gia đình khi xảy ra thiên tai. Một khi được báo bình an là lập tức lao đi làm nhiệm vụ.”

“Nhưng nếu... gia đình họ không bình an thì sao?”

“Đương nhiên họ cũng có nghĩ đến chết chóc hay hiểm nguy. Nhưng ai cũng phải chuẩn bị tinh thần sẵn sàng chịu đựng trường hợp gia đình có người mất mà bản thân không thể tiễn đưa hay chăm sóc. Nếu không chuẩn bị tinh thần từ trước, ai đủ ý chí để xin nhận nhiệm vụ quốc tế chứ. Ví dụ như tàu ngầm của Hải vệ, nhiều khi không thể liên lạc được.”

Cô lại càng không dám ngẩng mặt lên khi mường tượng đến những gánh nặng của họ.

Nhiều người cho rằng họ ăn tiền thuế của nhân dân nên đương nhiên phải làm điều đó. Nhưng mà, mức lương phải cao đến đâu cho đủ để lấy thân hy sinh cho kẻ khác.

Vấn đề chuyển sang quá trình cứu hộ.

“Người dân bị nạn đã vô cùng vui mừng khi chúng tôi cung cấp cho họ bồn tắm rửa.”

“Không vệ cũng mang theo bồn tắm di động nữa sao?”

Cô được biết rằng trong cơn Đại địa chấn Hanshin, Lục vệ mang theo một đội chuyên hỗ trợ tắm rửa cho người dân.

“Không, Không vệ không có đội hỗ trợ tắm rửa. Chúng tôi sắp xếp chỗ cho người dân bị nạn tắm rửa tại nhà tắm của Lực lượng. Cũng đưa đón họ từ các điểm tị nạn nữa.”

“Thế thì người dân vui lắm nhỉ?”

“Vâng, đúng thế. Nhưng hồi đầu cũng có ý kiến phản đối, bảo là đâu có thời gian lo chuyện tắm rửa trong thời điểm như vậy. Thật ra tôi cũng nằm trong nhóm phản đối.”

Nhiều ý kiến cho rằng cần ưu tiên đến bữa ăn hay phòng chống bệnh dịch hơn là việc tắm rửa, cũng có người lo sợ giới truyền thông chỉ trích họ đã sai thứ tự ưu tiên.

“Nhưng Tư lệnh căn cứ đã ra lệnh tiến hành. Ông còn nói nếu có vấn đề gì thì ông ấy sẽ chịu trách nhiệm...”

Cô cảm thấy khó thở như thể bị chất vấn rằng giới truyền thông ngáng đường công việc của bọn họ. Chẳng ai lại chỉ trích một hành động có thể khiến người dân bị nạn vui mừng, nhưng giới đưa tin bây giờ chỉ hành động theo chỉ thị từ cấp trên. Một khi tin tức về Lực lượng lên tốp đầu, làn sóng phản đối cồn lên lại càng dễ tạo ra tranh cãi nảy lửa.

Tổ trưởng Tổ truyền thông đi nhanh qua vài slide. Đó là những bức ảnh về hoạt động cứu hộ của nhân viên Lực lượng, công tác dọn dẹp sắt thép, rác rưởi trong thành phố thị trấn, rồi cả hình ảnh dọn dẹp bùn đất nữa.

“Đây cũng là một hoạt động gan dạ.”

Rika không hiểu ngay được lời giải thích đó. Dọn dẹp rác rưởi hay bùn đất là hoạt động cơ bản trong quá trình tái thiết sau thiên tai.

“Cô xem kĩ đây, nhân viên đang đứng trong nhà dân đúng không? Cả những cánh đồng trống nữa.”

Chuyện đó thì có vấn đề gì? Nghi ngại càng lúc càng phình to trong lòng.

“Ngoài hoạt động cứu nạn ra, nhân viên Lực lượng không được phép bước chân vào đất sở hữu tư nhân.”

Mối nghi ngại phình lớn rồi vỡ tung, để lại sự sững sờ.

“Thế thì... quý vị tái thiết thành phố kiểu gì?”

“Vậy nên, hoạt động cứu trợ của chúng tôi không thể phạm vào đất đai tư nhân. Khi tường rào nhà người dân bị đổ, đổ ra đường thì chúng tôi thu dọn nhưng nếu đổ vào phần đất trong nhà thì chúng tôi sẽ không động đến.”

“Trong lúc cấp bách như vậy, chẳng ai quan tâm đâu.”

“Nhưng mà, luật pháp thì không như thế.”

Họ bị hạn chế hoạt động đến mức nào vậy?

“Hơn nữa, năng lực của Lực lượng Phòng vệ cũng có hạn. Có ti tỉ địa điểm mong muốn chúng tôi dọn dẹp sạch sẽ, nhưng mà số lượng người và phương tiện máy móc không thể đảm bảo được.”

Họ phải luôn đặt ra câu hỏi làm đến đâu là đủ. Về cơ bản, họ sẽ không động đến những địa điểm thuộc các tổ chức tự quản, mà để cho tổ chức đó tự thu dọn lấy.

“Nhưng thiệt hại lần này quá lớn.”

Cả thị trấn hoàn toàn bị nhấn chìm trong nước, đồng lúa đều bị nước mặn và bùn đọng xâm thực. Cứ mãi duy trì nguyên tắc thì không thể nào làm công tác tái thiết được.

“Nơi này cũng là thị trấn thân thuộc với chúng tôi. Cũng chỉ chúng tôi có năng lực phục hồi lại nơi này về với những ngày trước thảm họa thiên tai mà thôi. Nếu chỉ chăm chăm theo luật, chúng tôi chẳng thể nào xoay xở nổi.”

Tư lệnh căn cứ yêu cầu phải cải tử hoàn sinh vùng đất này.

“Chúng tôi cũng nhận được lệnh phải tìm lại những trang thiết bị đã bị cuốn trôi khỏi căn cứ.”

Căn cứ Matsushima đã bị sóng thần nhấn chìm toàn bộ. Họ lo sợ những trang thiết bị hay vật phẩm nguy hiểm từ trong căn cứ trôi sang các khu vực lân cận nên đã ra chỉ thị này đi kèm với các hoạt động khác.

Tư lệnh căn cứ như người đi trên băng mỏng. Ông đã tuyên bố rằng một khi xảy ra vấn đề, ông sẽ một mình gánh chịu mọi trách nhiệm.

Nếu không có tuyên bố mang tính ép buộc như vậy, họ đã kẹt trong tình cảnh thê thảm đến nỗi chẳng thể điều người đi dọn bùn lầy ở những cánh đồng được. Những người chỉ huy nhân sự đi làm việc hẳn cũng phải chịu trách nhiệm cho nhiều trường hợp nằm ngoài sự cho phép. Họ cũng chuẩn bị sẵn tinh thần gánh vác trách nhiệm.

“Vậy nên, hy vọng quý vị sẽ thận trọng khi đưa tin về những vấn đề này.”

Ông không ngăn cô đưa tin nhưng cách đưa tin giật gân có thể trở thành đòn giáng mạnh vào hoạt động của họ. Ông muốn giải thích rõ với cô những điều này rồi mới giao tài liệu.

“Hầu như các đài đưa tin đều gắn mác truy tìm vật phẩm bị thất lạc cho hoạt động của chúng tôi. Những đài không gắn mác cũng lựa cách đưa những tin tạo thiện cảm nên chưa phát sinh vấn đề gì cả.”

Rika thở phào nhẹ nhõm. Cô thấy biết ơn vì ông cũng có đôi chút tin tưởng vào lòng thiện tâm của giới làm tin.

Tổ trưởng Tổ truyền thông cười, chúng tôi cũng phải chọn lựa rất khắt khe ảnh công khai ra ngoài đấy.

“Vì cũng có nhiều bức ảnh dễ khiến người ta nhận ra chúng tôi đang tiến hành hoạt động dọn dẹp.”

Những bức ảnh đưa cho Rika xem đều là ảnh cho thấy họ đang truy tìm vật phẩm thất lạc.

“Các nhân viên Lực lượng đã vô cùng nỗ lực. Có ảnh họ còn lấy tượng Phật ra lau rửa sạch sẽ rồi mới đem cất lại nữa... Toàn là những cảnh tượng ấm lòng.”

Những lời nói mạch lạc nãy giờ của người Tổ trưởng Tổ truyền thông đột nhiên như tắc lại.

“Đúng là rất ấm lòng. Những con người ấy chỉ được trở về căn cứ nghỉ ngơi một lúc, rồi lại phải lao đi làm việc.”

Giọng ông càng lúc càng run. Khóe mắt dường như đã hoe đỏ.

“Dẫu có mệt mỏi kiệt quệ đến thế nào, họ cũng muốn quay lại để làm việc... Xin lỗi.”

Tổ trưởng Tổ truyền thông cúi đầu, khẽ lấy tay lau mắt. Như thể đang mặc niệm.

“Sorai, nhờ cậu phần còn lại.”

Ông chỉ nói vậy rồi rời khỏi phòng.

“Xin lỗi, chắc cô ngạc nhiên lắm.”

“Không đâu.”

Thấy Sorai có vẻ sững sờ, Rika lầm bầm:

“Cũng có người ở Phòng Truyền thông Hàng không bị như vậy mà.”

Vài ngày trước đây, cô muốn thu thập chút thông tin trước nên đã ghé qua Phòng Truyền thông Hàng không.

Hôm đó, có vài người đang nói chuyện nhiệt tình cũng đột nhiên vỡ òa ra như thế. Họ cũng nói “Xin lỗi” giống vậy.

Chỉ cần nhìn những hình ảnh đó qua truyền hình, người xem đã vô cùng chấn động. Họ nào có xem qua ti vi, họ chứng kiến tận mắt. Còn trong một quãng thời gian dài. Không tổn thương mới là kì lạ.

Rika thấy ngạc nhiên ở chỗ Higa cũng rơi vào tình cảnh như vậy.

Cô đã ngỡ Higa sẽ không sao. Anh có nhiều kinh nghiệm làm về truyền thông, ý thức hình tượng trong anh cao hơn bất cứ ai. Tính cách anh lại vô cùng điềm đạm. Cô không tưởng tượng ra cảnh anh vừa trả lời phỏng vấn vừa khóc.

Bình thản nói chuyện với nụ cười điềm đạm, rồi đột ngột vỡ òa ra.

“Mong cô đừng nghĩ chuyện này có gì đáng xấu hổ.”

“Chuyện đó...” nằm ngoài khả năng của cô.

“Làm sao tôi có thể không nghĩ được cơ chứ!”

“Xin lỗi!”

Sorai xin lỗi như người mất hồn.

“Tôi cũng có lúc bị như vậy mà.”

“Tôi thừa biết anh Sorai mau nước mắt đến thế nào rồi.”

Rika hứ một tiếng rồi quay đi, Sorai chỉ kêu lên “Làm gì đến nỗi.”

Ánh mắt hai người chạm phải nhau rồi bật phì cười.

Sau khi xem đến slide cuối cùng, Sorai nói:

“Cô muốn đi gặp nữ nhân viên Lực lượng không? Có vài người bên Phòng ngoại giao đó.”

Đề nghị của cậu, cô mong còn không được.

“Nhất định rồi.”

Những tâm sự chân thật và không khí của nơi đưa tin quyết định sự thành bại của việc lấy tin. Cô cũng mong mỏi thu thập được thông tin từ càng nhiều đối tượng càng tốt. Lực lượng Phòng vệ có số lượng nam giới áp đảo nên cái nhìn của nữ giới vô cùng quan trọng.

Cậu đúng là rất hiểu lòng cô. Cô đuổi bước theo Sorai đi phía trước mình.

Phòng ngoại giao có hai nhân viên nữ.

Cả hai đều còn rất trẻ. Một người tầm tuổi Rika, cô gái còn lại chắc mới chớm đôi mươi.

“Tình cảnh ngày hôm đó ra sao?”

Người đầu tiên trả lời câu hỏi của Rika là cô gái tầm tuổi cô.

“Động đất vừa xảy đến, tôi đã gọi ngay cho nhà trẻ.”

“Chị có cháu sao?”

Khi biết một cô gái tầm tuổi mình đã có con, cô vừa cảm thấy ngưỡng mộ lại vừa cảm thấy thua kém.

Những lúc thoáng nghĩ tới chuyện kết hôn rồi sinh con, cô thường thầm thắc mắc liệu bản thân có thể tiếp tục công việc được không và lập tức đi đến kết luận là không thể.

“Chắc chị lo lắng lắm.”

“May mắn thay, tôi liên lạc được ngay. Đứa nhỏ không bị thương chỗ nào... Nó an toàn trong nhà trẻ, hôm sau tôi mới về đón được.”

Chị đón đứa con khỏi nhà trẻ rồi gửi về nhà mẹ đẻ ở gần đó, sau đó quay lại hoàn thành phận sự của mình.

Khi dư chấn vẫn còn, để lại con cái rồi đi làm chắc chắn sẽ cảm thấy bất an không ngớt nhưng Rika chẳng hề nhận ra sự khổ sở trong lời nói của chị nhân viên.

Cô chợt nhớ đến lời Tổ trưởng Tổ truyền thông, nhân viên Lực lượng tức là những người không thể có nhà một khi xảy ra biến cố. Nữ nhân viên có con nhỏ cũng không ngoại lệ. Nhưng họ không cho đó là gánh nặng hay khổ sở gì.

Họ chỉ đang làm nhiệm vụ mà bản thân bắt buộc phải hoàn thành.

“Nhưng tôi có con nhỏ nên ngày nào cũng được về nhà. Còn cô ấy...”

Câu chuyện dang dở chuyển hướng qua cô gái trẻ. Cô ấy còn độc thân nên không quay về kí túc xá của Lực lượng mà ngủ lại căn cứ nhiều ngày liền. Những chiếc thùng các tông trải đầy ngoài hành lang là giường ngủ của nhân viên Lực lượng.

“Căn phòng của tôi chắc cũng tanh bành nên tôi chẳng muốn quay về làm gì.”

Cô nhân viên trẻ hơn nói như đùa rồi cười với cô.

“Ban đầu, chúng tôi tạm chia thực phẩm và nước uống dự trữ trong căn cứ ra. Từ khi nhận được hàng cứu trợ từ toàn quốc gửi về, chúng tôi còn thêm công việc quản lý và phân phát nữa...”

“Có điều gì đặc biệt khó khăn không?”

“Chuyện đi vệ sinh.”

Cô ấy lập tức trả lời. Rika tưởng tượng đến cảnh khổ sở khi phải đi vệ sinh mà không thể dội nước.

“Các cô xử lý thế nào vậy?”

“Chúng tôi tích nước biển đọng lại sau đợt sóng thần. Trước khi nước kịp rút, chúng tôi đã đổ đầy khá nhiều thùng chứa...”

Một ý tưởng táo bạo. Nhưng đúng là khi ngập thì không thiếu nước.

“Chúng tôi khá lo lắng về vụ băng vệ sinh khi đến tháng. Lỡ hết đồ dự trữ thì biết tính sao...? Còn cả bỉm cho những người có con cái nữa.”

Chị nhân viên lớn tuổi hơn cũng gật gù.

“Tôi tích trữ khá nhiều băng vệ sinh nhưng tương đối lo lắng về vụ bỉm. Khác với kì kinh nguyệt, ngày nào cũng phải dùng đến bỉm.”

Đây là những chuyện khá khó nói khi có mặt đàn ông nên Rika cũng có chút để ý Sorai nhưng mấy cô gái kia chẳng quan tâm. Sorai ngồi ở một chỗ cách họ khá xa, chuyên chú làm việc gì đó. Chắc họ cũng ngầm hiểu rằng không cần để tâm đến công việc của nhau chăng?

“Nhưng các nữ nhân viên từ Bộ Quốc phòng đã gửi đến cho chúng tôi khá nhiều băng vệ sinh và bỉm. Họ còn gửi thêm cả lời nhắn chắc vì sợ chúng tôi thấy phiền. Bảo là hãy cố gắng lên này kia.”

Cô chú ý đến với những lời vừa nghe được. Đồ từ Bộ Quốc phòng gửi đến, tức là...

“Đồ viện trợ không có băng vệ sinh với bỉm sao?”

Hai cô nhân viên nhìn nhau, rồi người lớn tuổi hơn đáp:

“Đồ viện trợ dành cho người dân chịu thiên tai. Trên nguyên tắc, nhân viên Lực lượng không được phép dùng. Chúng tôi cũng đã tính đến nước phải phân bớt chút bỉm ra, may mà có đồ gửi đến kịp thời.”

Các chị cũng là nạn nhân thiên tai cơ mà... Những lời đó đã dâng đến tận miệng. Nhưng đây không phải là câu nói của một người đến lấy tin đang nhìn toàn cảnh vấn đề.

“Ngoài ra, không được tắm rửa cũng là vấn đề phiền phức nữa.”

“Đúng đó! Không tắm đến hai tuần! Tóc tôi bết lại cả.”

“Đó là giai đoạn bẩn thỉu nhất đời em.”

Nếu chỉ nghe những giọng cười đùa vô tư khi trò chuyện như thế, người ngoài chắc tưởng họ đang nhắc đến điều gì vui vẻ lắm. Sao những cô gái ấy lại mạnh mẽ tới vậy? Cô cúi đầu suy nghĩ.

Cuối cùng, Sorai cũng lên tiếng.

“Ta đi xem tình trạng kho bãi nhé?”

Câu nói coi như chấm dứt luôn bài phỏng vấn.

Cô biết phải di chuyển bằng ô tô nên dùng nhờ nhà vệ sinh của họ. Khi bước vào căn phòng vệ sinh riêng trước mặt mình, cô thấy một tờ giấy nhớ dán đúng tầm mắt.

“Mọi người đã vất vả nhiều rồi, chúng tôi gửi đồ đến đây! Hy vọng sẽ giúp đỡ được ngày ‘công chúa’ của các chị em trong đội.”

Đây chắc là mẩu giấy nhắn trong chỗ đồ gửi xuống chăng? Lồng ngực cô như ấm lên.

Sau khi rửa tay xong, cô trở lại căn phòng vệ sinh đó và ghi hình lời nhắn kia.

Sorai ngồi vào ghế lái, Rika cũng ngồi lên ghế bên cạnh. Do căn cứ khá rộng nên họ thường dùng ô tô để chở khách đến lấy tin đi tham quan.

“Nếu không được nhận đồ viện trợ thì các anh lấy nhu yếu phẩm từ đâu ra?”

Khi cô hỏi Sorai điểm còn lấn cấn từ câu chuyện của mấy nữ nhân viên kia thì cậu thoải mái đáp lời:

“Từ tình thương của đồng chí đồng đội.”

“Tình thương?”

“Theo tôi được biết, các căn cứ trên khắp cả nước đã tổ chức những hoạt động thu gom và cung cấp nhu yếu phẩm cho nhân viên bên tôi. Căn cứ Irima phụ trách vận chuyển hầu hết đồ viện trợ nhưng những chuyến chở hàng đến Matsushima luôn có cả nhu yếu phẩm bên tôi cần nữa.”

Chính vì họ hiểu rằng nhân viên Lực lượng không được phép nhận hàng viện trợ nên đã viện trợ cho nhân viên của chính mình.

“Nhưng chúng tôi cũng chỉ nhận được những thứ đồ cấp thiết nhất mà thôi. Bánh kẹo thì phải giữ lại, đem phân phát cho những trại tị nạn.”

Nghe đến những lời này, cô chợt nhớ đến một điều gì đó. Trong tài liệu tóm tắt slide cô đã nhận được. Đó là những thông tin điểm nhấn về hoạt động của căn cứ.

Chỉ còn duy nhất một phi công Blue Impulse lưu lại Matsushima, những người khác đi phân phát kẹo cho các trường tiểu học địa phương hết.

“Có lẽ nào, những cái đó...”

“Đó là kẹo trong số hàng cung cấp cho chúng tôi. Hình như tất cả đều thành quà an ủi người dân bị nạn.”

“... Các anh.”

Nước mắt chảy ra, cô vội vàng quay đi hướng khác. Cơn sóng tình cảm trong lòng dâng lên như thác lũ.

Các anh đã hy sinh đến mức nào vì người dân chúng tôi vậy...?

“Ái chà, cô nàng mít ướt này.”

Sorai đáp lại đúng những lời của cô khi nãy. Nhưng cậu càng nói cô càng khóc dữ dội hơn, lại thành vô ích.

Trong khi lòng cô đang ầm ầm bão dậy, Sorai hạ giọng:

“Mọi người không cần phải để trong lòng làm gì.”

Lực lượng Phòng vệ là để phòng những trường hợp như thế này. Cô đã nghĩ Sorai sẽ nói những lời như vậy, nhưng cậu lại nói những điều hoàn toàn khác.

“Chúng tôi vẫn thoải mái hơn các cô nhiều.”

Thoải mái, riêng từ đó thôi đã đủ khiến người ta dậy mối nghi ngờ.

“Chúng tôi chỉ có ích khi có việc gì xảy ra. Nên may mắn là chúng tôi có thể dồn toàn lực hỗ trợ người dân khi gặp chuyện không may đúng không? Vì vậy, chúng tôi cứu giúp nạn nhân thiên tai cũng là đang tự cứu giúp mình.”

Sorai chạm tay lên mái tóc cô. Khẽ vuốt.

“Cô muốn tôi vuốt tóc cô nên tôi vuốt đây.”

Cô càng khóc dữ dội hơn.

Giờ thì cô đã hiểu rằng cô vuốt tóc khi Sorai khóc, thì chỉ tổ khiến cậu khóc dữ hơn mà thôi.

Họ dừng lại giữa chừng nghỉ ngơi một lúc lâu, sau đó Sorai dẫn Rika tới kho đỗ.

Cánh cửa kho đáng lẽ phải đóng kín từng mối khớp giờ nhăn nhúm đầy vết hở.

“Động đất khiến bản lề méo hết cả, không thể đóng kín được hơn. Cả ngày hôm đó cũng thế...”

Nhân viên kĩ thuật đã cố gắng đóng cửa kho lại rồi mới chạy đi. Nhưng mà không thể nào đóng nổi, đành bỏ của chạy lấy người.

“Nước tràn vào qua những kẽ hở, dìm đám phi cơ trong bể nước... Chúng bị xô đẩy lung tung trong kho nên hỏng hết cả rồi.”

Có rất nhiều bằng chứng cho thấy họ đã cố gắng đến những phút cuối cùng. Chỉ là báo đài không đưa tin.

Những kẻ đến lấy tin không quá chú trọng đến tình hình của họ. Chỉ nhanh nhanh chóng chóng lấy những tin tức giật gân rồi đi.

“...Xin lỗi.”

Cảm giác hổ thẹn khiến cô gục đầu.

“Tôi đã biết chuyện F-2 bị nước cuốn nhờ tin nhắn của anh Sorai ngày hôm đó và đưa lên Cục... Tôi cần phải học cách chọn lọc thông tin khi đưa lên.”

“Không, đó là lỗi của bên tôi. Cũng nhiều bên đến lấy tin. Cả đài Teito cũng có ghé. Họ không đưa tin một chiều đâu, là do chúng tôi có cơ hội mà chẳng cho họ biết lý do không cứu nổi phi cơ. Nhất là đài Teito... tôi có mối quan hệ nội bộ với cô Inaba như thế, nhưng sau đó lại chẳng thể bổ trợ thêm nhiều thông tin.”

Rồi Sorai cười hề hề với vẻ biết lỗi.

“Anh Higa cũng mắng tôi không làm tròn trách nhiệm truyền thông.”

“Chuyện này...”

Rika thấy những lời kia có hơi nghiêm khắc quá.

“Nhưng sự thật đúng là như vậy. Căn cứ Matsushima nằm trong khu vực chịu thiên tai, thông tin cung cấp cho giới truyền thông không hề thiếu thốn. Nhưng nhân viên truyền thông chúng tôi đều bị cuốn cả vào công tác cứu hộ thiên tai. Đáng ra chúng tôi nên cung cấp thông tin đầy đủ hơn về tình hình tổn thất của căn cứ, cũng như hoạt động của nhân viên.”

Sorai lặng lẽ nhìn xuống.

“Nhưng thời điểm ấy đâu phải lúc lo đến vấn đề truyền thông nữa. Mọi người chắc đều nghĩ vậy. Đủ rảnh rỗi để chụp ảnh làm tin, thì đi dọn đống đổ nát còn hơn.”

Điều này đâu có bất hợp lý. Tuy là nhân viên truyền thông thật nhưng nhân viên truyền thông Lực lượng Phòng vệ chẳng phải cũng là nhân viên Lực lượng sao. Họ đâu phải nhân viên chuyên trách. Nếu mong muốn trở thành một nhân viên gần như chuyên trách thì phải chấp nhận từ bỏ thăng tiến như Higa.

“Nhưng nếu không lo truyền thông tử tế thì người ngoài sẽ không nắm rõ hoạt động của nhân viên Lực lượng. Anh Higa có dạy tôi rằng những thành tích làm việc vì nạn nhân thiên tai không bị quên lãng thì công tác truyền thông mới tồn tại.”

“Nhưng điều này đâu có bất hợp lý.”

Cô vuột miệng nói ra. Sorai cười xòa:

“Anh Higa cũng nói y như vậy, tuy những điều này có lý. Nếu là anh ấy của mười năm trước, nhất định sẽ nghĩ đó là thời điểm nên chụp ảnh lấy tin.”

“... Giới truyền thông hẳn sẽ có suy nghĩ như thế. Xin lỗi anh.”

Hình ảnh sẽ tạo ấn tượng sâu nên họ đua nhau đưa lên những hình ảnh về cơn sóng thần, những bình luận bi thảm từ người xem càng nườm nượp đến. Khán giả mong mỏi thông tin nên mới xem tin tức, nhưng lại chỉ xem được những hình ảnh bi thảm đến tuyệt vọng, rồi lại mang những lời đau đớn kia đẩy áp lực lên nhà đài.

Truyền thông đáng ra phải lãnh trách nhiệm làm an lòng người xem nhưng các công ty truyền thông giờ lại cố cạnh tranh nhau để tung càng nhiều thông tin khuấy động người dân lên càng tốt. Vụ việc càng lớn thì tin tức càng có giá trị.

“Chúng ta đến phi trường Blue Impulse thôi nào.”

Mục tiêu chính của cô lần này là nơi đó. Họ lại lên xe di chuyển tiếp.

Phi trường trống không. Cũng do Blue Impulse đã chuyển hết về căn cứ Ashiya rồi.

Khi theo cậu vào bãi đỗ, cô ngạc nhiên tột độ. Nơi này cũng trống không. Đến cả mấy cái giá gỗ cũng biến mất.

Tường đầy kẽ nứt, nhiều lỗ còn to tướng, giấy dán tường nhăn nheo đầy dấu vết từng bị sóng thần đánh tới.

Căn phòng cao cỡ hai tầng nhà hướng về phía phi trường xếp đầy thùng đựng đồ đặt sát mép tường.

“Không biết phi đội có về nữa hay không nên bọn tôi cũng không biết sắp xếp thế nào... Nhưng một khi phi đội còn chưa về, chúng tôi không thể động vào chúng.”

Blue Impulse còn chưa về thì căn cứ Matsushima chưa thể hoạt động trở lại được.

Rika khẽ khàng nhìn sang gương mặt nghiêng nghiêng của Sorai. Sorai đang lặng lẽ nhìn đống đồ chưa được dọn dẹp kia.

Tôi nghĩ mình là người thích Blue nhất trong Lực lượng - Cô chợt nhớ đến lời Sorai từng nói.

Bởi vì sau khi cơ hội tưởng như đã đạt được đến nơi vuột khỏi tay, tôi vẫn yêu thương chúng như thế.

Một kẻ như tôi trở thành nhân viên truyền thông thì có thể truyền tải tốt nhất sức quyến rũ của Blue.

Ôm trong lòng bầu nhiệt huyết, Sorai đã đến đây nhận việc.

Blue Impulse rời khỏi Matsushima, nhiệt huyết của Sorai cũng theo đó mà đi.

Tuy đây là một trường hợp bất khả kháng nhưng không khỏi khiến người ta cảm thán.

“... Chúng ta nên sớm quay về là hơn nhỉ?”

“Đúng đó. Căn cứ Matsushima đã trống không rồi.”

Đâu phải vậy, lòng cô dâng lên cảm xúc khó chịu.

“Khi Blue Impulse về với căn cứ Matsushima, chắc tôi phải làm một đặc san thôi.”

Khi cô đề nghị thế, Sorai đã buột ra câu thật lòng: “Hy vọng chúng sẽ quay lại trước khi tôi rời khỏi đây.”

Họ tiếp tục lấy tin đến chiều tối, Sorai tiễn cô ra tận ga.

Xe buýt còn chưa đến.

“Trời lạnh đấy, ta đợi trong xe đi.”

Gió đang thổi lộng bên ngoài. Cô vui vẻ chấp nhận đề nghị của Sorai.

“Tôi hỏi một câu hỏi cuối cùng được không?”

“Cô còn thắc mắc gì về những thông tin lần này sao?”

“Không. Một câu hỏi cá nhân.”

Trong khi Sorai tỏ vẻ thắc mắc, cô hỏi luôn:

“Tôi làm đặc san theo kiểu nào thì anh sẽ thấy vui?”

Cô đã nghe được những tiếng nói ngoài thực tế. Đã cảm nhận được bầu không khí nơi này.

Cô cảm thấy bản thân nên hỏi lại định hướng từ Sorai một lần cuối trước khi trở về. Có lẽ những lời này sẽ trở thành la bàn chỉ hướng trong lòng cô.

“Chà...”

Sorai suy nghĩ một lúc lâu.

“Tôi không muốn biến nhân viên Lực lượng thành anh hùng.”

Thế là thế nào? Lần này đến lượt Rika thấy thắc mắc.

“Sau thiên tai, tin về Lực lượng rất được chú ý.”

Đó là giai đoạn các đài đều chạy đua lấy tin về quá trình tái thiết. Lực lượng Phòng vệ đi cứu hộ nên đã nhận được nhiều thiện cảm.

“Nhiều khi họ truyền tải sự vất vả của vùng đất chịu thiên tai thông qua nhân viên Lực lượng. Như không thể về nhà, vừa ăn thứ đồ hộp nguội ngắt vừa cố gắng làm việc.”

“Chuyện đó có vấn đề gì sao?”

Cô nghĩ nên cho mọi người biết nhân viên của Lực lượng đã vất vả khổ cực đến thế nào chứ.

Một khi có những đánh giá vô trách nhiệm, thiếu khách quan về những cống hiến của họ thì càng cần phải có thông tin ca ngợi Lực lượng để cân bằng lại.

Có lẽ những người đưa tin kia cũng hiểu được cảm xúc của nhân viên Lực lượng nên mới nói đến những vất vả họ phải chịu đựng.

“Đương nhiên, chúng tôi cũng rất trân trọng những tình cảm đó. Đó là tiền đề lớn của chúng tôi. Nhưng mà những người làm truyền thông hiểu điều đó là đủ rồi. Một khi quý vị hiểu, mọi thứ sẽ tự động đi theo con đường đúng đắn còn gì?”

“Anh không thể mong ước cao hơn sao?”

Khi cô phản bác lại thì Sorai gật đầu: “Đương nhiên là có mong ước rồi.”

“Thay vì cố gắng hỗ trợ chúng tôi, hy vọng rằng hình ảnh về hoạt động của chúng tôi có thể giúp người dân cảm thấy an lòng.”

Cô cảm thấy như bị hẫng.

Cô chỉ thông cảm với đối tượng lấy tin. Chỉ thấy khổ sở khi giới truyền thông không thông cảm cho họ.

Lời nói của Sorai đã điều chỉnh lại những suy nghĩ đó của cô. Cô cảm thấy có bàn tay đặt lên lưng mình. Khi giật mình quay lại... Đó là những khán giả đang đợi tin tức từ cô.

“Nhấn mạnh vào hình ảnh nhân viên Lực lượng ăn đồ hộp liệu có thể khiến nhân dân an tâm? Chắc chắn họ sẽ lo rằng nạn dân thiên tai cũng phải ăn cùng thứ đồ hộp nguội ngắt như thế. Nhân viên Lực lượng ăn đồ hộp nguội ngắt là vì muốn tiết kiệm nhiên liệu hâm nóng đồ ăn cho người dân bị nạn. Tôi không muốn nhấn mạnh vào hình ảnh chúng tôi ăn đồ hộp nguội ngắt mà là: Có Lực lượng tức là có sức mạnh mang lại đồ ăn nóng sốt cho nạn dân. Điều này chỉ có truyền thông làm được thôi.”

Thông cảm cho đối tượng lấy tin không hẳn là sai. Phải thông cảm thì mới thấu hiểu được. Thấu hiểu mới đảm bảo đưa tin chuẩn xác. Nhưng mà, đó chỉ là điểm xuất phát.

Đích nằm ở người xem, còn họ là nguồn tin tức.

Cô nhận ra nước mắt mình lại lã chã rơi.

“A, xin lỗi nhé. Tôi không có ý đẩy trách nhiệm lên vai cô đâu.”

Sorai giơ tay về phía má Rika. Bàn tay đó khẽ ngần ngại ngay trước khi chạm tới nhưng cô đã tự chạm má vào.

Bàn tay Sorai dường như có chút ngỡ ngàng lau nước mắt cho cô.

“Tôi không nghĩ rằng anh muốn đẩy trách nhiệm cho tôi. Chỉ là...”

Cô không biết nên nói thế nào. Nên nói thế nào cho Sorai hay tình cảm hiện giờ trong cô đây?

“Cảm ơn anh nhiều. Anh đã chỉ ra định hướng cả đời này của tôi.”

Có được những lời này, cô sẽ an ổn cả một đời. Dẫu có lạc lối hay băn khoăn, những lời này sẽ đưa cô về con đường đúng đắn.

“Xe buýt đến rồi kìa.”

Bàn tay Sorai rời khỏi gò má cô. Cô nhanh chóng bắt lấy hai bàn tay đó. Rồi lại áp vào má mình. Như để ghi nhớ hơi ấm đó.

Khi bỏ tay cậu ra, dường như cô cũng cảm thấy ngại ngùng nên vội vàng rời xe như thể chạy trốn.

“Cô Inaba!”

Cô quay lại khi nghe thấy tiếng cậu gọi giật, ánh nhìn thẳng thắn.

“Tôi sẽ luôn dõi theo. Tôi sẽ luôn dõi theo công việc của cô Inaba.”

Không có lời nói nào giá trị hơn thế nữa.

Cuối tháng Ba năm 2013, sau khi hoàn thành sửa chữa kho chứa,

Blue Impulse đã được hoàn trả lại căn cứ Matsushima.

Ngày 06 tháng Tư,

Hội Công thương thị trấn Higashi Matsushima đã tổ chức sự kiện:

“Chào mừng trở lại, Blue Impulse!”

❀ ❀ ❀

[1] Vụ động đất sóng thần kinh hoàng xảy ra vào năm 2011 ở vùng Tohoku, Nhật Bản.

[2] Hay còn có tên gọi khác là Động đất Kobe, diễn ra năm 1995.