Lời huấn dụ của Amenemhê'et I được giới thiệu ở đây nhằm tạo sự tương phản với phần trước. Tuy nhiên, đây đúng hơn là một Di chúc chứ không chỉ là một bài huấn dụ, và chứa đựng nhiều yếu tố lịch sử hơn là giáo huấn. Tác phẩm được viết theo văn phong cô đọng và sắc sảo, kết hợp với phép song hành và đối lập vốn là hình thức biểu đạt thơ ca thịnh hành trong văn học Ai Cập. Địa vị của tác giả cùng nỗi cay đắng tột cùng trong tâm trạng ông đã biến đây thành một tài liệu vô cùng hấp dẫn. Không có lý do gì để nghi ngờ tính xác thực của nó.
Vị Quốc vương này là người sáng lập ra Triều đại thứ Mười Hai huy hoàng, một thời kỳ được mệnh danh là Thời kỳ Hoàng kim của Ai Cập. Ông trị vì từ khoảng năm 2778-2748 trước Công nguyên, và mặc dù tự mô tả mình là quá mức khoan dung, ông thực chất là một trong những vị vua cương quyết và hùng mạnh nhất trong số tất cả những Người con của Mặt Trời — những bậc trong suốt năm nghìn năm đã đội chiếc vương miện kép của xứ sở Lưỡng Ai Cập.
Hoàn cảnh sinh ra triều đại mới này hiện vẫn chưa rõ; chúng ta cũng không có bất kỳ ghi chép nào khác về vụ mưu sát nhằm vào mạng sống của ông được kể lại nơi đây.
Vào năm thứ hai mươi triều đại của mình, ông đã đưa con trai là Senwesert I lên cùng nhiếp chính trong một thời gian trị vì chung kéo dài mười năm. Từ đoạn 8, chúng ta suy ra rằng vụ mưu sát bất thành xảy ra ngay trước thời kỳ đồng trị vì đó; trong khi bài huấn dụ rõ ràng được chấp bút ngay trước khi tác giả qua đời. "Ngôi nhà" được nhắc đến có lẽ chính là lăng mộ kim tự tháp của ông, mang tên Ke'-nôfer-amenemhê'et, nghĩa là Amenemhê'et cao quý và nhân từ. Vị trí của công trình này hiện chưa được xác định.
Bài huấn dụ này từng rất phổ biến như một bài tập học đường trong thời kỳ "Tân Vương quốc," và chúng ta hiện sở hữu một số bản sao hoặc các phần của bản sao. Không có một văn bản nào thực sự hoàn chỉnh cho phần sau (từ đoạn 12 trở đi), vốn đã bị sai lạc trong những bản thảo còn lưu giữ nó.
Tôi đã sử dụng văn bản phê bình của ông Griffith, được công bố trên tạp chí Zeitschrift für ägyptische Sprache năm 1896.
Hi vọng rằng phần Thư mục sẽ hữu ích cho những ai nghiên cứu các trước tác của Ptah-hotep và Ke'gemni.
B. G. G.
