Bản tổng phổ được soạn khá suôn sẻ, dẫu sao thì phần giai điệu chính và phần đệm vĩ cầm đã có sẵn, chỉ cần viết thêm phần organ theo yêu cầu của Charoline và sáng tác thêm phần dương cầm là đủ. Vì vậy, ngay trong ngày hôm đó, Chopin đã giúp Charoline hoàn thành bản thảo đầu tiên.
Chỉ là, với thói quen sáng tác cầu toàn của một nghệ sĩ dương cầm, sau khi viết xong bản nhạc, anh lại rơi vào vòng lặp chỉnh sửa bất tận. Suốt hai ngày liền, chỉ vì vài cách sắp xếp hợp âm, những nốt nhạc trên khuông năm dòng bị anh thay đổi tới lui, khiến bản nhạc chi chít vết mực, buộc anh phải chép lại từ đầu để tiếp tục điều chỉnh.
Chopin là thế, Liszt cũng vậy.
Với Chopin, tính nhạc là điều tối thượng; mọi thứ khác đều có thể nhường chỗ cho nó.
Ngắm nhìn những nốt nhạc đen nhỏ xíu như đàn nòng nọc bơi lượn trên khuông nhạc, Charoline cảm thấy lòng dâng lên niềm háo hức muốn nghe bản hòa tấu hoàn chỉnh. Ánh mắt cô dừng lại ở ô nhịp mà nhà soạn nhạc đang trăn trở, thử lần lượt vài cách anh từng gạch bỏ, rồi bất chợt, một giai điệu bị xoá kia lại chạm đến tim cô.
Chính là nó.
Với bài hát này, như vậy là đủ.
Cô tiến lại gần người nghệ sĩ vẫn đang đăm chiêu, khẽ đặt tay lên phím đàn, đánh lên đoạn nhạc khiến trái tim mình rung động.
"Lorraine?"
Anh hơi ngạc nhiên trước lựa chọn của cô, dẫu sao đó là phần đơn giản nhất trong tất cả các phương án.
"Fryderyk, dùng đoạn này đi. Tôi thích nó."
Ghế dài đủ cho hai người, cô nói xong liền ngồi xuống bên cạnh anh.
Charoline nhìn về giá nhạc trước mặt, không quay sang nhìn người bên cạnh. Chopin chợt nhớ đến vài hôm trước, khi cô ngồi chính tại cây đàn này, vừa đàn vừa hát. Ký ức khiến đôi tai anh như vang lên tiếng hát của cô một lần nữa.
"Sự giản đơn là đích đến cao nhất. Khi anh vượt qua mọi khó khăn, sự đơn giản ấy mới có thể thành hiện thực." Câu nói ấy thoáng hiện trong tâm trí anh.
Chopin khẽ nhướn mày, hồi tưởng lại đoạn nhạc. Hóa ra anh đã vô tình đạt được điều mình theo đuổi. Không cần tiếp tục vật lộn với những nốt nhạc kia nữa.
"Cô nói đúng. Có lẽ tôi có thể nghỉ tay rồi. Đơn giản thế này cũng tốt."
Anh mỉm cười nhẹ nhõm, thở ra một hơi dài, rồi cắm lại chiếc bút lông vào lọ mực đặt trên đàn.
"Nghỉ tay ư? Để tôi nhắc anh, anh còn phải chơi phần dương cầm của bài này." Charoline cười nói, "Anh không thoát được đâu nhé."
"Lorraine, cô đang nghi ngờ năng lực nghề nghiệp của một nhà soạn nhạc kiêm nghệ sĩ dương cầm sao?" Chopin nghiêng người, nở nụ cười đầy tự tin. "Nếu cô muốn nghe ngay bây giờ, tôi có thể trình diễn hoàn hảo phần dương cầm ấy."
"Vậy thì, Fryderyk, cho phép người ủy thác của anh chép thêm hai bản, và hãy chuẩn bị sẵn sàng để nhận lời mời tập dượt của tôi." Cô thu dọn đống bản thảo trên đàn, đứng dậy định đi chép lại, rồi khẽ cúi xuống nói nhỏ bên tai anh: "Tất nhiên, có bao cơm miễn phí nữa."
"Vậy thì phần thù lao này quá hậu hĩnh rồi."
Hai người nhìn nhau cười, Chopin gõ lên phím đàn vài giai điệu vui tươi đáp lại, trong khi Charoline ngồi xuống bàn bắt đầu chép nhạc.
*
Từ sau buổi tiệc sinh nhật, Ernst đã lâu không nhận được thư từ Charoline. Cuối cùng, anh lại nhìn thấy tờ giấy in dòng chữ quen thuộc mà mình mong chờ. Như mọi lần trước khi rời đi, lá thư luôn kèm theo một tập bản nhạc. Cảm giác dày dặn của tờ giấy dưới ngón tay khiến anh thoáng ngỡ như chẳng có gì thay đổi.
Trong thư, Charoline giải thích cặn kẽ mọi chuyện. Ernst đọc kỹ bản tổng phổ chép tay, ngón tay khẽ lướt qua những nốt nhạc đen, lòng dâng lên cảm xúc khó tả vì tấm lòng người gửi.
Bản phối lại của ca khúc kia mới chỉ là phác thảo, chưa đạt đến độ hoàn mỹ để anh có thể trao lại cho cô. Thế nhưng, tập bản nhạc này một cách hoàn chỉnh và chỉn chu khiến anh vừa có chút gấp gáp, vừa mang niềm ghen tị.
Gấp gáp, vì một nhà soạn nhạc khác đã giúp cô hoàn thành tác phẩm nhanh đến vậy.
Ghen tị, vì người nghệ sĩ sắp kết hôn ấy lại có vinh dự được góp phần vào món quà của cô.
Ernst hít sâu, trấn tĩnh lại rồi bắt đầu chơi thử phần vĩ cầm của bản nhạc trên cây Guarneri của mình.
Anh cần luyện tập. Anh muốn được góp mặt trong món quà ấy.
Được hòa tấu cùng cô, với anh, là niềm hạnh phúc thuần khiết nhất.
*
"Được rồi, các quý ngài, dừng lại một chút, cùng uống trà nghỉ nhé."
Charoline đứng dậy khỏi cây Bösendorfer rồi duỗi nhẹ người. Khi liếc thấy đồng hồ trên lò sưởi, nét mặt cô thoáng đổi. Cô nhanh chóng rót trà cho hai người, đưa tận tay rồi ái ngại nhìn về phía họ.
"Fryderyk, Heinrich, được chơi cùng hai anh vui quá, tôi quên mất thời gian rồi." Cô cười ngại ngùng, "Hai người cứ nghỉ ở đây nhé, tôi xuống bếp chuẩn bị bữa trưa ngay!"
Nói rồi, Charoline xoay người, bước vội ra khỏi phòng, nhanh chóng biến mất nơi cầu thang, để lại hai quý ông nhìn nhau cười khẽ, tách trà vẫn còn bốc hơi trên tay.
"Charoline... thật ra không cần phiền như vậy đâu..."
Khi Ernst lên tiếng, bóng dáng cô đã khuất. Câu nói đành tan vào không khí.
"Cứ để cô ấy đi. Đó là phần thưởng xứng đáng của chúng ta." Chopin ngồi bên cây Érard khẽ nhấp ngụm trà, mỉm cười nói.
"Cũng đúng. Thấy cô ấy lại tươi tắn và tràn đầy sức sống như vậy thật tốt biết bao."
Ernst ngồi xuống bên bàn, ánh gió từ cửa sổ thổi qua khiến mái tóc đen hơi xoăn của anh khẽ lay động, anh nhắm mắt lại, tận hưởng khoảnh khắc yên bình ấy.
"Xin lỗi, 'lại' sao?" Chopin nheo mắt, nhạy cảm bắt lấy từ ngữ ấy.
"À... phải. Tôi chỉ lo cô ấy vẫn còn tự trách vì chuyện của Sara... À, xin lỗi, không có gì đâu. Chỉ là thấy cô ấy bình an và hạnh phúc như bây giờ thật tốt."
Ernst ngập ngừng, rồi tự cắt ngang lời mình, nở nụ cười gượng nhẹ, khép lại cuộc trò chuyện.
Nghe thấy cái tên ấy được nhắc đến, ánh mắt của người nghệ sĩ dương cầm khẽ lóe lên. Bàn tay đang nâng tách trà dừng lại trong giây lát, rồi anh nhanh chóng xâu chuỗi mọi liên hệ trong đầu. Khi ánh nhìn anh dừng lại nơi người nghệ sĩ vĩ cầm, trong đó ẩn hiện một tầng cảm xúc phức tạp và khó đọc.
Cảm nhận được ánh nhìn ấy, Ernst ngẩng đầu, bắt gặp ánh mắt Chopin. Trong khoảnh khắc bốn mắt giao nhau, đối phương lại nhanh chóng che giấu cảm xúc, khôi phục vẻ bình thản thường ngày.
"Ngài Chopin?" Anh nghi hoặc lên tiếng.
"Không có gì đâu, ngài Ernst. Chỉ là tôi chợt nhớ đến tiếng đàn của ngài sáng nay." Chopin khẽ chuyển chủ đề, giọng nói điềm tĩnh, "Cách ngài chơi... rất quen thuộc. Nếu tôi đoán không lầm là theo phong cách của Lorraine, đúng chứ?"
"Thính tai thật đấy." Ernst khẽ mỉm cười. "Đúng là tôi có dùng kỹ thuật của cô ấy. Tôi nghĩ, đoạn vĩ cầm này, nếu để cô ấy chơi mới thật sự hoàn hảo." Anh ngập ngừng, rồi thấp giọng hỏi, "Cô ấy... vẫn chưa chịu chơi vĩ cầm trở lại sao?"
Chopin đáp, giọng anh chậm rãi mà chắc nịch: "Âm thanh của cô ấy, với tôi, là độc nhất vô nhị. Tôi luôn có thể nhận ra nó giữa muôn ngàn tiếng đàn khác." Anh đứng dậy, giọng nói thoáng lạnh đi: "Từ ngày cô ấy chịu cú sốc đó đến nay, cô ấy chưa từng chạm vào vĩ cầm thêm một lần nào."
Ernst ngẩng đầu lên, kinh ngạc đến mức gần như không thốt nên lời.
"Tôi không biết tình trạng này sẽ kéo dài bao lâu. Cũng không biết phải làm thế nào để kéo cô ấy trở lại. Nhưng ít nhất... giờ đây cô ấy đã không còn quá xa lánh âm nhạc nữa." Đến gần cửa phòng, Chopin dừng bước, liếc nhìn Ernst rồi lại thu ánh mắt về.
"Thứ lỗi cho tôi nói thẳng, ngài không cần phải dùng phong cách của cô ấy để biểu diễn. Ngay từ lúc viết bản nhạc này, cô ấy đã không coi phần đó là của mình rồi."
Anh khẽ ngẩng đầu, giọng nói trầm ấm mà bình thản: "Có lẽ cô ấy sẽ muốn nghe tiếng đàn của chính ngài hơn. Dù sao thì, giai điệu đó ban đầu vốn là để dành cho ngài."
Chopin hơi mỉm cười: "Đừng quên, giọng hát của cô ấy vẫn luôn ở cùng chúng ta."
Anh đổi tông, nhẹ nhàng nói thêm: "Giờ thì... ngài có sẵn lòng xuống giúp bưng thêm vài đĩa đồ ăn không?"
Khi bước xuống những bậc cầu thang gỗ, Ernst vô thức siết chặt ngón tay phải. Anh phải tăng tốc thôi, bản nhạc đó cần được hoàn thành sớm hơn nữa. Thời gian không còn nhiều, và anh không thể tiếp tục để nó trôi qua vô ích.
Liệu em có chịu cùng tôi song tấu trên cây vĩ cầm ấy một lần nữa không?
*
Ánh mắt cô vô thức tìm đến người nghệ sĩ dương cầm đang ngồi bên cây đàn. Một nụ cười nhẹ thoáng hiện trên môi, mềm mại như ánh nắng cuối ngày.
Nghĩ đến việc ai cũng bận rộn với công việc và lịch trình riêng, Charoline không nỡ giữ họ quá lâu, bèn tuyên bố kết thúc buổi tập hôm đó.
Ernst rời đi, trong phòng chỉ còn lại Chopin và Charoline.
"Cảm ơn anh, Fryderyk."
"Cảm ơn gì chứ? Tôi tưởng đó là tâm lý chung của mọi nhà soạn nhạc mà?"
"Hoàn toàn đồng ý."
Tiếng cười nhẹ vang lên giữa không gian, niềm vui lan tỏa khắp căn phòng nhỏ.
"Cần tôi khen ngợi cô lần nữa không?"
"Không cần đâu." Cô mỉm cười, "Âm thanh vĩ cầm của tôi, anh luôn có thể nhận ra mà."
Câu nói ấy khiến cô thoáng khựng lại. Nhất là khi anh tiếp lời, giọng nói nhẹ mà mang theo sức nặng khiến tim cô lỡ một nhịp: "Vậy... Lorraine, khi nào cô mới để tôi được nghe tiếng đàn ấy lần nữa?"
Đôi mắt xanh dịu của anh khiến cô chẳng thể trốn tránh. Cô vội quay mặt sang, nhìn về cây Bösendorfer đen ánh đỏ ở góc phòng, cố tìm cớ để lảng sang chuyện khác.
"À... Fryderyk, chúng ta có nên đến nhà thờ tập thử một lần không?"
Chopin khẽ thở dài, không tiếp tục ép cô.
"Cô nên tin tưởng các nghệ sĩ organ trong nhà thờ. Họ đã chơi cùng ca đoàn nhiều năm, hiểu rõ cách phối hợp với giọng hát hơn bất kỳ ai."
Anh nhìn cô, ánh mắt dịu lại: "Vì vậy, cô chỉ cần hát thật thoải mái. Phần còn lại hãy để chúng tôi lo."
*
Franz... anh vẫn chưa về sao?
Cô khẽ lắc đầu, cười tự giễu bản thân vì ý nghĩ ngốc nghếch ấy. Dọn dẹp lại mọi thứ cần mang theo, chào bà chủ nhà vài câu, rồi Charoline gọi xe ngựa đi thẳng đến nhà thờ dự lễ cưới.
Cô không hề biết rằng khi cỗ xe của cô vừa khuất nơi góc phố, một chiếc xe ngựa khác chứa đầy hành lý cũng vừa lao đến và dừng lại trước căn nhà ấy.
Một người đàn ông cao gầy vận áo đen bước xuống. Anh tự tay mở cửa xe, khẽ giữ chiếc mũ trên đầu, những lọn tóc vàng óng ánh tuôn tràn ra như ánh nắng buổi sớm.
"Franz!"
Người quản lý trong xe không khỏi kinh ngạc trước sự nhanh nhẹn đến bất ngờ của nghệ sĩ dương cầm nhà mình.
"Phiền ông lo nốt hành lý nhé."
Tiếng Liszt vang lên từ xa, nhẹ mà dứt khoát.
Belloni chỉ biết thở dài, cảm thấy đời mình hình như chỉ còn giá trị ở chỗ này.
"Ôi Chúa ơi, ngài Liszt!"
Bà chủ nhà khẽ kêu, vừa kinh ngạc vừa vui mừng khi nhận ra vị khách trọ lâu ngày không gặp.
"Chào bà, bà Streiff. Cho phép tôi được chuyện trò sau nhé."
Liszt dừng lại ở chân cầu thang, khẽ cúi người, cởi mũ hành lễ với nụ cười lịch thiệp, rồi lập tức quay người bước nhanh lên tầng.
Anh mở cửa, giọng nói tràn đầy niềm vui, đứng nơi ngưỡng cửa, chờ đợi một cái ôm ấm áp của cuộc hội ngộ sau bao ngày xa cách.
Nhưng anh chỉ nhận lại... sự im lặng.
Tiếng tích tắc của chiếc đồng hồ quả lắc vang lên giữa không gian trống vắng. Liszt ngẩn người, bước vào, bắt đầu tìm quanh căn phòng.
"Charoline?"
Anh chậm rãi lùi lại, đôi mắt tràn ngập bàng hoàng, rồi khẽ ngồi phịch xuống chiếc ghế bên cây đàn Érard.
Chẳng phải em nói... sẽ đợi tôi về sao?
Chẳng phải em hứa... sẽ ôm tôi thật chặt khi gặp lại sao?
Chẳng phải em từng nói... sẽ thì thầm bên tai tôi rằng em đã nhớ tôi đến nhường nào ư?
Ôi, ngài Liszt thân mến, ngài có chắc mọi chuyện thật sự như lời ngài nói không? Hay chỉ là... những điều ngài tự tưởng tượng ra?
Liszt không thể ngồi yên. Anh lập tức bật dậy chạy xuống cầu thang.
"Bà Streiff, bà có biết Charoline đi đâu rồi không?"
Bà chủ nhà hơi bất ngờ, rồi mỉm cười: "Ô, cô ấy đi dự đám cưới rồi. Nếu ngài về sớm hơn chút, có khi đã gặp cô ấy rồi đấy."
"Đám cưới?"
"Vâng, nghe nói là của một người bạn nhạc sĩ của cô ấy... là ai nhỉ, để tôi nhớ xem..."
Khốn thật! Hôm nay là ngày cưới của Hector!
"Bà biết họ làm lễ ở nhà thờ nào không?"
"À, ngài Liszt, đó chẳng phải cũng là bạn của ngài sao? Ngài cũng định đi à?"
Giọng anh đột ngột cao lên khiến bà chủ nhà thoáng giật mình, chớp mắt vài cái rồi mới vội vàng nói ra tên nhà thờ. Đổi lại, bà nhận được một nụ hôn cảm ơn đầy lịch thiệp trên má từ người nghệ sĩ vội vã ấy.
*
Điều khiến tất cả mọi người kể cả cô dâu ngạc nhiên là anh đã nói toàn bộ lời thề bằng tiếng Anh.
Một người luôn kiêu hãnh với tiếng Pháp như Berlioz lại lặng lẽ học thuộc từng từ tiếng Anh chỉ để có thể tự mình nói lời thề bằng ngôn ngữ của người anh yêu.
Tình yêu đích thực chưa bao giờ đến từ một phía. Người xứng đáng với tình yêu của bạn sẽ luôn dùng tình yêu để đáp lại bạn.
Charoline không cần đoán cũng biết, từ nét mặt đầy xúc động của Berlioz, anh hẳn đã ngập tràn trong hạnh phúc.
"Giờ xin mời cô dâu chú rể di chuyển sang lễ đường nhỏ bên cạnh," Vị mục sư mỉm cười nhân hậu, "Các người bạn thân của hai người có chuẩn bị một món quà đặc biệt."
"Fryderyk, Heinrich, đến lượt chúng ta rồi."
"Dương cầm đã sẵn sàng."
"Vĩ cầm cũng vậy."
"Vậy thì cùng đi thôi."
*
"Cha Laz? Sao người lại ở đây?"
"Ồ, ngài Liszt, đã lâu không gặp. Tôi được ngài Chopin nhờ đến đây để giúp cậu ấy và bạn cậu ấy chơi một bản nhạc bằng đàn organ."
Linh mục vừa thu dọn lại bản nhạc, vừa mỉm cười giải thích.
"Fryderyk Chopin? Và đàn organ? Anh ấy định..."
Cha Laz nói rồi đưa tập bản nhạc cho Liszt. Anh mở ra, nhanh chóng lướt qua từng trang, hơi thở dần nặng nề hơn. Cha Laz nhìn anh, mỉm cười hiền hậu, không nói gì.
"Cha Laz, xin hãy cho phép con được đưa ra một yêu cầu táo bạo... con biết điều này hơi vô lễ, nhưng con van xin người, hãy đồng ý!"
"Cứ nói đi, con trai."
"Con muốn mượn áo lễ của người, để thay người chơi bản organ ấy. Con không thể vì đến muộn mà bỏ lỡ món quà này!"
"Xin hãy tin con, thưa Cha. Con hiểu rõ bạn bè mình, hiểu cách họ chơi và cảm nhạc. Con có thể hòa hợp với họ một cách hoàn hảo." Anh nói với giọng khẩn thiết, như muốn xóa tan mọi do dự, "Người biết đấy, đối với con, đàn organ..."
"...Chỉ như một cây dương cầm phải dùng thêm đôi chân để chơi mà thôi." Cha Laz bật cười, nói nốt phần còn lại của câu. "Ta biết, khi đưa bản nhạc này cho con, con đã chẳng có ý định trả lại rồi."
Ông lắc đầu, nhưng vẫn nở nụ cười hiền từ.
"Con thật vô lễ khi đòi mượn áo lễ của ta đấy. Nhưng nghĩ đến lòng sùng kính của con trước đây... có lẽ ta nên đồng ý."
Thấy ánh sáng bừng lên trong mắt chàng trai, ông chậm rãi nói thêm, giọng nửa đùa nửa thật: "Ta đoán, con làm tất cả điều này cũng chỉ vì một người thôi, đúng chứ? Muốn giấu mình, chẳng phải vì..."
Liszt mỉm cười, không né tránh: "Phải. Vì một món quà bất ngờ. Con chỉ muốn mang đến cho cô ấy một điều kỳ diệu nhỏ bé mà thôi."
*
Tác giả có lời muốn nói:
[Về một câu nói]
Câu này là lời thật sự của Fryderyk Chopin, được ghi lại trong các tuyển tập trích dẫn của ông. Nguyên văn tiếng Anh là: "Simplicity is the highest goal, achievable when you have overcome all difficulties."
[Về buổi lễ cưới]
1. Thời gian: Ở đây cố tình làm mờ đi một chút. Thực tế, Berlioz gặp Harriet vào tháng 12 năm 1832, và mười tháng sau họ mới kết hôn. Nhưng nếu tính đúng như vậy thì tội nghiệp Liszt quá, đến khi anh quay về thì "hoa đã tàn mất rồi". Thế nên, mọi người cứ coi như "tua nhanh thời gian" một chút, hoặc coi như Liszt đã lang bạt quá lâu bên ngoài nhé.
2. Người dự lễ: Berlioz sớm đã cắt đứt quan hệ với gia đình, nên buổi hôn lễ này chỉ có bạn bè thân thiết của anh làm chứng. Phần biểu diễn ca khúc là món quà riêng họ dành tặng cặp đôi mới cưới, nên vị mục sư cũng chỉ khẽ nhắc đến điều đó trong buổi lễ thôi.
[Về tôn giáo]
1. Trong Công giáo, người ta gọi là "linh mục" (cha), còn trong Tin Lành thì gọi là "mục sư".
2. Thời đó, nước Pháp vẫn chủ yếu theo Công giáo.
[Về đàn organ]
truyenfull,truyenfull vn