Dorokhin ngồi bên bàn ăn trong ngôi nhà gỗ của bác Stepan Grigorevich. Trong nhà chật ních người. Trên các hàng ghế ở hai bên Dorokhin có các cụ già. Chị em phụ nữ đã nhường chỗ cho họ. Vì ngôi nhà chật hẹp nên những người tới sau phải đứng ở gần cửa ra vào. Dorokhin nhận ra những khuôn mặt quen thuộc. Họ đang làm sống lại những kỷ niệm của quá khứ và đang tươi cười với anh. Còn trẻ con rất nhiều. Chúng đứng bên cạnh bàn, chúng ngồi trên tay các bà mẹ, chúng trèo cả lên bệ lò để ngắm Dorokhin. Có hai em bé nhỏ, một em chừng lên tám đang thắt chéo chiếc khăn ngang ngực và một em khác, bé hơn, trên đầu quàng khăn trắng để lộ mớ tóc quăn màu sáng sủa. Hai em mạnh dạn đến gần người khách lạ. Chúng tựa tay vào đầu gối Dorokhin, ngắm nghía anh và dường như đang chờ đợi anh sẽ làm ra những thứ phép lạ.

Mọi người đã hỏi Dorokhin về nhiều việc. Khi anh bắt đầu nói chuyện thì một bầu không khí yên lặng đã bao phủ khắp nhà làm cho anh cảm thấy ngượng nghịu về những câu trả lời bình thường của mình. Là một chiến sĩ biên phòng đã từng sống qua ở đây bao nhiêu năm tháng, Dorokhin biết rõ từng gia đình một. Nhưng anh cũng không ngờ rằng, trên vùng biên giới này mọi người lại có thể nhớ tới anh một cách sâu sắc đến như vậy. Và anh đã thực sự ngạc nhiên về sự chăm sóc chu đáo của họ đối với mình. Vốn là một con người không hay giao thiệp rộng và hơi khô khan cho nên đứng trước sự đón tiếp nhiệt tình và đứng trước sự thán phục của mọi người anh cảm thấy hơi lúng túng. Các nông trang viên muốn biết về nhiều chuyện. Họ hỏi anh đã chiến đấu ở đâu, bị thương nặng nhẹ như thế nào và đã chạy chữa ra sao. Khi Dorokhin nghe một người đàn bà vóc người cao cao, với bộ mặt tái nhợt, và đôi mắt đẹp màu xám nhắc tới vợ mình như nhắc tới một người đang còn sống thì anh đã chau mày kể lại một cách dè dặt về cái tang đau đớn của gia đình mình. Cuối cùng giọng anh líu lại khiến cho câu chuyện bị đứt quãng.

Bầu không khí yên lặng bao trùm cả ngôi nhà. Dorokhin hiểu rằng tất cả những người có mặt ở đây cũng đã phải chịu đựng nhiều tổn thất trong chiến tranh. Có người, họ hàng thân thuộc bị quân thù giết hại. Có người, chồng con đã hy sinh ngoài mặt trận. Chị em phụ nữ với những khuôn mặt khắc khổ vì phải chịu đựng những khó khăn chồng chất đang yên lặng nhìn Dorokhin. Còn các cụ già đang dở thuốc lá ra hút để giấu tình cảm yếu đuối của mình trước những nỗi khổ đau của người khác.

- Anna Mikhailovna hãy còn rất trẻ. – Một phụ nữ có đôi mắt màu xám đã nói về vợ Dorokhin như thế!

Một chị khác có khuôn mặt tròn, xinh đẹp mắt sáng ngời lên khi nhắc tới vợ anh. Chị ta nói the thé:

- Anna có lần đã tới tham gia vụ gặt với chúng tôi. Chị ấy bó lúa nhanh thoăn thoắt.

Một bà lão lưng còng mặc chiếc áo bành tô đàn ông cũ kỹ, hay có thói quen đưa ống tay áo lên lau nước mắt cũng xúc động nói: “Còn cháu Andryusha thật là kháu khỉnh và xinh đẹp như tài tử vậy!”

Không an ủi Dorokhin, nhưng chị em phụ nữ đã khóc về sự tổn thất của anh như đau đớn về sự mất mát của chính mình. Họ nhớ tới vợ của Dorokhin và trong khoảnh khắc đã quên anh. Dường như cảm thông với tâm trạng chung của mọi người, một em bé trên tay bà mẹ có khuôn mặt sạm đen, cũng oà lên khóc nức nở.

- Làm sao thế hở con? – Bà mẹ hỏi thầm và áp đầu vào má thơ ngây, rám nắng của con đang đẫm đầy nước mắt.

Dorokhin tránh kể với mọi người về nỗi khổ đau của mình. Anh muốn lặng im không nhắc tới nó nữa để sau này khỏi phải ân hận về những điều mà mình đã thổ lộ tâm tình. Anh đã chân thành cảm ơn chị em phụ nữ về tất cả những điều tốt đẹp mà họ đã nói về vợ con mình. Anh có cảm giác như đã trút được gánh nặng trong lòng bởi vì, anh hiểu được rằng không phải chỉ có bản thân anh mới yêu thương những người thân thuộc của mình đã mất.

Đột nhiên giọng nói của bác Stepan Grigorevich đã vang lên từ ngoài cửa. Mọi người nhìn ra và thấy hai thiếu niên đang cố sức khiêng một chiếc hòm gỗ buộc bằng dây thừng vào giữa nhà. Mùi mốc lâu ngày của rơm rạ và bùn đất xông lên nồng nặc.

- Hãy cởi ra! – Ông lão ra lệnh, đôi mắt tươi hẳn lên. – Bây giờ chúng ta sẽ trao trả lại những thứ này cho thủ trưởng.

- Stepan Grigorevich, xin bác hãy thư thả đã! – Dorokhin nói. – Bây giờ cháu còn chưa cần tới nó bác à!

Rồi như để làm cho ông lão khỏi phải bực mình, Dorokhin nói thêm: – Bao giờ chiến tranh kết thúc thì cháu sẽ trở về đây để xin nhận những thứ này. Xin nhờ bác hãy tiếp tục giữ hộ cho cháu ít lâu nữa.

Người phụ nữ có đôi mắt xám nói thì thầm điều gì với bác Stepan, Dorokhin nhìn thấy bộ mặt vàng nhợt nhỏ bé của ông lão trở nên kinh hoàng. Anh cúi mặt xuống, đoán biết những điều mà người đàn bà ấy đã nói với ông lão.

Dorokhin không ngẩng mặt lên, anh bế một em bé gái ngồi cạnh vào lòng và bắt chuyện với nó để cho bác Stepan có thì giờ mà đón nhận tin buồn.

- Cháu Anyuta, công việc của cháu ra sao?

- Bác hỏi gì cháu cơ? – Anyuta hỏi.

- Cháu sống bình thường chứ?

- Vâng!

- Thế sao bác không trông thấy mẹ cháu ở đây?

- Mẹ cháu đã chết rồi! – Đứa bé nói một cách nghiêm trang và hãnh diện vì dường như nó cảm thấy đang được sự chú ý của Dorokhin.

Người ta khiêng chiếc hòm đi và bác Stepan bắt đầu dọn bàn. Bác chạy ngược chạy xuôi, gọi chị em phụ nữ và đưa mắt lo ngại nhìn Dorokhin. Dorokhin thấu hiểu tâm trạng của bác, anh đã nói cho bác nghe về tình hình ngoài mặt trận, về việc quân Đức rút lui và chiến tranh sắp kết thúc.

Trên bàn xuất hiện một chậu đựng khoai và một bình sữa hâm nóng. Bác Stepan đem thêm từ phòng ngoài vào một đĩa dưa chuột muối sặc mùi thơm hành tỏi. Người phụ nữ có đôi mắt xám đặt lên bàn bát táo muối dấm. Một bà lão mặc áo bành tô đàn ông rút miếng mỡ lợn màu vàng bọc trong một chiếc khăn sạch sẽ để lên bàn. Lại thêm một người phụ nữ khác da mặt ngăm đen mang đến những chiếc bánh bao giống hình mặt trăng lưỡi liềm nhỏ. Khi đồng chí chủ tịch nông trang tập thể, một ông già có bộ mặt rầu rĩ với bộ tóc đen rậm, đặt ở giữa bàn một cái chai thì đám đàn ông nhớn nhác hẳn lên. Họ bắt đầu bông đùa về việc sắp được dịp uống rượu. Thỉnh thoảng họ đưa mắt trìu mến nhìn Dorokhin như để cố xoa dịu nỗi buồn đau của anh.

Lúc bấy giờ Dorokhin mới sực nhớ ra rằng chiếc ô-tô con đang đợi mình ở ngoài đường cái. Mọi người quyết định mời người lái xe vào nhà và giao cho một em thiếu niên mang thư mời của Dorokhin ra cho người lái xe.

Quanh bàn ăn, mọi người nói về nhiều chuyện trong làng cho Dorokhin biết và để hỏi ý kiến của anh. Dần dần Dorokhin thấy vui vẻ hẳn lên. Anh đã đặc biệt chú ý tới mọi chuyện. Anh thấy lòng mình ấm cúng và vui vẻ tranh luận với bác Stepan về chuyện mùa màng nhân vụ gieo hạt sắp đến.