CHƯƠNG III

Họ ăn xong thì đã muộn và vào lúc hơn mười một giờ, bà quận chúa gọi tính tiền. Khi thấy rõ là họ sắp ra về, người nhạc công viôlông đã chơi cho họ nghe bấy giờ mới bước tới, tay cầm cái đĩa. Trên đĩa đã có một ít đồng xu của khách ăn từ các bàn khác cho. Có cả một ít tiền giấy loại nhỏ nữa. Tất cả tiền thù lao của ban nhạc chỉ có vậy. Mari mở xắc.

- Thôi khỏi! – Rôlây nói – Để tôi cho chỗ tiền lẻ.

Anh rút tờ bạc mười lia trong túi ra rồi đặt vào đĩa.

- Tôi cũng muốn cho anh ta chút ít! – Mari nói – Nàng đặt tờ bạc một trăm lia lên trên những tờ khác. Người nhạc công tỏ vẻ ngạc nhiên nhìn Mari như dò hỏi, khẽ cúi chào rồi rút lui.

- Bà cho như thế làm gì? – Rôlây kêu lên – Thật quá đáng.

- Anh ta đàn kém nhưng trông tội nghiệp quá!

- Nhưng họ đâu có hy vọng được cho như vậy!

- Tôi biết chứ! Chính vì thế mà tôi cho. Như vậy anh ta sẽ cho là nhiều và điều đó có thể là một cái gì đó khác với cuộc đời anh ta.

Các khách người Ý của bà quận chúa ra về bằng những xe riêng sang trọng của họ. Còn bản thân bà thì đưa hai vợ chồng ông bà Torên về bằng xe của bà.

Bà nói với Mari:

- Nhờ bà đưa ông Rôlây về khách sạn hộ, ông ta không về cùng đường với tôi.

- Có được không ạ? – Anh ta nói.

Mari ngờ rằng đây là một kế hoạch đã được sắp đặt trước bởi lẽ nàng vẫn biết mụ già dâm đãng này thích lao vào những trò chơi tình ái mà Rôlây lại là người mụ ưa thích. Song nàng cũng không thể có cách nào từ chối hợp lý điều yêu cầu đó nên đành phải trả lời là nàng “rất hân hạnh, dĩ nhiên”.

Họ lên xe và đi dọc bờ sông. Trăng trong tràn trề ánh bạc soi sáng con đường họ đang đi. Họ nói ít. Rôlây có cảm giác nàng đang bận suy nghĩ mà anh không hề có phần nào trong đó, bởi vậy anh không muốn quấy rầy. Nhưng khi đã đến khách sạn, anh nói:

- Đêm huy hoàng quá, thật là tội nghiệp nếu lại tiêu phí đêm nay bằng cách đi ngủ. Bà có thể vui lòng lái xe đi chơi chút nữa không? Bà chưa buồn ngủ chứ?

- Chưa!

- Ta đi về vùng nông thôn đi!

- Sợ muộn rồi chăng?

- Bà sợ nông thôn hay sợ tôi?

- Tôi chẳng sợ gì cả!

Nàng tiếp tục lái, vẫn theo dọc sông rồi bắt dần qua những cánh đồng. Đó đây lác đác những túp lều bên đường và lui lại phía sau một chút là vùng trang trại quét vôi trắng với những cây bách cao vút, bóng đen sẫm, trang nghiêm như cưỡng lại ánh trăng.

- Có phải bà sắp lấy Étga Súyp? – Anh bất chợt hỏi.

Nàng nhìn anh.

- Anh biết là tôi đang nghĩ về ông ấy sao?

- Làm sao tôi biết được?

Nàng lặng im một lát trước khi trả lời.

- Hôm nay, trước khi ông ấy đi, ông có hỏi tôi. Tôi nói là hôm nào ông ấy về tôi sẽ trả lời.

- Bà không yêu ông ấy à?

Mari lát chậm lại, vẻ như nàng có nhu cầu nói chuyện.

- Điều gì làm ông suy nghĩ như vậy?

- Bởi nếu như bà yêu thì việc gì cần tới ba ngày để suy nghĩ! Bà sẽ nói là đồng ý ngay chứ!

- Tôi nghĩ rằng quả thật điều đó đúng. Tôi không yêu ông ấy.

- Ông ấy chắc yêu bà lắm?

- Ông ấy là bạn của ba tôi và tôi đã thân thiết với ông ấy suốt cả cuộc đời. Ông ấy tốt với tôi vô cùng mỗi khi tôi cần tới lòng tử tế. Tôi rất biết ơn ông.

- Ông ấy phải hơn bà hai chục tuổi?

- Hai mươi bốn!

- Có phải bà bị lóa mắt vì cái địa vị ông ấy đem đến cho bà?

- Cũng có thể. Ông không nghĩ là phần lớn phụ nữ đều như vậy cả sao? Vả lại tôi cũng là con người chứ.

- Bà có nghĩ là phải sống với một người đàn ông mà mình không yêu thì sẽ kỳ cục như thế nào không?

- Nhưng mà tôi đâu có cần tình yêu. Tôi đã ngấy tình yêu đến tận mang tai rồi!

Nàng nói câu đó to tới mức Rôlây giật mình.

- Với tuổi của bà mà nói như thế thực là lạ!

Giờ họ đã ra hẳn vùng nông thôn và đang lái trên con đường hẹp. Trăng tròn vành vạnh lơ lửng trên bầu trời không một gợn mây. Nàng dừng xe lại.

- Ông thấy đấy, tôi đã yêu chồng tôi đến phát điên, phát cuồng. Mọi người đều bảo tôi điên mà lấy anh, họ cho biết anh là một tay cờ bạc, rượu chè. Nhưng tôi đâu có cần. Anh rất muốn lấy tôi. Lúc đó anh rất nhiều tiền song tôi chắc chắn sẽ lấy anh ngay cả khi anh không có một xu dính túi. Ông không thể hiểu biết được thời kì đó chồng tôi duyên dáng, ưa nhìn vui tính và vô tư đến mức nào. Ở bên nhau, chúng tôi vui sướng biết bao. Sinh lực của anh thật tràn trề. Anh tốt bụng, lịch sự, dịu dàng khi tỉnh rượu. Còn lúc say bí tỉ thì ầm ĩ, khoác lác, tầm thường và hay gây gổ. Thật đau khổ! Tôi thường bị nhiều phen xấu hổ, nhưng không thể nào giận anh được, vì sau đó anh rất ân hận. Anh không thích uống đâu, khi nào chỉ có một mình với tôi, anh tỉnh táo như tất cả mọi người. Chỉ khi nào có vài người, anh mới bị kích động và chỉ cần sau hai cốc hoặc ba cốc là không gì giữ được anh nữa. Đến lúc say mèm, anh mới chịu để tôi lôi anh ra đi ngủ. Tôi đã làm tất cả những gì mình biết để chữa cho anh cái tật ấy song đều vô hiệu. Tôi không tin nghiện rượu sẽ không chữa được. Tôi buộc phải rơi vào địa vị của một cô y tá và người bảo vệ. Anh nổi cáu không chịu được khi tôi tìm cách hạn chế anh, song tôi còn có thể làm gì hơn nữa? Thật khó vô cùng. Tôi chẳng muốn anh xem tôi như một bà gia sư nhưng tôi phải làm tất cả những gì giữ cho anh khỏi uống rượu. Đôi khi không kìm lòng được, tôi muốn lao vào những đam mê cùng với anh, mà như vậy thì thực đáng sợ biết bao. Ông biết không, anh là một con bạc ghê gớm. Khi đã uống rượu, anh thua hàng trăm bảng một lúc. Cứ như vậy, nếu anh không bị chết thì cũng bị vỡ nợ, còn tôi thì sẽ phải quay về sân khấu để nuôi anh. Chính bởi thế mà bây giờ tôi chỉ còn được vài trăm bạc lợi tức hàng năm và một ít đồ nữ trang anh mua cho tôi hồi mới cưới. Đôi khi suốt đêm anh không về nhà, tôi biết anh lại trở lại mù quáng và sẽ vớ bừa bất kỳ người đàn bà nào anh gặp. Thoạt đầu, tôi hay nổi cơn ghen và đau khổ, nhưng về sau, tôi cho như thế là hóa hay. Bởi nếu anh không làm như vậy thì anh sẽ trở về nhà đòi làm tình với tôi trong hơi rượu uýtki nồng nặc, quằn quại, mặt mũi méo mó. Tôi biết đó chẳng phải là anh yêu tôi mà là vì say rượu, chỉ có rượu. Dù là tôi hay người đàn bà khác thì có gì hơn nhau. Những nụ hôn của anh làm tôi ghê tởm, dục tình của anh làm tôi kinh hãi và cảm thấy nhục nhã. Sau khi đã thỏa mãn, anh lăn ra và ngáy ầm ĩ. Ông ngạc nhiên khi tôi nói với ông là tôi chán ngấy tình yêu đến tận mang tai chứ gì? Bao năm ròng, tôi chỉ biết có tủi nhục vì yêu.

- Tại sao bà không bỏ hắn?

- Làm sao mà tôi bỏ được? Anh ấy đã quá phụ thuộc vào tôi. Khi gặp chuyện không hay, khi gặp phải khó khăn, khi đau ốm…, anh chỉ có mình tôi. Anh bám vào tôi hệt như đứa con nít vậy! – Giọng nói của nàng lạc đi – Anh suy sụp quá mức khiến tim tôi ứa máu vì thương xót. Vậy mà anh đâu có thành thật với tôi. Anh đã trốn tôi để uống rượu cho đã đời, không bị ai ngăn cản. Đôi lần tôi làm anh điên tiết lên khiến anh ghét cả tôi. Trong thâm tâm bao giờ anh cũng yêu tôi, anh thừa biết chẳng bao giờ tôi bỏ rơi anh cả. Anh cũng biết là trừ tôi ra, bất cứ cái gì anh cũng có thể đập phá. Anh rất hung bạo lúc say nên không có bạn bè, mà chỉ có bọn lưu manh ăn bám nịnh bợ, làm anh cạn túi, bóc lột anh. Anh cũng biết rằng tôi là người duy nhất ngăn cho anh khỏi phá sản. Khi anh chết trên tay tôi, tôi tan nát cõi lòng.

Nàng mặc kệ cho những dòng nước mắt tuôn trào trên mặt. Rôlây nghĩ cứ để nàng khóc cho vơi đi nỗi khổ. Anh ngồi yên, không nói một câu, lấy thuốc lá ra châm.

- Cho tôi một điếu, tôi thật là vớ vẩn.

Anh rút một điếu trong hộp đưa cho nàng.

- Tôi cần chiếc khăn tay, trong xắc của tôi.

Chiếc xắc ở giữa hai người, anh mở ra để lấy khăn tay, ngạc nhiên thấy có khẩu súng trong đó.

- Bà để súng ở đây làm gì?

- Ông Étga không thích tôi lái xe đi lăng quăng một mình và bắt tôi hứa phải đem theo. Tôi biết như vậy là ngu xuẩn.

Câu chuyện chen ngang mà Rôlây hỏi khiến nàng lấy lại được bình tĩnh:

- Xin lỗi! Tôi bị quá xúc động.

- Ông nhà mất bao giờ nhỉ?

- Cách đây một năm. May mà anh ấy mất. Bây giờ tôi mới biết đời tôi đã khốn khổ vì anh ấy. Anh ấy chẳng có gì để trông chờ, trừ cái khốn cùng vô vọng.

- Ông ấy chết trẻ phải không?

- Anh ấy bị tai nạn xe cộ trong lúc say, chạy sáu mươi dặm giờ, đường trơn nên bị trượt. Vài giờ sau anh ấy chết. May sao tôi đến kịp. Lời trăn trối cuối cùng của anh ấy là: “Mari, bao giờ anh cũng yêu em” – Nàng thở dài – Cái chết của anh ấy đã trả lại tự do cho cả hai người.

Họ cứ ngồi như thế và im lặng hút thuốc. Rôlây dùng mẩu thuốc châm tiếp điếu khác:

- Hiện giờ, khi bà quyết định lấy một người mà người đó chẳng có ý nghĩa gì đối với bà, bà có tin chắc là mình sẽ không phải sống lại một cuộc đời nô lệ, một sai lầm cũng nghiêm trọng không kém chăng?

Anh hỏi như thể câu chuyện giữa hai người vẫn tiếp tục mà không hề bị ngắt quãng.

- Ông biết rõ Étga vậy sao?

- Tôi thường gặp, khoảng năm hoặc sáu tuần lễ liền, khi ông ta cứ lằng nhẵng bám theo gót bà. Ông ta là tay trụ cột của nền đế chế, thứ đó vốn không phải là thứ tôi ưa.

Nàng khẽ lắc đầu:

- Tôi không nghĩ như vậy. Ông ta khỏe mạnh, thông minh và đáng tin cậy.

- Những thứ đó tôi đâu có thiếu!

- Liệu chúng ta có thể tạm thời không nói về ông một lát được không?

- Được! Vậy cứ tiếp tục nói về các đức tính của tay Étga đi!

- Ông ấy tốt bụng, chu đáo, có tham vọng. là người đã từng làm những việc lớn và sẽ còn làm nhiều việc lớn hơn nữa. Có thể tôi nên gánh vác đỡ cho ông ấy một số việc. Tôi không mong ông có thể nghĩ khác, nếu không cho tôi là ngu xuẩn, khi tôi nói với ông rằng tôi rất muốn làm một cái gì hữu ích trên đời này.

- Bà không hề nghĩ tốt lắm về tôi phải không?

- Vâng! Không hề! – Mari khúc khích.

- Sao vậy?

- Nếu ông muốn biết thì tôi sẽ nói! – Nàng lạnh lùng trả lời – Ông là người chỉ biết rong chơi, vô dụng, bởi lẽ, ông chẳng cần gì mà chỉ cần vui chơi, chỉ cần có đủ những người đàn bà điên dại vì ông.

- Miêu tả như vậy là chính xác. Tôi cũng đủ may mắn để thừa hưởng khoản lợi tức khiến tôi không cần phải kiếm sống. Bà có cho là tôi cần kiếm một việc làm nào đó để giành giật lấy miếng bánh mì từ miệng một kẻ nghèo khó? Tôi biết rằng tôi chỉ có mỗi một cuộc đời để mà sử dụng, tôi yêu nó da diết. Tôi được ở trong một vị thế may mắn là có khả năng vì đời mà sống. Có là điên tôi mới không biết tận dụng khai thác mọi cơ hội. Tôi thích đàn bà… và kể cũng lạ, đàn bà họ cũng thích tôi. Tôi còn trẻ và tôi cũng biết rằng tuổi thanh xuân không phải sẽ tồn tại mãi mãi. Tại sao tôi lại không vui chơi khi tôi còn có thể, khi tôi có cơ hội?

- Thật khó mà tưởng tượng có sự trái ngược nào lớn hơn giữa ông và Étga!

- Đồng ý! Có thể như vậy tôi dễ sống hơn, và chắc chắn tôi sẽ còn vui chơi hơn nữa.

- Ông quên mất rằng Étga muốn lấy tôi sao? Còn ông thì lại đề nghị một cuộc dàn xếp tạm bợ hơn nhiều.

- Tại sao bà nghĩ vậy?

- Ủa! Vì một điều: có thể ông đã có vợ rồi!

- Đó chính là chỗ bà nhầm! Tôi đã ly dị được vài tháng nay.

- Thế mà ông giữ kín vậy!

- Tất nhiên. Phụ nữ có những quan niệm kì cục về hôn nhân. Mọi việc sẽ dễ dàng hơn nếu như vấn đề đó không bao giờ phải đặt ra. Chúng ta đều tự biết mình đang ở tình trạng nào đó thôi!

- Tôi hiểu được quan niệm của ông! – Mari cười – Tại sao ông không để lộ điều bí mật đó cho tôi biết? Ông định rằng, nếu tôi cư xử đẹp và làm ông vui lòng, ông sẽ đáp lại một cách xứng đáng là ban cho tôi chiếc nhẫn cưới chứ gì?

- Em thân yêu! Anh có đủ thông minh để biết em thật là khôn ngoan.

- Ông không nên gọi tôi là em!

- Khổ quá, tôi đang định hỏi xem Mari có bằng lòng lấy tôi không?

- Thật sao?

- Tôi không cho rằng như vậy là dở - Phải không Mari?

- Dở ẹc! Tại sao ông lại có ý nghĩ như vậy?

- Tôi mới nảy ra ý nghĩ đó. Mari biết không? Khi Mari nói với tôi về chồng Mari, tôi cảm thấy thích Mari kinh khủng. Nó có khác với đang yêu, nhưng tôi cũng đang yêu đây. Rồi cảm thấy thương mến Mari ghê gớm.

- Ông đừng nói những điều như vậy. Ông rất quỉ quái, hình như bằng bản năng, ông biết nói như thế nào thì có thể đánh đổ một phụ nữ!

- Tôi không thể nói bằng lời nếu như tôi không cảm nhận đúng.

- Thôi xin ông! May cho tôi là tôi lại có cái đầu lạnh và có óc hài hước đó. Nào ta quay về Phlorăng. Tôi sẽ đưa ông về khách sạn của ông!

- Như thế có nghĩ là câu trả lời là “không” chăng?

- Đúng như thế!

- Sao vậy?

- Chắc là ông sẽ ngạc nhiên. Tôi chẳng hề mảy may yêu ông!

- Điều đó không làm tôi ngạc nhiên. Tôi biết chứ! Có thể Mari sẽ yêu nếu như Mari muốn tự tạo cho mình chút cơ hội nào đó.

- Ông bạn khiêm tốn quá nhỉ! Nhưng tôi lại không hề muốn tạo cho mình chút xíu hy vọng nào.

- Mari quyết định lấy Étga sao?

- Hiện giờ thì đúng như vậy! Cám ơn ông đã cho phép tôi hầu chuyện. Không có ai để trò chuyện thì gay go lắm. Nhờ ông mà tôi lại có được quyết tâm.

- Tôi thật đáng nguyền rủa nếu biết được lý do.

- Đàn bà không lý trí như đàn ông đâu. Tất cả những điều ông nói, tất cả những điều tôi vừa nói, hồi ức về giai đoạn sống với chồng tôi, cái khổ sở, nỗi ân hận…, thì ngược lại với tất cả những điều đó, Étga sừng sững như một hòn núi lớn. Ông ấy thực hùng vĩ biết bao. Tôi biết, tôi có thể dựa vào ông ấy. Étga chẳng bao giờ bỏ rơi tôi bởi ông không thể làm được điều đó. Ông ấy cho tôi sự an toàn. Tình cảm của tôi đối với ông ấy hiện nay quá lớn đến nỗi nó hầu như là tình yêu vậy.

- Đoạn đường này khá hẹp – Rôlây nói – Mari có cần tôi quay xe hộ không?

- Cám ơn, tôi có thể hoàn toàn quay xe lấy được – Nàng trả lời.

Câu nói của Rôlây đã làm cho nàng cáu một lát. Chẳng phải vì nó nói đến cách lái của nàng mà là vì một lý do nào đó khiến cho nàng cảm thấy những điều mình vừa nói giống như là chuyện đùa giỡn. Rôlây đắc trí rúc rích cười:

- Bên này đường có cái rãnh, bên kia cũng có cái rãnh. Tôi sẽ rất buồn cười khi Mari cho tôi xuống một trong hai cái rãnh đó.

- Phỉ phui cái miệng ông! – Nàng nói.

Rôlây châm thuốc hút, ngắm nhìn nàng cho xe chạy. Nàng lấy hết sức mình bẻ quặt tay lái tắt máy rồi lại, mở máy. Kéo cần sỗ ngược lại rồi thận trọng kéo lên, người nàng nóng bừng bừng. Cuối cùng nàng cũng quay được cái xe, tăng tốc trên đường về. Họ im lặng cho tới tận khách sạn. Đêm đã khuya, cửa khách sạn đã đóng.

Rôlây không có ý muốn ra khỏi xe.

- Đến nơi rồi – Mari nói.

- Tôi biết.

Anh ngồi im một lát, mắt đăm đăm nhìn ra phía trước. Nàng nhìn anh ngạc nhiên, anh đáp lại bằng nụ cười:

- Mari thân mến! Bà điên rồi! Tôi biết bà đã cho tôi rơi. Được thôi! Tuy nhiên, tôi vẫn nói với bà rằng, tôi có thể là một người chồng tốt hơn là bà tưởng. Còn bà, bà là một con điên khi lấy một người hơn bà hai mươi lăm tuổi đầu. Bà bao nhiêu tuổi rồi? Nhìn bà ngoài thì là ba mươi. Bà đâu phải là kẻ bị lường gạt, mồi chài gì? Chỉ việc nhìn vào cái miệng, thấy cái ấm áp trong đôi mắt và những đường nét yêu kiều trên tấm thân bà cũng đủ biết rằng bà thuộc loại phụ nữ say đắm và ưa thích nhục dục. Ôi, tôi biết bà cũng bị nửa đường đứt gánh, nhưng là cái gánh thiu gánh thối! Ở cái tuổi của bà, người ta thường phục hồi được từ những đống tro đó. Bà sẽ lại yêu một lần nữa. Bà có cho rằng bà không cần đếm xỉa gì đến cái bản năng tình dục của bà không? Tấm thân kiều diễm của bà được tạo ra để dành cho ái tình, nó đâu có cho phép bà phủ định nó. Bà còn quá trẻ để có thể khép cửa phòng thu!

- Rôlây! Ông làm tôi ghê tởm! Ông nói như thể cái giường cũng có mục đích cứu cánh vậy!

- Bà chưa bao giờ có người tình sao?

- Chưa bao giờ!

- Ngoài chồng bà ra, nhất định phải có nhiều người yêu bà chứ?

- Tôi không biết. Có vài người nói yêu tôi. Song làm sao biết được? Những điều đó đối với tôi chẳng có mấy ý nghĩa. Tôi không dám nói là đã chống lại được mọi cám dỗ, song tôi chưa bao giờ bị cám dỗ.

- Chao ôi! Làm sao mà bà lại có thể để tuổi trẻ và sắc đẹp trôi qua cơ chứ? Nó thật ngắn ngủi. Giàu có làm gì nếu chẳng biết sử dụng đồng tiền! Bà là một phụ nữ tốt bụng và lại là người rộng rãi. Có bao giờ bà muốn ban phát những của cái đó chăng?

Mari im lặng một lát.

- Cho phép tôi nói một điều. Tôi sợ ông sẽ cho tôi còn điên hơn là ông tưởng.

- Có thể lắm nhưng cứ nói đi!

- Tôi sẽ điên nếu tôi không biết tôi xinh đẹp hơn nhiều phụ nữ khác. Quả thật đôi lúc tôi cảm thấy mình có một cái gì đó để mà cho, khiến cho kẻ được cho có thể thấy mình được khá nhiều. Nói như vậy ông có thấy sợ không?

- Không, đó là sự thật hiển nhiên!

- Gần đây, tôi có nhiều thì giờ nhàn rỗi và đã tiêu phí quá nhiều thì giờ đó vào những ý nghĩ vớ vẩn. Nếu như có bao giờ tôi cần phải kiếm một người tình thì không bao giờ tôi kiếm một người như ông. Ông Rôlây tôi nghiệp ơi! Ông là người đàn ông cuối cùng mà tôi không bao giờ đặt quan hệ. Nhưng đôi lúc tôi lại nghĩ, có chăng tôi sẽ chọn một người nghèo khổ, cô đơn và bất hạnh, kẻ chưa từng biết tới một điều gì sung sướng do giàu sang đem lại, và nếu có thể, đem cho hắn cái thể nghiệm duy nhất ấy, một tiếng đồng hồ của niềm hạnh phúc tới cùng cực, một cái gì hắn chưa hề dám mơ tưởng mà lại không thể để xảy ra lần thứ hai… thi tôi sẽ sẵn sàng cho hắn tất cả những gì tôi có thể cho được.

- Tôi chưa từng được nghe thấy một ý nghĩa nào điên rồ như vậy trên đời! – Rôlây kêu lên.

- Thấy chưa! – Nàng trả lời ranh mãnh – Thôi bây giờ ông đi đi để tôi còn về nhà.

- Bà đi một mình không sao chứ?

- Dĩ nhiên.

- Vậy thì chào bà. Hãy lấy quách cái thằng cha trụ cột của đế chế đi! Mặc xác bà!