Thư Của John Keats Gửi Fanny Brawne

Lượt đọc: 100 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
I-ix. Shanklin, Winchester, Westminster.

❊ ❊ ❊

Shanklin, Đảo Wight, Thứ Năm.

[Dấu bưu điện, Newport, ngày 3 tháng 7 năm 1819.]

Nàng dấu yêu của anh,

Anh rất mừng vì đã không gửi đi bức thư viết cho em vào tối thứ Ba—trông nó quá giống một đoạn trong cuốn Heloise của Rousseau. Sáng nay anh đã lý trí hơn nhiều. Buổi sáng là khoảng thời gian duy nhất thích hợp để anh viết thư cho một thiếu nữ xinh đẹp mà anh hết mực yêu thương: bởi vì khi đêm xuống, lúc ngày dài hiu quạnh đã khép lại, và căn phòng cô độc, tĩnh lặng, vô cảm đang chờ đón anh như một ngôi mộ lạnh lẽo, thì em hãy tin anh, niềm đam mê trong anh hoàn toàn chiếm ưu thế; khi ấy, anh sẽ không đời nào để em phải đọc những lời cuồng nhiệt mà trước đây anh từng nghĩ mình không bao giờ thốt ra, và anh cũng từng hay cười chê kẻ khác khi họ mắc phải, vì sợ em sẽ nghĩ anh hoặc quá đau khổ, hoặc có lẽ hơi điên rồ. Giờ đây anh đang ngồi bên khung cửa sổ một ngôi nhà tranh vô cùng dễ chịu, phóng tầm mắt ngắm nhìn một vùng quê đồi núi tuyệt đẹp thấp thoáng bóng biển; buổi sáng thật là đẹp trời. Anh không biết tâm trạng mình có thể phấn chấn đến mức nào, hay anh sẽ cảm thấy hạnh phúc biết bao khi được sống, hít thở và lang thang tự do như một chú nai quanh Bờ Biển tuyệt đẹp này, nếu hình bóng em không đè nặng lên tâm trí anh đến thế. Chưa bao giờ anh biết đến Niềm Hạnh Phúc trọn vẹn trong nhiều ngày liên tiếp: cái chết hay bệnh tật của ai đó vẫn luôn phá hỏng những khoảng thời gian yên bình của anh—và giờ đây, khi không còn những phiền muộn ấy đè nặng, thì thú thật với em, thật cay đắng làm sao khi một loại đau khổ khác lại cứ bám lấy anh. Em hãy tự hỏi lòng mình xem, tình yêu của anh ơi, liệu em có quá nhẫn tâm khi trói buộc anh như thế, khi tước đoạt hoàn toàn sự tự do của anh không? Em sẽ thừa nhận điều đó trong bức thư mà em phải viết ngay lập tức chứ, và hãy làm tất cả những gì có thể để an ủi anh trong đó—hãy viết cho thật nồng nàn như một ly nước chiết từ hoa anh túc làm anh say đắm—hãy viết những lời dịu dàng nhất rồi đặt nụ hôn lên đó để môi anh ít nhất có thể chạm vào nơi môi em từng đặt. Về phần mình, anh chẳng biết phải bày tỏ lòng tôn thờ của mình đối với một dáng vóc kiều diễm nhường ấy ra sao: anh thèm khát một từ nào đó rực rỡ hơn cả rực rỡ, xinh đẹp hơn cả xinh đẹp. Anh ao ước giá như chúng ta là loài bướm và chỉ sống có ba ngày hè—ba ngày như thế ở bên em, anh có thể gom đầy nhiều niềm vui sướng hơn cả năm mươi năm cuộc đời bình thường cộng lại. Nhưng dù anh có ích kỷ đến đâu, anh chắc chắn mình không bao giờ có thể hành động ích kỷ: như anh từng nói với em một hoặc hai ngày trước khi rời Hampstead, anh sẽ không bao giờ trở lại Luân Đôn nếu Vận Mệnh của anh không lật trúng quân Pam hoặc ít nhất là một quân bài hình người. Dù anh có thể dồn trọn Hạnh Phúc vào em, anh không dám mong chiếm hữu trái tim em hoàn toàn đến thế—thật vậy, nếu anh nghĩ rằng em cũng cảm mến anh nhiều như anh dành cho em vào lúc này, anh thiết nghĩ mình sẽ không thể kiềm chế được mà đến gặp lại em ngay vào ngày mai chỉ để tận hưởng niềm vui của một cái ôm. Nhưng không—anh phải sống bằng hy vọng và Sự May Rủi. Trong trường hợp tồi tệ nhất có thể xảy ra, anh vẫn sẽ yêu em—nhưng anh sẽ căm thù biết bao kẻ khác! Vài dòng thơ anh đọc dạo trước cứ vang vọng mãi trong tâm trí anh:

Ngắm nhìn đôi mắt anh trân quý hơn trân bảo

Trao nét ân tình cho một kẻ nào khác—

Và đôi môi ngọt ngào ấy (tươm mật ngọc ngà)

Nhẹ nhàng bị ép hôn bởi bất cứ ai ngoài chính anh—

Hãy nghĩ đi, hãy nghĩ đi hỡi Francesca, thật là một điều nguyền rủa

Không sao diễn tả xiết!

J.

Em hãy viết thư ngay nhé. Nơi này không có bưu điện, nên em phải gửi đến Bưu điện Newport, Đảo Wight. Anh biết rằng trước khi đêm xuống, anh sẽ tự nguyền rủa chính mình vì đã gửi cho em một bức thư lạnh lùng nhường ấy; dẫu sao thì làm việc đó trong trạng thái tỉnh táo nhất có thể vẫn tốt hơn. Hãy đối xử dịu dàng hết mức có thể với người của em

J. KEATS.

Hãy gửi lời thăm hỏi của anh đến thân mẫu em, gửi tình yêu của anh đến Margaret và những lời chúc tốt đẹp nhất đến anh trai em—nếu em muốn thế.

Ngày 8 tháng 7.

[Dấu bưu điện, Newport, ngày 10 tháng 7 năm 1819.]

Thiếu nữ ngọt ngào của anh,

Bức thư của em mang lại cho anh nhiều niềm vui hơn bất cứ thứ gì trên đời này ngoại trừ chính con người em; quả thật anh gần như kinh ngạc khi thấy một người vắng mặt lại có thể có thứ quyền lực mê hoặc đến thế đối với các giác quan của anh. Ngay cả khi không nghĩ đến em, anh vẫn nhận được sức ảnh hưởng từ em và một bản tính dịu dàng hơn đang len lỏi vào tâm hồn. Mọi suy nghĩ của anh, những ngày tháng và đêm dài bất hạnh nhất, anh nhận ra đều không hề chữa khỏi tình yêu Cái Đẹp trong anh, mà ngược lại còn làm nó trở nên mãnh liệt đến mức anh cảm thấy đau khổ vì em không ở bên mình; hay nói đúng hơn là anh đang thoi thóp trong một thứ kiên nhẫn tẻ nhạt chẳng thể gọi là Cuộc Sống. Chưa bao giờ trước đây anh biết được tình yêu mà em khiến anh cảm nhận là gì; anh đã từng không tin vào nó; Trí Tưởng Tượng của anh từng sợ hãi nó, sợ rằng nó sẽ thiêu rụi anh. Nhưng nếu em toàn tâm toàn ý yêu anh, dẫu có chút lửa thiêu, thì ngọn lửa ấy cũng chẳng vượt quá sức chịu đựng của chúng ta khi được tưới mát và đẫm ướt bởi những Niềm Vui. Em nhắc đến “những kẻ kinh tởm” và hỏi anh liệu việc anh có được gặp lại em hay không là tùy thuộc vào họ. Em yêu của anh ơi, hãy hiểu cho anh điều này. Anh mang hình bóng em quá sâu đậm trong tim nên anh buộc phải hóa thành bậc Thầy Chỉ Dẫn mỗi khi thấy có nguy cơ hiểm họa giáng xuống đầu em. Anh không bao giờ muốn nhìn thấy điều gì khác ngoài Niềm Vui trong đôi mắt em, tình yêu trên môi em, và Hạnh Phúc trong từng bước chân em. Anh mong muốn được nhìn thấy em giữa những chèo vui phù hợp với sở thích và tâm trạng của em; để tình yêu đôi ta trở thành một niềm hoan lạc giữa những miền Vui thú vị, hơn là một chỗ dung thân khỏi những muộn phiền và lo âu. Nhưng anh rất nghi ngờ, trong trường hợp tồi tệ nhất, liệu mình có đủ tư cách triết gia để làm theo những Bài Học của chính mình hay không: nếu thấy sự kiên quyết của mình làm em đau khổ, anh sẽ chẳng thể làm nổi. Tại sao anh lại không được phép nói về Nẻt Đẹp của em, khi mà thiếu đi điều đó thì anh chẳng thể nào yêu em nổi?—Anh không thể tưởng tượng được bất kỳ khởi đầu nào cho tình yêu mà anh dành cho em lại bắt nguồn từ đâu ngoài Cái Đẹp. Có thể có một loại tình yêu mà anh dành cho sự tôn trọng cao nhất, không hề có ý mỉa mai nào, và anh có thể ngắm nhìn nó ở những người khác: nhưng nó không có sự phong phú, không có sắc hồng tươi thắm, không có hình hài trọn vẹn, không có vẻ bùa mê của tình yêu ngự trị trong tâm hồn anh. Thế nên hãy để anh được ca ngợi Nét Đẹp của em, dẫu cho điều đó đặt anh vào thế nguy hiểm; nếu em đủ nhẫn tâm đem sức mạnh ấy đi thử thách ở nơi khác. Em nói rằng em sợ anh sẽ nghĩ em không yêu anh—khi nói vậy, em càng làm anh thêm thổn thức khao khát được ở bên em. Tại đây anh đang miệt mài vận dụng các năng lực của mình, chẳng ngày nào trôi qua mà anh không viết ra vài dòng thơ tự do hay gieo vần vài câu thơ; và tại đây anh phải thú nhận rằng (nhân tiện nói về chủ đề đó) anh càng yêu em hơn vì anh tin em đã quý mến anh vì chính con người anh chứ không vì bất kỳ lý do gì khác. Anh từng gặp những người phụ nữ mà anh thực sự nghĩ họ muốn được kết hôn với một Bài Thơ và được gả đi bởi một cuốn Tiểu Thuyết. Anh đã nhìn thấy Sao Chổi của em, và chỉ ước gì đó là điềm báo cho thấy tội nghiệp Rice sẽ sớm bình phục, kẻo cơn bệnh khiến cậu ấy trở thành một người bạn đồng hành khá ủ dột; và điều đó càng đáng ngại hơn khi cậu ấy phải cố nén cảm xúc và giấu nó đi trước mặt anh bằng một câu Chơi Chữên gượng gạo. Anh đã hôn lên những nét chữ của em với hy vọng em đã rủ lòng thương để lại chút dấu vết ngọt ngào. Giấc mơ của em thế nào? Hãy kể cho anh nghe và anh sẽ giải mã nó cho em.

Mãi mãi là của em, tình yêu của anh!

JOHN KEATS.

Đừng buộc tội anh là chậm trễ—ở đây chúng ta không có cơ hội gửi thư mỗi ngày. Hãy viết thư mau chóng nhé.

Chủ Nhật Đêm.

[Dấu bưu điện, ngày 27 tháng 7 năm 1819.]

Thiếu nữ ngọt ngào của anh,

Anh hy vọng em không trách anh quá nhiều vì đã không tuân theo thỉnh cầu về một bức thư gửi vào thứ Bảy: phòng chật hẹp của chúng tôi có bốn người chơi bài suốt cả sáng lẫn tối khiến anh chẳng có nổi một khoảnh khắc yên tĩnh nào để viết. Bây giờ Rice và Martin đã đi rồi nên anh mới được rảnh rang. Brown, đến là buồn cho anh, lại xác nhận đúng những gì em kể về tình trạng sức khỏe kém của em. Em không thể tưởng tượng được anh khao khát được ở bên em nhường nào đâu: anh sẵn sàng chết vì một giờ ngắn ngủi——vì trên đời này còn có gì quan trọng hơn? Anh bảo em không thể tưởng tượng nổi; em đời nào lại có thể nhìn anh bằng đôi mắt tha thiết như cách anh nhìn em: điều đó là không thể. Xin hãy tha thứ cho anh nếu tối nay lời văn có đôi chút lãng đãng, bởi vì cả ngày trời anh đã bận rộn với một Bài Thơ trừu tượng và anh đang đắm chìm trong tình yêu sâu sắc dành cho em—đó là hai lý do bắt buộc phải tha thứ cho anh. Tin anh đi, anh chẳng mất tí thời gian nào để để em chiếm đoạt lấy anh cả; ngay tuần đầu tiên quen biết em, anh đã tự nhận mình là bề tôi của em rồi; thế nhưng anh đã xé bỏ bức thư ấy vì ngay lần gặp tiếp theo anh tưởng rằng em tỏ ý không thích anh. Nếu có lúc nào đó em dành cho một người đàn ông cái nhìn sét đánh giống như anh từng dành cho em, thì anh tiêu đời rồi. Thế nhưng anh sẽ chẳng oán trách em đâu, mà sẽ tự căm ghét chính mình nếu chuyện đó xảy ra—chỉ là anh sẽ phát điên lên mất nếu sự việc không đẹp đẽ ở một người đàn ông như em đẹp đẽ ở một người phụ nữ. Có lẽ anh đang quá bồng bột, vậy thì hãy tưởng tượng anh đang quỳ rạp dưới chân em, nhất là khi anh nhắc đến một phần trong bức thư của em làm anh tổn thương; khi nói về ông Severn, em viết rằng “nhưng anh phải thấy thỏa mãn khi biết rằng em ngưỡng mộ anh nhiều hơn người bạn của anh.” Tình yêu dấu của anh ơi, anh không thể tin rằng trên đời này từng có hay có thể có bất cứ điều gì đáng ngưỡng mộ ở anh, nhất là xét về ngoại hình—anh không thể được ngưỡng mộ, anh vốn chẳng phải là thứ để người ta ngắm nhìn ngưỡng mộ. Còn em thì có, và anh yêu em; tất cả những gì anh có thể mang lại cho em chỉ là sự ngất ngây ngưỡng mộ trước Nét Đẹp của em. Anh tự thấy vị trí của mình giữa những người đàn ông cũng giống như vị trí của những cô nàng da ngăm mũi hếch có cặp lông mày giao nhau giữa những người phụ nữ—đối với anh bọn họ chỉ là đồ bỏ đi—trừ phi anh tìm thấy một người trong số họ có ngọn lửa bùng cháy trong tim giống như ngọn lửa đang thiêu đốt lòng anh. Em làm anh say đắm quên cả lối về bất chấp ý chí của chính mình—chỉ riêng mình em thôi: bởi vì anh chẳng hề hướng về tương lai với bất kỳ niềm vui nào đối với cái gọi là sự ổn định ở đời; anh kinh hãi những lo toan gia đình—thế nhưng vì em, anh sẵn sàng đối mặt với chúng, dẫu rằng nếu việc đó giúp em hạnh phúc hơn thì anh thà chết đi còn hơn phải làm vậy. Anh có hai niềm xa xỉ để ngậm ngùi suy tưởng trong những bước lang thang của mình, đó là Vẻ Kiều Diễm của em và giờ phút cái chết của anh. Ước gì anh có thể chiếm đoạt cả hai điều đó trong cùng một khoảnh khắc. Anh căm ghét cõi đời này: nó giày vò đôi cánh tự do của anh quá nhiều, và ước gì anh có thể nhận một giọt nước mắt ngọt ngào từ đôi môi em để rũ bỏ cõi đời này. Anh sẽ chẳng nhận nó từ bất kỳ ai khác. Quả thực anh rất đỗi ngạc nhiên khi thấy mình thờ ơ với tất cả mọi vẻ quyến rũ ngoại trừ của riêng em—khi nhớ lại quãng thời gian mà ngay cả một mẩu ruy-băng nhỏ cũng là điều khiến anh quan tâm. Anh có thể tìm đâu ra những lời dịu dàng hơn cho em sau chuyện này—những gì anh viết tiếp anh sẽ chẳng thèm đọc lại đâu. Và anh cũng không nói thêm gì ở đây nữa, mà sẽ để dành câu trả lời cho bất cứ điều gì khác mà em có thể đã đề cập trong bức thư bằng ngần ấy lời trong phần Tái bút—vì tâm trí anh đang rối bời bởi hàng vạn ý nghĩ. Tối nay anh sẽ tưởng tượng em là thần Vệ Nữ và cầu nguyện, cầu nguyện, cầu nguyện cho ngôi sao của em như một kẻ ngoại đạo.

Mãi mãi là của em, hỡi Ngôi Sao kiều diễm,

JOHN KEATS.

Con dấu của anh được khắc họa tiết giống như chiếc khăn trải bàn gia đình với chữ cái đầu F của Mẹ anh viết tắt cho Fanny: đặt kẹp giữa các chữ cái đầu của Cha anh. Chẳng mấy chốc em sẽ lại nhận được thư của anh. Gửi lời thăm hỏi trân trọng của anh đến Mẹ em. Hãy bảo với Margaret rằng anh sẽ gửi cho cô ấy một dải đá đẹp nhất và nhắn với Sam rằng anh sẽ tặng cậu ấy chú ngựa săn lông nâu sáng nhẹ nếu cậu ấy chịu trói quặt tay chân Giám mục lại rồi nhét vào một cái giỏ mây gửi xuống đây để anh tắm rửa chữa bệnh cho lão với một chiếc Vòng cổ bằng những viên đá hếch xinh xắn đeo quanh cổ lão.

Shanklin, Thứ Năm Đêm.

[Dấu bưu điện, Newport, ngày 9 tháng 8 năm 1819.]

Thiếu nữ dấu yêu của anh,

Em nói rằng em không muốn nhận thêm bất kỳ bức thư nào kiểu như bức vừa rồi nữa: anh sẽ cố gắng để em không phải nhận nó nữa bằng cách bướng bỉnh đi ngược lại hướng đó. Quả thật anh không được công bằng cho lắm—anh không đủ rảnh rỗi để viết những bức thư tình sướt mướt đúng nghĩa—anh vừa rời khỏi một cảnh trong vở Bi kịch của chúng tôi để đến gặp em (xin đừng coi đó là tội lỗi) xuyên qua màn sương mù của những Âm mưu, những lời thoại, những kế sách đối phó và lời qua tiếng lại. Nhân vật nam chính còn điên rồ hơn cả anh—anh chẳng thấm tháp gì so với hắn—hắn có vóc dáng giống như bức Tượng Meleager và ngọn lửa được chưng cất gấp đôi trong lồng ngực. Tạ ơn Chúa vì sự chăm chỉ của anh! nếu không có điều đó thì anh đã khốn khổ rồi. Anh tự khích lệ bản thân, và cố gắng không nghĩ đến em—nhưng khi anh đã thành công trong việc đó suốt cả ngày cho đến nửa đêm, thì ngay khi sự hưng phấn nhân tạo này tan biến, em lại hiện về, mang theo dư âm dữ dội hơn từ cơn sốt mà anh phải gánh chịu. Thật lòng mà nói anh không thể hiểu nổi vì sao em lại có thể thích anh. Anh không tự cho mình là một kẻ gớm ghiếc hơn ông A., ông B., và ông C.—thế nhưng nếu anh là phụ nữ thì anh sẽ chẳng thèm thích mấy gã A. B. C. đó đâu. Nhưng thế là đủ rồi. Vậy là em định bắt anh giữ lời hứa đến gặp em trong thời gian ngắn sắp tới sao. Anh sẽ thực hiện nó với nỗi buồn nhiều hơn niềm vui: bởi vì anh không phải là một trong những hiệp sĩ cổ đại từng sống bằng cỏ nước và nụ cười qua năm tháng dài đằng đẵng. Đêm nay anh sẵn sàng đánh đổi mọi thứ chỉ để được thỏa mãn ánh mắt của mình hay sao? Đúng một tuần nữa chúng ta sẽ chuyển đến Winchester; vì anh đang cảm thấy rất cần một Thư viện. Brown sẽ để lại anh ở đó để sang thăm ông Snook ở Bedhampton: trong lúc vắng mặt hắn, anh sẽ bay đến chỗ em rồi lại bay về. Anh sẽ ở lại rất ngắn ngủi, vì hiện tại anh đang có đà viết lách nên anh sợ làm gián đoạn nó—cứ để nó trôi theo dòng chảy tốt hay xấu—trong đó anh sẽ thử thách sức chịu đựng của chính mình và mạch đập của công chúng. Ở Winchester anh sẽ nhận được thư của em dễ dàng hơn; và vì đó là một Thành phố nhà thờ nên anh sẽ luôn có được niềm vui lớn—điều luôn mang lại cho anh niềm hạnh phúc mỗi khi ở gần Nhà thờ—được đọc những bức thư ấy trong lúc hành lễ dọc theo Lối đi giữa hàng ghế.

Sáng thứ Sáu.—Vừa lúc anh viết đến đây tối qua, Brown bước xuống trong chiếc áo khoác ban ngày và mũ ngủ, bảo rằng cậu ta đã được hồi sức bởi một giấc ngủ ngon và đang rất đói bụng. Anh để mặc cậu ta ăn uống rồi đi ngủ, vì quá mệt mỏi để tham gia vào bất kỳ cuộc tranh luận nào. Em sẽ vô cùng thích thú với những lối đi dạo ở đây; những vách đá, khu rừng, ngọn đồi, bãi cát, mỏm đá v.v. quanh vùng này. Tuy nhiên chúng cũng chẳng đẹp đến mức khiến anh phải lưu luyến khi cất lời chào tạm biệt nồng nhiệt để đổi lấy Nhà thờ của mình.—Nhưng một lần nữa, anh chưa chán cảnh trí đến mức căm ghét Thụy Sĩ. Chúng ta có thể trải qua một năm tuyệt vời ở Berne hay Zurich—nếu thần Vệ Nữ đoái hoài lắng nghe lời cầu xin “Cúi xin Người hãy nghe chúng tôi, ôi Nữ thần.” Và nếu Nữ thần lắng nghe, lạy Chúa xin đừng để chúng ta sa vào cái gọi là sự ổn định của người đời—biến thành một vũng nước đọng, một dòng sông Vong Vô tù túng—một khu dân cư, dãy nhà hay vinh thự tồi tàn. Thà làm kẻ phiêu bạt bất kham còn hơn là món đồ đạc cố định an phận. Há Miệng ra ở cửa chính giống như chiếc Đầu sư tử ở Venice để đón nhận những tấm thiệp, bức thư, tin nhắn đầy thù hận. Ra ngoài rồi héo mòn ở những buổi tiệc trà; chết cóng trong những bữa tối; quay cuồng trong những buổi khiêu vũ; âm ỉ sôi sục trong những buổi tiệc tùng đông đúc. Không đâu em yêu của anh, hãy trao phó bản thân cho anh và nếu vận may ủng hộ, anh sẽ tìm cho em những chèo vui cao quý hơn thế. Anh sợ rằng em sẽ không nhận được bức thư này cho đến Chủ Nhật hoặc thứ Hai: giống như cách người Ireland hay viết, trong lúc này xin đừng căm ghét anh. Anh rất nóng lòng muốn lên đường đến Winchester, vì anh bắt đầu cảm thấy ghét cay ghét đắng cả những khung cửa ở đây—những cái tên, những hòn sỏi. Em hỏi thăm sức khỏe của anh, nhưng lại không cho anh biết liệu em có khá hơn không. Anh hoàn toàn khỏe mạnh. Việc em ra ngoài chơi chẳng phải là bằng chứng cho thấy em khỏe: sự tình thế nào rồi? Thức khuya sẽ làm hại em rất nhiều. Có hội chợ gì thế nhỉ? Anh đã ở một mình trong vài ngày khi Brown đi lang thang khắp xứ sở cùng chiếc ba lô cổ lỗ sĩ của mình. Giờ thì anh thích bầu bạn với cậu ta chẳng kém gì bất kỳ người đàn ông nào, thế nhưng anh lại cảm thấy tiếc nuối khi cậu ta trở về—cậu ta xông vào đời anh như một Tiếng Sét. Anh đang đắm chìm trong một giấc mơ giữa những cuốn Sách của mình—thực sự tận hưởng sự cô độc và tĩnh lặng mà lẽ ra chỉ một mình em mới được phép làm phiền.

Người luôn trìu mến của em

JOHN KEATS.

Winchester, ngày 17 tháng 8.

[Dấu bưu điện, ngày 16 tháng 8 năm 1819.]

Thiếu nữ dấu yêu của anh—anh phải biện hộ thế nào cho bản thân đây? Anh đã ở đây bốn ngày rồi mà vẫn chưa viết thư cho em—đúng là anh đã có rất nhiều bức thư công việc phiền toái phải giải quyết—và anh đang rơi vào nanh vuốt, giống như con rắn nằm trong móng vuốt của đại bàng, của màn cuối vở Bi kịch của chúng tôi. Đây chẳng phải là lời bào chữa; anh thừa điều đó; anh không dám mạo muội đưa ra nó. Anh cũng chẳng có quyền đòi hỏi một lời hồi đáp nhanh chóng để cho anh biết em độ lượng đến mức nào—anh buộc phải ở trong Làn Sương Mù vài ngày—anh nhìn em qua Làn Sương Mù: cũng như anh dám cá là bấy giờ em cũng nhìn anh như vậy. Hãy tin vào những bức thư đầu tiên anh viết cho em; anh khẳng định rằng anh cảm thấy thế nào thì viết thế ấy—bây giờ anh không thể viết được như vậy nữa. Hàng ngàn hình ảnh đã lướt qua bộ não anh—tâm trạng bất an của anh—số phận không thể đoán trước của anh—tất cả trải dài ra như một tấm màn che chắn giữa anh và em. Hãy nhớ rằng anh không có khoảng thời gian rảnh rỗi nhàn hạ để ngậm ngùi suy tư về em—có lẽ thế lại hay. Anh không thể chịu đựng nổi đám đông những nỗi ghen tuông từng ám ảnh anh trước khi anh lao mình quá sâu vào những mối bận tâm tưởng tượng. Anh rất muốn, khi buồm đã căng gió, cứ thế lướt đi mà không gặp bất kỳ gián đoạn nào trong Vài Tháng tới—anh đang ở trạng thái sung sức nhất—trong cơn sốt viết lách; và trong bốn tháng này anh sẽ hoàn thành một khối lượng công việc khổng lồ. Trang giấy này khi lướt mắt qua anh thấy thật vô cùng thiếu lãng mạn và chẳng ga-lăng chút nào—anh không thể làm khác được—anh chẳng phải là sĩ quan trong những khu quân đồn trú tẻ nhạt; cũng chẳng phải là một Mục sư-Romeo. Tâm trí anh đã chất đầy ắp; nhồi nhét như một quả bóng cricket—nếu anh cố nhồi thêm nữa nó sẽ nổ tung. Anh biết đa số phụ nữ sẽ căm ghét anh vì điều này; vì anh lại có một Tâm trí khô khan, cứng nhắc đến mức quên béng mất họ; quên đi những thực tại rực rỡ nhất để chạy theo những tưởng tượng tẻ nhạt trong bộ não của chính mình. Nhưng anh khẩn khoản cầu xin em hãy suy ngẫm cho thấu đáo; và tự hỏi lòng mình xem, có phải giải thích cảm xúc của mình cho em nghe tốt hơn là viết ra Nỗi Đam Mê giả tạo không.—Hơn nữa, em sẽ nhìn thấu được ngay. Cố gắng lừa dối em chỉ là hoài công vô ích. Thật cay đắng, cay đắng, anh biết chứ. Trái tim anh lúc này dường như làm bằng sắt—anh không thể viết nổi một lời hồi đáp đàng hoàng cho một lời mời đến xứ Idalia. Em là Quan Tòa của anh: vầng trán anh đang sát đất. Em có vẻ phật ý trước một chút nô đùa trẻ con ngây thơ vô hại trong bức thư trước của anh. Anh không hề có ý nghiêm túc khi nói rằng em đang cố gắng bắt anh giữ lời hứa. Anh xin lỗi em vì điều đó. Kiêu hãnh của em nổi giận một chút cũng là điều công bằng thôi—một cách nghiêm túc. Em nói rằng anh muốn làm gì thì làm—anh không nghĩ với bất kỳ lương tâm nào mình có thể làm thế; nguồn tài chính của anh hiện tại đã bị cắt đứt; anh sợ là trong một thời gian. Anh chẳng tiêu xài gì, nhưng các khoản nợ của anh cứ thế tăng lên. Suốt cuộc đời mình, anh rất ít khi bận tâm đến những vấn đề này—chúng dường như chẳng thuộc về thế giới của anh. Đó có thể là một tuyên bố ngạo mạn; nhưng trước Chúa, anh hoàn toàn đứng cao hơn mọi vấn đề lợi ích giống như Mặt Trời ngự trị trên Trái Đất—và mặc dù anh có thể bất cẩn với tiền của chính mình; nhưng với tiền của Bạn bè thì anh phải vô cùng tiết kiệm. Em thấy đấy cách anh hành xử cứ như những nhát búa nện xuống. Anh không thể cưỡng lại—anh bị thôi thúc, bị xô đẩy đến thế. Anh không đủ hạnh phúc để dùng những Lời văn lụa là, những câu văn óng ánh bạc. Anh chẳng thể dùng những lời xoa dịu với em được nữa, hệt như thể anh đang dồn quân xông pha vào một trận Kỵ binh xung phong vậy. Khi ấy em sẽ lại bảo rằng anh không nên viết thư nữa.—Anh không nên viết thật sao? Winchester này là một nơi tuyệt đẹp: một Nhà thờ trang nghiêm cùng nhiều công trình cổ kính khác bao quanh. Căn phòng chật hẹp như cỗ quan tài ở Shanklin đã được đổi lấy một căn phòng lớn, nơi anh có thể đi dạo tùy thích—nhìn thẳng ra một khung cảnh tuyệt đẹp—tấm vách tường trọc lóc của một ngôi nhà đối diện. Thật kỳ lạ là anh lại thích nó hơn là khung cảnh nhìn ra biển từ cửa sổ phòng chúng tôi ở Shanklin. Anh bắt đầu thấy ghét cay ghét đắng cả những cây cột ở đó—giọng nói của bà cụ ở bên đường đang trở thành một nỗi Bực Dọc kinh khủng. Gương mặt người đánh cá chẳng bao giờ thay đổi so với cái ấm trà đen của chúng tôi—tuy nhiên cái núm nắp ấm đã bị đánh gãy khiến anh thấy nhẹ nhõm đi phần nào. Anh đang dần cảm thấy vô cùng chán ghét vẻ đẹp nên thơ; và chỉ có thể tận hưởng lại nó khi thấy em đang thưởng ngoạn nó. Một trong những điều thú vị nhất mà anh mới thấy gần đây là ở Cowes. Nhiếp chính vương trên chiếc Du thuyền của ngài (anh nghĩ họ viết như vậy) đang thả neo đối diện—một con thuyền tuyệt đẹp—và tất cả các Du thuyền cùng thuyền bè trên bờ biển đều đang lướt qua lại; vòng vèo và lượn lách quanh đó về mọi hướng—anh chưa từng chứng kiến điều gì thanh thoát, nhẹ nhàng và duyên dáng đến thế.—Khi chúng tôi vượt sóng sang Southampton, suýt chút nữa đã có tai nạn xảy ra. Có một chiếc thuyền chở đầy người trèo qua, với hai sĩ quan hải quân ngồi ở đuôi thuyền. Dây chằng mũi thuyền của chúng tôi đã vướng vào đỉnh cột buồm nhỏ của họ và giật phăng nó gãy gập ngay sát mạn thuyền. Giá như cột buồm ấy kiên cố hơn một chút thì họ đã bị lật thuyền rồi. Trong một sự việc nhỏ nhặt như thế, anh không khỏi ngưỡng mộ các thủy thủ của chúng ta—không một viên sĩ quan hay người lính nào trên toàn bộ chiếc Thuyền đó nhúc nhích dù chỉ một cơ mặt—họ hầu như chẳng thèm để ý đến nó dẫu chỉ bằng một lời nói. Xin hãy tha hồ cho bức thư toàn những lời sắc bén này, và hãy tin cũng như nhận thấy rằng anh không thể nghĩ về em mà thiếu đi một thứ năng lượng nào đó—dẫu cho có lạc điệu đi chăng nữa. Ngay cả khi ngừng viết, anh có cảm giác rằng chỉ cần nghĩ thêm vài khoảnh khắc nữa về em thôi là anh sẽ tan rã và tan chảy ra mất. Anh không được phép buông xuôi theo nó—mà phải quay lại với công việc viết lách của mình—nếu thất bại anh sẽ chết một cách cứng cỏi. Ôi tình yêu của anh, đôi môi em trong tâm tưởng anh đang ngọt ngào trở lại rồi—anh phải quên chúng đi thôi. Mãi mãi là người trìu mến của em,

KEATS.

Phố Fleet, Sáng Thứ Hai.

[Dấu bưu điện, Phố Lombard, ngày 14 tháng 12 năm 1819.]

Thiếu nữ dấu yêu của anh,

Anh bị bức thư của người em trai George giục giã phải vội vã về thị trấn; tin tức mang lại chẳng mấy sáng sủa gì. Anh bị điên hay tỉnh đây? Anh về bằng chuyến xe ngựa đêm thứ Sáu và vẫn chưa đến Hampstead. Thật lòng có phải lỗi của anh đâu. Anh không thể ép mình hòa lẫn bất kỳ niềm vui nào vào những ngày tháng của mình: chúng cứ trôi qua nối tiếp nhau, chẳng thể phân biệt nổi. Nếu hôm nay anh đến gặp em, nó sẽ phá nát nửa tâm trạng ủ dột dễ chịu mà anh đang tận hưởng thành những nỗi bối rối tột cùng. Anh yêu em quá nhiều nên không dám mạo hiểm đến Hampstead, anh cảm thấy đó chẳng phải là một chuyến ghé thăm, mà là liều lĩnh bước vào biển lửa. Que ferai-je? như các nhà văn viết tiểu thuyết người Pháp hay nói đùa, còn anh thì nói thật: thực tình anh phải làm sao đây? Nhận thức rõ ràng rằng cuộc đời mình rồi sẽ phải trải qua trong muôn vàn mệt nhọc và phiền muộn, anh vẫn đang cố gắng cai nghiện em: bởi vì một mình anh thì có gì gọi là đau khổ lớn lao cơ chứ? Chừng nào chúng chỉ giáng lên bản thân anh, anh có thể khinh miệt mọi biến cố: nhưng anh không thể ngừng yêu em. Sáng nay anh hầu như chẳng biết mình đang làm gì. Anh sắp đi Walthamstow. Ngày mai anh sẽ quay lại Winchester; từ nơi đó chỉ ít ngày nữa em sẽ nhận được tin của anh. Anh thật Hèn Nhát, anh không thể chịu đựng nổi nỗi đau của việc được hạnh phúc: điều đó là không thể: anh không được phép dung thứ cho bất kỳ suy nghĩ nào về nó.

Mãi mãi trìu mến của em

JOHN KEATS.

Phố College.

[Dấu bưu điện, ngày 11 tháng 10 năm 1819.]

Thiếu nữ ngọt ngào của anh,

Hôm nay anh đang sống trong ngày hôm qua: anh đã chìm đắm trong sự mê hoặc hoàn toàn suốt cả ngày trời. Anh cảm thấy bản thân hoàn toàn phó mặc cho sự định đoạt của em. Hãy viết cho anh dẫu chỉ vài dòng ngắn ngủi và nói với anh rằng em sẽ mãi mãi không bao giờ đối xử với anh kém phần dịu dàng hơn ngày hôm qua.—Em đã làm anh chói mắt. Trên đời này chẳng có gì rực rỡ và tinh tế đến thế. Khi tối qua Brown thốt ra câu chuyện có vẻ như rất thật đó nhằm chống lại anh, anh cảm thấy như thể đó là cái chết đối với anh nếu em từng tin vào nó—mặc dù trước bất kỳ ai khác anh hoàn toàn có thể gom góp sự bướng bỉnh của mình. Trước khi anh biết Brown có thể bác bỏ nó, anh đã đau khổ đến tột cùng trong khoảnh khắc ấy. Khi nào chúng ta mới được trải qua một ngày ở bên nhau một mình đây? Anh đã nhận được hàng ngàn nụ hôn, vì điều đó mà bằng cả tâm hồn mình, anh cảm tạ tình yêu—nhưng nếu em từ chối nụ hôn thứ một ngàn lẻ một—điều đó sẽ đặt anh vào bài thử thách xem anh có thể sống sót qua nỗi đau lớn nhường nào. Nếu ngày hôm qua em thực sự thi hành lời đe dọa của mình—tin anh đi, đó không phải vì lòng kiêu hãnh, sự tự phụ hay bất kỳ cảm xúc tầm thường nào của anh sẽ dằn vặt anh—thực sự thì nó sẽ làm tổn thương trái tim anh—anh không thể chịu đựng nổi điều đó. Sáng nay anh đã gặp bà Dilke; bà ấy nói sẽ cùng anh đi dạo vào bất kỳ ngày đẹp trời nào.

Mãi mãi là của em

JOHN KEATS.

Hỡi trái tim anh!

25 Phố College.

[Dấu bưu điện, ngày 13 tháng 10 năm 1819.]

Nàng dấu yêu của anh,

Khoảnh khắc này anh tự ngồi chép lại mấy vần thơ cho sạch sẽ. Anh không thể tiếp tục với bất kỳ mức độ bình yên nào. Anh phải viết cho em một hai dòng xem liệu nó có giúp anh xua đuổi hình bóng em ra khỏi Tâm trí dẫu chỉ trong khoảnh khắc ngắn ngủi hay không. Thật lòng anh chẳng thể nghĩ được điều gì khác. Thời gian anh còn có quyền khuyên răn và cảnh báo em tránh xa buổi sáng mờ mịt của Cuộc đời anh đã qua đi rồi. Tình yêu đã biến anh thành kẻ ích kỷ. Anh không thể tồn tại nếu thiếu em. Anh quên sạch mọi thứ trừ việc lại được gặp em—Cuộc đời anh dường như dừng lại ở đó—anh chẳng nhìn thấy gì xa hơn thế. Em đã hấp thụ hoàn toàn tâm hồn anh. Giống như thể anh đang tan rã vào khoảnh khắc hiện tại—anh sẽ đau khổ vô cùng nếu không có hy vọng sớm được gặp lại em. Anh sẽ sợ phải tách bản thân ra xa khỏi em. Fanny ngọt ngào của anh ơi, trái tim em sẽ không bao giờ thay đổi chứ? Tình yêu của anh ơi, nó sẽ không đổi thay chứ? Giờ đây tình yêu của anh không còn giới hạn nào nữa.... Thư nhắn của em vừa gửi đến chỗ này. Anh chẳng thể hạnh phúc hơn khi ở xa em. Nó giàu có hơn cả một đoàn thuyền chở đầy Trân Châu. Xin đừng đe dọa anh dẫu chỉ là nói đùa. Anh từng kinh ngạc khi thấy con người ta có thể chịu chết vì tôn giáo như những vị Tử đạo—anh từng rùng mình vì điều đó. Anh không còn rùng mình nữa—anh có thể chịu tử vì đạo vì Tôn giáo của mình—Tình yêu chính là tôn giáo của anh—anh có thể chết vì điều đó. Anh có thể chết vì em. Tín điều của anh là Tình yêu và em là điều răn duy nhất của nó. Em đã cướp đoạt anh đi bởi một Sức mạnh mà anh không thể cưỡng lại; thế nhưng anh đã có thể chống cự cho đến khi gặp được em; và ngay cả từ khi gặp em, anh vẫn thường nỗ lực “lý luận chống lại những lý do của Tình yêu mình.” Anh không thể làm thế được nữa—nỗi đau sẽ quá lớn. Tình yêu của anh là ích kỷ. Anh không thể thở nổi nếu thiếu em.

Mãi mãi là của em

JOHN KEATS.

Phố Great Smith, Sáng Thứ Ba.

[Dấu bưu điện, Phố College, ngày 19 tháng 10 năm 1819.]

Fanny ngọt ngào của anh,

Khi thức giấc sau giấc mơ ba ngày của mình (“Anh kêu lên để được mơ lại lần nữa”) anh thấy người này người nọ tỏ ra kinh ngạc trước sự lười biếng và vô tâm của anh. Tối qua anh đã vô cùng đau khổ—buổi sáng luôn mang lại sự hồi phục. Anh phải bận rộn thôi, hoặc cố gắng làm cho mình bận rộn. Ngày mai anh có mấy chuyện muốn nói với em. Anh nghĩ bà Dilke sẽ nói cho em biết rằng anh dự định sẽ sống ở Hampstead. Anh phải tự tròng xiềng xích vào mình. Anh sẽ chẳng thể làm nổi việc gì. Anh muốn tung một ván bài quyết định cho Tình yêu hay cái chết. Anh chẳng có chút Kiên nhẫn nào với bất cứ thứ gì khác—nếu em có ý định tàn nhẫn với anh như em nói đùa lúc này nhưng đôi khi có lẽ lại là thật, thì hãy cứ làm thế ngay bây giờ—và anh sẽ—tâm trí anh đang run rẩy, anh chẳng biết mình đang viết gì nữa.

Mãi mãi là tình yêu của em

JOHN KEATS.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 21 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.