Từ Điển Anh-tây Ban Nha-tagalog

Lượt đọc: 147 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
D

❊ ❊ ❊

Dab, n. [dab]

Pedazo pequeño de alguna cosa; salpicadura; golpe blando.

Munting putol; pilansik; hampas na marahan, tapík.

Dab, v. [dab]

Rociar.

Diligín, wisikan.

Dabble, v. [dábl]

Rociar.

Diligín, wisikan; magwilig, pamilansikin.

Daddy, n. [dádi]

Papá.

Tatay, itay.

Dagger, n. [dáguer]

Daga, puñal.

Talibóng, almas na maiklí at magkabila’y patalím, panaksak.

Daily, adj. [deíli]

Diario, cotidiano.

Pang-araw-araw.

Daily, adv. [deíli]

Diariamente, cada dia.

Araw-araw.

Dainty, adj. [dénti]

Delicado, elegante.

Mainam; masarap.

Dainty, n. [dénti]

Bocado exquisito.

Bagay na mainam, bagay na masarap.

Dairy, n. [déri]

Lechería, quesera.

Tindahan ng̃ gatas at keso; gáwaan ng̃ keso.

Dairy-maid, n. [dérimed]

Lechera, mantequera.

Maggagatás, magkekesó.[197]

Daisy, n. [dési]

Margarita (nombre de flor y de persona).

Pang̃alan ng̃ bulaklak at ng̃ babae.

Dale, n. [del]

Cañada, valla.

Parang.

Dalliance, n. [dálians]

Diversion; juguete; dilacion.

Líbang̃an, laruan; pagtatagal, paglulwat.

Dally, v. [dáli]

Juguetear, divertirse, burlarse; dilatar, suspender, hacer pasar el tiempo con gusto.

Maglarô, maglibáng, magbirô; maglwat, magtagal, magpagayon-gayon.

Dam, n. [dam]

La madre en los animales; presa ó represa de agua.

Inahín, iná; salopilan; harang̃an ng̃ tubig.

Dam, v. [dam]

Represar; cerrar, tapar.

Harang̃in ang agos ng̃ tubig.

Damage, n. [dámedch]

Daño, detrimento.

Sirà, kasiraan.

Damage, v. [dámedch]

Dañar.

Sumirà.

Damageable, adj. [dámedchabl]

Susceptible de daño.

Sisirâin.

Damask, n. [dámasc]

Damasco, tela de lino.

Damasco, kayong lino.

Dame, n. [dem]

Dama, señora.

Babaing mahal, babaing ginoo.

Damn, v. [dam]

Condenar, despreciar.

Tung̃ayawin, alipustain, laitin.

Damp, adj. [damp]

Húmedo.

Halomigmig, basâ.

Damp, n. [damp]

Humedad.

Halomigmig, basâ.

Dampen, v. [dámpen]

Humedecer.

Paghalomigmigin.

Damper, n. [dámper]

Apagador.

Pangharang sa asó.

Dampness, n. [dámpnes]

Humedad.

Halomigmig.

Damsel, n. [dámzel]

Damisela, señorita.

Binibini.

Dance, n. [dans]

Danza, baile.

Sayaw, sáyawan.

Dance, v. [dans]

Bailar.

Sumayaw, magsayaw.

Dancer, n. [dánser]

Danzarín, bailarín.

Mánanayaw.

Dandle, v. [dándl]

Mecer; alagar, acariciar.

Iugoy; palayawin, libang̃in.

Dandruff, n. [dándraf]

Caspa.

Balakubak.

Dandy, n. [dándi]

Petimetre, currutaco.

Mapagmakinís, palasunod sa moda.

Danger, n. [déndcher]

Peligro, riesgo.

Pang̃aníb, kapang̃aniban.

Dangerous, adj. [déndcheras]

Peligroso.

Mapang̃anib.

Dangle, v. [dángl]

Soltar, colgar; hacer la corte con adulacion á alguno.

Iladlad, isabit, ibitin; manuyò.

Dank, adj. [danc]

Húmedo.

Halomigmig.

Dapper, n. [dáper]

Activo, vivaz, despierto.

Buháy ang loob, maliksí, bibo.

Dare, v. [dær]

Osar, atrever, arriesgarse.

Mang̃ahas; pang̃ahasan.[198]

Daring, adj. [déring]

Osado, atrevido, arriesgado.

Pang̃ahas.

Daring, n. [déring]

Osadía.

Kapang̃ahasan.

Dark, adj. [darc]

Obscuro, opaco.

Malabò, madilim.

Dark, n. [darc]

Obscuridad.

Labò, dilím.

Darken, v. [dárkn]

Obscurecer, obscurecerse.

Dumilim, magdilim; lumabò, manglabò.

Darkness, n. [dárknes]

Obscuridad, tinieblas.

Kadiliman, kalabuan.

Darksome, adj. [dárksam]

Obscuro, opaco.

Kulimlim; malabò.

Darling, adj. & n. [dárling]

Predilecto, favorito.

Sinta, irog, giliw.

Darn, v. [darn]

Zurcir.

Magsursí, magtagpî.

Darnel, n. [dárnel]

Zizaña.

Damong pangsirà ng̃ palay, damong hinihimamát.

Dart, n. [dart]

Dardo.

Palasô, panà, suligì.

Dart, v. [dart]

Lanzar, arrojar, tirar.

Magpahilagpos ng̃ panà, ibp.

Dash, n. [dash]

Colision, golpe, choque.

Bunggô, banggâ, umpog.

Dash, v. [dash]

Arrojar, estallar, chocar.

Dumaluhong, sumagasà, bumanggâ.

Dastard, n. [dástard]

Cobarde, tímido.

Dwag, matatakutín.

Date, n. [dæt]

Data, fecha.

Kaarawan, pecha.

Date, n. [dæt]

Dátil.

Rátiles.

Date, v. [dæt]

Datar, fechar.

Magtakdâ ng̃ kaarawan, ilagdâ ang pecha.

Daub, v. [dob]

Untar con alguna cosa pegajosa; adornar con ostentacion, manchar.

Palagkitin; palamutihan; dumhan, dung̃isan.

Daughter, n. [dóter]

Hija.

Anák na babae.

Daunt, v. [dont]

Intimidar, espantar.

Tumakot, manggulat.

Dauntles, adj. [dóntles]

Intrépido, arrojado.

Mapusok.

Dawdle, v. [dódl]

Gastar tiempo.

Sumayang ng̃ panahon.

Dawn, n. [don]

Alba, albor.

Bukang-liwayway.

Dawn, v. [don]

Amanecer.

Mag-umaga, mag-bukang liwayway.

Day, n. [dey]

Dia.

Araw, kaarawan.

Day-before-yesterday, adv. [dey-bifór-yésterdey]

Anteayer, antes de ayer.

Kamakalawa, noong makalawa.

Day-book, n. [dé-buk]

Diario.

Aklat na tálaan ng̃ kita’t gugol sa araw-araw.

Day-break, n. [débric]

Alba.

Madaling-araw.

Day-laborer, n. [dé-léborer]

Jornalero.

Mang-aaráw.

Day-light, n. [délait]

Luz del dia.

Liwanag ng̃ araw.[199]

Day-spring, n. [déspring]

Alba.

Madaling araw.

Day-time, n. [détaim]

Tiempo del dia.

Boong araw mulá sa pagbubukang liwayway hanggang pagtatakip-silim.

Daywork, n. [déwerk]

Jornal.

Aráw, pinag-arawán.

Daze, v. [dæz]

Cansar; confundir, ofuscar.

Mamagod, tumulig, sumilaw.

Dazzle, v. [dázl]

Deslumbrar, ofuscar.

Sumilaw.

Deacon, n. [dikn]

Diácono.

Diákono.

Deaconess, n. [díkones]

Diaconisa.

Diakonisa.

Dead, adj. [ded]

Muerto.

Patáy.

Dead, n. [ded]

El difunto, el hombre muerto.

Ang namatay, ang nanaw.

Deaden, v. [dédn]

Amortiguar, amortecer.

Patayin.

Deadly, adj. [dédli]

Mortal, terrible.

Nakamamatay, nakapang̃ing̃ilabot.

Deaf, adj. [def]

Sordo.

Bing̃í.

Deafen, v. [défn]

Ensordecer.

Bing̃ihin.

Deaf-mute, n. [défmiut]

Sordomudo.

Taong bing̃i’t pipi.

Deafness, n. [défnnes]

Sordera.

Kabing̃ihan, pagkabing̃í.

Deal, n. [dil]

Parte.

Bahagi, hatì.

Deal, v. [dil]

Distribuir, repartir; traficar.

Magbahagi, maghatì; mang̃alakal.

Dealer, n. [díler]

Comerciante, mercader.

Máng̃ang̃alakal.

Dealing, n. [díling]

Conducta, trato; tráfico, comercio.

Asal, pang̃ung̃ugalì; pang̃ang̃alakal, paghahanap-buhay.

Dean, n. [din]

Dean.

Dean, kura sa katedral.

Dear, adj. [diær]

Querido, caro, amado; caro, costoso.

Minamahal, ginigiliw, iniibig, iniirog; mahal.

Dearth, n. [derz]

Carestía.

Kasalatán, kawalán.

Death, n. [dez]

Muerte.

Kamatayan, pagkamatay.

Death-bed, n. [dézbed]

Cama del moribundo.

Hígaang pinaghing̃aluan.

Death-bell, n. [dézbel]

Toque de agonia.

Agunyás.

Death-blow, n. [dézblo]

Golpe mortal.

Suntok ó bugbog na sapat makamatay.

Deathless, adj. [dézles]

Inmortal.

Walang kamatayan.

Death-penalty, n. [déz-pénalti]

Pena de muerte.

Parusang kamatayan.

Death-warrant, n. [dez-wórant]

Sentencia de muerte.

Hatol na kamatayan.

Debar, v. [díbar]

Excluir.

Ihiwalay, ibukod.

Debase, v. [dibés]

Humillar, envilecer.

Pang̃ayupapáin, hamakin.[200]

Debasement, n. [dibésment]

Abatimiento, envilecimiento.

Pang̃ang̃ayupapá, pagkahamak.

Debate, n. [dibét]

Debate, contienda; disputa.

Pagtatalo, pagmamatwiranan.

Debate, v. [dibét]

Discutir, disputar.

Makipagtalo, makipaglaban, makipagmatwiranan.

Debauch, n. [dibóch]

Exceso, desorden, vida disoluta.

Pag-aalibughâ, pagaasal na walang tuos.

Debauch, v. [dibóch]

Corromper, viciar, pervertir.

Magpahamak, humikayat sa kasamaan.

Debauchery, n. [dibócheri]

Desareglo, desorden, borrachería, libertinaje.

Pag-aalibughâ, pamumuhay ng̃ walang tuos, paglalang̃ô.

Debilitate, v. [dibílitet]

Debilitar.

Manghinà, huminà.

Debility, n. [dibíliti]

Debilidad.

Panghihinà.

Debit, n. [débit]

Debe.

Utang.

Debit, v. [débit]

Adeudar.

Pautang̃in.

Debonair, adj. [debonér]

Urbano, complaciente.

Magalang, mapitagan, mapagbigay-loob.

Debt, n. [det]

Deuda, débito.

Utang.

Debtor, n. [détor]

Deudor.

May-utang, nagkakautang.

Debut, n. [début]

Debut.

Unang pagkalitaw ng̃ anoman; ang unang paghayag ng̃ bagong artista.

Decade, n. [dikéd]

Década.

Sangpung taón.

Decadence, n. [dikédens]

Decadencia.

Panglulupaypay ng̃ anoman.

Decadency, n. [dikédensi]

Decadencia.

Panglulupaypay ng̃ anoman.

Decalogue, n. [décalog]

Decálogo.

Ang sangpung utos.

Decamp, v. [dicámp]

Decampar; mudar un ejercito su campamento; escapar, poner pies en polvoreda.

Lisanin ang kampamento; ilapat ang kampamento; tumakas; kumarimot.

Decampment, n. [dicámpment]

Levantamiento de un campamento.

Paglilipat ng̃ kampamento.

Decant, v. [dicánt]

Decantar, trasegar.

Magbuhos, ibuhos, magsalin, isalin.

Decanter, n. [dicánter]

Botella de cristal.

Sisidlan na kristal.

Decapitate, v. [dicápitet]

Decapitar, degollar.

Pumugot (ng̃ ulo).

Decapitation, n. [dicapitécion]

Decapitacion, degüello.

Pagpugot.

Decay, n. [diké]

Decaimiento, declinacion.

Pagkasirà, pagkabulok, pagsamâ.[201]

Decay, v. [diké]

Decaer, declinar, empeorar.

Masirà, mabulok, sumamâ.

Decease, n. [disís]

Muerte, fallecimiento.

Pagkamatay, pagpanaw.

Decease, v. [disís]

Morir, fallecer.

Mamatay, manaw.

Deceit, n. [disít]

Engaño, fraude; artificio, treta.

Dayà, hibò; laláng.

Deceitful, adj. [disítful]

Engañoso, fraudulento.

Magdarayà, manghihibò.

Deceive, v. [disív]

Engañar, defraudar.

Magdayà, manghibò.

December, n. [disémbœr]

Diciembre.

Disyembre.

Decency, n. [dísensi]

Decencia, modestia.

Kilos-mahal, maayos, timtiman, pitagan.

Decennary, n. [diséneri]

Diezmo.

Tagal na sangpung taón.

Decennial, adj. [disénial]

Decenal.

Nauukol sa tagal na sangpung taón.

Decent, adj. [dísent]

Decente.

Mapagkilos mahal, mapitagan, mahinahon.

Deception, n. [disépciœn]

Decepcion, engaño.

Dayà, hibò.

Deceptive, adj. [diséptiv]

Falaz, engañoso.

Nakakadayà, nakakahibò.

Decide, v. [disáid]

Decidir, determinar, resolver.

Magpasya.

Decimal, adj. [désimal]

Decimal.

Ikapuû.

Decipher, v. [disáifœr]

Descifrar.

Tumuring; turing̃an; maghayag ng̃ kahulugan.

Decision, n. [disísiœn]

Decision, resolucion.

Pasya.

Decisive, adj. [disáisiv]

Decisivo.

Mapasisiyahan.

Deck, n. [dec]

Bordo, cubierta.

Lapag ng̃ sasakyan, ang pag-itan ng̃ lapag at takip ng̃ sasakyan.

Deck, v. [dec]

Ataviar, cubrir.

Takpan.

Declaim, v. [diclém]

Declamar, perorar.

Manalitâ, manalaysay.

Declamation, n. [diclaméciœn]

Declamacion.

Pananalitâ, pananalaysay.

Declaration, n. [declaréciœn]

Declaracion.

Pahayag.

Declare, v. [diclér]

Declarar.

Magpahayag.

Declension, n. [diclénciœn]

Declinacion, diminucion.

Pagbabawas.

Decline, n. [dicláin]

Declinacion, decadencia.

Hilig, kiling, hapay; pag-untî, paghupâ, pagkabawas.

Decline, v. [dicláin]

Declinar; rehusar; evitar.

Humapay, kumiling, humilig; tumanggí; umiwas.[202]

Declination, n. [declinéciœn]

Declinacion, decadencia.

Hilig, kiling, hapay; pag-untî, paghupâ pagkabawas.

Declivity, n. [diclíviti]

Declive.

Dalisdis, patalabis, lupang matarík.

Decoct, v. [dicóct]

Cocer, digerir.

Lutuin, labugin.

Decoction, n. [dicócciœn]

Cocción ó hervor.

Pagkalutò, pagkalabog.

Decoloration, n. [dœkolorécion]

Descoloramiento.

Pang̃ung̃upas ng̃ kulay.

Decompose, v. [dicompóz]

Descomponer.

Bumulok, sumirà.

Decomposition, n. [dicompozícien]

Descomposicion.

Pagkabulok, pagkasirà.

Decorate, v. [décoret]

Decorar, adornar.

Maggayak, magpalamutì.

Decoration, n. [decorécien]

Decoracion.

Gayak, palamutì.

Decorative, adj. [decorétiv]

Decorativo.

Panggayak, pangpalamutì.

Decorator, n. [decorétor]

Decorador, adornista.

Tagapaggayak, tagapagpalamutì.

Decorous, adj. [décorœs]

Decente, decoroso.

Mapitagan, mahinhin.

Decorum, n. [dicórœm]

Decoro, decencia.

Pitagan, hinhin.

Decoy, n. [dicói]

Cazadero con señuelo.

Pang̃ang̃atî ng̃ ibon.

Decoy, v. [dicói]

Atraer algun pájaro á la jaula con señuelo ó añagaza.

Mang̃atî ng̃ ibon.

Decrease, n. [dicrís]

Decremento, diminucion.

Bawas, kulang.

Decrease, v. [dicrís]

Decrecer, disminuir, menguar.

Magbawas, magkulang.

Decree, n. [dicrí]

Decreto, edicto.

Pasya, utos.

Decree, v. [dicrí]

Decretar, ordenar.

Mag-utos, magpasya.

Decrepit, adj. [dicrépit]

Decrépito, consumido por la vejez.

Mahinà sa katandaan, úlian.

Decrepitude, n. [dicrépitiud]

Decrepitud, ancianidad; chochez.

Kahinaan sa katandaan; pag-uulian.

Decrial, n. [dicráial]

Gritería; insulto.

Takap; tung̃ayaw, lait.

Decrier, n. [dicráier]

Difamador.

Mapanirang puri.

Decry, v. [dicrái]

Desacreditar, censurar públicamente, disfamar.

Manirang puri, mang̃utyâ, manghalay.

Dedicate, v. [dédiket]

Dedicar, consagrar.

Magtalagá, mag-alay.

Dedication, n. [dedikécion]

Dedicacion, consagracion.

Pagtatalagá, pag-aalay.

Dedicator, n. [dédikætor]

Dedicante.

Ang nag-aalay.[203]

Dedicatory, adj. [dédiketori]

Lo que toca á la dedicatoria.

Nauukol sa alay ó itinalagá.

Deduce, v. [didiús]

Deducir, derivar.

Humang̃ò; hang̃uin; humulô; umawas.

Deduct, v. [didact]

Deducir, sustraer.

Mag-alis, magkulang, magbawas.

Deduction, n. [didáccien]

Deduccion.

Bawas.

Deed, n. [did]

Accion, hecho; instrumento auténtico que hace fe.

Gawâ; título ó katibayan.

Deem, v. [dim]

Juzgar, pensar, estimar.

Humatol, mag-isip, magwarì, kumurò.

Deep, adj. [dip]

Hondo, profundo.

Malalim.

Deep, n. [dip]

Piélago.

Laot.

Deepen, v. [dípn]

Profundizar.

Tumarok; tarukín; palalimin.

Deeply, adv. [dípli]

Profundamente.

May kalaliman.

Deepness, n. [dípnes]

Profundidad.

Lalim, kalaliman.

Deer, n. [dir]

Ciervo ó venado.

Usá.

Deface, v. [difés]

Borrar, destruir; desfigurar, afear.

Kaskasin, sirain; dung̃isan, papang̃itin.

Defalcate, v. [difálket]

Desfalcar.

Sumirà ng̃ salapì ng̃ iba.

Defamation, n. [difamécion]

Difamacion, calumnia.

Paninirang puri.

Defamatory, adj. [difamétori]

Infamatorio, calumnioso.

Nakasisirang puri.

Defame, v. [difém]

Disfamar, calumniar.

Manirang puri, umupasala.

Defamer, n. [difámer]

Infamador, calumniador.

Máninirang puri, mapag-upasala.

Default, n. [difólt]

Omision, descuido; culpa, delito; defecto, falta.

Pagkukulang, pagwawalang bahalà; sala, kamalian.

Default, v. [difólt]

Faltar.

Magkulang, magkasala.

Defaulter, n. [difólter]

Contumaz, el que no cumple con su deber.

Ang hindî tumupad sa katungkulan.

Defeat, n. [difít]

Derrota, vencimiento.

Pagkatalo, pagkálupig, págsukò, pagkásupil, pagkadaig.

Defeat, v. [difít]

Derrotar, vencer.

Lumupig, sumupil magpasukò, dumaig.

Defect, n. [diféct]

Defecto, falta.

Kakulang̃an, pintas.

Defection, n. [diféccien]

Defeccion; separacion, abandono.

Pagkukulang; pagtiwalag, pagpapabayâ.

Defective, adj. [diféctiv]

Defectivo, imperfecto.

May kulang, hindî ganap, may kapintasan.[204]

Defence, n. [diféns]

Defensa.

Sanggalang, salág; pagsasanggalang, pananalag, pagtatanggol.

Defenceless, adj. [difénsles]

Indefenso, incapaz de resistir.

Walang kayang makapagsanggalang ó makapagtanggol ng̃ sarili.

Defend, v. [difénd]

Defender.

Magsanggalang, magtanggol.

Defendant, n. [deféndant]

Defensor; reo demandado.

Tagapagsanggalang, tagapagtanggol; ang násasakdal.

Defensive, adj. [difénsiv]

Defensivo.

Ukol sa pagsasanggalang ó pagtatanggol.

Defer, v. [difér]

Diferir, dilatar, retardar, atrasar.

Antalahin, binbinin, ipagpaliban.

Deference, n. [déferens]

Deferencia, respeto, consideracion, condescendencia.

Pagsang-ayon, galang, pitagan, pagpayag, pagbibigay-loob.

Defiance, n. [difáians]

Desafío.

Hamon.

Deficience, n. [defíciens]

Defecto, imperfeccion.

Kakulang̃an.

Deficiency, n. [defíciensi]

Defecto, imperfeccion.

Kakulang̃an.

Deficient, adj. [difícient]

Deficiente.

Kulang, kapós.

Deficit, n. [défisit]

Défisit.

Kakulang̃an, kulang.

Defile, n. [difáil]

Desfiladero.

Landas.

Defile, v. [difáil]

Manchar, ensuciar; corromper.

Dumung̃is, magparumi, sumirà, bumulok.

Defilement, n. [difáilment]

Corrupcion.

Pagkasirà, pagkabulok.

Define, v. [difáin]

Definir, describir; determinar.

Ipahayag ang kahulugan, salaysayin, liwanagin; pasiyahan.

Definite, adj. [définit]

Definido, exacto.

Salaysay ng̃ kahulugan; tuos.

Definition, n. [definicien]

Definicion.

Ang pagsasalaysay ng̃ kahulugan.

Deflect, v. [defléct]

Desviarse, apartarse.

Lumihís, humiwalay.

Deflection, n. [defléccien]

Desvío, rodeo.

Pagkalihis, pagkalisyà.

Deflexure, n. [diflécsiur]

Torcimiento.

Pagkálisyâ.

Deflour, v. [difláur]

Desvirgar.

Manirà ng̃ dalaga.

Defoliation, n. [difoliécien]

Caida de las hojas.

Pagkalaglag ng̃ mg̃a dahon.

Deform, v. [difórm]

Desformar, desfigurar.

Magpapang̃it, sumirà ng̃ anyô.[205]

Deformity, n. [difórmiti]

Deformidad.

Pagkásirà ng̃ anyô.

Defraud, v. [difród]

Defraudar.

Mangdayà, manekas, manubà.

Defray, v. [difré]

Costear.

Paggugulan, abuluyan.

Deft, n. [deft]

Despierto, despejado, diestro.

Buháy-ang-loob, matalinò, maliksí.

Defunct, adj. [difánt]

Difunto, muerto.

Patay, namatay, nanaw, nasirà.

Defy, v. [difái]

Desafiar.

Humamon, lumaban.

Degeneracy, n. [didchéneresi]

Degeneracion, bajeza.

Pagkahamak, pagkábabâ.

Degenerate, adj. [didchéneret]

Degenerado.

Hamak, walang kabuluhan.

Degenerate, v. [didchéneret]

Degenerar.

Maging hamak, mápababà.

Degeneration, n. [didchénerecion]

Degeneracion, bajeza.

Pagkahamak, pagkábabâ.

Degradation, n. [degradécion]

Degradacion, degeneracion.

Pagkábabâ, pagkahamak.

Degrade, v. [digréd]

Degradar; deshonrar, envilecer.

Mápababâ; manirang puri, humamak.

Degree, n. [digrí]

Grado; rango; condicion, calidad de una cosa.

Grado; urì; klase.

Deification, n. [deifikécion]

Apoteosis, deificacion.

Pagdyos, pag-aring Dyos.

Deify, v. [déifay]

Deificar, divinizar.

Ariing Dyos, Dyosin.

Deign, v. [déin]

Dignarse.

Marapatin.

Deism, n. [déizm]

Deismo.

Ang aral ó pananampalataya ng̃ nananalig na may Dyos.

Deist, n. [déist]

Deista.

Ang nananampalatayang may Dyos.

Deity, n. [déiti]

Deidad, divinidad.

Pagkadyos, kadyosan.

Deject, v. [didchéct]

Abatir, afligir; desalentar, desanimar.

Magpang̃ayupapà, dumalamhatì; magpahinà ng̃ loob.

Dejected, adj. [didchécted]

Abatido, desalentado.

Nang̃ang̃ayupapà, nagdadalamhatì, sirâ ang loob.

Dejection, n. [didchéccien]

Tristeza, afliccion.

Panglaw, lungkot, dalamhatì, hapis.

Delay, n. [dilé]

Dilacion, tardanza.

Pagkaantala, pagkabinbin, pagkapaliban, paglulwat.

Delay, v. [dilé]

Diferir, retardar.

Antalahin, papaglwatin, ipagpaliban.[206]

Delectable, adj. [diléctabl]

Deleitable, delicioso.

Kaayaaya, kalugod-lugod, kawiliwili.

Delectation, n. [dilectécien]

Deleite, placer.

Sayá, lugod, kasayahan.

Delegate, n. [déleguet]

Delegado, diputado.

Kinatawan, kahalili, katiwalà.

Delegate, v. [déleguet]

Delegar, diputar.

Katawanin, pagkatiwalaan.

Delegation, n. [deleguécion]

Delegacion.

Pagkakinatawan.

Deleterious, adj. [deletíriœs]

Deletereo, mortal, destructivo, venenoso.

Nakakapahamak, nakamamatay, nakalalasing.

Delf, n. [delf]

Loza vidriada.

Losa.

Deliberate, adj. [delíbæret]

Cauto, avisado.

Maing̃at, mabait.

Deliberate, v. [delíbæret]

Deliberar, considerar.

Magwarì, maghunos dilí, humulò.

Deliberately, adv. [dilíbæretli]

Deliberadamente.

Maing̃at, mabait.

Deliberation, n. [dilibærécien]

Deliberacion, circunspeccion.

Pagwawarì, hunos dilì, ing̃at.

Delicacy, n. [délikesi]

Delicadeza.

Selang, pagkamaselang.

Delicate, adj. [déliket]

Delicado.

Maselang.

Delicious, n. [dilíciœs]

Delicioso, agradable, exquisito.

Mainam, kalugod-lugod, masarap.

Deliciousness, n. [dilíciœsnes]

Delicia, gusto.

Inam, lugod, sarap.

Delight, n. [diláit]

Delicia, deleite, placer.

Saya, lugod, ligayà, twâ, kagalakan.

Delight, v. [diláit]

Deleitarse, contentarse.

Matwâ, magalak, masiyahan ng̃ loob, malugod.

Delightful, adj. [diláitful]

Delicioso, deleitoso.

Kalugodlugod, kaayaaya.

Delineate, v. [delíneet]

Delinear, diseñar.

Gumuhit, magbigay-anyô.

Delineation, n. [dilíneecien]

Delineacion.

Pagguhit, pagbibigay-anyô.

Delinquency, n. [dilíncuensi]

Delito, culpa.

Sala, pagkalabag sa utos.

Delinquent, n. [dilíncuent]

Delincuente, criminal.

May-sala.

Delirious, adj. [dilíriœs]

Delirante, desvariado.

Hibáng.

Delirium, n. [dilírœm]

Delirio.

Pagkahibang.

Deliver, v. [dilívær]

Dar; rendir; libertar; relatar.

Magbigay; magpalayà, magsalaysay.

Deliverance, n. [dilíværans]

Entrega, libramiento; narracion, parto.

Pagbibigay; pananalaysay; pang̃ang̃anak.[207]

Delivery, n. [dilíværi]

Entrega, libramiento; parto.

Pagbibigay; pang̃ang̃anak.

Dell, n. [del]

Hondonada, valle hondo.

Malalim na libís.

Delta, n. [délta]

Delta.

Wawà.

Delude, v. [diliúd]

Engañar, entrampar.

Magdayà, manghibò.

Deluge, n. [déliudch]

Inundacion, diluvio.

Bahâ, apaw ng̃ tubig.

Deluge, v. [déliudch]

Diluviar.

Umapaw ang tubig.

Delusion, n. [deliúcien]

Engaño, ilusion.

Dayà, hibò; pagkahibang.

Delusive, adj. [diliúsiv]

Engañoso, falaz.

Magdarayà.

Delve, n. [delv]

Foso, hoyo.

Hukay.

Delve, v. [delv]

Cavar; sondear.

Humukay; tumarok.

Demagogue, n. [démagog]

Demagogo.

Ang namamatnugot ng̃ palisyâ sa sariling kampon.

Demand, n. [dimánd]

Demanda, peticion.

Hing̃î, luhog; sakdal.

Demand, v. [dimánd]

Demandar, reclamar.

Huming̃î, lumuhog; magsakdal.

Demarcate, v. [dimarkét]

Amojonar.

Maglagay ng̃ patoto ó hangganan.

Demarcation, n. [dimarkécion]

Demarcacion, limite.

Patoto, hangganan.

Demean, v. [dimín]

Portarse, conducirse.

Mag-ugalì, mag-asal, magpaka....

Demeanour, n. [diminœr]

Porte.

Ugalì, asal, kilos, galaw.

Demented, adj. [diménted]

Demente, loco.

Ulol, sirâ ang bait.

Demerit, n. [dimérit]

Demérito, desmerecimiento.

Pintás, pulà.

Demerit, v. [dimérit]

Desmerecer.

Mawalán ng̃ karapatan, mápintasan, mápulaan.

Demise, n. [dimáiz]

Muerte, fallecimiento.

Kamatayan.

Demise, v. [dimáiz]

Legar.

Magpamana.

Demission, n. [dimícion]

Degradacion, decadencia.

Panghihinà.

Democracy, n. [dimócrasi]

Democracia.

Pámahalaang bayan.

Democrat, n. [démocrat]

Demócrata.

Ang mahilig sa pámahalaang bayan.

Democratic, adj. [democrátic]

Democrático.

Náuukol sa pámahalaang bayan.

Demolish, v. [dimólish]

Demoler, deshacer.

Wasakín, sirain, gibain.

Demolition, n. [demolícien]

Demolicion.

Pagwasak, pagsirà, paggibâ.

Demon, n. [dímon]

Demonio.

Demonyo.[208]

Demoniac, adj. [dimóniac]

Demoniaco, endemoniado.

Inaalihan ng̃ demonyo, binábabahán ng̃ demonyo.

Demoniacal, adj. [dimóniacal]

Demoniaco, endemoniado.

Inaalihan ng̃ demonyo, binábabahán ng̃ demonyo.

Demonstrable, adj. [dimónstrabl]

Demostrable.

Náipakikilala, náipaliliwanag.

Demonstrate, v. [dimónstret]

Demostrar.

Magpakilala, magpakita, magpaliwanag.

Demonstration, n. [demonstrécion]

Demostracion.

Pagpapakilala, pagpapakita, paliwanag.

Demonstrative, adj. [dimónstretiv]

Demostrativo.

Nagpapakilala, nagpapakita, nagpapaliwanag.

Demoralization, n. [dimoralizécion]

Desmoralizacion.

Kahalayan.

Demoralize, v. [dimóralaiz]

Desmoralizar.

Gawíng mahalay, sirain ang mabuting ugalì.

Demur, n. [dimúr]

Duda, escrúpulo, hesitacion.

Pag-aalinlang̃an, pag-aalang̃anin, tigil.

Demur, v. [dimúr]

Vacilar, dudar.

Mag-alinlang̃an, mag-alang̃anin, matigilan.

Demure, adj. [dimiúr]

Sobrio, moderado.

Mahínahon.

Demurrer, n. [dimúrer]

Demora.

Pagkauktol, pagkaudlot, tagal, lwat.

Den, n. [den]

Caverna, antro.

Yung̃ib, lunggâ.

Deniable, adj. [dináiabl]

Negable.

Máikakailâ, máitatanggí, máipagkakait, máipahihindî.

Denial, n. [dináial]

Denegacion, repulsa.

Pagkailâ, pagtanggí, pagkakait, pagpapahindî.

Denizen, n. [dénizen]

Extrangero, naturalizado.

Ang dî kababayan na inaring kabakayan.

Denominate, v. [dinóminet]

Denominar, nombrar.

Pang̃anlan, pamagatan, tawagin.

Denomination, n. [dinominécion]

Denominacion, nombre, apelativo.

Ng̃alan, tawag, pamagat, bansag.

Denote, v. [dinót]

Denotar, indicar, significar.

Tandaan.

Denounce, v. [dínauns]

Denunciar, delatar.

Magsumbong, magsakdal, magdenunsya.

Dense, adj. [dens]

Denso, espeso.

Masinsín; siksik; malapot.

Density, n. [dénsiti]

Densidad, solidez.

Kasinsinan, siksik; kalaputan.

Dent, n. [dent]

Muesca.

Ukit.

Dent, v. [dent]

Hacer muesca, abollar.

Umukit.

Dental, adj. [déntal]

Dental.

Nauukol sa ng̃ipin.[209]

Dentifrice, n. [déntifris]

Dentrífico.

Pulbos ó anomang panglinis ng̃ ng̃ipin.

Dentist, n. [déntist]

Dentista.

Dentista, manggagamot ó mangbubunot ng̃ ng̃ipin at bagáng.

Dentistry, n. [déntistri]

Arte del dentista.

Panggagamot ó pangbubunot ng̃ ng̃ipin; pagdedentista.

Denudation, n. [deniudéciœn]

Despojo de ropa.

Paghubad, paghubò.

Denude, v. [diniúd]

Desnudar, despojar.

Hubarán, hubdán, hubuan.

Deny, v. [dinái]

Negar, renunciar.

Tumanggí, kumailâ pahindî.

Deodorize, v. [deodoraiz]

Desinficionar.

Pumawì ng̃ masamang amoy.

Depart, v. [dipárt]

Partir ó partirse; morir.

Yumaon, umalis; manaw, mamatay.

Departure, n. [dipárchur]

Partida; muerte.

Pagyaon, pag-alís; pagpanaw, pagkamatay.

Department, n. [dipártment]

Departamento, negociado.

Kágawaran.

Depend, v. [dipénd]

Depender, estar dependiente.

Pasaklaw, mápasa ilalim ó kapangyarihan ng̃ sinoman ó anoman.

Depict, v. [dipíct]

Pintar, retratar; describir.

Pumintá, rumetrato, maglarawan.

Deplorable, adj. [diplórabl]

Deplorable, miserable.

Kalunos-lunos, kahapishapis, abâ.

Deplore, v. [diplór]

Deplorar, lamentar.

Malunos, mahapis, magdamdam.

Deport, n. [dipórt]

Porte, conducta; destierro, deportacion.

Ugalì; asal; pagtatapon sa ibang bayan.

Deport, v. [dipórt]

Portarse, conducirse; desterrar.

Mag-ugalì, mag-asal, ipatapon.

Deportation, n. [diportéciœn]

Deportacion, destierro.

Pagpapatapon.

Deportment, n. [dipórtment]

Porte, conducta.

Ugalì, asal.

Deposal, n. [dipózal]

Deposicion.

Pag-aalis ng̃ katungkulan.

Depose, v. [dipóz]

Deponer, destituir.

Alisin sa katungkulan.

Deposit, n. [dipózit]

Depósito.

Lagak.

Deposit, v. [dipózit]

Depositar.

Maglagak.

Deposition, n. [dipozíciœn]

Deposicion.

Pag-aalis sa katungkulan.

Depot, n. [dipót]

Depósito, almacen.

Lágakan, depósito.[210]

Depravation, n. [depravéciœn]

Depravacion, corrupcion.

Kasiráan, kabulukán.

Deprave, v. [diprév]

Depravar, corromper.

Sumirà, bumulok.

Depraved, adj. [diprévd]

Depravado, corrompido.

Sirâ, bulok.

Depravity, n. [dipráviti]

Depravacion, corrupcion.

Kasiráan, kabulukán.

Deprecate, v. [dépriket]

Deprecar, rogar, suplicar.

Sumamò, sumuyò, mamanhik.

Deprecation, n. [deprikéciœn]

Deprecacion, ruego, peticion.

Samò, suyò, pamanhík.

Depreciate, v. [dipríciæt]

Rebajar el precio; despreciar, menospreciar.

Babáan ng̃ halagá; humamak, alang̃anín.

Depreciation, n. [dipriciécien]

Descrédito, desestimacion.

Pagkáhamak, pagkasirà ng̃ kamahalan.

Depredate, v. [dépridet]

Depradar, saquear.

Maniíl, mangloób.

Depredation, n. [depridéciœn]

Depredacion, saqueo.

Paniniil, pangloloob.

Depress, v. [diprés]

Deprimir, humillar.

Hamakin, papagpakumbabáin.

Depression, n. [diprécien]

Depresion, abatimiento.

Pagkaabâ, págkakapakumbabâ.

Depressive, adj. [diprésiv]

Depresivo.

Nakakahamak, nakaaabâ.

Deprivation, n. [deprivécien]

Privacion, pérdida.

Pagkakabawà, pagbabawà, pagkawalâ.

Deprive, v. [dipráiv]

Privar, despojar.

Bawaan, alisan ng̃ pagaarì ó kapangyarihan.

Depth, n. [depz]

Hondura, profundidad, abismo.

Lalim, kalaliman.

Deputation, n. [depiutécien]

Diputacion.

Pagkakinatawan, pagkasugò.

Depute, v. [dipiút]

Diputar, delegar.

Kumatawan.

Deputy, n. [dépiuti]

Diputado, delegado.

Kinatawan.

Derange, v. [diréndch]

Desarreglar, desordenar.

Guluhín, siráin ang ayos.

Derangement, n. [diréndchment]

Desarreglo, desorden.

Pagkaguló, pagkasirà ng̃ ayos.

Derelict, adj. [dérilict]

Desamparado, abandonado.

Pinabayaan, walang sukat luming̃ap.

Dereliction, n. [derilíccien]

Desamparo, abandono.

Pagkapabayâ, pagpapabayâ, pagkaiwan.

Deride, v. [diráid]

Burlar, mofar.

Manuyâ, tumuyâ, manglibák.

Derision, n. [dirícion]

Irrision, mofa; escarnio, burla.

Tuyâ, libak, uyam.

Derisive, adj. [diráisiv]

Irrisorio.

Katawátawá.

Derivation, n. [derivécien]

Derivacion.

Pagkahang̃ò sa ibá.

Derive, v. [diráiv]

Derivar.

Hang̃ûin sa ibá.[211]

Derivative, adj. [dirívativ]

Derivativo.

Salitâ na hang̃ò sa pinagsimulan.

Derogate, adj. [déroguet]

Derogado.

Pawî, pinawaláng kabuluhan.

Derogate, v. [déroguet]

Derogar.

Pawíin, pawalan ng̃ kabuluhan.

Derogation, n. [deroguécien]

Derogacion.

Pagpawì, pagpapawaláng kabuluhan.

Derrick, n. [dérik]

Máquina para levantar pesos.

Mákina na ginagamit sa pagtataas ng̃ anomang mabigat.

Dervish, n. [dérvish]

Derviche.

Monheng maometano ó monheng moro.

Descend, v. [disénd]

Descender, bajar.

Lumusong, bumabâ.

Descendant, n. [diséndant]

Descendiente.

Angkan, lahì, hinlog, inapó.

Descendent, adj. [diséndent]

Lo que se cae ó viene abajo.

Pababâ, pasubâ, palusóng.

Descension, n. [diséncion]

Descension; degradacion.

Pagbabâ, pagkababâ; paglusong, pagkalusong.

Descent, n. [disént]

Descenso, bajada; pendiente, declive; descendencia, posteridad.

Pagbabâ, lusung̃ín, paglusóng; pababâ, palusóng; lahì, angkán; inapó.

Describe, v. [discráib]

Describir.

Isalaysay, ilarawan.

Description, n. [discrípcion]

Descripcion.

Pananalaysay, paglalarawan.

Descriptive, adj. [discríptiv]

Descriptivo.

May taglay na pananalaysay.

Descry, v. [discrái]

Observar, avistar.

Tumanaw; tanawin.

Desecrate, v. [désicret]

Profanar.

Lumapastang̃an.

Desecration, n. [desicrécion]

Profanacion.

Paglapastang̃an.

Desert, n. [dézært]

Desierto, soledad.

Iláng, malaking parang na palanas.

Desert, v. [dézert]

Desertar.

Magtaanán [ang kawal].

Deserter, n. [dizértor]

Desertor, trásfuga.

Kawal na taanan.

Desertion, n. [dizércien]

Desercion.

Pagtataanan ng̃ kawal.

Deserve, v. [dizérv]

Merecer, ser digno.

Marapatin, papagingdapatin.

Deservedly, adv. [dizérvedli]

Merecidamente.

May karapatán, nararapat.

Deserving, adj. [dizérving]

Meritorio.

Karapatdapat.

Deserving, n. [dizérving]

Mérito.

Karapatan.[214]

Deshabille, n. [dízabl]

Desareglo en el vestir.

Kawalán ng̃ ayos sa pagbibihis.

Desiccate, v. [disíket]

Desecar.

Tumayô.

Desiccation, n. [disikécion]

Desecacion.

Pagtuyô.

Desiderate, v. [disidæret]

Desear, querer.

Magnasà, magnais, mag-ibig, pumita.

Desideratum, n. [disídæratum]

Objeto que se desea.

Bagay na ninanasà ó ninanais ó pinipita.

Design, n. [disáin]

Designio; intento, intencion; proyecto; diseño.

Bantâ, akalà; panukalá; plano.

Design, v. [disáin]

Designar, determinar; proyectar; diseñar.

Umakalà; magpanukalà; gumuhit ng̃ anyô.

Designate, v. [désignet]

Apuntar, señalar.

Iturò, daliriin.

Designation, n. [designécion]

Designacion, señalamiento.

Pagtuturò, pagdalirì.

Designedly, adv. [dizáinedli]

Adrede, de proposito, de intento.

Sinadyâ, kinusà.

Designing, adj. [dizáining]

Insidioso, astuto.

Switik, tuso.

Desirable, adj. [dizáirabl]

Deseable.

Mananais, mapipita, mananasà.

Desire, n. [dizáir]

Deseo, anhelo, ansia.

Nais, nasà, pita, hang̃ad.

Desire, v. [dizáir]

Desear, apetecer.

Magnais, magnasà, pumita, maghang̃ad.

Desirous, adj. [dizáirœs]

Deseoso, ansioso.

Mapagnais, mapagnasà, may nais, may nasà.

Desist, v. [dizíst]

Desistir.

Magtigil, humintô; umurong.

Desk, n. [desk]

Escritorio.

Sulatán, pupitre.

Desolate, adj. [dézolet]

Desolado, solitario.

Iláng, malungkot, mapanglaw.

Desolate, v. [dézolet]

Desolar, despoblar, arruinar.

Ilang̃ín, lipulin ang mg̃a táhanan, wasakín.

Desolation, n. [dezolécien]

Desolacion, ruina, destruccion.

Pagkailang, kawasakan, kasiraan.

Despair, n. [dispér]

Desconfianza, desesperacion.

Kawalán ng̃ pag-asa; panghihinà ng̃ loob.

Despair, v. [dispér]

Desesperar.

Mawalán ng̃ pag-asa; manghinà ang loob.

Despatch, n. [dispátch]

Despacho.

Paglutas ng̃ anoman.

Despatch, v. [dispátch]

Despachar.

Lumutas; lutasín.

Desperado, n. [desperédo]

Hombre atrevido.

Taong pang̃ahas, taong malikot ang kamay.

Desperate, adj. [désperet]

Desesperado.

Walang pag-asa.[215]

Desperation, n. [desperécion]

Desesperacion.

Kawalán ng̃ pag-asa.

Despicable, adj. [déspicabl]

Despreciable.

Hamak.

Despise, v. [dispáiz]

Despreciar, desdeñar.

Humamak; hamakin, ipalagay na walang kabuluhan.

Despite, n. [dispáit]

Despecho.

Poot, pagtatanim ng̃ loob.

Despiteful, adj. [dispáitful]

Despechoso.

Mapóotin, mapagtaním sa loob.

Despoil, v. [dispóil]

Despojar, privar.

Alisan ng̃ pag-aarì bawáan.

Despond, v. [dispónd]

Desconfiar, abatirse.

Magkulang ng̃ pag-asa, manglupaypay.

Despondency, n. [dispóndensi]

Desconfianza, desaliento.

Pagkukulang ng̃ pag-asa, panglulupaypay.

Despondent, adj. [dispóndent]

Desconfiado, desalentado.

Kulang ng̃ tiwalà, lupaypay.

Despot, n. [déspot]

Déspota.

Punò na dî tumutungtong sa katwiran, mapag-apúapuan, mapagharíharian.

Despotic, adj. [despótic]

Despótico.

Dî matutulan, dî nanununton ng̃ katwiran.

Despotism, n. [déspotizm]

Despotismo.

Pamumunong hindî nanununton ng̃ katwiran.

Dessert, n. [dezért]

Postres.

Himagas, panghimagas.

Destination, n. [destinécien]

Destinacion, destino.

Kaukulan, pag-uukol, destino.

Destine, v. [déstin]

Destinar.

Iukol, idestino.

Destiny, n. [déstini]

Destino, hado, suerte.

Kaukulan, kapalaran, palad.

Destitute, adj. [déstitiut]

Destituido, abandonado.

Walang mag-ampon, pinabayaan, hampas-lupà salat, dukhâ.

Destitution, n. [destitiúcion]

Destitucion, privacion, abandono.

Kasalatan, karukhaan.

Destroy, v. [distrói]

Destruir, arruinar.

Magwasak, wasakin, gumibâ, gibâin, sumirà, sirain.

Destruction, n. [distráccion]

Destruccion, ruina.

Pagkawasak, kagibaan, kasiraan.

Destructive, adj. [distráctiv]

Destructivo, ruinoso.

Nakawawasak, nakagigibâ, nakasisirà.[216]

Detach, v. [ditátch]

Separar, apartar; destacar.

Ihiwalay, ibukod; maglagay ng̃ pulutong ng̃ kawal na handâ sa labanan.

Detachment, n. [ditátchment]

Destacamento.

Pulutong ng̃ kawal na taan sa labanan.

Detail, n. [ditél]

Detalle; al por menor.

Salaysay; ting̃î.

Detail, v. [ditél]

Detallar, especificar.

Salaysayin, ipaliwanag.

Detain, v. [ditén]

Detener, suspender.

Impitin, pigilin.

Detect, v. [ditéct]

Descubrir, revelar.

Tuklasin; ihayag, ipahayag.

Detection, n. [ditéccion]

Descubrimiento; revelacion.

Pagkatuklas; pagkahayag.

Detective, n. [ditéctiv]

Policia secreta.

Sekreta, tiktík, pulis na lihim.

Detention, n. [diténcion]

Detencion.

Pagpigil, pagpiit, pag-antala.

Deter, v. [dítær]

Desanimar, desalentar; disuadir, impedir.

Magpahinà ng̃ loob, pumigil, pigilin.

Deteriorate, v. [ditírioret]

Deteriorar.

Pasamâin, sirain.

Deterioration, n. [ditiriorécien]

Deterioracion.

Pagsamâ, pagkasirà.

Determinate, adj. [ditérminet]

Determinado, limitado.

May taning, may hanggá.

Determination, n. [diterminécion]

Determinacion, resolucion, decision.

Pasiya, kalutasan.

Determine, v. [ditérmin]

Determinar, decidir.

Magpasiya, lumutas.

Detest, v. [ditést]

Detestar, aborrecer.

Itakwil, ayawán, kayamutan.

Detestable, adj. [ditéstabl]

Detestable, aborrecible.

Kasuklam-suklam, karimarimarim, nakayayamot.

Detestation, n. [ditestécion]

Destestacion, aborrecimiento.

Suklam, rimarim.

Dethrone, v. [dizrón]

Destronar.

Alisin [ang harì] sa luklukan.

Dethronement, n. [dizrónment]

Destronamiento.

Pag-aalis [sa harì] sa luklukan.

Detour, n. [ditúr]

Rodeo, revuelta.

Lakad na pasikotsikot ó pasuotsuot.

Detract, v. [ditráct]

Detractar, desminuir; infamar, murmurar.

Magbawas; manirang puri, manung̃ayaw.

Detraction, n. [ditraccien]

Detraccion.

Pagbabawas.[217]

Detriment, n. [détriment]

Detrimento, daño, perjuicio.

Kasiraan, abala, pinsalâ.

Detrimental, adj. [detriméntal]

Perjudicial, dañoso.

Nakásisirà, nakasasamâ.

Devastate, v. [divastét]

Devastar, arruinar, asolar.

Iwasak, iguhô, sirain, lipulin, loobán, lusubin.

Devastation, n. [divastécion]

Devastacion, desolacion, saqueo.

Kawasakan, kasiraan, pagkawasak, pagkáguhô, paglusob.

Develop, v. [divélop]

Desenvolver, desarrollar.

Bumuti, uminam, tumuloy ng̃ pagsulong.

Development, n. [divélopment]

Desarrollo.

Pakasulong, pagsulong, pag-inam.

Devest, v. [divést]

Desnudar, despojar.

Hubdín, hubarin; hubdán, hubuan.

Deviate, v. [diviét]

Desviarse.

Máligaw, málisya.

Deviation, n. [diviécion]

Desvío.

Pagkaligaw, pagkalisyâ.

Device, n. [diváis]

Proyecto; invencion.

Hakà; kathâ.

Devil, n. [dévil]

Diablo, demonio.

Dyablo, demonyo, yawà.

Devilish, adj. [dévilish]

Diabólico.

Nauukol sa dyablo, parang dyablo.

Devilry, n. [dévilri]

Diablura, maleficio.

Gawang dyablo, kasamaan.

Devious, adj. [dívies]

Desviado.

Ligáw, lisyâ.

Devise, n. [diváiz]

Legado; donacion.

Pamana; kaloob.

Devise, v. [diváiz]

Trazar, inventar, legar.

Humakà, kumathâ; mag-anyô; mag-pamana.

Deviser, n. [diváizer]

Inventor.

Imbentor, máng̃ang̃athâ.

Division, n. [divícion]

Division.

Pagbabahagi, paghahatì.

Devoid, adj. [divóid]

Vacío, desocupado.

Walang laman, salát.

Devolve, v. [divólv]

Rodar abajo; trasmitir, transmitir.

Gumulong sa ibabá; malipat sa iba, mápasaulì.

Devolution, n. [devoliúcien]

Devolucion.

Pagsasaulì, pagkasaulì.

Devote, v. [divót]

Dedicar, consagrar.

Tumalagá, tumaan.

Devoted, adj. [divóted]

Dedicado, consagrado, destinado.

Talagá, laan, taan.

Devotee, n. [devotí]

Santón, mojigato.

Manong ó manang.

Devotion, n. [divócien]

Devocion, oracion.

Panata; dasal.

Devotional, adj. [divócional]

Devoto, religioso.

Nauukol sa panata ó dasal.

Devour, v. [diváur]

Devorar, tragar; destruir, consumir.

Sakmalin, lamunin; sirain, iwasak.

Devout, adj. [diváut]

Devoto, piadoso.

Banal, may taos na pananalig; manong ó manang.

Dew, n. [diú]

Rocío.

Hamóg.[218]

Dew, v. [diu]

Rociar.

Máhamugan; magkahamog.

Dew-drop, n. [diúdrap]

Gota de rocío.

Paták ng̃ hamog.

Dewlap, n. [diúlap]

Papada del buey.

Lambî.

Dewy, adj. [diúi]

Rociado.

Mahamog.

Dexter, adj. [décster]

Diestro ó derecho.

Nauukol sa kanan.

Dexterity, n. [décsteriti]

Destreza, agilidad.

Kasanayán, kaliksihan, katalinuan.

Dexterous, adj. [décstærœs]

Diestro, habil.

Sanáy, matalinò; maliksi.

Diabetes, n. [daiabítiz]

Diabetes.

Balisawsaw.

Diabolic, adj. [daiabólic]

Diabólico.

Nauukol sa dyablo.

Diabolical, adj. [daiabólical]

Diabólico.

Nauukol sa dyablo.

Diadem, n. [daídem]

Diadema.

Dyadema, putong.

Diagram, n. [daígram]

Diagrama.

Anyô, tabas, guhit, plano.

Dial, n. [dáial]

Reloj de sol.

Mukhâ ng̃ orasan.

Dialect, n. [daílect]

Dialecto.

Pangkat ng̃ wikà, wikà.

Dialogue, n. [daílog]

Diálogo.

Sálitaan ng̃ dalawa.

Diameter, n. [daíameter]

Diámetro.

Kalagitnaan.

Diametric, adj. [daímetric]

Diametral.

Nauukol sa kalagitnaan.

Diametrical, adj. [daímetrical]

Diametral.

Nauukol sa kalagitnaan.

Diamond, n. [dáimond]

Diamante, brillante.

Dyamante, brilyante.

Diaphragm, n. [dáiafram]

Diafragma.

Ang makapal na litid na nasa pagitan ng̃ dibdib at tyan.

Diarrhea, n. [daiarría]

Diarrea.

Kursó, bululós.

Diary, n. [dáiri]

Diario.

Tálaan sa araw-araw.

Diatribe, n. [dáiatraib]

Diatriba.

Pakikipagtalo, pagpaparaan ng̃ panahon; takap, pagmumurá.

Dibble, n. [díbl]

Plantador, almocafre.

Isang kasangkapang panghukay.

Dickens, n. [díkens]

Diablo [vulgar].

Dyablo [karaniwang sambiting].

Dictate, n. [dictét]

Dictamen, máxima, precepto; leccion, doctrina.

Tuntunin, alituntunin, panuntunan; aral.

Dictate, v. [dictét]

Dictar.

Magdiktá ó sambitin ang isusulat.

Dictation, n. [dictécion]

Dictado.

Pagdidiktá ó pananambit ng̃ isusulat.

Dictator, n. [dictétor]

Dictador.

Ang nagdidiktá ó sumasambit ng̃ dapat sulatin; makapangyarihan.[219]

Dictatorial, adj. [dictetórial]

Autoritativo, magistral.

Ang hinggil sa punong makapangyarihan.

Diction, n. [dícciœn]

Diccion, estilo.

Pananalitâ, pang̃ung̃usap.

Dictionary, n. [dícciœneri]

Diccionario.

Diksyonaryo, pákahuluganan ng̃ mg̃a salitâ.

Didactic, adj. [daidáctic]

Didáctico.

Ukol sa pagtuturò, may taglay na aral.

Didactical, adj. [daidáctical]

Didáctico.

Ukol sa pagtuturò, may taglay na aral.

Diddle, v. [dídl]

Vacilar, anadear.

Mag-alinlang̃an, mag-alang̃án, magsalawahan; kumapâ, mag-apuháp.

Die, v. [dai]

Morir.

Mamatay.

Diet, n. [dáiet]

Comida, manjar; dieta, racion.

Pagkain, rasyón, sahod.

Diet, v. [dáiet]

Alimentarse, comer.

Kumain.

Differ, v. [difér]

Diferenciarse, distinguirse.

Mágkaiba.

Difference, n [dífœrens]

Diferencia, distincion.

Kaibhán, kaibahan, pagkakaiba.

Different, adj. [dífœrent]

Diferente, diverso.

Kaibá, ibá.

Difficult, adj. [dífikœlt]

Dificil.

Mahirap, maliwag.

Difficulty, n. [dífikœlti]

Dificultad, obstáculo.

Hirap, kahirapan.

Diffidence, n. [dífidens]

Difidencia.

Kakulang̃an ng̃ paniniwalà.

Diffident, adj. [dífident]

Desconfiado.

Kulang ng̃ tiwalà.

Diffuse, adj. [difiús]

Difundido, extendido, esparcido.

Malwag, kalág, kalát, sabóg, lupanà.

Diffuse, v. [difiús]

Difundir, esparcir.

Ikalat, isabog; lumupanà.

Diffusion, n. [difiúsien]

Difusion, prolijidad, esparcimiento.

Paglaganap, pagkalat, pagsabog, paglupanà.

Dig, v. [dig]

Cavar.

Humukay.

Digest, n. [dáidchest]

Digesto, recopilacion de las decisiones de la jurisprudencia romana.

Kódigo, katipunan ng̃ mg̃a utos.

Digest, v. [dáidchest]

Digerir.

Tumunaw ng̃ kinain; tunawin ang kinain.

Digestible, adj. [didchéstibl]

Digerible.

Tunawín, natutunaw.

Digestion, n. [didchéschen]

Digestion.

Pagtunaw ng̃ kinain; pagkatunaw ng̃ kinain.

Digger, n. [díguœr]

Cavador.

Manghuhukay.

Digit, n. [dídchet]

Digito.

Dalì, isang dalì; dalirì.

Dignified, adj. [dígnifaid]

Dignificado.

Karapatdapad.[220]

Dignify, v. [dígnifai]

Dignificar.

Papaging-dapatin; magíng dapat.

Dignitary, n. [dígniteri]

Dignitario.

Kaginoohán.

Dignity, n. [dígniti]

Dignidad.

Karapatán, karang̃alan, kamahalan.

Digress, v. [digrés]

Hacer digresión, extraviarse.

Magpasikotsikot; lumayô, lumihís humiwalay.

Digression, n. [digrécion]

Digresión; desvio, separacion.

Pagpapasikotsikot; paglihis, paglayô, paghiwalay.

Dike, n. [dáik]

Dique, malecon.

Pilapil, hádlang̃an ng̃ tubig.

Dilapidate, v. [dilápidet]

Dilapidar, destruir.

Sumirà; sirain.

Dilapidation, n. [dilapidécien]

Dilapidacion, destruccion.

Pagsirà, pagkasirà.

Dilate, v. [dilét]

Dilatar (se), extender (se).

Lumapad; laparan; lumwang; lwang̃an; humabà, habaan.

Dilation, n. [dilécion]

Dilacion.

Paglapad, paglwang, paghabà.

Dilatory, adj. [dilétori]

Tardo, lento, dilatario.

Makupad, makuyad, mabagal.

Diligence, n. [dílidchens]

Diligencia, aplicacion.

Sipag, kasipagan.

Diligent, adj. [dílidchent]

Diligente, aplicado.

Masipag.

Dilucid, adj. [diliúsid]

Claro, trasparente.

Malinaw, nang̃ang̃aninag.

Dilucidate, v. [diliúsidet]

Dilucidar, ilustrar, aclarar.

Linawan, liwanagan, liwanagin.

Dilute, adj. [diliút]

Atenuado.

Malagnaw, may bantô.

Dilute, v. [diliút]

Diluir.

Lagnawan, bantuan.

Dilution, n. [diliúciœn]

Diluicion.

Pagpapalagnaw.

Diluvian, adj. [diliúvian]

Diluviano.

Ukol sa kagunaw.

Dim, adj. [dim]

Turbio de vista; obscuro.

Malabò ang mata, súlipin; malabò.

Dim, v. [dim]

Obscurecer, eclipsar.

Lumabò, kumulimlim.

Dime, n. [dáim]

Una peseta.

Isang pisetas.

Dimension, n. [diméncion]

Dimencion, extension.

Sukat; lakí, habà at lapad.

Diminish, v. [dimínish]

Disminuir, minorar; disminuirse.

Bumawas, bawasan, magbawas.

Diminution, n. [diminuícien]

Diminucion.

Pagkabawas, pagbabawas.

Diminutive, adj. [dimíniutiv]

Diminutivo.

Maliit, may bawas.

Dimity, n. [dímiti]

Fustan, cotonía.

Káyong sita.

Dimple, n. [dímpl]

Hoyuelo de la mejilla.

Butas ng̃ pisng̃í.

Din, n. [din]

Ruido violento, sonido; alboroto.

Hugong, tunog; kagulo, ing̃ay.[221]

Dine, v. [dáin]

Comer.

Kumain.

Dingle, n. [díngl]

Pequeño campo entre dos colinas.

Munting parang sa pagitan ng̃ dalawang buról.

Dingy, adj. [díndchi]

Color obscuro.

Kulay na malabò.

Dinner, n. [dínær]

Comida.

Pagkain, tanghalian.

Dint, n. [dint]

Golpe, choque.

Bugbog, banggâ, bunggô.

Diocese, n. [dáioses]

Diócesis.

Dyosesis, kapangyarihan ng̃ obispo.

Dip, n. [dip]

Inmersion.

Sukbó, sisid, lubog; tubog, sawsaw.

Dip, v. [dip]

Remojar; sumergir.

Isawsaw, itubog; sumukbó, sumisid.

Diploma, n. [diplóma]

Diploma.

Diploma, título.

Diplomacy, n. [diplómasi]

Diplomacia.

Ang katalinuan sa pakikipagkáyarî sa ibang bansa ó nasyon.

Dipper, n. [dípær]

Vasija para sacar líquidos.

Pang̃adlô ng̃ tubig ó ng̃ anomang malagnaw.

Dire, adj. [dáir]

Horrendo, espantoso.

Kakilakilabot kasindaksindak.

Direct, adj. [diréct]

Directo, derecho.

Matwid.

Direct, v. [diréct]

Dirigir; enderezar.

Mamatnugot, pumatnubay, mamahalà; magtwid; itwid; twirin.

Director, n. [diréctor]

Director.

Tagapamatnugot, tagapamatnubay, tagapamahalà.

Directory, n. [diréctori]

Directorio.

Patnubay; pámunuan.

Directress, n. [diréctres]

Directora.

Babaing tagapamatnugot.

Direful, adj. [dáirful]

Horrible, espantoso.

Kakilakilabot, kasindaksindak.

Dirge, n. [derdch]

Endecha, cancion lúgubre.

Panambitan, dalit sa paglilibing.

Dirk, n. [dærk]

Especie de daga ó puñal.

Panaksak; patalim na tila talibong.

Dirt, n. [dert]

Suciedad; porquería.

Dumí; kababuyan.

Dirt, v. [dert]

Ensuciar; emporcar.

Magdumé, magpakababoy.

Dirty, adj. [dérti]

Sucio, puerco.

Marumí, baboy.

Disability, n. [disabíliti]

Incapacidad, impotencia.

Kawalán ng̃ kaya, kawalan ng̃ kapangyarihan.

Disable, v. [disébl]

Inhabilitar, incapacitar.

Alisán ng̃ kaya, alisan ng̃ kapangyarihan.

Disadvantage, n. [disadvántedch]

Desventaja.

Kasahulán, pagkasahol.

Disadvantage, v. [disadvántedch]

Menoscabar, perjudicar.

Makasahól makalamáng.[222]

Disadvantageous, adj. [disadvántedches]

Desventajoso.

Nasahulán, nalamang̃án.

Disagree, v. [disagrí]

Desconvenir, discordar.

Magkásirâ, dîmagkasundô.

Disagreeable, adj. [disagríebl]

Desagradable.

Karimarimarim, kasuklamsuklam.

Disagreement, n. [disagríment]

Diferencia, discordia.

Kásiraan, káalitan, pagkakásirâ, pagkakaalít.

Disallow, v. [disaláu]

Negar, no dar permiso.

Tumanggí, hwag magpahintulot.

Disannul, v. [disanúl]

Anular.

Pawalan ng̃ kabuluhan, pawalán ng̃ halagá.

Disappear, v. [disapír]

Desaparecer, ausentarse.

Mawalâ.

Disappearance, n. [disapírans]

Desaparecimiento.

Pagkawalâ.

Disappoint, v. [disapóint]

Frustrar, engañar, faltar á la palabra.

Sumayang, magdayà, hwag gumanap ng̃ sinalitâ.

Disappointment, n. [disopoíntment]

Chasco, contratiempo, disgusto.

Kahihiyan, damdamin, sentimiento, samâ ng̃ loob.

Disapproval, n. [disaprúval]

Desaprovacion, censura.

Pagkatanggí, pagkaayaw, pintas.

Disapproved, adj. [disaprúvd]

Desaprovado.

Tinanggihan, inayawan.

Disarm, v. [disárm]

Desarmar.

Alisan ng̃ almás ó panglaban.

Disarmament, n. [disármament]

Desarmamiento.

Pag-aalis ng̃ almás ó panglaban.

Disarrange, v. [disaréndch]

Desarreglar.

Gumulo, sumirà ng̃ ayos.

Disarranged, adj. [disarréndched]

Desarreglado.

Maguló, walang ayos.

Disarrangement, n. [disarréndchment]

Desorden, confusion.

Kawalan ng̃ ayos, kaguluhan.

Disaster, n. [disáster]

Desastre; infortunio.

Kasakunaan, kapahamakan; kasawîan.

Disastrous, adj. [disástres]

Desastroso, calamitoso.

Kapahapahamak, nakasasawî.

Disavow, v. [disaváu]

Denegar, desconocer.

Kumailâ.

Disband, v. [disbánd]

Descartar, desbandarse.

Tumiwalag, humiwalay.

Disbelief, n. [disbilíf]

Incredulidad.

Kawalan ng̃ paniwalà, kawalán ng̃ pananampalataya.

Disbelieve, v. [disbilív]

Descreer, desconfiar.

Mawalan ng̃ paniwalà, mag-urong-sulóng, magalang̃an.[223]

Disburse, v. [disbárs]

Desembolsar, pagar.

Magdukot, magbayad, gumugol.

Disbursement, n. [disbársment]

Desembolso.

Pagdudukot, pag-gugol, pag-babayad.

Disc, n. [disc]

Disco.

Bilog [na lapád].

Discard, v. [discárd]

Descartar, licenciar.

Itiwalag, ialis.

Discern, v. [dizérn]

Dicernir, percibir, distinguir.

Mátanaw, máwatasan, mámalas.

Discernible, adj. [dizérnibl]

Perceptible, visible.

Nátatanaw, nakikita.

Discerning, n. [dizérning]

Juicioso, perspicaz, sagaz.

Mabait, matalinò, tuso.

Discharge, n. [dischárdch]

Descarga, descargo.

Paglulunsad ng̃ lulan, pagbababâ ng̃ pasán, pagkabunot sa utang.

Discharge, v. [dischárdch]

Descargar ó aliviar la carga; pagar una deuda.

Maglunsad ng̃ lulan, magbabâ ng̃ pasan; magbayad ng̃ utang.

Disciple, n. [disáipl]

Discípulo.

Alagad.

Disciplinarian, adj. [disiplinérian]

Lo que pertenece á la disciplina.

Ang nauukol sa pagganap ng̃ tuntunin.

Disciplinarian, n. [disiplinérian]

El que gobierna y enseña con rigor y exactitud.

Ang namùmunò at nagtuturò na may kahigpitan.

Discipline, n. [dísiplin]

Disciplina.

Pagganap ng̃ tuntunin.

Discipline, v [dísiplin]

Disciplinar, instruir.

Magpaganap ng̃ tungkulin, magturò.

Disclaim, v. [disclém]

Negar, renunciar.

Kumailâ, tumalikwas.

Disclaimer, n. [disclémær]

Negador.

Ang nagkakailâ, ang tumatalikwas.

Disclose, v. [disclóz]

Descubrir, revelar.

Ihayag, ilitaw.

Disclosure, n. [disclósiur]

Descubrimiento, declaracion.

Paglilitaw, pahayag.

Discolor, v. [diskólor]

Descolorar.

Kumupas ang kulay.

Discoloration, n. [diskolorécion]

Descoloramiento.

Pagkupas ng̃ kulay.

Discolored, adj. [diskólord]

Descolorido.

Kupas ang kulay; maputlâ, putlâin.

Discomfit, v. [diskómfit]

Derrotar, vencer.

Manalo, manaig.

Discomfiture, n. [diskomfíchur]

Derrota, vencimiento, turbacion.

Pagkadaig, pagkatalo; pagkaligalig.

Discomfort, n. [diskómfort]

Desconsuelo, afliccion.

Pagkalugamì, dalamhatì.

Discomfort, v. [diskómfort]

Desconsolar, afligir, entristecer.

Magpalugamì, dumalamhatì, magpalungkot.

Discommode, v. [discomód]

Incomodar; molestar.

Manggalit; mang-abala.[224]

Discompose, v. [discompóz]

Descomponer, desordenar, turbar.

Sumirà, gumuló, lumigalig.

Discomposure, n. [discompósiur]

Descomposicion, desareglo.

Pagkasirà, pagkaguló.

Disconcert, v. [disconcert]

Desconcertar, confundir.

Gumuló, lumigalig, gumambalà.

Disconnect, v. [disconéct]

Desunir.

Tanggalin, ihiwalay.

Disconnection, n. [disconéccicn]

Desunion.

Pagkatanggal, pagkahiwalay.

Disconsolate, adj. [discónsolet]

Desconsolado.

Dî maaliw.

Discontent, adj. [discontént]

Descontento.

Yamot, iníp.

Discontent, v. [discontént]

Descontentar, desagradar.

Yumamot, makainíp.

Discontented, adj. [disconténted]

Descontentadizo.

Iníp.

Discontinuance, n. [discontíniuans]

Cesacion.

Paglilikat, pagtigil.

Discontinuation, n. [discontiniuécion]

Descontinuacion, cesacion, interrupcion.

Pagkauntol; paglilikat; pagkaabala.

Discontinue, v. [discontíniu]

Descontinuar, interrumpir, cesar.

Mápauntol; itigil; maglikat.

Discord, n. [díscord]

Discordia, disencion.

Kasiraan, káalitan.

Discordance, n. [discórdans]

Discordancia, discordia, disencion.

Pagkakasirà, kásiraan, káalitan.

Discordancy, n. [discórdansi]

Discordancia, discordia, disencion.

Pagkakasirà, kásiraan, káalitan.

Discordant, adj. [discórdant]

Discorde, incongruo.

Walang-ayos, magulo, dî tugmâ.

Discount, n. [díscaunt]

Descuento, rebaja.

Bawas, kulang.

Discount, v. [díscaunt]

Descontar, rebajar.

Bawasan, kulang̃an.

Discountenance, v. [discáuntenans]

Avergonzar, aturdir; poner mala cara.

Hiyain; pasamain ang mukhâ.

Discourage, v. [diskéredch]

Desalentar, intimidar.

Magpahinà ng̃ loob.

Discouragement, n. [diskéredchment]

Desaliento, cobardía.

Kahinaan ng̃ loob, panglulupaypay, takot.

Discourse, n. [discórs]

Discurso, plática, disertacion.

Talumpatì, panayam.

Discourse, v. [discórs]

Conversar, discurrir.

Manalitâ, makipanayam, magbadya.

Discourteous, adj. [discórties]

Descortés, grosero.

Lapastang̃an, walang galang.[225]

Discourtesy, n. [discórtisi]

Descortesía, grosería.

Kalapastang̃anan, kawalán ng̃ galang.

Discover, v. [discóver]

Descubrir; revelar.

Tumuklas; maghayag.

Discovery, n. [discóveri]

Descubrimiento; revelacion.

Pagkatuklas; pagkahayag.

Discredit, n. [discrédit]

Descrédito, deshonra.

Kasiraang puri.

Discredit, v. [discrédit]

Desacreditar, deshonrar, difamar.

Manirang puri.

Discreditable, adj. [discréditabl]

Ignominioso.

Hamak, bastós.

Discreet, adj. [discrít]

Discreto, circunspecto.

Mabait, mahinahon, matalinò.

Discrepancy, n. [discrépansi]

Discrepancia, diferencia.

Pagkakaiba, kaibhan.

Discrepant, adj. [discrépant]

Discrepante.

Kaibá, iba.

Discrete, adj. [discrít]

Desunido.

Hiwalay, bukod.

Discretion, n. [discrécion]

Discrecion.

Kabaitan, hinahon, katalinuan.

Discriminate, v. [discríminet]

Distinguir.

Itang̃ì; magtang̃ì.

Discrimination, n. [discriminécien]

Distincion.

Pagkakatang̃ì; pagtang̃ì.

Discuss, v. [diskás]

Discutir.

Makipagtalo.

Discussion, n. [diskácien]

Discusión.

Pagtatalo.

Disdain, v. [dizdén]

Desdeñar, despreciar.

Tuyáin, hamakin.

Disdainful, adj. [dizdénful]

Desdeñoso.

Mapagtuyâ, mapaghamak.

Disease, n. [dizíz]

Mal, enfermedad.

Samà ng̃ katawan, sakít.

Diseased, adj. [dizízd]

Enfermo.

May-sakít.

Disembark, v. [dizembárc]

Desembarcar.

Maglunsad; ilunsad.

Disembarkation, n. [disembarkécien]

Desembarco.

Paglulunsad.

Disembarrass, v. [disembárras]

Desembarazar.

Alisin sa kahihiyan.

Disembody, v. [disembódi]

Licenciar temporalmente algun cuerpo de ejército.

Pagpahing̃alayin ang gayong pulutong ng̃ hukbó.

Disencumber, v. [dizenkámber]

Desembarazar.

Hang̃uin sa kahihiyan.

Disengage, v. [disenguédch]

Desenredar.

Ayusin, isaayos.

Disentangle, v. [disenténgl]

Desenredar.

Ayusin, isaayos.

Disfavor, n. [disfévor]

Disfavor.

Pagpapawalang halagá.[226]

Disfavor, v. [disfévor]

Desfavor.

Magpawalang halagá, hwag kalingâin.

Disfigure, v. [disfíguiur]

Desfigurar, afear.

Papang̃itin, pasamâin ang anyô.

Disfigurement, n. [disfíguiurment]

Desfiguracion.

Pagpang̃it, pagsamâ ng̃ anyô.

Disfranchise, v. [disfránchis]

Quitar franquicias.

Alisin ang pahintulot.

Disgorge, v. [disgórdch]

Vomitar.

Sumuka.

Disgrace, n. [dizgrés]

Ignominia, infamia, deshonra.

Kahihiyan, kasiraang puri.

Disgrace, v. [dizgrés]

Deshonrar, hacer caer en desgracia.

Manirang puri, magpang̃anyayà magpahamak.

Disgraceful, adj. [dizgrésful]

Deshonroso, ignominioso.

Nakasisirang puri, nakahihiyâ.

Disguise, n. [dizgáiz]

Dizfraz.

Pagbabalat-kayô, disfrás, máskara.

Disguise, v. [dizgáiz]

Dizfrazar, enmascarar.

Magbalat kayô, magdisfrás.

Disgust, n. [dizgást]

Disgusto.

Samâ ng̃ loob.

Disgust, v. [dizgást]

Disgustar.

Magpasamâ ng̃ loob.

Disgusted, adj. [dizgásted]

Disgustado.

Masamâ ang loob.

Dish, n. [dish]

Plato.

Pinggan, ulam.

Dish, v. [dish]

Servir la vianda en fuente; servir la comida.

Ihain ang ulam na ilagay sa pinggan; maghain.

Dishearten, v. [disjárten]

Desanimar, desalentar, descorazonar.

Magpahinà ng̃ loob, tumakot.

Dishevel, v. [disjével]

Desgreñar.

Gumusot.

Dishonest, adj. [dizónest]

Deshonesto.

Mahalay, walang bait.

Dishonesty, n. [dizónesti]

Deshonestidad.

Kahalayan, kawalan ng̃ bait.

Dishonor, n. [dizónor]

Deshonra, ignominia.

Kasiraang puri, pulà.

Dishonor, v. [dizónor]

Deshonrar, infamar.

Manirang puri, mamulà.

Dishonorable, adj. [dizonórabl]

Deshonroso, indecoroso.

Nakasisirang puri, nakahihiyâ.

Disincline, v. [disincláin]

Desinclinar.

Hwag umayon, hwag pumayag.

Disinclination, n. [disinclinécion]

Desafecto, aversion.

Kawalán ng̃ pagayon ó pagpayag.

Disinfect, v. [disinféct]

Desinficionar.

Desinpektar.

Disinherit, v. [disinjérit]

Desheredar.

Hwag papagmanahin, di papagmanahin.

Disinter, v. [desintér]

Desenterar.

Hukayin (ang ibinaón).[227]

Disinterested, adj. [disínterested]

Desinteresado.

Walang interés, walang nasang masamâ; walang sikap.

Disjoin, v. [dizdchóin]

Desunir, apartar.

Tanggalin, ihiwalay.

Disjoint, v. [dizdchóint]

Dislocar, desmembrar.

Ilinsad, tanggalin.

Disk, n. [disk]

Disco.

Bilog.

Dislike, n. [disláik]

Aversion, disgusto.

Yamot, galit, samâ ng̃ loob.

Dislike, v. [disláik]

Disgustar, desaprobar.

Mayamot, magalit, sumamâ ang loob.

Dislocate, v. [dísloket]

Dislocar.

Ilinsad, tanggalin.

Dislocation, n. [dislokéciœn]

Dislocacion.

Pagkalinsad.

Dislodge, v. [dislódch]

Desalojar.

Paalisin, palayasin.

Disloyal, adj. [dizlóyal]

Desleal, infiel.

Hindî tapat, sukáb, pusóng, taksil.

Disloyalty, n. [dizlóyalti]

Deslealtad, infidelidad.

Kawalán ng̃ pagtatapat, kasukabán, kapusungán, kataksilan.

Dismal, adj. [dízmal]

Triste, funesto, deplorable, terrible.

Mapanglaw, malungkot; kakilakilabot, kasindaksindak.

Dismantle, v. [dizmántl]

Desaparejar una embarcacion.

Alisan ng̃ damit ó kasangkapan ang isang sasakyan sa tubig.

Dismay, n. [dizmé]

Desmayo.

Pagkawalá sa sariling isip; hilo.

Dismay, v. [dizmé]

Desmayarse.

Mawalâ sa sariling isip; mawalan ng̃ diwà, mahilo; magulomihanan.

Dismember, v. [dismémber]

Desmembrar, despedazar.

Tanggalin, papaghiwalayin.

Dismemberment, n. [dismémberment]

Desmembramiento.

Pagtanggal.

Dismiss, v. [dismís]

Despedir, echar, descartar.

Paalisín, palayasin, itiwalag.

Dismissal, n. [dismísal]

Despedida; dimision.

Pagpapaalam sa ginagawaan, pag-alís sa pinagtatrabahuhan.

Dismount, v. [dismáunt]

Desmontar, apearse del caballo.

Umibis.

Disobedience, n. [disobídiens]

Desobediencia.

Paglabag, pagsalangsang, pagsway.

Disobedient, adj. [disobídient]

Desobediente.

Maswayin, mapagsalangsang, magpaglabag.[228]

Disobey, v. [disobé]

Desobedecer.

Lumabag, sumway, sumalangsang.

Disoblige, v. [disobláidch]

Desagradecer.

Magpalamara, dî kumilala ng̃ utang na loob.

Disobliging, n. [disobláidching]

Desagradecimiento.

Pagkapalamara, dî pagkilala ng̃ utang na loob.

Disorder, n. [dizórder]

Desorden, confusion.

Guló, kaguluhan.

Disorder, v. [dizórder]

Desordenar, confundir.

Gumuló; guluhin, lumitó.

Disorderly, adj. [dizórdœrli]

Desarreglado, confuso.

Maguló.

Disorderly, adv. [dizórdœrli]

Desordenadamente.

May kaguluhan.

Disorganization, n. [dizorganizéciœn]

Desorganizacion.

Pagkasirà ng̃ ayos.

Disorganize, v. [dizórganaiz]

Desorganizar.

Sumirà ng̃ ayos.

Disown, v. [dizón]

Negar, desconocer, renunciar.

Tanggihan, ikailâ.

Disparage, v. [dispáredch]

Envilecer, desdorar.

Humamak, pumulà.

Disparagement, n. [disparedchment]

Desprecio, desdoro.

Paghamak, pagpulà.

Disparity, n. [dispáriti]

Disparidad.

Kaibhan, pagkaiba.

Dispassion, n. [dispáciœn]

Serenidad de ánimo.

Kalamigan ng̃ loob, hinahon.

Dispassionate, adj. [dispáciœnet]

Desapasionado, sereno, templado.

Walang kiling sa kanino man; malamig ang loob, mahinahon.

Dispatch, n. [dispátch]

Despacho, telegrama.

Hatid-kawad, telegrama.

Dispel, v. [dispél]

Esparcir, disipar.

Papanabugin, isabog.

Dispensable, adj. [dispénsabl]

Dispensable.

Maipauumanhin, mapalalagpas.

Dispensary, n. [dispénseri]

Dispensario.

Botika, pámilihan ng̃ gamot.

Dispensation, n. [dispenséciœn]

Distribucion, dispensa.

Pagkakaloob, pamamahagi, pamimigay.

Dispense, v. [dispéns]

Dispensar, distribuir.

Magkaloob, magbigay. magbahagi.

Disperse, v. [dispérs]

Esparcir, desparramar.

Isabog, ikalat.

Dispersion, n. [dispérciœn]

Dispersion.

Pagsabog, pagkalat; pagkasabog, pagkakalat.

Dispirit, v. [dispírit]

Desalentar, desanimar.

Pahinain ang loob papanglupaypayin.

Displace, v. [displés]

Dislocar, desordenar.

Ilinsad, alisin sa ayos.

Displacement, n. [displésment]

Dislocacion.

Pagkalinsad, pagkaalis sa ayos.[229]

Display, v. [displé]

Desplegar, ostentar, exponer.

Ipamalas, ipahalatâ, ihayag.

Display, n. [displé]

Ostentacion, manifestacion.

Pagpapamalas, pagpapahalatâ, paghahayag.

Displease, v. [displíz]

Desplacer, disgustar.

Magpasamâ ng̃ loob, makagalit, makayamot.

Displeasure, n. [displésiur]

Desplacer, disgusto, indignacion.

Samâ ng̃ loob, yamot, galit.

Disposal, n. [dispózal]

Disposición.

Paraan, pamamahalà, pasiya.

Dispose, v. [dispóz]

Disponer, dar; arreglar.

Magpasiya, magbigay; ayusin, isaayos.

Disposed, adj. [dispózd]

Dispuesto, inclinado.

Nátatalaga, makiling, mahilig.

Disposition, n. [dispoziciœn]

Disposición; orden.

Paraan, pasiya; ayos.

Dispossess, v. [dispozés]

Desposeer.

Kamkaman, alisán ng̃ pag-aarì.

Dispossession, n. [dispozéciœn]

Desposeimiento.

Pagkamkam, pag-aalís ng̃ pag-aarì.

Dispraise, v. [dispréz]

Vituperar.

Humamak.

Disproportion, n. [dispropórciœn]

Desproporcion, desigualdad.

Kábilanin, kabilán, hindî pantay.

Disproportion, v. [dispropórciœn]

Desproporcionar.

Papagkabilanín, gawín ng̃ dî pantay ó walá sa sukat.

Disprove, v. [disprúv]

Desaprobar.

Pabulaanan.

Disputable, adj. [dispiútabl]

Disputable.

Máipakikipagtalo.

Disputant, n. [díspiutant]

Disputador.

Ang nakikipagtalo, ang nakikipagmátwiranan.

Disputation, n. [dispiutéciœn]

Disputa, controversia.

Pagtatalo, pagmamatwiranan.

Dispute, v. [dispiút]

Disputar, controvertir.

Makipagtalo, makipagmatwiranan.

Dispute, n. [dispiút]

Disputa, controversia.

Pagtatalo, pagmamatwiranan.

Disqualification, n. [disquolifikéciœn]

Inhabilidad, incapacidad.

Kawalan ng̃ kaya, kawalán ng̃ abot.

Disqualify, v. [discuólifai]

Inhabilitar.

Ipalagay na walang kaya, ariing walang kaya.

Disquiet, n. [discuáit]

Inquietud, desasosiego.

Kawalan ng̃ katahimikan, pagbabalisa.

Disquiet, v. [discuáit]

Inquietar, desasosiegar.

Ligaligin, pakabakabahin.

Disquietude, n. [discuáietiud]

Inquietud.

Pagkabalisa, kabákabá.[230]

Disquisition, n. [discuíziciœn]

Disquisicion, averiguacion, examen.

Pagsurì, pagsisiyasat, paglitis.

Disregard, n. [disrigárd]

Desatencion, desprecio, desden.

Pag-alang̃án, pagpapawalang halagá, paghamak.

Disregard, v. [disrigárd]

Desatender, menospreciar.

Hamakin, halayin.

Disreputable, adj. [disrépiutabl]

Deshonroso.

Hamak, walang puri.

Disrepute, n. [disrepiút]

Descrédito, ignominia.

Kasiraang puri, pulà.

Disrespect, n. [disrispéct]

Irreverencia.

Kawalán ng̃ galang, kalapastang̃anan.

Disrespect, v. [disrispéct]

Desacatar.

Hwag gumalang.

Disrespectful, adj. [disrispéctful]

Irreverente, desatento.

Walang galang, lapastang̃an.

Disrobe, v. [disrób]

Desnudar, despojar.

Hubarán, hubuan.

Disruption, n. [disrápciœn]

Rompimiento; rotura.

Sirà, kasiraan.

Dissalt, v. [disált]

Desalar.

Patabang̃ín.

Dissatisfaction, n. [disatisfácciœn]

Descontento, disgusto.

Tabang ng̃ loob, samâ ng̃ loob.

Dissatisfy, v. [disátisfai]

Descontentar.

Patabang̃in ang loob.

Dissect, v. [diséct]

Disecar.

Lapain ó pagputolputulin upang malitis.

Dissemble, v. [disémbl]

Disimular, encubrir.

Magkunwâ.

Disseminate, v. [diséminet]

Diseminar, sembrar, esparcir.

Magsabog ng̃ binhi, maghasik.

Dissemination, n. [diseminéciœn]

Deseminacion.

Pagsasabog ng̃ binhî, paghahasik.

Dissension, n. [disenciœn]

Disencion, contienda.

Pagtatalo, káalitan.

Dissent, n. [disént]

Disension, oposicion.

Káalitan.

Dissent, v. [disént]

Disentir, diferenciarse.

Umayaw, mákaiba.

Dissertation, n. [disœrtacion]

Disertacion.

Pagtiwalag, paghiwalay.

Dissimilar, adj. [disímilær]

Desemejante, diferente.

Kaibá, hindî kaparis.

Dissimilarity, n. [disimiláriti]

Desemejanza, diferencia.

Kaibhan, pagkaiba.

Dissimulate, v. [disimiulét]

Disimular.

Alintanahin, hwag pansinin.

Dissimulation, n. [disimiuléciœn]

Disimulacion.

Pag-alintana, dî pagpansin.

Dissipate, v. [dísipet]

Disipar.

Pawiin.

Dissipation, n. [disipéciœn]

Disipacion.

Pagkapawì, pagpawì.

Dissolute, adj. [dísoliut]

Disoluto, libertino.

Talipandas.[231]

Dissolution, n. [disoliúciœn]

Disolucion.

Pagkatunaw.

Dissolve, v. [dizólv]

Disolver.

Tumunaw, tunawin.

Dissonance, n. [dísonans]

Disonancia, desconcierto.

Kawalán ng̃ pagkakatugmâ.

Dissonant, adj. [dísonant]

Disonante.

Masamâ ang tunog.

Dissuade, v. [disuéd]

Disuadir.

Mag-udyok, magbuyó.

Dissuasion, n. [disuécion]

Disuasión.

Udyok, pagbubuyó.

Distaff, n. [distáf]

Rueca.

Panulid.

Distance, n. [dístans]

Distancia.

Layò, agwát, pagitan.

Distance, v. [dístans]

Alejar, apartar.

Ilayô.

Distant, adj. [dístant]

Distante.

Malayò.

Distaste, n. [distést]

Hastío; fastidio.

Suyà; yamót, iníp.

Distasteful, adj. [distéstful]

Desabrido, desagradable.

Walang lasa; nakayayamot, nakaiinip.

Distemper, n. [distémper]

Mal, indisposicion.

Samâ ng̃ katawan, bigat ng̃ katawan.

Distemper, v. [distémper]

Perturbar; causar una enfermedad.

Lumigalig; makasamâ ng̃ katawan.

Distend, v. [disténd]

Extender, ensanchar.

Palawigin, palwang̃in.

Distension, n. [disténcion]

Dilatacion, ensanche.

Lawig, lwang.

Distill, v. [distíl]

Destilar.

Alakin.

Distillation, n. [distílecion]

Destilacion.

Pag-alak, paggawâ ng̃ alak.

Distillery, n. [distéleri]

Distilería.

Alakán, gáwaan ng̃ alak.

Distinct, adj. [distínct]

Distinto, diferente.

Kaiba, iba.

Distinction, n. [distínccion]

Distincion; diferencia.

Pang̃ing̃iba, pamumukod, katang̃ian, pagkakatang̃ì.

Distinguish, v. [distíngüish]

Distinguir; discernir.

Mang̃ibá, mamukod, mátang̃ì; kilalanin.

Distinguishable, adj. [distíngüishabl]

Notable.

Púnahin, hálatain, madalíng makilala, maliwanag.

Distinguished, adj. [distingüíshd]

Distinguido.

Tang̃ì, bantog, magiting, kilala.

Distort, v. [distórt]

Torcer; desviar.

Pumilipit, bumaluktot; maglihís, maglisyâ.

Distortion, n. [distórcion]

Contorción, torcimiento.

Pagpilipit, pagbaluktot.

Distract, v. [distráct]

Distraer.

Lumibáng, luminlang.

Distraction, n. [distráccion]

Distraccion.

Líbang̃an, áliwan.

Distress, n. [distrés]

Angustia, miseria.

Hirap, sákit, dalamhatì.[232]

Distress, v. [distrés]

Angustiar, afligír.

Magpahirap, magpasakit, dumalamhatí.

Distribute, v [distríbiut]

Distribuir.

Ipamahagi, ipamigay.

Distribution, n. [distrbiúcion]

Distribucion.

Pamamahagi, pamimigay.

Distributive, adj. [distríbiutiv]

Distributivo.

Nababahagi.

District, n. [dístrict]

Distrito, region, jurisdiccion.

Pook, nayon.

Distrust, n. [distrást]

Desconfianza, sospecha.

Sapantahà, hinalà.

Distrust, v. [distrást]

Desconfiar, sospechar.

Magkulang ng̃ tiwalà magsapantahà, maghinalà.

Distrustful, adj. [distrástful]

Desconfiado, sospechoso.

Nagsasapantahà, naghihinalà; may sapantahà, may hinalà.

Disturb, v. [distárb]

Perturbar, estorbar.

Gumambalà, umabala, mangguló, mangligalig.

Disturbance, n. [distárbans]

Disturbio.

Gambalá, abala, pangguguló, pangliligalig.

Disunion, n. [disiúnion]

Desunion, discordia.

Paghihiwalay, pagkakaalit.

Disunite, v. [disiunáit]

Desunirse, separarse.

Maghiwalay, magkaalit.

Disuse, n. [disyús]

Desuso.

Lipas, dî kagamitan.

Disuse, v. [disyús]

Desusar.

Palipasin, hwag gamitin.

Ditch, n. [ditch]

Zanja.

Sangka.

Ditch, v. [ditch]

Abrir zanjas.

Gumawâ ng̃ sangka.

Ditto, n. [díto]

Dicho ó dicha.

Ang násabi na ó ang nábanggit na.

Ditto, adj. [díto]

Idem.

Gayon din, idem.

Ditty, n. [díti]

Composicion musical para cantar.

Awit, kantáhin.

Diurnal, adj. [daiérnel]

Diurno, diario, cotidiano.

Araw-araw, bawa’t araw, nauukol sa araw.

Dive, v. [dáiv]

Sumergirse.

Sumukbó, sumisid.

Diver, n. [dáiver]

Buzo.

Máninisid.

Diverge, v. [divérdch]

Divergir.

Humiwalay, lumayô.

Divergence, n. [divérdchens]

Divergencia.

Pagkakahiwalay, pagkakaiba.

Divergency, n. [divérdchensi]

Divergencia.

Pagkakahiwalay, pagkakaiba.

Divers, adj. [dáivers]

Varios, diferentes.

Sarisarì, iba’t iba.

Diverse, adj. [divérs]

Diverso, diferente.

Iba, kaiba, hindî kagaya.

Diversification, n. [diversifikécion]

Variedad, mudanza, alteracion.

Pagkakaiba’t iba, kaibhán.[233]

Diversify, v. [diversífai]

Diversificar, variar, diferenciar.

Papag-ibaibahín.

Diversion, n. [divércion]

Diversion, pasatiempo.

Líbang̃an, pagpaparaan ng̃ panahon.

Diversity, n. [divérsiti]

Diversidad.

Pagkakaiba, kaibhan.

Divert, v. [divért]

Desviar; divertir, recrear.

Ilihis, iligaw; libang̃in.

Divertisement, n. [divértizment]

Diversion, holgura.

Líbang̃an, pagpaparaan ng̃ panahon.

Divest, v. [divést]

Desnudar, despojar, desposeer.

Hubarán, hubdan, alisán ng̃ pag-aarì.

Divesture, n. [divéschur]

Despojo.

Paghuhubad, pag-aalis ng̃ pag-aarì.

Divide, v. [diváid]

Dividir.

Bahagihin, magbahagi.

Divider, n. [diváider]

Distribuidor.

Tagapagbahagi.

Divination, n. [divinécion]

Divinacion.

Panghuhulà, hulà.

Divine, adj. [diváin]

Divino, excelente.

Nauukol sa Dios; mainam.

Divine, n. [diváin]

Predicador, teólogo.

Parè, pastor.

Divine, n. [diváin]

Adivinar, conjeturar, pronosticar.

Humulà; hulaan.

Divinity, n. [divíniti]

Divinidad.

Pagka-Dios, pagka-Bathalà.

Division, n. [divícion]

Division; discordia.

Bahagi; káalitan.

Divorce, n. [divórs]

Divorcio, desunion.

Paghihiwalay ng̃ magasawa.

Divorce, v. [divórs]

Divorciar.

Ihiwalay ang asawa; humiwalay sa asawa.

Divulge, v. [divéldch]

Divulgar, publicar.

Ipamansag, ihayag.

Dizziness, n. [dízines]

Vértigo.

Lulà, hilo.

Dizzy, adj. [dízi]

Vertiginoso, aturdido.

Lulâ, hiló.

Do, v. [du]

Hacer, ejecutar, obrar.

Gumawâ; gawin.

Docile, adj. [dósil]

Dócil, apacible.

Mahinahon, timtiman, maamongloob.

Docility, n. [dosíliti]

Docilidad.

Hinahon, pagkatimtiman, kaamuang-loob.

Dock, n. [doc]

Bardana; trozo ó pedazo de cola que le queda al animal despues de habersela cortado; dique.

Masamang damó; buntot na nakauslî pagkatapos na maputol; dike.

Docket, n. [dóket]

Rótulo, extracto.

Rótulo; maikling salaysay na nilalaman ng̃ isang mahabang kasulatán.

Doctor, n. [dóctor]

Doctor; médico.

Doktór, pantas, paham; manggagamot.

Doctor, v. [dóctor]

Curar, medicinar.

Gumamot.[234]

Doctrine, n. [dóctrin]

Doctrina, enseñanza.

Aral, turò.

Document, n. [dókiument]

Documento.

Katibayan, kasulatán, dokumento.

Documental, adj. [dokiuméntal]

Documental.

Nauukol sa katibayan ó kasulatan.

Dodge, n. [doedh]

Trampa.

Dayà, hibò, silò.

Dodge, v. [doedh]

Trampear, entrampar.

Magdayà, manghibò sumilò.

Doe, n. [do]

Gama.

Usang babae.

Doff, v. [dof]

Quitar la ropa, desnudar.

Maghubad ng̃ suot, maghubò.

Dog, n. [dog]

Perro.

Áso.

Dog-cheap, adj. [dógchip]

Muy barato, á bajo precio.

Nápaka mura.

Dogfish, n. [dógfish]

Tiburon.

Patíng.

Dogged, adj. [dógued]

Áspero, brutal.

Matigas ang ulo, ugaling hayop.

Doggerel, adj. [dóguærel]

Vil, bajo.

Hámak, bastos.

Dogma, n. [dógma]

Dogma.

Sariling pananampalataya ng̃ gayo’t gayon kapisanan, dogma.

Dogmatic, adj. [dogmátic]

Dogmático.

Nauukol sa sariling kapanampalatayahan ó dogma.

Dogmatical, adj. [dogmátical]

Dogmático.

Nauukol sa sariling kapanampalatayahan.

Doily, n. [dóili]

Especie de servilleta pequeña.

Isang klase ng̃ munting serbilyeta ó pámahiran.

Doings, n. [dúingz]

Hechos, acciones.

Mg̃a kagagawán, mg̃a kilos.

Dole, n. [dol]

Parte, porcion, dádiva, limosna.

Bahagi, kaloob, bigay, limos.

Dole, n. [dol]

Dolor, congoja.

Daing, panaghóy.

Doleful, adj. [dólful]

Doloroso, lúgubre, triste.

Kahambalhambal, kahapishapis.

Doll, n. [dol]

Muñeca.

Manyikà.

Dollar, n. [dólar]

Dollar.

Pisong amerikano.

Dolor, n. [dólor]

Dolor.

Sakít, hirap, hapdî, anták.

Dolorous, adj. [dólorœs]

Doloroso, lastimoso.

Masakít, mahapdî, maantak, mahirap.

Dolt, n. [dolt]

Hombre bobo.

Taong ung̃as.

Domain, n. [domén]

Dominio, soberanía.

Kapangyarihan; lupang saklaw.[235]

Domestic, adj. [doméstic]

Doméstico, familiar.

Nauukol sa sariling buhay, kasamasama, matalik; maamò.

Domesticate, v. [doméstiket]

Domesticar.

Paamuin.

Domesticity, n. [domésticiti]

Domesticidad.

Kaamuan.

Domicile, n. [dómisil]

Domicilio, casa.

Táhanan, bahay.

Domination, n. [dominécion]

Dominacion, imperio.

Kapangyarihan, sakop.

Domineer, v. [dominír]

Dominar, señorear.

Sumupil, lumupig, magpasukò.

Dominion, n. [domínion]

Dominio, gobierno.

Kapangyarihan, pamamahalà.

Domino, n. [dómino]

Dominó.

Dominó.

Don, n. [don]

Don.

Ginoo.

Don, v. [don]

Meter el vestido.

Isuot ang damít.

Donate, v. [donét]

Donar.

Magkaloob, magdulot, umambag, umabuloy, magbigay.

Donation, n. [donécien]

Donacion.

Kaloob, dulot, ambag, bigay; abuloy.

Done, p. p. [dan]

Hecho.

Yarì.

Donkey, n. [dónke]

Asno, borrico.

Borriko, kabayong muntî at malakí ang taing̃a.

Donor, n. [dónor]

Donador.

Ang nagkakaloob, ang nagbibigay.

Doom, n. [dum]

Sentencia, condena.

Hatol, parusa.

Doom, v. [dum]

Sentenciar, juzgar, condenar.

Humatol, magparusa.

Doomsday, n. [dúmzde]

Dia del juicio universal.

Kaarawan ng̃ paghuhukom.

Door, n. [dor]

Puerta.

Pintô, pintuan.

Doorkeeper, n. [dórkiper]

Portero.

Tanod-pintô, bantay-pintô.

Doorway, n. [dórwe]

Portada.

Pasukán.

Dormant, adj. [dórmant]

Durmiente.

Nakakatulog.

Dorsal, adj. [dórsal]

Dorsal.

Nauukol sa likod.

Dose, n. [dos]

Dósis, porcion.

Dósis, takal ng̃ gamot.

Dot, n. [dot]

Tilde.

Tuldók.

Dot, v. [dot]

Tildar.

Magtuldók.

Dotage, n. [dótedch]

Chochera, chochez.

Pagkaulian; pag-uulian.

Dotal, adj. [dótal]

Dotal.

Nauukol sa bigay-kaya.

Dotard, n. [dótard]

Viejo que chochea.

Ulian.

Dotation, n. [dotécion]

Dotacion.

Pagdudulot ng̃ bigay-kaya, pagkakaloob.[236]

Dote, v. [dot]

Chochear.

Mag-ulian.

Double, adj. [dábl]

Doble, duplicado.

Doble, ibayo, makalawa.

Double, n. [dábl]

Doblez.

Yupì, tiklop.

Double, v. [dábl]

Doblar, duplicar; plegar.

Pag-ibayuhin, dóblihin; yupîin, tiklupin.

Doublet, n. [déblet]

Justillo; casaca.

Kapareha; kamisola.

Double-tongued, adj. [dabl-tongd]

Engaño, falso.

Sinung̃aling, bulaan.

Doubt, n. [dáut]

Duda, escrúpulo, sospecha.

Alinlang̃an, sapantahà, hinalà.

Doubt, v. [dáut]

Dudar, sospechar.

Mag-alinlang̃an, maghinalà, magsapantahà.

Doubtful, adj. [dáutful]

Dudoso.

Nakapag-aalinlang̃an, urong-sulong.

Doubtless, adj. [dáutles]

Indubitable.

Walang pagsala.

Dough, n. [do]

Masa.

Tapay, masa.

Doughty, adj. [dáuti]

Bravo, valeroso.

Matapang, malakas ang loob.

Douse, v. [dáus]

Zambullirse.

Sumisid, sumukbó.

Dove, n. [dav]

Paloma.

Kalapati.

Dove-cot, n. [dáv-cot]

Palomar.

Bahay-kalapati.

Dovehouse, n. [dávjaus]

Palomar.

Bahay-kalapati.

Dovelike, adj. [dávlaik]

Colombino.

Maamò, magandang loob.

Dowdy, adj. [dáudi]

Zafio.

Salaulà, marung̃is.

Dowdy, n. [dáudi]

Mujer desaliñada.

Babaing salaulà.

Dowel, n. [dówel]

Clavo de madera.

Pakong kahoy.

Dower, n. [dáuœr]

Dote.

Bigay-gaya, kaloob.

Down, adv. & prep. [dáun]

Abajo.

Sa ibabâ.

Down, n. [dáun]

Plumon, vello flojel.

Balahibong malambot.

Downcast, adj. [dáuncast]

Apesadumbrado.

Mapanglaw, malungkot, malumbay, malamlam.

Downfall, n. [dáunfol]

Caida, ruina, decadencia.

Pagkabagsak, pagkaguhô.

Downright, adj. [dáunrait]

Patente, manifiesto.

Tunay, totoo, hayag.

Downright, adv. [dáunrait]

Perpendicularmente, á plomo.

Paibabâ, pababâ.

Down-train, n. [dáun-tren]

Tren descendente.

Treng pabalík.

Downward, adv. [dáunward]

Hacia abajo.

Pababâ, palusóng.

Downwards, adv. [dáunwards]

Hacia abajo.

Pababâ, palusóng.

Downy, adj. [dáuni]

Velloso, suave.

Mabalahibo, malambot.

Dowry, n. [dáuri]

Dote.

Bigay-kaya, kaloob.[237]

Doxology, n. [docsólodchi]

La alabanza ó gloria que se da á Dios.

Pagpupuri sa Dyos.

Doxy, n. [dócsi]

Ramera.

Masamang babae.

Doze, v. [doz]

Dormitar; cabecear.

Umidlip, mag-antok, magtukâ.

Dozen, n. [dózen]

Docena.

Dosena, labing dalawa.

Drab, n. [drab]

Paño castaño.

Kayong lana na kulay kastanyas.

Drachm, n. [drákm]

Dracma.

Drakma, salapî sa Gresya.

Draft, n. [draft]

Dibujo; diseño, letra de cambio.

Dibuho; plano; letra de cambio.

Draft, v. [draft]

Dibujar; destacar [mil].

Dumibuho; mag-anyô ng̃ plano; maglagay ng̃ pulutong na kawal sa isang dako ó pook.

Draftsman, n. [dráftsman]

Diseñador, dibujador.

Dibuhista; taga-pag-anyô ng̃ plano.

Drag, n. [drag]

Carretilla; instrumento con garfio.

Paragos; panagíp, panghila.

Drag, v. [drag]

Arrastrar.

Humila; hilahin.

Draggle, v. [drágl]

Emporcar alguna cosa arrástrandola por el suelo.

Dumhan at hilahin sa lupà.

Dragon, n. [drágon]

Dragon.

Dragon, hayop na kathang-isip.

Dragonfly, n. [dragónflai]

Libélula.

Gamogamó.

Dragoon, n. [dragún]

Dragon.

Kawal na nang̃ang̃abayo at naglalakad din naman.

Drain, n. [dren]

Desaguadero.

Páagusan, pansol.

Drain, v. [dren]

Desaguar.

Limasin, alisan ng̃ tubig.

Drainage, n. [drénedch]

Desagüe.

Páagusan, pansol.

Drake, n. [drek]

Ánade macho.

Itik na lalake ó patong lalake.

Drama, n. [dráma]

Drama.

Drama, palabas-dulaan.

Dramatic, adj. [dramátic]

Dramático.

Nauukol sa drama.

Dramatical, adj. [dramátical]

Dramático.

Nauukol sa drama.

Dramatist, n. [drámatist]

Dramático.

Máng̃ang̃athâ ng̃ drama ó ng̃ mg̃a palabas dulaan.

Dramatize, v. [drámataiz]

Dramatizar.

Gawing drama.

Drape, v. [dræp]

Trapear.

Takpan ng̃ kayo ó damit.

Draper, n. [drépœr]

Pañero.

Mánininda ng̃ kayo.

Drapery, n. [dréœri]

Manufactura de paños.

Gáwaan ng̃ kayo.[238]

Draught, n. [draft]

Trago; dibujo, diseño.

Lagok; pagguhit ng̃ banghay.

Draw, v. [dro]

Tirar, atraer, arrastrar; dibujar.

Humila, bumatak, kumabig; dumibujo, gumuhit.

Drawback, n. [dróbec]

Rebaja ó descuento; rebaja ó descuento de derechos de aduana.

Bawas; bawas sa sing̃il ng̃ aduana.

Drawer, n. [dróer]

Aguador.

Mánanalok ng̃ tubig; mang-iigib, tagaigib, tagakadlô ng̃ tubig.

Drawers, n. [dróers]

Calzoncillos.

Salawal.

Drawing, n. [dróing]

Dibujo.

Dibuho, pagguhit.

Drawl, n. [drol]

Balbucencia.

Bulong.

Drawl, v. [drol]

Balbucear.

Bumulong-bulong.

Dray, n. [dre]

Carro que sive para llevar cargas.

Bagol, karitón.

Dread, n. [dred]

Miedo, terror, espanto.

Takot, sindak.

Dread, v. [dred]

Temer, espantar.

Matakot, masíndak, mang̃ilabot.

Dreadful, adj. [drédful]

Terrible, espantoso.

Katakot-takot, kasindak-sindak, kakilákilabot.

Dream, n. [drim]

Sueño.

Panaginip.

Dream, v. [drim]

Soñar.

Managinip.

Dreamy, adj. [drími]

Quimérico.

Mapanaginipín.

Drear, adj. [drir]

Triste, lúgubre.

Malungkot, mapanglaw.

Dreary, adj. [dríri]

Espantoso, triste.

Kapanlawpanlaw, kalagimlagim, kahambalhambal.

Dredge, v. [dredch]

Rastrear con el rezon.

Kumalaykay.

Dregs, n. [dregs]

Hez.

Sapal.

Drench, v. [drench]

Empapar.

Tigmakin, basain.

Dress, v. [dres]

Vestido, traje.

Damit, kasuutan, bihisan.

Dress, v. [dres]

Vestir.

Magdamit, magsuot, magbihis.

Dressy, adj. [drési]

Aficionado á ataviarse.

Maing̃at sa pagbibihis.

Dribble, v. [dribl]

Gotear, destilar.

Pumatak, tumulò.

Dribblet, n. [driblet]

Deuda pequeña.

Munting utang.

Dried-beef, n. [dráid-bif]

Carne desecada.

Tapa, pindang.

Drier, n. [draiœr]

Desecante.

Pangpatuyô.

Drift, n. [drift]

Impulso, violencia.

Pilit, dahás.

Drift, v. [drift]

Impeler; amontonar.

Mag-udyok, magbuyó; magbunton.

Drill, n. [dril]

Taladro; instruccion de reclutas.

Pangbutas; pagtuturò sa mg̃a bagong kawal.

Drill, v. [dril]

Taladrar; disciplinar, reclutar.

Bumutas; turuan ang mg̃a bagong kawal.[239]

Drink, n. [drink]

Bebida.

Inumín.

Drink, v. [drink]

Beber.

Uminom.

Drip, n. [drip]

Gotilla.

Patak, tulò.

Drip, v. [drip]

Gotear, destilar.

Pumatak, tumulò.

Dripping, n. [dríping]

Pringue.

Tabâ.

Dripping-pan, n. [dríping-pan]

Grasera.

Sisidlan ng̃ mantikà.

Drive, v. [dráiv]

Guiar, conducir.

Mang̃uchero; maghatid.

Drizzle, n. [drizl]

Llovisna.

Ambon.

Drizzle, v. [drizl]

Llovisnar.

Umambon.

Droll, adj. [drol]

Festivo, chistoso, gracioso.

Masayá, mapagpatawa.

Droll, n. [drol]

Bufon.

Púsong.

Drollery, n. [drólœri]

Bufonería, bufonada, farsa.

Katatawanán, birò.

Dromedary, n. [drómederi]

Dromedario.

Dromedaryo.

Drone, n. [dron]

Haragán, zángano.

Taong tamad, pabayâ.

Drone, v. [dron]

Zanganear.

Magpakatamad, magpabayâ.

Droop, v. [drup]

Descaecer.

Malanta.

Drop, n. [drop]

Gota.

Patak, tulò.

Drop, v. [drop]

Gotear; caer.

Pumatak, tumulò; mahulog, malaglag, lumagpak, bumaksak.

Dropsy, n. [drópsi]

Hidropesía.

Sakít na pamamanás.

Dross, n. [dros]

Escoria, borra, hez, orín.

Kalawang, dumí ng̃ metal, taing bakal.

Drossy, adj. [drósi]

Lleno de escoria.

Makalawang.

Drought, n. [dráut]

Seca, sequía.

Pagkakatuyot, panahong salát sa ulán.

Droughty, adj. [dráuti]

Seco, árido.

Tuyót.

Drove, n. [drov]

Manada, hato; gentío, muchedumbre.

Kawan, kában; bunton ng̃ tao, karamihan ng̃ tao.

Drover, n. [dróver]

Ganadero.

May kawan ng̃ hayop.

Drown, v. [dráun]

Anegar, sumergir; ahogar.

Sumukbó, sumisid; lumunod.

Drowse, v. [dráuz]

Adormecer.

Mag-antok, magtukâ.

Drowsiness, n. [dráuzines]

Somnolencia.

Antok.

Drowsy, adj. [dráusi]

Soñoliento.

Nag-aantok, maantukin.

Drub, n. [drœb]

Golpe, puñada.

Bugbog, hampás, palò suntok.

Drub, v. [drœb]

Apalear, sacudir.

Humampas, pumalò.

Drubbing, n. [drábing]

Paliza.

Hampás.

Drudge, n. [drédch]

Ganapan, marmiton.

Mámamasan, mánununong; mánunulong sa kusinà.[240]

Drudge, v. [dradch]

Afanarse á trabajar en oficios ú ocupaciones desagradables ó viles sin provecho ni honra.

Gumawâ ng̃ mg̃a gáwaing walang mápapalâ.

Drudgery, n. [drádcheri]

Faena ó trabajo vil.

Gáwaing hamak.

Drug, n. [drag]

Droga; fruslería.

Gamot; anomang bagay na walang gasinong kabuluhan.

Drug, v. [drag]

Sazonar ó mezclar con drogas; prescribir drogas.

Haluan ng̃ gamot; hatulan ng̃ gamot.

Druggist, n. [dráguist]

Droguista.

Ang nagbibilí ng̃ gamot.

Drum, n. [dram]

Tambor.

Tambol.

Drum, v. [dram]

Tocar el tambor.

Tumambol.

Drum-major, n. [dram-médchor]

Tambor mayor.

Tambol mayor.

Drum-stick, n. [dram-stik]

Baqueta, palillo de tambor.

Panugtog ng̃ tambol.

Drunk, adj. [drank]

Borracho, ebrio, embriagado.

Lasíng, lang̃ô.

Drunkard, n. [dránkard]

Borrachon.

Lasíng, lang̃ô.

Drunken, adj. [dránken]

Ebrio.

Lasíng, lang̃ô.

Drunkenness, n. [dránkenes]

Embriaguez.

Kalasing̃an, kalang̃uan.

Dry, adj. [drai]

Árido, seco.

Tuyô.

Dry, v. [drai]

Secar.

Tuyuin, patuyúin.

Dryly, adv. [dráili]

Secamente.

May katuyuan, may pagkatuyô.

Dub, v. [dab]

Armar á alguno caballero; hacer ruido.

Magbansag, mamamsag.

Dubious, adj. [diúbiœs]

Dudoso, incierto.

Álang̃anin.

Duck, n. [dac]

Ánade, pato.

Itik, pato.

Duck, v. [dac]

Zabullirse, chapuzarse, cabecear.

Lumubog, sumugbó, sumisid.

Duckling, n. [dákling]

Anadeja.

Munting itik, sisiw ng̃ itik ó pato.

Duct, n. [dact]

Conducto, canal.

Pádaluyan, agusán.

Ductile, adj. [dáctil]

Ductíl, flexible.

Masunurin, malambot.

Dudgeon, n. [dádchen]

Daga.

Talibong.

Due, adj. [diu]

Debido, apto, propio.

Ukol, bagay, marapat.

Due, adv. [diu]

Exactamente.

Tamà, tapat, totoo.

Due, n. [diu]

Derecho, tributo impuesto.

Atang na sisíng̃ilin.

Duel, n. [diúel]

Duelo, desafío.

Away, babág, labanán.

Duel, v. [diúel]

Combatir en duelo.

Makipag-away, makipagbabag, makipaglaban.

Duet, n. [diuét]

Duo.

Pagtutugmaan sa awit ng̃ dalawa.[241]

Dug, n. [dag]

Teta de algun animal.

Suso ng̃ hayop.

Duke, n. [diuk]

Duque.

Duke.

Dukedom, n. [diúkdom]

Ducado.

Ang nasasakop ng̃ kapangyarihan ng̃ duke.

Dulcimer, n. [dúlsimer]

Tímpano.

Tímpano, [isang instrumentong panugtog].

Dull, adj. [dal]

Lerdo, estúpido, insípido; triste, melancólico.

Tigíl, dung̃ô, ung̃as; malamlam, mapanglaw.

Dull, v. [dal]

Entontecer, entorpecer; contristar.

Matigilan, madung̃ô; pumanglaw.

Dullness, n. [dálnes]

Estupidez, tontería; somnolencia, pesadez.

Kadung̃úan, kaung̃asan; kalamlamán.

Duly, adv. [diúli]

Debidamente, puntualmente.

Ukol, marapat, bagay, akmâ.

Dumb, adj. [dæm]

Mudo.

Pipi.

Dumb-bell, n. [dæm-bel]

Halterio.

Peso.

Dumbness, n. [dámnes]

Mudez, silencio.

Pagkapipi, pagkawalang kibô.

Dummy, n. [dámi]

Mudo.

Taong pipi.

Dumbfound, v. [dámfaund]

Confundir, enmudecer.

Tuligin, patahimikin.

Dump, n. [damp]

Tristeza.

Panglaw, bigat ng̃ loob.

Dumpy, adj. [dámpi]

Gordo y de baja estatura.

Mataba’t pandak.

Dun, adj. [dœn]

Bruno, oscuro.

Malabò ang kulay.

Dun, n. [dœn]

Acreedor importuno.

Mahigpit na mánining̃il.

Dun, v. [dœn]

Importunar á un deudor.

Maning̃il ng̃ mahigpít.

Dunce, n. [dœns]

Zote, zopenco.

Ung̃as, hang̃al, musmos.

Dune, n. [diun]

Collado.

Buról.

Dung, n. [dang]

Estiercol.

Dumí, tae.

Dungeon, n. [dándchen]

Calabozo; bartolina.

Bilangguan.

Duo, n. [diúo]

Duo.

Tugmaan sa awit ng̃ dalawa.

Dupe, n. [diup]

Bobo.

Hang̃al, tunggak, musmos.

Dupe, v. [diup]

Engañar.

Mangdayà, mang-ulol.

Duple, adj. [diúpl]

Doble.

Doble, ibayo, makalawa.

Duplicate, n. [diúpliket]

Duplicado, copia.

Duplikado, dalawang salin, ikalawang salin.

Duplicate, v. [diúpliket]

Duplicar.

Dalawahin.

Duplicity, n. [diuplíciti]

Doblez, duplicidad; engaño.

Pagkadoble; paggigiring pulá; dayà, kataksilan.

Durability, n. [diurabíliti]

Duracion.

Tagal, láon, pamamarati.

Durable, adj. [diúrabl]

Durable, duradero.

Matatagalan, magtatagal, malalaunan.

Durance, n. [diúrans]

Duracion.

Tagal [sa hirap].[242]

Duration, n. [diurécion]

Duracion, continuacion.

Tagal, laon, pamamarati.

Duress, n. [diúres]

Encierro.

Pagkakulong, kahirapan.

During, prep. [diúring]

Mientras, entretanto, durante el tiempo que.

Samantalà, habang..., sa loob ng̃ panahong...

Dusk, adj. [dask]

Obscurecido.

Malabò, madilim.

Dusk, n. [dask]

Color fusco, crepúsculo.

Pagdidilim, pagtatakip-silim.

Dusk, v. [dask]

Obscurecer; hacerse noche.

Dumilim; gumabí.

Dusky, adj. [dáski]

Oscuro, fusco.

Madilim, malabò.

Dust, n. [dast]

Polvo.

Alabók, alikabók, gabok.

Dust, v. [dast]

Despolvorear; polvorear.

Magpagpag, palisin ang alikabok; dikdikín, durugin.

Dust-cart, n. [dást-cart]

Carro de basura.

Karo ng̃ dumí ó sukal.

Duster, n. [dástœr]

Plumero.

Pamalís ng̃ alikabok.

Dustman, n. [dástman]

Basurero.

Manglilinis ng̃ dumi ó sukal.

Dusty, adj. [dásti]

Polvoriento.

Maalikabok.

Dutch, adj. & n. [dætch]

Holandes.

Nauukol sa Olanda; taga Olanda [Holanda].

Duteous, adj. [diúties]

Obediente, fiel.

Masunurin, tapat na loob.

Dutiful, adj. [diútiful]

Obediente, sumiso.

Masunurin, mababangloob.

Dutifulness, n. [diútifulnes]

Obediencia; respeto.

Pagsunod, pagtalima; galang, pitagan.

Duty, n. [diúti]

Deber, obligacion; impuesto ó derechos de aduana.

Katungkulan, bwis ó sing̃il ng̃ aduana.

Dwarf, n. [duorf]

Enano.

Unano, pandak.

Dwarf, v. [duorf]

Impedir que alguna cosa llegue á su tamaño natural.

Papandakín, bansutín.

Dwarfish, adj. [duórfish]

Enano, pequeño.

Unano, pandak.

Dwell, v. [duel]

Habitar, morar, residir.

Tumahan, manahan, tumirá.

Dwelling, n. [duéling]

Habitacion, vivienda.

Táhanan, bahay.

Dwindle, v. [duíndl]

Mermar, disminuirse.

Umuntî, kumaontî, mabawasan.

Dye, n. [dai]

Tinte.

Tinà.

Dye, v. [dai]

Teñir.

Tuminà.

Dyeing, n. [dáying]

Teñidura.

Pagtitinà.

Dyer, n. [dáier]

Tintorero.

Manininà.

Dying, adj. [dáying]

Agonizante, moribundo.

Naghihing̃alô.

Dynamite, n. [dínamit]

Dinamita.

Dinamita.[243]

Dynamo, n. [dáinamo]

Dinamo.

Makinang pinanggagaling̃an ng̃ takbó ng̃ elektrisidad.

Dynasty, n. [dáinasti]

Dinastía.

Paghaharì ng̃ gayong angkan ó paghaharì ng̃ sali’t saling lahì ng̃ gayong angkan.

Dysentery, n. [dísenteri]

Disentería.

Iti, pag-iiti.

Dyspepsy, n. [dispépsi]

Dispepsia.

Sakit sa sikmurà.

Dyspeptic, adj. [dispéptic]

Dispéptico.

Ang may-sakít sa sikmurà.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 22 tháng 10 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.