Về những bài báo viết về Uông Diệc Thích trên chiến trường Triều Tiên, Trịnh Hoắc Sơn cũng đã nhìn thấy. Trịnh Hoắc Sơn hiện tại vẫn là một phạm nhân lao cải tại Nông trường Tam Thập Lý Phô.

Sau khi thành Hoàn Tây giải phóng, gã này không mấy phục khí, thường xuyên quậy phá một số trò ác ý, lừa gạt cán bộ quản giáo, hoặc trêu chọc Lâu Bính Quang đáng thương. Những trò ác ý này tạm coi là vô hại, nhưng sau đó vì vấn đề cơm nước mà hắn cãi nhau một trận với cán bộ quản giáo, tính chất sự việc liền thay đổi. Cán bộ quản giáo nói, chưa từng thấy tù binh nào khó chiều như vậy, nếu là trên chiến trường, ông đây cho mày một phát súng rồi! Trịnh Hoắc Sơn nổi giận nói, mày ra vẻ cái gì? Đợi Tưởng ủy viên trưởng đánh về đây, ông đây cho mày nếm ghế hổ phách! Chỉ một câu nói này, đã rước lấy rắc rối tày trời. Bản án của cơ quan tư pháp viết thế này: Trịnh Hoắc Sơn với tư cách là cựu quân y trung úy Quốc dân đảng, vẫn luôn thù địch với chính quyền nhân dân non trẻ, mưu đồ khôi phục thiên đường đã mất, sau khi bị bắt vẫn cựu chấp ngoan cố không chịu cải tạo nghiêm túc, gào thét, vọng tưởng lật trời tính sổ sau mùa thu... Trịnh Hoắc Sơn đã cấu thành tội ngôn luận phản cách mạng, phán án lao động giáo dưỡng ba năm.

Trịnh Hoắc Sơn trăm miệng cũng không tài nào bào chữa được, ngày ngày sống trong sự giám sát chặt chẽ, tiêu chuẩn sinh hoạt tụt dốc không phanh, lao động chân tay tăng lên gấp bội. Ở đây hắn không thể chỉ tay năm ngón với Lâu Bính Quang được nữa, càng không thể khôn lỏi trong lao động. Số ma lanh được phân cho hắn, bắt buộc phải tự mình bóc ra, tự dùng chày đập mềm, tự xoắn thành thừng. Nghe nói việc xoắn thừng gai vốn là để chuẩn bị cho việc giải phóng Đài Loan, trói buộc vật tư hậu cần. Cán bộ quản giáo ở đây không giống như cán bộ quản giáo ở lớp học tập tù binh, ở đây không có sự khách sáo đó, hở ra là mắng mỏ, làm sai là phạt, có đôi khi một ngày phải xoắn một trăm cân thừng gai. Còn cơm nước, đừng nói đến hai cân thịt mỗi tháng, ngay cả cám ngũ cốc hỗn hợp cũng ăn không no. Cán bộ quản giáo nói, các đồng chí kháng Mỹ viện triều hiện tại đều ăn mì cháy, mấy tên lao cải các người còn muốn ăn ngon mặc đẹp sao? Mơ đi cưng! Trịnh Hoắc Sơn sao có thể chịu nổi điều này! Trải qua một tháng, gầy rộc như củi khô, trông chẳng khác nào quỷ sống. Hai bàn tay đầy rộp máu, khóe mắt dính đầy gèn, trông thảm không nỡ nhìn.

Đến mức độ này, Trịnh Hoắc Sơn mới hối hận khôn nguôi, chửi mình là đồ ngu ngốc, rượu mừng không uống lại uống rượu phạt, đúng là một tên đần độn to xác. Sau đó, hắn vô số lần giải thích với cán bộ quản giáo trong ngục, đánh nhau không có cú đấm đẹp, cãi nhau không có lời nói hay. Tưởng Giới Thạch lại không phải là chú hai của tôi, sao tôi lại phải mong ngóng hắn? Tôi đã làm tù binh của Giải phóng quân rồi, cho dù hắn có thành công, tôi cũng chẳng có kết cục tốt đẹp gì. Cán bộ quản giáo nói, thế tại sao mày lại nói những lời đó, mày có thực sự từng dùng ghế hổ phách đối phó với Giải phóng quân không? Trịnh Hoắc Sơn oan ức kêu lớn, miệng tôi thối đấy, tôi chỉ muốn kích thích cái người... cái người đồng chí đó thôi, lúc đó chúng tôi là tù binh, được đối đãi ưu ái, chính phủ mỗi tháng phát cho hai cân thịt lợn, nhưng chúng tôi còn chẳng mấy khi thấy được miếng thịt mỡ, đều bị hắn nuốt trọn, Lâu Bính Quang thiếu dinh dưỡng, đều mắc bệnh cườm mắt. Tôi không phải mong móng Tưởng ủy... không, tôi không mong ngóng Tưởng Giới Thạch, tôi chỉ muốn kích thích đồng chí đó thôi!

Cán bộ quản giáo nói, cho dù mày nói mộng, thì đó cũng là lời phản động. Ngày nghĩ gì, đêm mơ nấy, những lời như thế này sao người khác lại không nói ra được? Nó đại biểu cho tiếng lòng của mày. Tầng sâu thẳm trong linh hồn mày là phản động, đây là điều mày có chối cãi thế nào cũng không chối được. Trịnh Hoắc Sơn câm nín. Hắn đành phải thừa nhận, tận xương tủy hắn quả thực là phản động, quả thực là chống lại chính quyền mới.

Sau đó Trịnh Hoắc Sơn phát hiện ra, việc xoắn thừng gai tuy là lao động quá sức đối với hắn, nhưng vẫn chưa phải là thứ hành hạ người ta nhất, bởi vì xoắn thừng gai ít ra còn được hoạt động trong sân, còn có thể nhìn thấy vài tên lao cải giống như mình, tuy quy định giữa các lao cải không được nói chuyện, nhưng nhìn nhau cũng tốt, dù sao cũng là người sống, thỉnh thoảng còn có thể đưa tình liếc mắt. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ xoắn thừng gai, không biết vì sao, có một khoảng thời gian không có việc làm, nghe nói trong số cán bộ quản giáo có không ít người bị điều đi làm công tác bảo đảm vật tư kháng Mỹ viện triều, người quản lý tù nhân ít đi, việc cũng ít đi.

Có suốt một tháng, Trịnh Hoắc Sơn ngoài việc đi ra ngoài làm việc, chính là ngồi xổm trong phòng giam, đến con chuột cũng không thấy bóng dáng. Bức bối chịu hết nổi, hắn bám lấy cửa sổ sắt gào thét, hắn muốn đọc báo. Cán bộ quản giáo cười lạnh bên ngoài buồng giam, mày còn muốn đọc báo á? Mày có phải đang quan tâm đến Tưởng Giới Thạch### không! Nói cho mày biết, cửa cũng không có! Chúng ta hiện đang tiến hành chiến tranh kháng Mỹ viện triều bảo vệ gia vệ quốc, chí nguyện quân đã đánh đến Hán Thành, kháng Mỹ viện triều sắp kết thúc rồi. Chúng ta rảnh tay ra là sẽ giải phóng Đài Loan, để giấc mộng hoàng lương của mày tan thành mây khói đi!

Cuối cùng vào một buổi chiều, cán bộ quản giáo tập hợp các lao cải lại, tuyên bố một nhiệm vụ mới, phát cho mỗi người một cuốn sách nhỏ, là một cuốn sách giáo khoa trung học biên soạn mới, tạm thời dùng làm tài liệu học tập cho lao cải. Cán bộ quản giáo bảo mọi người học tập nghiêm túc, hơn nữa phải trao đổi cảm nhận thu hoạch. Trong sách giáo khoa có văn cổ, có văn bạch thoại, lại có cả thơ từ. Trịnh Hoắc Sơn không có hứng thú với thơ từ, thuở nhỏ học thuộc Đường thi ba trăm bài, ?

Đó là một buổi sáng giữa mùa đông, ánh nắng chiếu rọi vào từ khe hở của cửa sổ sắt, nhiệt độ chẳng hề tăng lên chút nào. Trịnh Hoắc Sơn ngồi xổm ở một góc khác, vừa lạnh vừa đói lại vừa ngột ngạt. Hắn bây giờ vô cùng hối hận, hắn nghĩ bản thân quả thực đã ma xui quỷ khiến, lại đi theo tên Tưởng ủy viên trưởng bất tài đó đi đến cùng đường, đừng nói đến chuyện thăng quan tiến chức rạng rỡ tổ tông, hiện tại ngay cả cơm còn ăn không đủ no. Sau đó hắn chợt nghĩ đến cái chết, hắn tự hỏi bản thân, chẳng lẽ mày thực sự muốn chết sao? Chết mà không có gì ức hận? Hoang đường, dựa vào cái gì mà không ức hận? Cuộc đời hắn thật sự là ### hẹ xào lông mèo, bị hắn xào thành một đám hỗn độn. Tiếp theo đó, hắn lại nghĩ đến phụ nữ. Công bằng mà nói, Trịnh Hoắc Sơn không phải là kẻ háo sắc, trước đây ở Trường Y khoa Giang Hoài, bao nhiêu nữ lang Quốc dân đảng, có người còn rất thời trang mốt mới, hắn vốn chẳng thèm để vào mắt. Lúc đó hắn chỉ động lòng với Thư Vân Thư, bởi vì Thư Vân Thư không chỉ xinh đẹp, mà còn có một thứ khí chất cao quý. Thư Vân Thư đoan trang điềm tĩnh, nhưng không thiếu sự nhiệt tình, Thư Vân Thư đối xử ôn hòa với mọi người, cho dù đối mặt với kẻ theo đuổi lỗ mãng như hắn, Thư Vân Thư cũng nở nụ cười đón chào dùng lời hay ý đẹp an ủi. Hắn từng xông vào đội khu nữ sinh trước mặt bao nhiêu người, mời Thư Vân Thư trong dịp nghỉ Tết Nguyên Tiêu đến rạp hát nghe hát Hoàng Mai, hơn nữa còn nói nếu cô ấy không nể mặt, hắn sẽ ngày ngày bám theo cô ấy, chỉ cần phát hiện cô ấy hẹn hò với ai, hắn sẽ quyết đấu với kẻ đó. Cho dù vô lý như vậy, Thư Vân Thư cũng không hề nổi giận, mà là ôn hòa nhã nhặn nói với hắn, Tết Nguyên Tiêu cô phải ở cùng người nhà, cô còn nói cảm ơn thịnh tình của hắn. Trịnh Hoắc Sơn nghĩ đến Thư Vân Thư, liền nghĩ đến vận mệnh của chính mình. Chuyện Thư Vân Thư đến chiến trường Triều Tiên hắn biết, chuyện Thư Vân Thư kết duyên trăm năm cùng Tiêu Trác Nhiên hắn cũng biết. Trong lòng hắn tràn ngập thù hận, cũng tràn ngập bi thương. Hắn gần như tuyệt vọng, hắn cảm thấy bản thân giống như một con gà chọi bị vặt sạch lông trong trận đấu gà, bây giờ là tay trắng chẳng còn gì.

Trịnh Hoắc Sơn nghiêm túc đọc cuốn sách giáo khoa đó là vào ngày thứ hai sau khi sách được phát xuống, bởi vì cán bộ quản giáo có dặn dò, ngày thứ ba sẽ bắt buộc các lao cải trao đổi cảm nhận thu hoạch. Sách giáo khoa của Trịnh Hoắc Sơn, xem chưa đầy ba phút, liền sột soạt ném đi xa tít tắp. Lúc này hắn lại nhớ đến Thư Vân Thư, không biết Thư Vân Thư bây giờ sống thế nào, trên chiến trường, thân hình nhỏ nhắn xinh xắn ấy có chịu đựng nổi không, Tiêu Trác Nhiên cái tên ngụy quân tử, kẻ lừa đảo này, đối với Thư Vân Thư rốt cuộc là chân tâm yêu thương hay là đùa giỡn? Sau đó hắn nghĩ thông suốt rồi, bất kể Tiêu Trác Nhiên đối xử với Thư Vân Thư tốt hay không tốt, đều là chuyện không liên quan gì đến hắn. Tiêu Trác Nhiên mà đối xử tốt với Thư Vân Thư, trong lòng hắn chua xót; Tiêu Trác Nhiên mà đối xử không tốt với Thư Vân Thư, trong lòng hắn đau đớn. Đằng nào thì cũng chẳng phải chuyện tốt lành gì.

Lại qua vài phút nữa, hắn lại nhặt sách giáo khoa lên cắn răng đọc tiếp, lật loạn từng trang từng trang, xem chẳng ra cái thể thống gì nữa. Sau đó trời đổ tuyết, từ khe hở cửa sổ sắt của buồng giam bay vào từng mảng tuyết lớn. Trong lòng Trịnh Hoắc Sơn đột nhiên dâng lên một luồng xung động, có sự kích thích, lao vụt đến bên cửa sổ, nhìn lớp tuyết lả tả bay rơi bên ngoài. Lúc này trong lòng hắn bỗng có một cảm giác kỳ lạ, có một khao khát mãnh liệt muốn phá vỡ xiềng xích. Hắn chợt nghĩ, hình như mình nên sống cho thật tốt, sống một cách thể diện, sống có tôn nghiêm, chứ không phải sống không bằng heo chó như thế này để làm một tên lao cải. Đây là vì sao chứ? Chẳng lẽ là vì hắn nhìn thấy tuyết rơi, nhìn thấy một khoảng trời đất trắng xóa mờ mịt, tâm hồn hắn trong đại dương tuyết bay múa này đã được gột rửa? Lại ngồi xuống, lại mở sách giáo khoa ra, lại cắn răng đọc tiếp.

Vào đúng khoảnh khắc này, kỳ tích đã xảy ra. Hắn nhìn thấy một trận tuyết khác — "Phong cảnh miền Bắc, ngàn dặm đóng băng, vạn dặm tuyết bay. Nhìn trong ngoài Vạn Lý Trường Thành, chỉ còn một màu mịt mờ. Sông lớn trên dưới, bỗng chốc mất đi dòng chảy cuồn cuộn..." Chữ "tuyết" đó đâm vào mắt hắn nhức buốt. Hắn không hiểu lắm ý nghĩa của câu thơ, nhưng hắn cảm nhận được một thứ sức mạnh kỳ lạ giữa từng câu từng chữ đang mãnh liệt xung kích hắn, chấn động hắn. Hắn không đối chiếu chú thích để nghiên cứu ý nghĩa câu thơ, hắn cứ thế lầm rầm ngâm nga — Phong cảnh miền Bắc, ngàn dặm đóng băng, vạn dặm tuyết bay. Nhìn trong ngoài Vạn Lý Trường Thành, chỉ còn một màu mênh mông. Sông lớn trên dưới, bỗng chốc mất đi dòng chảy cuồn cuộn... Quá kỳ diệu, quá thần bí! Dường như có một tia sáng kỳ lạ, từ những bông tuyết bay múa ngập trời hỗn độn, từ bên ngoài bức tường cao tư tưởng kín như bưng, chiếu rọi vào, mở ra cánh cửa tâm hồn nặng nề của hắn, muôn hồng nghìn tía. Hắn đã yêu cái từ mang tên "tuyết" đó, hắn đã yêu những câu thơ được sinh ra xoay quanh từ mang tên "tuyết" đó. Hắn không hiểu chúng, nhưng chúng đã đánh thức hắn.

Buổi sáng tuyết rơi không tiếng động đó, Trịnh Hoắc Sơn chỉ làm một việc duy nhất, chính là ngâm nga bài thơ đó. Về sau, cuối cùng hắn không còn thỏa mãn với việc thưởng thức văn tự và vần điệu của bài thơ đó, cũng không giới hạn ở việc lĩnh hội khí thế bàng bạc và nhịp điệu đanh thép hữu lực của bài thơ đó, hắn khao khát đi sâu hơn vào cảnh giới của bài thơ đó, thế là hắn bắt đầu nghiên cứu phần chú thích. Trịnh Hoắc Sơn học thuộc lòng bài thơ đó không sót một chữ, bao gồm cả dấu câu. Cho đến lúc này, hắn mới nhớ ra đi tìm tác giả của bài thơ, hắn mở sách giáo khoa, trước tiên ánh mắt rơi vào phần tiêu đề, tiếp theo đó, một cái tên vang dội như sấm xuất hiện, Trịnh Hoắc Sơn bị một chùm ánh sáng chói lọi hơn nữa đóng đinh chặt vào nền gạch buồng giam, mặt xám ngoét như tro tàn.

Trịnh Hoắc Sơn không ngờ rằng, sau khi hắn đi tù, vẫn có nhiều người quan tâm đến hắn như vậy, trong này không chỉ có Uông Diệc Thích và Tiêu Trác Nhiên, mà còn có Thư Nam Thành và Uông Doãn Canh, hơn nữa sự quan tâm của hai vị cao niên này đối với hắn, lại có liên quan đến ân sư của hắn, người sống chết chưa rõ Tống Vũ Tằng. Sự giao du giữa Thư Nam Thành, Uông Doãn Canh và Tống Vũ Tằng, đã là lịch sử rồi, giống như "bốn con châu chấu" vậy, lùi lại hai mươi năm, Thư, Uông, Tống cũng là bạn học.

Sau khi thành Hoàn Tây giải phóng, Tống Vũ Tằng có một thời gian dài sống chết không rõ. Trong hai ngày Thư Vân Thư và Tiêu Trác Nhiên tổ chức hôn lễ, Thư Nam Thành cùng Uông Doãn Canh từng có một cuộc trò chuyện kín. Thư Nam Thành phân tích cho rằng, Tống Vũ Tằng rất có thể không đi theo quân Quốc dân đảng rút lui, mà đã chọn kế hoành thối lui về Giang Nam, nhưng khi Giải phóng quân đánh qua sông Trường Giang, quân Quốc dân đảng bại lui về Đài Loan, Tống Vũ Tằng nhất định sẽ quay về thành Hoàn Tây. Lúc đó Uông Doãn Canh không trả lời thẳng, chỉ mang theo vẻ mặt đầy lo lắng hỏi Thư Nam Thành, Cộng sản đã giành được thiên hạ, liệu có giết người giàu chia cho người nghèo không? Nếu giết người giàu chia cho người nghèo, những người như chúng ta sẽ phải chịu sự đối đãi như thế nào? Thư Nam Thành thề non hẹn biển trả lời, Châu viên trưởng nói, Chủ tịch Mao Trạch Đông đã nói trước rồi, Đảng Cộng sản không phải là Lý Tự Thành. Thu hẹp khoảng cách giàu nghèo có lẽ sẽ có, nhưng sẽ không làm loạn chuyện cộng sản đâu. Chúng ta đã trở thành lực lượng nương tựa của chính quyền mới. Uông Doãn Canh nói, đó là trước mắt, Đảng Cộng sản vừa mới giành được thiên hạ, cần phải thu phục lòng dân, khôi phục sản xuất. Một khi giang sơn đã ngồi vững, liệu có trở mặt không nhận người không? Thư Nam Thành nói, Đảng Cộng sản cũng là con người, như Châu viên trưởng, Bí thư Hoàng những người như thế, đều là quân tử chính trực, sao lại có chuyện trở mặt không nhận người chứ?

Uông Doãn Canh nói, xét từ góc độ cá nhân, những quan chức Đảng Cộng sản mà tôi tiếp xúc đều nho nhã lịch sự, có phong thái trí thức, nhưng chính sách của họ liệu có thay đổi không? Cái chúng ta sợ không phải là con người, mà là chế độ. Một triều đại thiên tử một triều thần, chỉ sợ thời cục thay đổi, anh và tôi khó mà lường trước được.

Thư Nam Thành cười ha hả, hào sảng nói, Phúc Đỉnh huynh, anh lại chưa từng làm chuyện gì có lỗi với Đảng Cộng sản, anh sợ cái gì? Đừng có lo chuyện bò trắng răng nhé! Uông Doãn Canh nhìn Thư Nam Thành, mấp máy môi, không nói gì.

Thư Nam Thành nói, chúng ta tuy có chút tài sản, nhưng theo cách nói của Đảng Cộng sản, thì cũng là người lao động làm bằng sức lao động của chính mình. Chúng ta không tiến hành bóc lột vơ vét, thời kỳ Quốc dân đảng thống trị không làm hổ mang hùa theo cái ác, thời kỳ kháng chiến, chúng ta dốc hết gia tài ủng hộ kháng chiến, Hoàn Tây giải phóng, chúng ta tích cực phối hợp với Giải phóng quân. Cải cách ruộng đất, giảm tô giảm tức, cũng đều dốc hết sức lực ủng hộ. Kháng Mỹ viện triều, chúng ta quyên góp tiền bạc vật chất, còn đưa con cái ra nước nhà báo quốc. Gia đình như thế này, Đảng Cộng sản tại sao phải cách mạng chúng ta chứ? Anh đừng có khéo lo chuyện bao đồng. Uông Doãn Canh nói, hoàn cảnh của tôi và anh hình như không giống nhau lắm. Cải cách ruộng đất, sáu mươi mẫu đất nhà họ Uông chúng tôi tích cóp qua bao đời, chỉ cho giữ lại hai mươi mẫu, thân phụ không thể chấp nhận được, đổ bệnh nằm liệt giường. Nghe nói tiếp theo còn phải tiến hành đăng ký tài sản, nhà cửa, gia súc, hiệu thuốc đều phải sung công phân phối lại. Thư Nam Thành nói, chuyện này tôi cũng nghe nói rồi. Chính quyền mới mà, lợi ích cá nhân có lẽ sẽ chịu một số tổn thất. Anh và tôi đều là người hiểu chuyện. Đã muốn làm chủ nghĩa xã hội, muốn xây dựng tân Trung Quốc, muốn bảo đảm tất cả mọi người đều có cuộc sống hạnh phúc, thế thì anh cần nhiều tài sản thế để làm gì? Để bọn thổ phỉ nhắm ngó anh chắc? Cho nên quan điểm của tôi là, người thức thời mới là trang tuấn kiệt, vật ngoài thân, dâng tay nhường lại cũng được.

Uông Doãn Canh kinh ngạc nhìn Thư Nam Thành, hồi lâu mới nói, Hồng Nho huynh, anh nói thật với tôi đi, anh có phải là người Đảng Cộng sản không? Thư Nam Thành ngẩn người, lập tức cười ha hả nói, Phúc Đỉnh huynh, anh đùa cái gì thế? Anh nhìn tôi giống người Đảng Cộng sản lắm à? Thiên hạ là thiên hạ của Đảng Cộng sản, chính quyền là chính quyền của Đảng Cộng sản, càn khôn thanh lãng, một mảnh sắc đỏ, tôi nếu là người Đảng Cộng sản, tôi việc gì phải giấu giếm? Thế thì tôi đã sớm nói với anh rồi. Bằng không, con cái chúng ta ngược lại rất có khả năng trở thành người Đảng Cộng sản. Uông Doãn Canh nói, thế theo anh thấy, Diệc Thích có thể trở thành người Đảng Cộng sản không? Thư Nam Thành nói, đương nhiên là có thể. Đứa trẻ Diệc Thích này, thông minh kín đáo, làm việc điềm tĩnh, làm bác sĩ trong bệnh viện của Giải phóng quân, chăm chỉ tận tụy, nghiệp vụ tinh thông, rất được khen ngợi. Nó là một thanh niên có thể bắt kịp sự tiến bộ của thời đại, điểm này tôi sẽ không nhìn lầm đâu. Anh có phải rất hy vọng có một người con trai tham gia Đảng Cộng sản, để làm một vị thần hộ mệnh cho gia môn không? Uông Doãn Canh thật thà nói, tôi ngược lại thực sự có ý nghĩ này, bằng không tôi đã không đồng ý cho nó đi Triều Tiên đánh trận. Chuyện này, vẫn luôn giấu ông nội nó, chúng tôi chỉ nói với lão nhân gia là Diệc Thích đến Thượng Hải cầu học rồi. Thêm nữa, Diệc Thích có cái bối cảnh gia đình thế này, nếu nó được Đảng Cộng sản chấp nhận, thì cũng chứng tỏ những gia đình như chúng ta được Đảng Cộng sản chấp nhận. Như vậy, chúng ta cũng yên tâm hơn phần nào. Chỉ tội cho đứa nhỏ, tính cách nó hướng nội, tuy từ sớm đã một mình ra ngoài cầu học, tóm lại cũng không chịu quá nhiều khổ cực. Lần đi này, khói lửa chiến tranh đạn pháo ngập trời, thật không biết là cái cảnh tượng gì? Mỗi lần nhớ đến, lòng rối như tơ vò. Nhưng tôi lại không thể chặn đường đi của nó, có lẽ tôi vừa chặn một cái, liền hủy hoại tiền đồ của nó rồi.

Thư Nam Thành hút tẩu thuốc, nói, Phúc Đỉnh, anh nghĩ nhiều quá rồi. Bệnh nào cha mẹ nấy, tôi há lại chẳng phải thế này sao? Mỗi lần nghĩ đến đứa lớn đứa ba sắp sửa ra chiến trường Triều Tiên, xứ người đất khách, băng sơn tuyết địa, đạn pháo ngập trời, trong lòng tôi đây cũng chẳng dễ chịu gì. Nhưng biết làm sao đây? Hưng vong quốc gia, thất phu có trách, anh không đi tôi không đi, mọi người đều không đi, chẳng lẽ lại để người Mỹ đánh vào Trung Quốc sao? Chúng ta vẫn phải nhìn đại cục, nuốt hận vào trong lòng. Lên đường ngay trước mắt, chúng ta làm bề trên, trước mặt chúng không thể xị mặt ra, không thể để chúng mang theo tâm sự ra trận. Uông Doãn Canh nói, điều này tự nhiên tôi hiểu. Thư Nam Thành hỏi, anh có biết tung tích của Vũ Tằng không? Uông Doãn Canh phản hỏi, anh có phải nghe ngóng được gì không? Thư Nam Thành nói, hơn một năm biệt vô âm tín, nhưng tôi vẫn luôn cảm thấy anh ấy chưa rời khỏi Hoàn Tây. Uông Doãn Canh nói, anh nghĩ vậy, có dấu hiệu gì không? Thư Nam Thành nói, ngày trước khi thành Hoàn Tây giải phóng, anh ấy đến tìm tôi, để lại một chiếc va li. Lúc đó tôi hỏi anh ấy là rút hay ở lại, tôi nghe rõ ràng anh ấy nói, tôi đương nhiên sẽ không đi Giang Nam, nhưng tôi cũng không thể làm tù binh của Giải phóng quân. Lúc đó tôi biết hiệu trưởng trường sư phạm Hoàng Nham là người phụ trách ngầm của Đảng Cộng sản, bởi vì Hoàng từng ám chỉ giới công thương chúng ta phải phát động phong trào bảo vệ thành, đề phòng Quốc dân đảng chó cùng dứt giậu quậy phá phá hoại. Tôi khuyên Vũ Tằng quy thuận Giải phóng quân, tôi có thể làm mối nối cho anh ấy. Lúc ấy anh ấy rất sầu muộn, nói một câu, tôi không đi, nhưng cũng không thể ở lại. Câu nói này rất đáng suy ngẫm đấy! Không đi, không ở lại, thế anh ấy đi đâu, chẳng lẽ mọc cánh bay qua tường độn thổ chắc?

Uông Doãn Canh không nói gì, vén áo bào lên, mò ra một bức thư nhà nhàu nhĩ, đưa cho Thư Nam Thành. Thư Nam Thành hoài nghi nhận lấy liếc nhìn, sắc mặt đại biến, ép sát nhìn Uông Doãn Canh nói, cứ nói anh ấy thực sự không đi ư? Uông Doãn Canh nói, tôi cũng không dám chắc. Bức thư này là mẹ của Diệc Thích nhặt được trong sân. Anh nhìn thời gian đề bút đi, đã được một tháng rồi. Thư Nam Thành nhìn bức thư nói, anh ấy nói "bốn con châu chấu" ở Trường Y khoa Giang Hoài, ba người đã quay đầu hướng thiện, điều này chứng tỏ anh ấy biết tình hình của Diệc Thích bọn họ. Người còn lại là Trịnh Hoắc Sơn, có thiên phú rất cao trong lĩnh vực y học, nhân tài học thuật, nay lại sa chân vào vòng lao lý, thật sự đáng tiếc, gửi gắm chúng ta lợi dụng địa vị xã hội và quan hệ với các quan chức Đảng Cộng sản, quan tâm chiếu cố Trịnh Hoắc Sơn. Điều này lại chứng tỏ anh ấy nắm rõ tình hình gần đây. Xem ra anh ấy thực sự không đi. Uông Doãn Canh nói, tôi cũng nghĩ vậy. Anh ấy nói Trịnh Hoắc Sơn vốn không phải người trong chính trị, hy vọng chúng ta có thể khuyên nhủ cậu ta nhìn rõ hình thế, quy thuận chính quyền mới, làm một vị bác sĩ mang lại phúc lợi cho bách tính. Tôi đoán, chuyện này chỉ có anh mới ra mặt được thôi.

Cơ hội là do con gái út nhà họ Thư là Thư Hiểu Tễ tạo ra. Thư Hiểu Tễ khoảng thời gian này bận đến mức bù đầu bù cổ. Hòn ngọc quý trên tay của gia đình đại phú này, từ nhỏ đã được cưng chiều hết mực, nhưng lại không hề nuôi dưỡng ra cái thói kiều diễm, yếu ớt gió thổi gục, mà có tính độc lập rất mạnh, trong tính cách cũng vô cùng gai góc. Bốn chị em nhà họ Thư, chị hai Thư Vân Triển và chị ba Thư Vân Thư là sinh đôi, tính cách cũng có điểm tương đồng, Thư Vân Triển hình như hướng nội hơn một chút, so với tư thế công tác của Thư Vân Thư, cô ấy tỏ ra có phần siêu thoát, không mấy tham gia hoạt động xã hội. Chị cả Thư Vũ Phỉ và cô út Thư Hiểu Tễ tính cách có điểm tương đồng, đều thuộc tuýp nhiệt tình, có điều sự nhiệt tình của chị cả chủ yếu thể hiện trong sinh hoạt, mà sự nhiệt tình của cô út thì chủ yếu thể hiện trong các hoạt động xã hội.

Từ chiến trường Triều Tiên trở về, cô thiếu nữ tuổi hoa niên này cảm thấy linh hồn đã trải qua một lần gột rửa, quên ăn quên ngủ lao vào công tác chi viện tiền tuyến — tham gia các hoạt động quyên góp khác nhau, đến bệnh viện hậu phương phỏng vấn anh hùng, tổ chức các tiết mục văn nghệ, ngâm thơ "Ai là người đáng yêu nhất" và "Ba ngàn dặm giang sơn", bận rộn đến mức đầu tắt mặt tối. Cô không chỉ là phóng viên của tờ "Tân báo Hoàn Tây", mà còn là ủy viên hội hiệp thương quyên góp kháng Mỹ viện triều Hoàn Tây. Người cha Thư Nam Thành rất ủng hộ công việc của cô, các hoạt động quyên góp của cô phần lớn đều bắt đầu từ chính ngôi nhà của mình. Cho đến một hôm, người cha nghiêm túc giao cho cô một nhiệm vụ, cô mới trở mặt với cha. Người cha bảo cô lợi dụng thân phận phóng viên, phỏng vấn Trịnh Hoắc Sơn đang ngồi tù, đồng thời nhân cơ hội mang cho Trịnh Hoắc Sơn chút đồ. Cô con gái nhỏ nói, ồ, cái tên phản động đó, lại có không ít người quan tâm đến hắn cơ à. Con ở Triều Tiên, Uông Diệc Thích cũng nhờ con chiếu cố hắn. Con mới không làm cái chuyện thân làm người đau kẻ thù đó đâu.

Thư Nam Thành nói, người ta là người có học thức, không phải phản động. Thư Hiểu Tễ nói, không phải phản động sao hắn không chịu cải tạo cho tốt? Không phải phản động sao lại nhốt hắn vào ngục? Nhà họ Thư chúng ta là tư bản đỏ, con là đoàn viên thanh niên cộng sản, thấy xấu hổ khi dây dưa với tội phạm. Thư Nam Thành nói, con là đoàn viên thanh niên cộng sản, cha còn là đảng viên cộng sản đây này. Giúp đỡ cải tạo những người có thể đoàn kết có thể phục vụ nhân dân, là trách nhiệm của những người cộng sản chúng ta. Thư Hiểu Tễ nghiêng đầu nhìn cha, cười quái dị hỏi, cha ơi, cha lừa con đúng không, từ lúc nào mà cha lại thành đảng viên cộng sản thế? Thư Nam Thành cười gian xảo nói, cha là đảng viên cộng sản hoạt động ngầm đấy. Thư Hiểu Tễ nói, không tin. Đảng viên cộng sản hoạt động ngầm sau khi giải phóng đều chuyển lên mặt đất rồi, sao con chưa từng thấy cha tham gia hoạt động của Đảng thế? Thư Nam Thành nói, cái này thì con không biết rồi, cha là đảng viên ngoại vi của Đảng Cộng sản, để tiện triển khai công tác trong giới công thương, Bí thư Hoàng Nham và Châu Hướng Chân phu viên trưởng đã chỉ thị cha tạm thời không bộc lộ thân phận đảng viên cộng sản. Thư Hiểu Tễ ngạc nhiên vui mừng nói, thật á, thế cha con mình là đồng chí rồi. Sau này con cứ gọi cha là đồng chí Thư Nam Thành nhé. Thư Nam Thành cười ha ha nói, thế không được đâu, thân phận của cha vẫn chưa bộc lộ cơ mà. Cha hỏi con nhé, đoàn viên thanh niên cộng sản chấp nhận sự lãnh đạo của đảng viên cộng sản, đây là sự thật phải không? Thư Hiểu Tễ nói, là sự thật, nhưng con chứng minh thế nào được cha là đảng viên cộng sản thật? Thư Nam Thành nói, con có thể đi hỏi Châu viên trưởng mà, ông ấy nhất định sẽ nói cho con biết sự thật. Thư Hiểu Tễ nói, thế không được, tổ chức đã chỉ thị cha không bộc lộ thân phận, con mà đi hỏi Châu viên trưởng, chẳng phải là phá hoại quy củ tổ chức sao? Thư Nam Thành nói, xem ra con rất hiểu quy củ của Đảng Cộng sản chúng ta đấy chứ. Vậy thì, chấp nhận sự lãnh đạo của cha cũng là quy củ. Con làm theo lời cha nói, đi phỏng vấn Trịnh Hoắc Sơn một chuyến, tuyên truyền cho anh ta các chính sách có liên quan của Đảng, giới thiệu những kiến thức sở thị của con trên chiến trường Triều Tiên, khuyên anh ta quay đầu là bờ, cải tạo cho tốt, tranh thủ được khoan hồng xử lý, đây chẳng phải là công việc có ích cho Đảng sao?

Thư Hiểu Tễ nói, cha ơi, sao cha lại quan tâm đến cái đống phân chó đó thế? Thư Nam Thành nói, châu chấu trên một sợi dây thừng đấy, cha không muốn nhìn thấy bọn họ mỗi người một ngả. Thư Hiểu Tễ tuy không mấy nguyện ý, nhưng cuối cùng vẫn đồng ý đi phỏng vấn Trịnh Hoắc Sơn. Cùng đi đến Nông trường lao cải Tam Thập Lý Phô với Thư Hiểu Tễ là chị hai Thư Vân Triển. Tình trạng của phạm nhân lao cải Trịnh Hoắc Sơn rất tệ, đầu bù tóc rối, biểu cảm vô cùng kỳ lạ. Lúc từ trong buồng giam bước đi về phía phòng thăm gặp, hình như còn hơi thọt, biểu cảm cũng là một bộ dạng heo chết không sợ nước sôi. Cho đến tận khi nhìn thấy chị em nhà họ Thư, hai mắt mới bỗng nhiên phát sáng, hơn nữa ánh mắt đó giống như loài sói, hung ác và ánh lên sắc xanh lục. Thư Hiểu Tễ nói, này, anh bạn, nhìn cái gì thế, ngồi xuống nói chuyện đi. Trịnh Hoắc Sơn không hề ngồi xuống, mà đảo ánh mắt sói nhìn về phía này. Thư Hiểu Tễ sau đó mới hiểu ra, Trịnh Hoắc Sơn vốn không phải đang nhìn cô, mà là trân trân, không kiêng nể gì mà nhìn chị hai Thư Vân Triển. Thư Hiểu Tễ nói, anh bạn, ngựa quen đường cũ nhỉ! Ngồi xuống đi, chúng ta sắp bàn công việc rồi đấy.

Trịnh Hoắc Sơn liếc xéo cô một cái nói, ai bảo các người tới? Thư Hiểu Tễ nói, tổ chức. Anh biết không, tổ chức. Anh có thể tự đoạn tuyệt với tổ chức, nhưng tổ chức vẫn dựa trên phương châm trị bệnh cứu người, trừng trị kẻ gian để răn đe người sau, muốn cứu vớt cái tên thanh niên lầm đường lạc lối là anh đấy. Trịnh Hoắc Sơn nói, tôi không phải thanh niên lầm đường lạc lối, không cần cô cứu vớt, cô cút đi. Thư Hiểu Tễ nói, nếu không phải nể mặt đồng chí Thư Nam Thành, tôi mới thèm quan tâm đến cái đống phân chó nhà anh. Ánh mắt Trịnh Hoắc Sơn lại sáng lên một chút, không lên tiếng nữa. Thư Vân Triển nói, út ơi, em đừng có cay nghiệt thế, em phải thông cảm cho hoàn cảnh của người ta chứ. Trịnh Hoắc Sơn toét miệng cười, nhìn Thư Vân Triển nói, người phụ nữ tốt! Thư Hiểu Tễ trừng mắt nhìn Trịnh Hoắc Sơn hỏi, anh nói cái gì? Trịnh Hoắc Sơn nói, tôi không nói cô, tôi nói cô ấy. Cô không đủ tư cách. Thư Hiểu Tễ suýt chút nữa lại phát tác, bị Thư Vân Triển ngăn lại. Thư Vân Triển nói, cậu ta bị giam gần một năm trời rồi, cách biệt với thế giới bên ngoài, cậu ta muốn nói gì thì cứ để cậu ta nói đi.

Trịnh Hoắc Sơn lần này không nói gì, giơ ngón cái về phía Thư Vân Triển.

Thấy Trịnh Hoắc Sơn đã yên tĩnh lại, Thư Hiểu Tễ mới hắng giọng, bắt đầu công tác giáo dục. Thư Hiểu Tễ trước tiên miêu tả tình hình chiến trường Triều Tiên cho Trịnh Hoắc Sơn nghe, đặc biệt tô vẽ biểu hiện xuất sắc của Tiêu Trác Nhiên, Uông Diệc Thích và những người khác, còn trưng tờ báo đó ra cho Trịnh Hoắc Sơn xem. Trịnh Hoắc Sơn hoàn toàn không thèm nghe cô nói, bảo rằng, nhà họ Thư các người, chỉ có hai người tốt, ngoài thế thúc ra, còn có Thư Vân Triển. Thư Hiểu Tễ nói, đồ phân chó nhà anh, nhà họ Thư chúng tôi ai cũng là người tốt cả. Trịnh Hoắc Sơn nói, ít nhất thì cô không phải. Thư Hiểu Tễ xóc xóc tờ báo trong tay nói, Trịnh Hoắc Sơn, anh nhìn cho rõ vào, thuyền chìm bên cạnh nghìn cánh buồm qua, cây bệnh trước ngọn vạn cây xuân. Cùng là bác sĩ Quốc dân đảng, cùng là học sinh, nhưng biểu hiện lại hoàn toàn khác biệt. Chính sách của Đảng chúng ta là, xuất thân không do mình, con đường có thể lựa chọn. Đã lựa chọn con đường cải tạo nghiêm túc phục vụ nhân dân, thì đó chính là đại lộ thênh thang, tiền đồ vô lượng, đại hữu khả vi. Lựa chọn kháng cự phá hoại, thì chính là con đường cụt phải chết. Trịnh Hoắc Sơn nói, tôi không kháng cự phá hoại, là người khác kháng cự phá hoại tôi. Tôi yêu cầu gia nhập Đảng Cộng sản Trung Quốc. Thư Hiểu Tễ giật mình, hoảng hốt đứng phắt dậy, nhìn Trịnh Hoắc Sơn, giống như đang nhìn một con quỷ sống, hỏi rằng, anh nói gì cơ, anh nói lại câu vừa rồi xem nào. Trịnh Hoắc Sơn nói, tôi yêu cầu gia nhập Đảng Cộng sản Trung Quốc.

Thư Hiểu Tễ phịch một tiếng ngồi thụp xuống, quay đầu nhìn Thư Vân Triển nói, chị hai, người này có phải phát điên rồi không, có bệnh à, chị sờ đầu cậu ta xem có đang sốt không? Thư Vân Triển nói, kiên nhẫn một chút, nghe cậu ta nói hết đã. Trịnh Hoắc Sơn, cậu nói đi, cậu nghĩ thế nào vậy? Trịnh Hoắc Sơn nói, không có gì để nói cả, tôi chính là muốn gia nhập Đảng Cộng sản. Thư Hiểu Tễ nói, kẻ ngốc nói chuyện mơ hồ, đúng là hoang đường thiên tài. Anh hiện tại là tội phạm của Đảng Cộng sản, anh ngay cả tự do thân thể tối thiểu còn không có, không có quyền công dân, mà anh còn muốn vào đảng? Em mới là đoàn viên thanh niên cộng sản đây này! Trịnh Hoắc Sơn nói, tôi không giống cô. Tôi có thể phục vụ nhân dân, cô thì không. Thư Vân Triển nói, Trịnh Hoắc Sơn, cậu muốn vào đảng, được thôi, tôi hỏi cậu, cậu có ủng hộ chính quyền mới không? Có ủng hộ nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa không? Trịnh Hoắc Sơn không trả lời ngay, ngẩng đầu lên, điều hòa hơi thở một lúc mới nói, tôi ủng hộ nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, đây là một chế độ quốc gia thực sự phù hợp với yêu cầu của đại đa số nhân khẩu trong dân số Trung Quốc, bởi vì: thứ nhất, nó đã đạt được và có khả năng đạt được sự đồng ý của hàng triệu công nhân công nghiệp, hàng chục triệu thợ thủ công và nông dân làm thuê; thứ hai, cũng đã đạt được và có khả năng đạt được sự đồng ý của giai cấp nông dân chiếm tám mươi phần trăm dân số Trung Quốc, tức là chiếm ba trăm sáu mươi triệu trong số bốn trăm năm mươi triệu dân; tiếp theo nữa, cũng đã đạt được và có khả năng đạt được sự đồng ý của tiểu tư sản thành thị rộng rãi, tư sản dân tộc, thân sĩ khai minh và các thành phần yêu nước khác...

Thư Hiểu Tễ trợn mắt há mồm, đưa mắt nhìn nhau với Thư Vân Triển. Thư Hiểu Tễ nói, chị hai, chúng ta đang ở đâu thế này?

Thư Vân Triển nói, chúng ta đang ở nông trường lao cải Tam Thập Lý Phô. Thư Hiểu Tễ nói, chúng ta đang nằm mơ phải không? Thư Vân Triển nói, chị cũng mơ hồ rồi, cứ như đang mơ vậy. Thư Hiểu Tễ nói, người đứng trước mặt chúng ta là ai vậy? Trịnh Hoắc Sơn cướp lời đáp, là Trịnh Hoắc Sơn yêu chính quyền mới, yêu Đảng Cộng sản. Đồng chí Trịnh Hoắc Sơn đang học tập bài "Bàn về chính phủ liên hợp" của Chủ tịch Mao. Thư Hiểu Tễ nói, rốt cuộc đã xảy ra chuyện gì thế này? Trịnh Hoắc Sơn nói, lập tức hạ lệnh toàn quân hạ vũ khí, đình chỉ kháng cự, bản quân có thể bảo đảm an toàn tính mạng cho các vị cao cấp tướng lĩnh và toàn thể quan binh. Chỉ có như vậy, mới là con đường sống duy nhất của các vị. Các vị hãy suy nghĩ cho kỹ đi! Nếu các vị cảm thấy như thế này tốt, thì cứ làm thế này. Nếu các vị còn muốn đánh thử một trận, vậy thì đánh thêm trận nữa, suy cho cùng thì các vị cũng sẽ bị giải quyết thôi. Thư Hiểu Tễ nói, chị hai, em thấy chúng ta vẫn nên rời đi thì hơn, người này thần kinh có vấn đề rồi, hết thuốc chữa rồi. Thư Vân Triển đăm đăm nhìn Trịnh Hoắc Sơn nói, để cậu ta nói tiếp.

Trịnh Hoắc Sơn nói, ai là kẻ thù của chúng ta, ai là bạn của chúng ta, đây là vấn đề số một của cách mạng. Mọi đấu tranh cách mạng trước kia ở Trung Quốc hiệu quả rất ít, nguyên nhân cơ bản của nó chính là không thể đoàn kết những người bạn thực sự, để tấn công kẻ thù thực sự. Thư Vân Triển nói, chờ một chút, Trịnh Hoắc Sơn, những lời cậu vừa nói là nghe được từ đâu thế, là tự cậu nghĩ ra à? Trịnh Hoắc Sơn nói, đây là điều lãnh tụ vĩ đại Chủ tịch Mao đã giáo dục chúng ta. Thư Vân Triển càng thêm kinh ngạc, lại hỏi, ở trong buồng giam mà cậu còn có thể đọc sách của Chủ tịch Mao cơ à? Trịnh Hoắc Sơn nói, Độc lập hàn thu, Tương giang bắc khứ, Quất tử châu đầu. Khán vạn sơn hồng biến, tầng lâm tận nhiễm. Thư Vân Triển nói, Trịnh Hoắc Sơn, cậu nói cho tôi biết, thần kinh cậu không hề bị loạn chứ.

Trịnh Hoắc Sơn nói, tôi đương nhiên thần kinh không bị loạn. Tôi là bác sĩ, tôi hiểu rõ hơn cô. Thư Vân Triển nói, thế cậu nói cho tôi biết, rốt cuộc chuyện này là thế nào. Trịnh Hoắc Sơn nói, tôi có thể nói cho cô, nhưng tôi không muốn nói với cô ta, cô bảo cô ta cút đi, tôi sẽ nói chuyện đàng hoàng với cô. Thư Vân Triển giận rồi, sầm mặt nói, Trịnh Hoắc Sơn, chúng tôi có lòng tốt đến thăm cậu, sao cậu lại giễu cợt chúng tôi? Cậu bảo một cô gái cút đi, cậu quá vô giáo dục, quá mất lịch sự rồi. Trịnh Hoắc Sơn nói, cô ta không phải đến thăm tôi, cô ta đến để mắng mỏ tôi. Tôi không phải tội phạm. Thư Hiểu Tễ nói, đồ phân chó, tôi thề, tôi mà còn gặp lại anh lần nữa, tôi sẽ thắt cổ tự tử! Nói xong, cô ta tức tốc thu dọn bút và giấy trên bàn làm việc, thở hồng hộc, sập cửa bỏ đi. Thư Vân Triển đuổi theo ở phía sau gọi, Thư Hiểu Tễ đầu cũng không ngoảnh lại nói, cái tên phân chó đó yêu chị rồi, đem chị ra thành Thư Vân Thư mất rồi, chị đi đi, ở lại nghe hắn lảm nhảm một mình xem cái tên phân chó đó rốt cuộc là bị hỏng ở chỗ nào. Thư Vân Triển lại đuổi theo thêm hai bước, Thư Hiểu Tễ nói, em đợi chị ở Diêu Cương Chủy. Thư Vân Triển đứng tại chỗ xoay tròn mấy vòng, nhìn đồ đạc mang cho Trịnh Hoắc Sơn vẫn còn trong tay, đành phải một mình quay lại phòng thăm gặp.

Trịnh Hoắc Sơn hiện tại đã bước vào một cảnh giới kỳ diệu. Kể từ lần cán bộ quản giáo phát cho mọi người một cuốn sách giáo khoa, hắn đọc được bài "Sơn viên xuân·Tuyết" của Mao Tự Đông từ trong đó, hắn cảm thấy như vừa trải qua một giấc mộng lớn. Đó là lần đầu tiên trong đời hắn thực sự thành kính xuất phát từ đáy lòng khâm phục một người. Chỉ có ngần ấy chữ Hán, qua bàn tay của người được gọi là lãnh tụ vĩ đại ông Mao Tế Đông, mà lại được kết hợp thành một thể tràn đầy tính năng động, tràn đầy vần điệu, tràn đầy nhiệt tình, tràn đầy sức mạnh. Trong quá trình ngâm nga hết lần này đến lần khác, hắn cảm thấy bản thân như thể đã uống thuốc kích thích, toàn thân thư thái. Thậm chí hắn còn nảy sinh linh cảm ngay trong khoảnh khắc đó, một bài thơ hay, không chỉ có vẻ đẹp vần điệu, vẻ đẹp hình ảnh, vẻ đẹp kiến trúc, mà thậm chí còn có vẻ đẹp y học, thậm chí có thể chữa bệnh.

Trịnh Hoắc Sơn trước thời kỳ "Cách mạng Văn hóa" cũng có một phát minh, đó là lợi dụng các tác phẩm văn học hay để chữa bệnh. Khi làm bác sĩ chân đất ở "Trường cán bộ 5 tháng 7" ở Tam Thập Lý Phô, ngoài "một cây kim bạc một cọng cỏ" ra, trong hộp y dược của hắn, còn đựng cả "Ngữ lục Chủ tịch Mao", "Tuyển đọc tác phẩm Mao Trạch Đông" bản loại A và bản loại B. Sau khi vọng văn vấn thiết và kê đơn lấy thuốc, chỉ cần điều kiện cho phép, hắn thường hay ngâm cho bệnh nhân nghe một bài thơ từ của Chủ tịch Mao, hoặc là một bài văn nào đó của Chủ tịch Mao mà hắn cho là có lợi cho tâm trạng của bệnh nhân. Trịnh Hoắc Sơn làm như vậy hoàn toàn khác biệt về bản chất so với hành vi bầy đàn phi lý sau này như múa điệu trung thành, hô vạn tuế hô vang trời đất hay đánh trống khèn chiêng nghênh đón "chỉ thị mới nhất". Sự sùng bái của hắn đối với Chủ tịch Mao là xuất phát từ trong nội tâm, không bị bất kỳ sự vụ lợi nào chi phối, mà bước vào lĩnh vực này từ cánh cửa thẩm mỹ nghệ thuật và khai sáng triết học. Cho đến sau này khi toàn dân tộc dấy lên phong trào sùng bái Mao Trạch Đông oanh liệt, sự sáng tạo độc đáo của hắn bị nhấn chìm, hắn mới bắt đầu hoài nghi bản thân quả thực đã tẩu hỏa nhập nhập ma — chuyện này xin nói sau.

Vào mùa đông, sau khi lần đầu tiên đọc được thơ từ của Mao Trạch Đông, hắn lại năm lần bảy lượt nộp đơn xin mượn sách của Mao Trạch Đông với cán bộ quản giáo. Cán bộ quản giáo rất kỳ lạ, thậm chí còn lo lắng hắn có hành vi báng bổ độc ác đối với tác phẩm của lãnh tụ vĩ đại. Sau đó họ phát hiện ra, phàm là tài liệu học tập cho Trịnh Hoắc Sơn mượn, không chỉ không hề bị hư hỏng chút nào, mà còn được bảo quản tốt hơn của người khác rất nhiều. Sau này vào thập niên 60 70 có một câu nói lưu hành, "học tập tác phẩm Chủ tịch Mao một cách đói khát", câu nói này dùng trên người người khác phần lớn là phóng đại, nhưng dùng nó để miêu tả tinh thần học tập của Trịnh Hoắc Sơn trong thập niên 50 60 thì không còn gì thích hợp hơn. Bất kể điều kiện có gian khổ thế nào, trong buồng giam giam giữ Trịnh Hoắc Sơn lúc nào cũng có một chậu nước sạch sẽ, mỗi ngày lao động trở về, Trịnh Hoắc Sơn luôn rửa tay trước tiên, sau đó cung kính trải tác phẩm của Mao Trạch Đông ra, hoặc là thơ từ, hoặc là tuyển tập, hoặc là ngữ lục, từng chữ từng câu, cực kỳ tỉ mỉ, tựa như mưa móc gió xuân, từng chút một, từng sợi từng tơ, đi vào tâm điền. Mỗi khi đến lúc này, trong lòng hắn vô cùng sạch sẽ, không vẩn một hạt bụi, siêu phàm thoát tục, giống như đang tụng đọc "Kinh Thánh".

Hắn cảm thấy người này quá vĩ đại, người này nhìn thấu mọi chuyện trên cõi đời này, quốc kế dân sinh, đánh trận viết thơ, công nghiệp nông nghiệp, mặc áo ăn cơm đi lại, tất cả đều đứng ở cao điểm nhìn xuống, phân thổ đương niên vạn hộ hầu, vĩ đại thay tráng lệ thay! Chính từ trên người ông Mao Trạch Đông, hắn bắt đầu hiểu về Đảng Cộng sản, Đảng Cộng sản có một vị lãnh tụ như thế này, thế thì còn có chuyện gì làm không tốt nữa chứ? Cũng chính từ trên người con người này, hắn bắt đầu có cái nhìn khác đối với chính quyền mới, tân Trung Quốc. Hắn tin vào lời của vị vĩ nhân này: "Nhân dân Trung Quốc sẽ nhìn thấy, vận mệnh của Trung Quốc một khi nằm trong tay của chính nhân dân, Trung Quốc sẽ giống như mặt trời mọc ở phương Đông, dùng ánh sáng huy hoàng của chính mình chiếu rọi khắp đại địa, nhanh chóng quét sạch bùn nhơ nước đọng do chính quyền phản động để lại, chữa lành vết thương chiến tranh, xây dựng nên một nước cộng hòa nhân dân chân chính hùng mạnh hoàn toàn mới." Từ trong bài viết "Phân tích các giai cấp trong xã hội Trung Quốc", hắn đã hiểu rõ bản thân mình là ai, bản thân vốn dĩ là một thành viên của giai cấp tiểu tư sản, xuất thân từ gia đình tiểu thương, nhưng sau đó lại tham gia quân Quốc dân đảng, liền trở thành người phản động. Nhận thức được điểm này, hắn bắt đầu cải tạo, hắn thậm chí từng học qua cuốn "Về việc chỉnh đốn những tư tưởng sai lầm trong Đảng".

Trong số các tác phẩm của Mao Trạch Đông mà Trịnh Hoắc Sơn nghiên cứu, khiến hắn tâm phục khẩu phục nhất vẫn là "Mâu thuẫn luận" và "Thực tiễn luận". Những luận thuật của Mao Trạch Đông về hai loại thế giới quan, tính phổ biến và tính đặc thù của mâu thuẫn cũng như mâu thuẫn chủ yếu và mâu thuẫn thứ yếu, đặc biệt là học thuyết về phép biện chứng, học thuyết về việc chia một thành hai, luận thuyết về nguyên nhân bên trong có thể chuyển hóa thành nguyên nhân bên ngoài, nguyên nhân bên ngoài cũng có thể chuyển hóa thành nguyên nhân bên trong, chuyện tốt có thể biến thành chuyện xấu, chuyện xấu có thể biến thành chuyện tốt, đã khiến Trịnh Hoắc Sơn cảm thấy được điểm xuyết thông suốt, vỡ lẽ hoàn toàn. Khi đêm khu hồi tưởng lại những trải nghiệm trong hơn một năm qua, sự hiểu biết của hắn đối với phép biện chứng lại càng thấu đáo hơn. Nghĩ lại lúc ban đầu hắn mang thái độ mơ hồ đối với việc Uông Diệc Thích động viên anh ta khởi nghĩa, cuối cùng dẫn đến việc anh ta bị bắt làm tù binh, tiếp theo lại dẫn đến việc anh ta thân hãm vòng lao lý với tư cách là tội phạm kép lịch sử và hiện hành, điều này thoạt nhìn là chuyện xấu. Thế nhưng, nếu không có trải nghiệm này, anh ta làm sao có cơ hội tự kiểm điểm, làm sao có cơ hội đọc được tác phẩm của Chủ tịch Mao, cho dù có cơ hội này, sao lại có cảm giác khắc cốt ghi tâm và sự lĩnh hội thông suốt như vậy được chứ?

Trong lòng đã có sự theo đuổi, những ngày tháng của Trịnh Hoắc Sơn liền không còn khó chịu đến thế. Giờ đây hắn sẽ không vì cái nhà vệ sinh trong ngục bẩn thỉu không thể đặt chân xuống mà cãi nhau to với cán bộ quản giáo nữa. Nhà vệ sinh bẩn không sao, anh ta có thể khắc phục, còn có thể tự tay dọn dẹp. Hắn tận dụng thời gian nghỉ giữa giờ lao động, chủ động quét dọn nhà vệ sinh. Hắn sẽ không vì cơm nước quá ít mỡ mà làm loạn ở nhà bếp nữa. Cơm nước quá kém, là vì thiếu vật tư, anh ta chủ động đề xuất với cán bộ quản giáo, nên tăng cường chăn nuôi lợn dê, một phần dùng để cải thiện sinh hoạt trong ngục, một phần cung cấp cho các cơ quan đảng chính Hoàn Tây. Sau đó chiến trường Triều Tiên truyền đến tin báo, chí nguyện quân ăn không no, Trịnh Hoắc Sơn dứt khoát đề xuất, mở xưởng thực phẩm, xưởng đồ hộp trong ngục, làm thành phẩm từ thành quả lao động của các lao cải, vận chuyển sang Triều Tiên. Trịnh Hoắc Sơn không chỉ tích cực đưa ra kiến nghị, mà còn không ngại khổ nhọc gánh vác rất nhiều lao động nghĩa vụ.

Trịnh Hoắc Sơn khi làm những việc này, vốn không nghĩ tới việc làm thay đổi vận mệnh của mình, cho nên lao động của anh ta là hết lòng hết dạ, không hề do dự nhìn trước ngó sau.

Các cán bộ quản giáo và lãnh đạo của Nông trường lao cải Tam Thập Lý Phô kinh ngạc trước sự thay đổi không rõ nguyên do bão táp đột ngột của Trịnh Hoắc Sơn, thiếu sự chuẩn bị về tư tưởng. Sau đó qua điều tra, phát hiện tên này vậy mà lại viết mấy cuốn tâm sự học tập tác phẩm Chủ tịch Mao, từng chữ từng câu, vô cùng chân thật. Làm cách mạng từ tận sâu thẳm linh hồn, không nể nang bản thân chút nào, mổ xẻ bản chất bóc lột của gia đình mình, quan niệm hủ bại đứng trên người khác của cá nhân, nhận thức mơ hồ về chính quyền mới và Đảng Cộng sản hồi đầu giải phóng, sự thật tội phạm phá hoại chính quyền mới phát biểu lời sàm ngôn tung tin đồn, không có cái nào là không được ghi chép rõ ràng rành mạch. Các lãnh đạo của Nông trường lao cải Tam Thập Lý Phô đã bị cảm động. Nói thật lòng, họ đơ phải thừa nhận, sự triệt để cách mạng của tên lao cải này, tinh thần quang minh lỗi lạc không chút do dự, dũng khí vạch trần tận gốc rễ những động cơ đen tối ở tận sâu thẳm linh hồn, là điều mà rất nhiều người trong số họ không có được. Người cách mạng chân chính là người không hề sợ hãi. Câu này là ai nói? Không biết. Thế nhưng vào đầu những năm 50, lãnh đạo Nông trường lao cải Tam Thập Lý Phô chính là đánh giá phạm nhân lao cải số 79 Trịnh Hoắc Sơn như vậy đấy.

Kể từ sau chuyến thăm ghé của hai chị em nhà họ Thư, trong tay Trịnh Hoắc Sơn ngoài việc học tập tác phẩm của Chủ tịch Mao ra, lại có thêm một loại tài liệu đọc khác, đó là cuốn "Kinh lạc thám vi" mà Thư Vân Triển ngầm đưa cho anh ta. Trịnh Hoắc Sơn vốn bài xích Đông y, anh ta từng có một thời gian cho rằng Đông y là giả thần giả quỷ bịp bợm làm vẻ ta đây, nhưng vì cuốn sách này được chuyển qua từ tay Thư Vân Triển, cảm giác liền khác hẳn. Anh ta không quan tâm đến nội dung của sách, anh ta quan tâm là hơi thở mà Thư Vân Triển lưu lại trong sách. Anh ta quá khao khát phụ nữ, cho dù bị giam trong ngục, cũng không ngăn nổi việc anh ta tơ tưởng, thứ dục vọng ấy thậm chí còn mãnh liệt hơn. Anh ta không phải là người theo chủ nghĩa tình yêu là trên hết, trước đây anh ta yêu Thư Vân Thư, không chút che giấu nhu cầu cảm quan của anh ta đối với thân hình xinh đẹp ấy, trong tâm trí anh ta, đó là một chuỗi các cơ quan cơ thể người kết hợp lại, đôi môi mềm mại, bộ ngực căng tròn, núm vú tươi tắn, phần bụng phẳng lì, đôi chân thon dài cân đối...

Tiếc thay đó là đóa hoa đã có chủ. Anh ta coi thường Tiêu Trác Nhiên, nhưng không ghen tị. Anh ta cuối cùng cũng nhìn thấy bản sao của Thư Vân Thư. Người chị sinh đôi của cô ấy, không hề kém cạnh Thư Vân Thư chút nào, thậm chí còn điềm tĩnh hơn, đoan trang hơn, hình như còn giống một mỹ nhân hơn nữa. Anh ta tưởng tượng cảnh hẹn hò với Thư Vân Triển sau khi ra tù, anh ta sẽ không thể làm loạn vô lý như vậy nữa, anh ta phải hành động dứt khoát, anh ta phải chiếm hữu cô ấy từ gốc rễ. Trong những năm tháng dài đằng đẵng sau đó, cuộc sống của anh ta trở nên bận rộn mà phong phú. Anh ta lại có người phụ nữ để nhung nhớ. Anh ta khao khát tưởng tượng đủ mọi chuyện giữa anh ta và Thư Vân Triển với sự khao khát giống như khi học tập tác phẩm của Mao Chủ tịch vậy, loại tưởng tượng này mang lại cho anh ta sự nhiệt tình bùng nổ, cũng mang lại cho anh ta khao khát ra tù vô cùng bức thiết.

Mùa hè đã qua, mùa thu đã đến. Cây dương ngoài cửa sổ rào rạt rụng lá. Trên bầu trời xanh thẳm, thỉnh thoảng có thể nhìn thấy từng đàn nhạn bay về phương Nam. Anh ta mong ngóng Thư Vân Triển lại đến thăm, thế nhưng hơn ba tháng trôi qua, Thư Vân Triển vẫn không đến. Lúc này, trong lòng anh ta tràn ngập sự sầu muộn. Đột nhiên một ngày nọ, anh ta bắt đầu lo lắng, anh ta sợ rằng trong khoảng thời gian mình đi tù, Thư Vân Triển đã tìm nhà chồng, giống như Thư Vân Thư vậy, ngốc nghếch gả bản thân đi, gả cho một tên thư sinh mặt trắng bên ngoài bóng bẩy bên trong thối rữa như Tiêu Trác Nhiên, thế thì anh ta hoàn toàn trắng tay rồi. Cuốn "Kinh lạc thám vi" do Thư Vân Triển mang tới, mấy ngày sau Trịnh Hoắc Sơn mới đem ra đọc kỹ. Anh ta không tin cái gọi là thuyết cơ thể con người chính là vũ trụ, lại càng không tin cái gọi là trời đất con người chung một mạch. Thế nhưng khi lật xem cuốn y thư đó, anh ta đột nhiên nhìn thấy nét chữ quen thuộc. Nét chữ đó khiến anh ta chấn động, khiến anh ta hoang mang. Đó là bút tích của ân sư Tống Vũ Tằng mà anh ta tôn kính. Rõ ràng, cuốn "Kinh lạc thám vi" này đã được Tống Vũ Tằng lật xem mấy lần, bốn góc sách đã quăn mép. Những nét chữ đó đều là chú thích và tâm đắc do Tống Vũ Tằng thêm vào. Điều này khiến cảm giác của anh ta vô cùng mâu thuẫn.

Một ngày nọ, trong lúc chán ngắt không có việc gì làm, Trịnh Hoắc Sơn nghĩ đến phép biện chứng, nghĩ đến "Mâu thuẫn luận", nghĩ đến nguyên lý duy vật biện chứng chia một thành hai. Anh ta nảy sinh linh cảm, đã dã anh ta không tin Đông y, vậy thì anh ta có thể dùng Đông y làm tài liệu phản diện, phàm là những điểm trong giáo trình Đông y mà anh ta cho là không khoa học, anh ta đều có thể tìm ra căn cứ khoa học theo hướng ngược lại. Trịnh Hoắc Sơn cứ thế bắt đầu dùi mài "Kinh lạc thám vi", hơn nữa còn là dùi mài đan xen với "Mâu thuẫn luận" và "Thực tiễn luận". Trải qua vài hiệp, anh ta đã bị lý thuyết thần bí xuất thần nhập hóa trong sách hấp dẫn. Dần dần anh ta bắt đầu thay đổi cách nhìn, anh ta có thể hoài nghi Đông y, nhưng anh ta không thể hoài nghi Tống Vũ Tằng. Bởi vì Tống Vũ Tằng là người du học Đức về, là người đã nhận được giáo dục khoa học phương Tây, là chuyên gia giải phẫu, hiểu biết về cấu trúc cơ thể người và thành phần sinh sự sống rõ hơn anh ta rất nhiều. Cuốn "Kinh lạc thám vi" này không chỉ vận dụng nguyên lý Đông y, đồng thời còn có luận chứng Tây y. "Mâu thuẫn luận" và "Thực tiễn luận" soi sáng cho "Kinh lạc thám vi", "Kinh lạc thám vi" lại minh chứng cho "Mâu thuẫn luận" và "Thực tiễn luận". Chiến tranh ở nơi xa xôi vô tri vô giác thay đổi vận mệnh của Trịnh Hoắc Sơn. Khi chiến tranh kháng Mỹ viện triều ở tiền tuyến bước vào cao trào sục sôi, Hoàn Tây Tam Thập Lý Phô ở hậu phương cũng có thể ngửi thấy bầu không khí chiến tranh gian khổ ác liệt đó. Nông trường lao cải vốn có một y sở, dần dần thiếu thốn thuốc men, bởi vì nhu cầu ở tiền tuyến quá lớn, các cơ quan y tế ở hậu phương bị cắt giảm lượng thuốc sử dụng với số lượng lớn. Cán bộ ở nông trường lao cải khám bệnh lấy thuốc đã chật vật lắm rồi, phạm nhân bị giam giữ có bệnh tự nhiên đành phải dựa vào sự kiên trì của bản thân.

Năm đó vào dịp Tết Trung thu, Phó trại trưởng Vương của nông trường cải tạo lao động đã triệu tập những người làm y dược trước đây trong số các phạm nhân cải tạo lao động lại để mở một cuộc họp, phân công một nhiệm vụ cải tạo lao động mới: từ ngày mai, lên Đại Biyasun hái thuốc, nghiên cứu chế tạo thành phẩm thuốc, chi viện cho chiến trường Kháng Mỹ viện Triều Tiên. Trịnh Hoắc Sơn nghe thấy nhiệm vụ này, kích động đến mức nước mắt suýt trào ra. Mặc dù anh ta mới tiếp xúc với cuốn "Kinh Lạc Thám Vi", kiến thức về y học cổ truyền Trung Hoa vẫn còn ở giai đoạn sơ cấp, nhưng trong lòng anh ta vẫn bắt đầu ném rộn rạo. Sau đó, Phó trại trưởng Vương công bố kế hoạch hành động và kỷ luật hành động. Phó trại trưởng Vương nói, đây là cơ hội mà Đảng và Chính phủ cho các anh hối cải để làm lại cuộc đời, nếu các anh có cống hiến cho công cuộc xây dựng tổ quốc và kháng Mỹ viện Triều Tiên, thì đó sẽ là điều kiện để tạo cơ sở cho việc giảm án. Thế nhưng——Phó trại trưởng Vương nói đến đây thì dừng lại, ánh mắt uy nghiêm quét qua khuôn mặt từng phạm nhân cải tạo lao động cho đến khi tất cả các phạm nhân đều cúi rạp mí mắt xuống, Phó trại trưởng Vương mới nói tiếp, chiến dịch thu hái dược liệu Trung y lần này, hai mươi tiểu tổ sẽ phân tán ra các vùng núi non có bán kính hơn một trăm cây số, bên trong đó có lẽ sẽ có phỉ tặc, lại còn có thể có tàn dư cặn bã của Quốc Dân Đảng. Trong số các anh nếu có kẻ nào thừa cơ trốn chạy, đó chính là tự tìm đường chết. Phó trại trưởng Vương nói đến đây, còn vỗ vỗ khẩu súng lục bên hông.

Trịnh Hoắc Sơn được phân công vào tiểu tổ chín, tổng cộng có bảy người, trong đó có ba người là chiến sĩ bộ đội công an. Phụ trách tiểu tổ này là cán bộ nông trường cải tạo lao động Trương Tứ An, cũng chính là cán bộ quản giáo Trương từng phụ trách lớp học đầu thú cách đây hai năm. Trước đây vì vấn đề của Uông Diệc Thích, anh ta từng qua lại với Trịnh Hoắc Sơn, tính ra cũng là người quen cũ. Cán bộ quản giáo Trương đối với Trịnh Hoắc Sơn coi như khách khí, trước khi xuất phát lúc họp tiểu tổ, cán bộ quản giáo Trương đã ra vẻ trang trọng nói với Trịnh Hoắc Sơn rằng: Tiểu Trịnh à, cậu học tập trước tác của Chủ tịch Mao tâm huyết hơn người khác, lần này phải dùng tư tưởng hào quang của Chủ tịch Mao để soi sáng con đường thu hái dược liệu Trung y của chúng ta, lập công lớn, phấn đấu để được giảm án. Trịnh Hoắc Sơn thật thà đáp: Thưa vâng, tôi nhất định sẽ cẩn thận tìm kiếm. Sau đó đại quân hái thuốc liền xuất phát, ngồi trên vài chiếc xe tải tiến về phía nam. Buổi trưa ăn cơm tại Yến Tử Hà – con đường bắt buộc phải đi khi tiến vào núi, Trương Tứ An dẫn mấy người tới, không ngờ lại có ân nhân của anh ta là Thư Nam Thành.

Hai năm sau, Thư Nam Thành xuất hiện trước mặt Trịnh Hoắc Sơn, mặc áo Trung Sơn, chống gậy chống, sau lưng đeo sọ gùi hái thuốc. Trịnh Hoắc Sơn thấy Thư Nam Thành mỉm cười đi về phía mình, lúng túng không biết phải xưng hô thế nào cho phải. Cán bộ quản giáo Trương nói: Tiểu Trịnh qua đây, Hội trưởng Thư nói ông ấy quen cậu, bảo tổ chúng ta đi theo ông ấy. Trịnh Hoắc Sơn chần chừ một chút rồi nói: Thế thúc, Thư... Thư tiên sinh quá! Thư Nam Thành nói: Hoắc Sơn à, sao lại trở nên xa cách thế này, cứ gọi là thế thúc đi. Trịnh Hoắc Sơn ấp úng nói: Thế nhưng, cháu là kẻ mang thân tội lỗi... Cán bộ quản giáo Trương ở bên cạnh nói: Tiểu Trịnh, khoảng thời gian này, các cậu được tự do. Hội trưởng Thư nghe tin Nông trường cải tạo lao động Tam Thập Phô của chúng ta tổ chức mọi người đi hái thuốc, đã chủ động tổ chức các chuyên gia của hội y dược tham gia, còn tìm hơn chục người nhà nông làm thuốc dẫn đường cho chúng ta. Trên con đường này, các người quen cũ có thể trao đổi học hỏi lẫn nhau. Hội trưởng Thư tuổi đã cao, cậu phải chăm sóc cho tốt. Trịnh Hoắc Sơn nói: Cháu biết rồi. Thư Nam Thành nói: Đến rừng trúc phía trước, mỗi người các cậu chặt một cành cây, vào núi thì đó chính là gậy đánh rắn. Gặp rắn, cố gắng đừng đánh chết, mật rắn và mắt rắn đều có thể làm thuốc, rắn càng độc, dược tính càng mạnh. Trịnh Hoắc Sơn nói: Cháu biết rồi.

Trên đường đi, thấy khoảng cách trước sau đã giãn ra, Trịnh Hoắc Sơn nói: Thế thúc, cảm ơn người đã phái Thư Vân Triển và Thư Hiểu Tễ đến thăm cháu. Đại ân đại đức không sao báo đáp nổi. Thư Nam Thành dừng bước, quay đầu nhìn Trịnh Hoắc Sơn hỏi: Cuốn "Kinh Lạc Thám Vi" đó đã đọc chưa? Trịnh Hoắc Sơn đáp: Đọc rồi ạ. Hiểu biết còn mơ hồ lắm. Thế thúc, cháu muốn hỏi Hiệu trưởng Tống... Thư Nam Thành đi ở phía trước, đầu không ngoảnh lại, khua tay ra phía sau nói: Vấn đề này đừng hỏi nữa. Đi thêm vài bước, Thư Nam Thành nói: Hoắc Sơn, trước đây ta nghe nói cậu có thiên phú y học, thế nhưng có chút mê muội không chịu ngộ ra, ở trong nông trường hai năm trời, thật là đáng tiếc. Đưa tay của cậu ra cho ta xem nào. Thư Nam Thành quay người lại, Trịnh Hoắc Sơn liền xòe đôi bàn tay của mình trước mặt Thư Nam Thành. Thư Nam Thành nhìn đôi tay của Trịnh Hoắc Sơn rồi nói: Đúng là đôi tay tốt để làm bác sĩ phẫu thuật. Chỉ có điều hai năm lao động cải tạo này, các đốt xương đã to lên, vết chai cũng đã dày lên. Thời hạn giáo dục lao động của cậu vẫn còn hai năm nữa, sau đó có thể đến bệnh viện làm một bác sĩ phẫu thuật hay không, cũng rất khó nói. Theo ý kiến thô thiển của lão phu, hai năm nay chi bằng cậu hãy nghiên cứu trước y học cổ truyền Trung Hoa, điều kiện ở nông trường vẫn có sẵn. Chỉ cần cậu nghe lời, ta sẽ nói giúp bọn họ với, sau này cho phép cậu phụ giúp ở trạm y tế, khám bệnh cho phạm nhân, xem như khám bệnh cho quần chúng xung quanh, chắc là cũng được thôi, cậu có muốn không? Trịnh Hoắc Sơn nói: Cháu muốn chứ, được phục vụ nhân dân.

Thư Nam Thành có vẻ hơi bất ngờ, lại dừng bước, nhìn Trịnh Hoắc Sơn. Về câu chuyện của Trịnh Hoắc Sơn, Thư Nam Thành trước đây đã nghe qua không ít, phần mang tính tích cực chủ yếu đến từ Tống Vũ Tằng, trong tâm trí của Tống Vũ Tằng, đây là một thiên tài y học. Phần mang tính tiêu cực chủ yếu đến từ Thư Hiểu Tễ. Thư Hiểu Tễ kể từ sau lần có một cuộc trò chuyện sâu sắc với Trịnh Hoắc Sơn, liền đinh ninh cho rằng đây là một kẻ điên không thể hiểu nổi, là đống phân chó không thể cứu chữa. Thư Nam Thành không ngờ lại có thể thốt ra những lời có cảnh giới cao như thế từ cái miệng của Trịnh Hoắc Sơn. Thư Nam Thành nói: Cậu có tư tưởng phục vụ nhân dân, điều này rất tốt, thành tâm thành ý, kiên trì phát huy, ắt sẽ có ích lợi. Trịnh Hoắc Sơn nói: Cháu đã ghi nhớ rồi. Thế thúc, Thư Vân Thư và những người khác có tin tức gì không? Thư Nam Thành nói: Mấy đợt trước gửi thư về vẫn bình thường, mấy tháng gần đây thì không có tin tức gì nữa. Khói lửa liên miên ba tháng, thư nhà đáng giá ngàn vàng mà! Trịnh Hoắc Sơn nói: Cháu hối hận vì bản thân đã không kịp thời quay đầu hướng thiện. Nếu như thế, có lẽ bây giờ cháu cũng giống như bọn họ đang bảo vệ đất nước của chúng ta rồi. Thư Nam Thành nói: Cậu có ý nghĩ này rất tốt, chứng tỏ cải tạo lao động quả thực đã phát huy tác dụng, tác dụng rất lớn. Tuy nhiên, cậu bây giờ có thể nhận thức được điểm này là vô cùng tuyệt vời, biết nhục là dũng cảm, biết sợ mà sửa đổi thì vẫn chưa phải là muộn. Cậu lao động cải tạo ở quê nhà, sáng tạo ra của cải, cũng chính là sự chi viện to lớn đối với bọn họ. Trịnh Hoắc Sơn nói: Cháu chỉ có thể thế này thôi.

Trong lúc trò chuyện, đã tiến vào thung lũng Hồ Gia thuộc dãy núi Đại Bìa, phía trước truyền đến tiếng hô hào phát hiện dược liệu. Thư Nam Thành nghiêng người chỉ vào một loại cỏ dại trông giống cây cà pháo, hỏi Trịnh Hoắc Sơn: Có biết đây là cái gì không? Trịnh Hoắc Sơn thật thà đáp: Không nhận ra ạ. Thư Nam Thành bảo: Ngắt một chiếc lá cho vào miệng nhai thử xem. Trịnh Hoắc Sơn bứt một chiếc lá, bỏ vào miệng, nếm thử một lát rồi nói: Hơi tê tê. Thư Nam Thành nói: Đây là mạn đà la, ở chỗ chúng ta còn gọi là bắc dương kim hoa, loại thuốc tê phẫu thuật sớm nhất trên thế giới thực ra là do Hoa Đà của Trung Quốc chúng ta phát hiện ra, Quan Công cạo xương chữa độc, trên thực tế chính là đã dùng loại cỏ thuốc này. "Thực vật danh thực đồ khảo" có ghi chép rằng: Mạn đà la ở Quảng Tây mọc khắp chốn đồng hoang, trộm cướp hái phơi khô rồi tán thành bột, đem bỏ vào đồ ăn thức uống, khiến người ta say mụ mẫm đi, rồi xách gié bước vội, thuốc mê mẩn (mông hán dược) chắc chắn là được chế từ loại thực vật này. Tương truyền các hảo hán Lương Sơn trong "Thủy Hử" mưu trí cướp Thanh Diện Thú Dương Chí, chính là loại thuốc pha trộn trong rượu. Loại thuốc này cùng với ô đầu... điều chế thành ma phí tán, có thể dùng làm thuốc tê phẫu thuật ngoại khoa. Trịnh Hoắc Sơn nói: Không ngờ dược liệu Trung y lại có nhiều điển tích như vậy. Thư Nam Thành bảo: Đúng thế chứ, mỗi vị thuốc Trung y đều có nguồn gốc của nó. Cậu lại đây xem cái này, nhìn cây thông này xem, có lẽ sẽ phát hiện ra điều gì đó.

Trịnh Hoắc Sơn đi quanh cây thông già hai vòng, vẫn không hiểu đầu cua tai nheo thế nào, ngẩn ngơ nhìn Thư Nam Thành. Thư Nam Thành cười nói: Tùng nghìn năm, trên có tơ tơ, dưới có phục linh. Đại thi sĩ nhà Đường Lý Thương Ấn có thơ rằng: Thảo đường quy lai bối yên la, hoàng huế thùy yêu khả nại hà. Nhân nhữ Hoa Dương cầu dược vật, bích tùng chi hạ phục linh đa. Trịnh Hoắc Sơn nói: Cháu hiểu rồi, ở đây có phục linh, nhưng không biết cục nào mới phải. Thư Nam Thành nói: Người xưa từng nói, phục linh có tuổi thọ từ nghìn năm trở lên, biến hóa thành thỏ, hoặc hóa thành chim, uống vào thân mình nhẹ nhõm, đắc đạo thành tiên. Lại có một cách nói khác, nhựa thông hóa thành phục linh, nghìn năm thành hổ phách. Cậu xem, đây chính là phục linh đây. Nói rồi, tiện tay chỉ một cái, Trịnh Hoắc Sơn quả nhiên nhìn thấy một vật bám vào có hình thù kỳ dị. Trịnh Hoắc Sơn hỏi: Đắc đạo thành tiên có ý nghĩa gì chứ? Chẳng lẽ ăn thứ này quả thực có thể trường sinh bất lão sao? Thư Nam Thành cười ha hả nói: Ta biết cậu không tin, ta cũng không tin, đây chẳng qua chỉ là sự phóng đại công hiệu của phục linh mà thôi. Thế nhưng, thứ phục linh này, quả thực được các đời danh y và nhà dưỡng sinh coi trọng, từ hơn hai nghìn năm trước trong "Thần nông bản thảo kinh" đã có ghi chép, dùng lâu ngày an thần định trí. Đặc biệt là vào thời kỳ Ngụy Tấn và Đường Tống, đã coi phục linh như một món trân phẩm để kéo dài tuổi thọ, Tô Đông Pô chính là bậc thầy làm bánh phục linh, ông đã ghi chép lại phương pháp trong tác phẩm "Phục linh phú" do chính mình viết: "Lấy vừng đen chưng chín chín lần, dùng phục linh cạo vỏ thêm chút mật ong trắng làm bánh ăn, ngày tháng trôi qua khí lực không suy giảm, bách bệnh tự nhiên tiêu trừ, đây chính là bí quyết trường sinh." Tiên sinh Đông Pô cho đến tận tuổi sáu mươi mấy vẫn có trí nhớ kinh ngạc và cơ thể cường tráng, có lẽ có quan hệ rất lớn với việc thường xuyên ăn bánh phục linh. Trịnh Hoắc Sơn nói: Thẹn quá thẹn quá, vãn bối nông cạn, trước đây hiểu biết quá ít về y học cổ truyền Trung Hoa, có rất nhiều điều bất kính. Nghe một lời của thế thúc, bỗng chốc vỡ ổ. Kiến thức về y dược Trung Hoa quả thực vô cùng uyên bác thâm sâu, hơn nữa văn hóa hàm chứa bên trong cũng rất sâu sắc. Thư Nam Thành nói: Kỳ thực y học phương Tây cũng được, Trung y cũng thế, trong đó vẫn có rất nhiều nguyên lý thông nhau. Giả như có thể dung thông Đông Tây, lấy sở đỏ, bù sở đỏ, sự phát triển của Trung y cũng sẽ càng khoa học hơn, càng cao thâm hơn. Trịnh Hoắc Sơn nói: Vãn bối cũng có suy nghĩ này. Chỉ mong sao sớm ngày ra tù, được phục vụ nhân dân.