Ngay cả trong mơ, Digory cũng chưa từng thấy chuyện gì đột ngột và đáng sợ đến thế, cậu thét lên một tiếng. Cậu Andrew vội vàng lấy tay bịt miệng cậu lại. "Đừng kêu!" Ông thì thầm bên tai Digory, "Con biết đấy, nếu mẹ con nghe thấy, mẹ có thể sẽ bị hoảng sợ."

Đúng như lời Digory nói sau này, thủ đoạn bỉ oai câu dẫn người khác vào tròng này thực sự khiến cậu cảm thấy ghê tởm. Dĩ nhiên, cậu cũng không kêu lên nữa.

"Được rồi," Cậu Andrew nói, "Có lẽ con không kiềm chế được nên mới kêu lên. Lần đầu tiên nhìn thấy một người biến mất thì sẽ hoảng sợ. Đêm qua, sự biến mất của con chuột lang đó thậm chí còn làm ta giật mình."

"Ngay lúc đó, cậu đã thét lên một tiếng à?" Digory nói.

"Ồ, con đã nghe thấy. Ta hy vọng con không theo dõi ta chứ?"

"Không," Digory hậm hực nói, "nhưng rốt cuộc đã xảy ra chuyện gì với Polly?"

"Hãy chúc mừng ta đi, đứa cháu yêu quý," Cậu Andrew xoa tay nói, "Thí nghiệm của ta đã thành công. Cô bé đó đã đi rồi — biến mất khỏi thế giới này."

"Cậu đã làm gì cô ấy?"

"Đưa con bé đến — à — một nơi khác rồi."

"Ý cậu là gì?" Digory hỏi.

Cậu Andrew ngồi xuống nói, "Được rồi, ta sẽ kể hết cho con nghe. Con đã từng nghe nói về phu nhân LeFay chưa?"

"Bà ấy không phải là dì cả hay họ hàng gì đó sao?" Digory nói.

"Không hẳn thế," Cậu Andrew nói, "Bà ấy là mẹ đỡ đầu của ta. Tấm hình treo trên tường đằng kia chính là bà ấy."

Digory nhìn sang, trông thấy bức chân dung đã phai màu: một bà cụ đội chiếc mũ nữ có vành không có dây buộc. Cậu nhớ lại, trong một chiếc ngăn kéo cũ ở ngôi nhà dưới quê, cậu cũng từng nhìn thấy một bức chân dung của bà. Cậu từng hỏi mẹ bà ấy là ai, nhưng mẹ hình như không mấy muốn nhắc đến chủ đề này. Digory nghĩ, dù không thể chỉ dựa vào những bức ảnh cũ ấy để phân biệt đẹp xấu, nhưng khuôn mặt đó quả thực không hề đẹp chút nào.

"Bà ấy có — bà ấy không có lỗi gì chứ, cậu Andrew?"

Cậu hỏi. "Ồ," Cậu Andrew mỉm cười chúm chím, nói, "Cái này là tùy thuộc vào việc con coi thế nào là lỗi. Mọi người đều quá hẹp hòi. Đến tuổi xế chiều, bà ấy quả thực rất cổ quái, làm việc cũng không cẩn trọng. Thế nên, họ đã nhốt bà ấy lại."

"Ý cậu là, nhốt vào nhà thương điên?"

"À không, không phải, không phải." Cậu Andrew kinh ngạc nói, "Hoàn toàn không phải cái loại nơi đó, chỉ là giam cầm lại mà thôi."

"Trời đất!" Digory nói, "Bà ấy đã làm gì?"

"Haizz, người phụ nữ đáng thương," Cậu Andrew nói, "Bà ấy quá bất cẩn, đã làm rất nhiều chuyện không bình thường. Không cần phải nói chi tiết. Bà ấy vẫn luôn đối xử rất tốt với ta."

"Nhưng mà, những chuyện này thì có liên quan gì đến Polly chứ? Con rất hy vọng cậu..."

"Đừng nóng vội, đứa trẻ của ta, vẫn chưa tới lúc." Cậu Andrew nói, "Trước khi lâm chung, phu nhân LeFay đã được thả ra. Vào lúc hấp hối, bà ấy chỉ muốn một số ít ỏi những người đến thăm mình, và ta là một trong số đó. Con biết đấy, bà ấy không thích những kẻ phàm phu tục tử vô tri. Ta cũng không thích. Hơn nữa, bà ấy và ta có chung sở thích. Chỉ vài ngày trước khi qua đời, bà ấy bảo ta đến nhà của bà, tìm thấy một ngăn kéo bí mật trên chiếc bàn viết cũ, lấy một chiếc hộp nhỏ bên trong ra rồi giao cho bà ấy. Ngay khi cầm chiếc hộp lên, đầu ngón tay ta liền cảm thấy nhức nhối, ta hiểu rằng, ta đang nắm giữ một bí mật rất lớn. Bà ấy giao chiếc hộp cho ta, và bắt ta phải thề rằng, ngay khi bà ấy chết, ta dùng một số nghi lễ để thiêu hủy chiếc hộp nguyên vẹn. Kết quả là ta đã không nghe lời bà ấy."

"Trời ạ, con người cậu thật tệ hại." Digory nói.

"Tệ hại?" Trên khuôn mặt cậu Andrew lộ ra vẻ khó hiểu. "Ồ, ta hiểu rồi, con muốn nói là, một cậu bé nên giữ lời hứa. Quả thực là vậy, ta tin rằng, đây là đạo lý chính trực nhất, cao thượng nhất, và ta rất vui vì con đã học được cách làm như thế. Thế nhưng con phải hiểu rằng, những quy củ này, ừm, đều có thể không phù hợp với những học giả uyên bác, nhà tư tưởng vĩ đại và bậc thánh nhân. Không phù hợp, Digory. Người có trí tuệ huyền bí như ta không chịu sự ràng buộc của những quy củ thông thường, giống như việc chúng ta không có duyên với niềm vui của những người bình thường vậy. Con trai ạ, chúng ta mang mệnh cao quý mà cô độc."

Ông vừa nói vừa thở dài, trông ra vẻ rất mực nghiêm túc, rất cao thượng, rất huyền bí, đến nỗi trong một giây, Digory thực sự tưởng rằng ông đang bàn luận lớn lao về những điều tốt đẹp. Nhưng cậu nhớ lại dáng vẻ xấu xí mà Polly từng nhìn thấy trên khuôn mặt ông trước khi biến mất, lập tức hiểu được ý nghĩa thực sự trong những lời khoác lác của ông ta. "Ý của ông ấy chính là," cậu tự nhủ, "có thể dùng mọi thủ đoạn để đạt được bất cứ thứ gì ông ấy muốn."

"Dĩ nhiên," Cậu Andrew nói, "Ta đã để rất lâu không dám mở chiếc hộp ra, ta biết rằng, bên trong có thể đựng những thứ vô cùng nguy hiểm, bởi vì mẹ đỡ đầu của ta quá khác người. Thực tế, bà ấy là một trong những phàm nhân cuối cùng của đất nước này mang dòng máu thần tiên. (Theo lời bà kể, cùng thời với bà còn có hai vị nữa, một vị là nữ công tước, một vị là nữ phù thủy.) Kỳ thực, Digory, con đang nói chuyện với người có lẽ là kẻ cuối cùng từng có mẹ đỡ đầu là thần tiên đấy. À, có những chuyện hãy để dành đến lúc con già rồi hãy nhớ lại nhé."

"Con dám cá bà ấy là một vị thần tiên tồi tệ." Digory nghĩ thầm; tiếp theo cất cao giọng nói, "Vậy còn Polly thì sao?"

"Con lúc nào cũng lải nhải," Cậu Andrew nói, "Cứ như thể chuyện đó có gì quan trọng lắm vậy. Nhiệm vụ hàng đầu của ta dĩ nhiên là nghiên cứu bản thân chiếc hộp. Đó là một chiếc hộp cổ. Lúc đó, ta đã rõ, nó không phải của Hy Lạp, Ai Cập cổ đại, Babylon, người Hittite hay của Trung Quốc, tuổi đời của nó còn xa xưa hơn cả những dân tộc đó. À — ngày mà ta cuối cùng cũng tìm ra sự thật thật là vĩ đại làm sao. Chiếc hộp này là của Atlantis, xuất phát từ hòn đảo Atlantis đã biến mất. Điều này cho thấy, nó cổ xưa hơn những di vật thời kỳ đồ đá được khai quật ở châu Âu mấy trăm năm; hơn nữa cũng không thô ráp nguyên thủy như những di vật kia. Bởi vì Atlantis từ rất lâu đã là một thành phố vĩ đại, có cung điện, đền miếu và học giả."

Ông dừng lại một lát, như thể đang đợi Digory cất lời. Nhưng cứ qua mỗi phút, Digory lại càng chán ghét cậu của mình hơn, thế nên, cậu vẫn im lặng.

"Đồng thời," Cậu Andrew tiếp tục nói, "Ta nhờ vào những thủ đoạn khác để học được không ít kiến thức ma thuật (giải thích những thủ đoạn đó cho một đứa trẻ là không thích hợp). Như vậy, đối với những thứ đựng trong hộp, ta đã có một sự phỏng đoán hợp lý. Thông qua các loại thí nghiệm khác nhau, ta đã thu hẹp phạm vi lại. Ta buộc phải quen biết một số người cực kỳ kỳ quái, làm một số thí nghiệm vô cùng khó chịu, mái tóc của ta cứ thế mà bạc đi. Một người không trả giá thì không thể trở thành phù thủy được. Cho đến sau này, cơ thể ta hoàn toàn suy sụp, nhưng ta đã có tiến bộ, cuối cùng, ta thực sự đã hiểu."

Mặc dù hoàn toàn không thể có ai nghe lén, ông ta vẫn nghiêng người, gần như thầm thì mà nói:

"Bên trong chiếc hộp Atlantis đựng những thứ đến từ một thế giới khác, khi đó, thế giới của chúng ta mới chỉ hỗn độn sơ khai."

"Cái gì." Digory hỏi, lúc này cậu không kìm được mà sinh lòng hiếu kỳ.

"Chỉ là đất thôi," Cậu Andrew nói, "Thứ đất mịn màng, thuần khiết, khô ráo. Không có gì đáng xem cả, con có lẽ sẽ nói, vất vả cả đời mà chỉ nhận được từng này đất, thật không đáng. Thế nhưng, khi ta nhìn những khối đất này (ta cố gắng hết sức cẩn thận, không chạm vào nó), ta nghĩ, mỗi hạt đất đều đến từ một thế giới khác — ta không nói là hành tinh khác, con biết đấy, mà là một phần của hành tinh chúng ta, con đi đủ xa là sẽ đến được — nhưng quả thực là một thế giới khác — một bản chất khác — một vũ trụ khác — con dù có tiếp tục đi mãi trong không gian của vũ trụ này cũng không thể đến được — là thế giới chỉ có ma thuật mới đi đến được — à!" Nói đến đây, Cậu Andrew bóp các khớp tay kêu lách cách như củi khô.

"Ta hiểu," ông tiếp tục, "nếu tìm được phương pháp chính xác, những khối đất này sẽ đưa con đến thế giới của nó. Nhưng phương pháp chính xác lại rất khó tìm. Những thí nghiệm trước đây của ta đều thất bại. Ta dùng chuột lang để làm thí nghiệm, có con chết, có con phát nổ giống như những quả bom nhỏ..."

"Thật sự là quá tàn nhẫn." Digory nói, bởi vì cậu trước đây từng nuôi một con chuột lang.

"Sao con cứ luôn ngắt lời vậy!" Cậu Andrew nói, "Những con động vật này chính là dùng để làm thí nghiệm. Do tự tay ta mua. Để ta nghĩ xem — nói đến đâu rồi nhỉ? À đúng rồi, cuối cùng, ta đã thành công chế tạo ra nhẫn: nhẫn vàng. Nhưng bây giờ, khó khăn mới lại tới. Ta dám chắc nhẫn vàng có thể đưa bất kỳ con động vật nào tiếp xúc với nó đến thế giới khác. Thế nhưng nếu ta không thể khiến chúng quay về báo cáo tình hình bên kia cho ta, thì có ích gì chứ?"

"Chúng phải làm sao đây?" Digory nói, "Nếu chúng không có cách nào quay về thì sẽ rơi vào cảnh khốn đốn!"

"Con lúc nào cũng nhìn nhận vấn đề từ góc độ sai lầm," Cậu Andrew mất kiên nhẫn nói, "Chẳng lẽ con không hiểu đây là một thí nghiệm vĩ đại sao? Ta đưa bất kỳ con động vật nào vào thế giới khác đều là để tìm hiểu xem nơi đó là một cái dạng thế giới gì."

"Sao cậu không tự mình đi?"

Digory chưa từng thấy ai kinh ngạc và tức giận như cậu của mình khi nghe câu hỏi đơn giản này. "Ta? Ta á?" Ông lớn tiếng nói, "Đứa trẻ này chắc chắn điên rồi! Cái tuổi này của ta, cái cơ thể này, nếu đột nhiên bị ném tới một thế giới khác, có thể chịu đựng nổi sự chấn động và nguy hiểm đó sao, cả đời này ta chưa từng nghe thấy chuyện nào hoang đường như vậy! Con có biết con đang nói gì không? Hãy nghĩ xem, một thế giới khác có ý nghĩa gì — con có thể gặp phải bất cứ thứ gì — bất cứ thứ gì."

"Con đoán chắc cậu đã đưa Polly đến đó rồi." Digory nói. Cậu tức giận đến mức mặt mày đỏ bừng. Cậu nói tiếp, "Cho dù cậu là cậu của con, con cũng phải nói, cậu chẳng khác nào một kẻ nhát gan, ném một đứa con gái đến nơi mà chính cậu còn không dám đến."

"Câm miệng, đồ hỗn xược!" Cậu Andrew đặt tay lên bàn, nói, "Một thằng nhóc dơ bẩn sao có thể nói chuyện với ta như vậy. Con sẽ không hiểu đâu. Ta là một học giả vĩ đại, phù thủy và chuyên gia, đang làm thí nghiệm này, dĩ nhiên cần vật thí nghiệm. Chúa ơi, tiếp theo con sẽ bảo ta là nên xin sự đồng ý của bọn chuột lang trước khi dùng chúng làm thí nghiệm chắc. Không có sự hy sinh nào mà không thể thu hoạch được đại trí tuệ cả. Nhưng bắt tự ta đi thì thật là nực cười, giống như yêu cầu một vị tướng đánh giặc giống như binh lính bình thường vậy, giả sử ta bị giết, đại sự cả đời ta phải tính sao đây?"

"Được rồi, đừng có lải nhải giáo huấn nữa," Digory nói, "Cậu có chuẩn bị để cho Polly quay về không?"

"Lúc nãy khi con thô lỗ ngắt lời ta, ta đã định nói cho con biết," Cậu Andrew nói, "Cuối cùng ta cũng tìm ra cách quay về rồi. Nhẫn xanh có thể đưa con quay lại."

"Nhưng Polly không có nhẫn xanh."

"Không có." Cậu Andrew cười tàn nhẫn.

"Nói như vậy, con bé không thể quay về được rồi," Digory lớn tiếng kêu lên, "Cái này chẳng khác gì mưu sát cả."

"Con bé có thể quay về," Cậu Andrew nói, "nếu có ai đó bằng lòng đi tìm con bé, đeo một chiếc nhẫn vàng, lại mang theo hai chiếc nhẫn xanh, một chiếc cho mình, một chiếc cho con bé."

Lúc này, Digory hiểu ra mình đã mắc bẫy, cậu há hốc miệng, câm lặng nhìn cậu Andrew. Khuôn mặt cậu tái mét đi.

"Ta hy vọng," Cậu Andrew dùng sức lớn tiếng nói, cứ như thể ông ta là một người cậu hào phóng và đàng hoàng, từng ban ơn khoản tiền lớn hay lời khuyên thiện chí nào đó vậy, "Ta hy vọng, Digory, con không tỏ ra yếu đuối. Nghĩ đến việc người nhà chúng ta không có ai có đủ tinh thần trách nhiệm và tinh thần hiệp sĩ để giải cứu người phụ nữ trong cảnh khốn cùng, ta cảm thấy vô cùng tiếc nuối."

"Câm miệng đi!" Digory nói, "Nếu cậu có chút tinh thần trách nhiệm và tinh thần hiệp sĩ nào, chính cậu đã đi rồi, nhưng con biết là cậu sẽ không đi đâu. Được, con hiểu rồi, con buộc phải đi, nhưng cậu quả thực là một tên tàn nhẫn máu lạnh. Con nghĩ, tất cả chuyện này đều do một tay cậu lên kế hoạch, khiến con bé mơ hồ biến mất, rồi sau đó, con buộc phải đi theo."

"Dĩ nhiên." Cậu Andrew cười gian xảo nói.

"Được, con đi. Nhưng có một chuyện, con nhất định phải nói trước. Con trước đây không tin ma thuật, cho đến tận ngày hôm nay, con mới biết là có thật. Vậy thì, con nghĩ, những câu chuyện thần thoại cổ xưa đó ít nhiều đều là thật cả. Cậu chính là cái loại phù thủy độc ác, tàn nhẫn được viết trong truyện. Con vẫn chưa từng đọc câu chuyện nào mà kẻ như vậy có thể trốn tránh sự trừng phạt cả. Con dám cá, cậu cũng sẽ có ngày đó thôi. Đó là quả báo."

Digory nói nhiều như vậy, câu nói này mới là trúng ngay trọng tâm nhất. Cậu Andrew giật mình. Mặc dù ông ta thiếu nhân tính, nhưng vẻ sợ hãi lộ ra trên khuôn mặt ông ta gần như khiến người ta thấy thương hại. Thế nhưng, vẻ mặt này nhanh chóng biến mất, tiếp theo là tiếng cười lớn. Ông ta nói: "Ha ha, đối với một đứa trẻ lớn lên trong đống đàn bà như con mà nói, nghĩ như vậy là rất tự nhiên. Những câu chuyện do mấy bà già kể, phải không? Ta nghĩ con không cần phải lo lắng cho ta đâu, Digory. Không phải nên lo lắng cho người bạn nhỏ của con hơn sao? Con bé đi cũng một lúc lâu rồi, nếu bên kia có nguy hiểm gì — đi chậm một giây thôi cũng sẽ phải hối tiếc đấy."

"Cậu suy nghĩ chu đáo thật đấy," Digory tức giận nói, "Nhưng con nghe ngán lắm rồi. Con phải làm thế nào đây?"

"Con thực sự nên học cách làm thế nào để kiềm chế tính khí của mình, đứa trẻ của ta," Cậu Andrew bình tĩnh nói, "Bằng không, sau này con lớn lên, sẽ giống như dì Letty của con vậy. Được rồi, bây giờ nghe ta đây."

Ông ta đứng dậy, đeo một đôi găng tay vào, đi về phía khay đựng nhẫn. "Chúng chỉ có tác dụng khi chạm vào da con thôi," ông nói, "Giống như thế này, đeo găng tay vào để cầm, thì bình an vô sự. Nếu con bỏ một chiếc vào túi, sẽ rất an toàn. Thế nhưng, con nhất định phải cẩn thận, không được vô tình đút tay vào túi chạm phải nó. Một khi con chạm vào một chiếc nhẫn vàng, con liền biến mất khỏi thế giới này. Khi con đến thế giới kia, ta nghĩ — dĩ nhiên cái này vẫn chưa qua thí nghiệm chứng minh, nhưng ta nghĩ — một khi con chạm vào một chiếc nhẫn xanh, con liền rời khỏi thế giới đó — ta nghĩ — lại sẽ quay về đây. Nhìn cho kỹ vào, ta bỏ hai chiếc màu xanh này vào túi bên phải của con. Ghi nhớ cho rõ nhẫn xanh ở túi nào. G đại diện cho xanh lam, R đại diện cho phải. Con biết đấy, G và R vừa hay là hai chữ cái đầu của từ xanh lam và từ phải. Một chiếc cho con, chiếc còn lại cho cô bé kia. Bây giờ, con tự lấy một chiếc nhẫn vàng đi. Nếu ta là con, sẽ đeo nó vào ngón tay, như vậy không dễ bị rơi."

Digory đang định đi lấy, lại đột nhiên dừng lại.

"Trời ạ," cậu nói, "Mẹ phải làm sao đây? Nếu mẹ hỏi con đi đâu thì sao?"

"Đi sớm về sớm." Cậu Andrew đắc ý nói.

"Nhưng cậu cũng không chắc chắn là liệu con có thể quay về hay không."

Cậu Andrew nhún vai, bước qua mở cửa, nói:

"Vậy được, xin cứ tự nhiên, xuống ăn cơm đi. Nếu con thích, cứ để cô bé kia bị dã thú ăn thịt ở thế giới đó, hoặc c.h.ế.t đuối, hoặc c.h.ế.t đói, hoặc vĩnh viễn ở lại đó đi. Đối với ta thế nào cũng được. Có lẽ, trước giờ uống trà, con tốt nhất nên đi gặp phu nhân Plummer, nói cho bà ấy biết sẽ không bao giờ gặp lại con gái mình nữa; chỉ vì con sợ đeo một chiếc nhẫn thôi đấy."

"Trời cao ơi," Digory nói, "Con thực sự hy vọng có đủ sức lực để đấm bẹp đầu cậu!"

Sau đó, cậu cài khuy áo khoác, hít sâu một hơi, cầm lấy chiếc nhẫn lên. Cậu nghĩ, đúng như những gì sau này cậu vẫn thường nghĩ, chưa bao giờ cậu làm được việc gì đàng hoàng đứng đắn đến thế.