Thời Dân Quốc, do không có người đứng đắn nào phụ trách xây dựng tư tưởng, dẫn đến sự thiếu hụt nghiêm trọng về vai trò lãnh đạo trên mặt trận dư luận, khiến cho vô số dân thường "nhảy" vào góp vui, thậm chí tung ra những chiêu trò dở khóc dở cười để đánh bóng bản thân. Nói đến chuyện đánh bóng, người cần đánh bóng nhất không ai khác chính là giới đào kép, đệ tử Lê Viên, dùng từ ngữ ngày nay mà nói, chính là giới nghệ sĩ.
Giới nghệ sĩ bắt buộc phải đánh bóng tên tuổi, bởi lẽ những nghệ sĩ biểu diễn trên sân khấu đều cơm áo gạo tiền dựa vào danh tiếng. Danh tiếng của bạn càng lớn, khán giả đến ủng hộ càng đông, số tiền bạn kiếm được càng nhiều. Tiền nhiều rồi thì mới có thể bình tâm lại, chuyên tâm đưa nghệ thuật biểu diễn lên một cảnh giới cao hơn. Những nghệ sĩ vô danh tiểu tốt, dù có bán mạng biểu diễn đến chết cũng chẳng ai xem, bởi vì bạn không có danh tiếng.
Thời Dân Quốc, người cực kỳ giỏi trong việc tạo chiêu trò không ai khác chính là danh ca Kim Ngọc Lan. Cô nàng này vừa hát hay diễn giỏi, lại xinh đẹp, đầu óc còn cực kỳ linh hoạt. Bất kể trên thế giới này xảy ra chuyện gì, đều bị cô ta tận dụng để trở thành đề tài đánh bóng tên tuổi hoàn hảo.
Chiêu trò thành công nhất của Kim Ngọc Lan là sau khi cuộc Cách mạng lần thứ hai mà tập đoàn Mitsui Nhật Bản tài trợ thất bại, những người làm cách mạng bỏ trốn ra nước ngoài, trong nước nơi nơi đều săn lùng bắt giết họ. Kim Ngọc Lan lập tức nắm bắt cơ hội này, khăng khăng nói mình là một nữ hiệp thân mang tuyệt kỹ, đã bị Tổng tư lệnh giới nghiêm kinh sư đem ra bắn chết. Truyền thông không ai không bất bình thay cho cô, tưởng nhớ nghệ thuật biểu diễn của danh ca Kim Ngọc Lan. Sau này mọi người mới phát hiện ra cô ta căn bản không hề bị bắn chết, vẫn nhảy nhót tưng bừng trên sân khấu, lúc đó mới hiểu ra mình đã bị cô nàng này lợi dụng.
Đến khi Viên Thế Khải xưng đế, phong thưởng cho thiên hạ, Kim Ngọc Lan lại nắm bắt cơ hội này, tự phong cho mình danh hiệu "Võ Diễm thân vương", khiến truyền thông lại điên cuồng chạy theo đưa tin, thế là Kim Ngọc Lan lại nổi đình nổi đám một lần nữa.
Tóm lại, kỹ thuật tạo chiêu trò của Kim Ngọc Lan có thể nói là đã đạt đến đỉnh cao, lư hỏa thuần thanh.
Nhưng đúng như câu "Giang sơn đời nào cũng có kẻ tạo chiêu trò, mỗi kẻ điên cuồng nổi danh năm trăm năm". Mặc dù Kim Ngọc Lan tinh luyện không ngừng trong việc tạo chiêu trò, liên tục tiến bộ, nhưng cô chắc chắn không phải là người giỏi tạo chiêu trò nhất. Trước cô, ít nhất vẫn còn xếp hàng một Tiểu Phượng Tiên.
Tiểu Phượng Tiên, một kỹ nữ thanh lâu có độ phủ sóng cực cao.
Có câu rằng, thiên hạ đều nói về Sái tướng quân, không ai không biết Tiểu Phượng Tiên. Đời người khó tìm là tri kỷ, tiếng đàn cao sơn lưu thủy hai bên cùng hiểu. Nói đến Tiểu Phượng Tiên, nhờ vào sự chăm chỉ nỗ lực của đội ngũ sáng tác phim ảnh, thế nhân không ai là không biết chuyện năm xưa Viên Thế Khải ngang nhiên xưng đế, Sái Ngạc tướng quân vì muốn trốn về Vân Nam, đã mượn sự che chở của danh kỹ thanh lâu Tiểu Phượng Tiên. Đúng như câu, trong hương áo tiếng trâm, biết bao chuyện anh hùng, nơi chốn say đắm, đầy rẫy những nữ nhân hiệp nghĩa. Câu chuyện tri kỷ giữa Sái Ngạc và Tiểu Phượng Tiên không biết đã làm rung động bao nhiêu trái tim mềm yếu, khiến người ta khi hồi tưởng vào lúc nửa đêm, vẫn cảm thấy dư vị ngọt ngào.
Nhưng câu chuyện tươi đẹp này, thực chất chỉ là một chiêu trò. Mà còn là một chiêu trò không cao minh cho lắm, do chính Tiểu Phượng Tiên tự tạo ra.
Năm sau khi Sái Ngạc tướng quân thảo phạt Viên Thế Khải, ông mất tại Nhật Bản. Tiểu Phượng Tiên nghe được tin này, liền tìm đến danh sĩ Dịch Tông Quỳ, soạn một đôi câu đối phúng điếu, tạo chiêu trò rằng:
Chín vạn dặm trời Nam cánh bằng, vút lên lồng lộng, thương thay kiếp đời ưu hoạn, gặp gỡ tình cờ tựa một giấc mơ;
Mười tám năm đất Bắc má hồng, tự xót kiếp trôi nổi, chiếm được tri kỷ anh hùng, màu sắc hoa đào mãi nghìn thu.
Đôi câu đối này tuy là nhờ người viết hộ, nhưng ý tứ rất rõ ràng, chính là một bản tuyên bố của Tiểu Phượng Tiên. Trong tuyên bố nói rằng: Câu chuyện tri kỷ hồng nhan giữa tôi và Sái tướng quân là thật trăm phần trăm, không lừa bạn đâu nhé, ai mà nói tôi tạo chiêu trò, thì chắc chắn là tâm lý quá đen tối rồi.
Thầy của Viên Khắc Văn, bậc thầy về câu đối Phương Địa Sơn, cũng đưa ra bằng chứng ngoại phạm cho việc này:
"Bất hạnh Chu Lang rốt cuộc đoản mệnh, sớm biết Lý Tĩnh là anh hùng."
Trong bài thơ ngắn này, câu trên lấy Chu Du phong lưu phóng khoáng nhất thời Tam Quốc để ví với Sái Ngạc tướng quân. Câu dưới lại lấy câu chuyện Hồng Phất dạ bôn (Hồng Phất đêm bỏ trốn) thời kỳ giao thoa Tùy Đường để hình dung Tiểu Phượng Tiên. Có hai câu đối này đối chiếu lẫn nhau, bạn còn cố tình nói người ta tạo chiêu trò, thì còn có lương tâm hay không?
Nhưng đây thực sự là chiêu trò, thật sự là vậy.
Dưới đây chúng tôi sẽ cung cấp các bằng chứng sử liệu liên quan.
Mục 2: Lịch sử bịa đặt đại pháp
Trước khi cung cấp sử liệu chân thực, chúng ta hãy trả lời câu hỏi này trước:
Nếu nói Tiểu Phượng Tiên đang tạo chiêu trò, vậy tại sao Sái Ngạc tướng quân lại không đứng ra làm rõ?
Đó là bởi vì... bởi vì... bởi vì... chúng ta không thể nói rằng, Sái Ngạc tướng quân còn cần tạo chiêu trò hơn cả Tiểu Phượng Tiên. Nói như vậy không khách quan, dễ khiến sử gia nổi giận, biết đâu vì vậy mà đánh nhau cũng nên. Chúng ta chỉ nói về ghi chép lúc bấy giờ.
Trong ghi chép thời đó, có một cách nói là Sái Ngạc tướng quân và Tiểu Phượng Tiên tình cờ gặp gỡ, trên đường đời đau khổ lại gặp được tri âm, cảm mến lẫn nhau, qua lại thường xuyên. Chuyện này khiến phu nhân của Sái tướng quân nổi trận lôi đình, tranh cãi ầm ĩ với Sái Ngạc tướng quân. Sái tướng quân vì muốn yên chuyện, đã cầm tách trà ném nhẹ vào đầu Sái phu nhân. Chỉ nghe một tiếng "bộp", hoa đào nở rộ khắp nơi, đáng thương cho cái đầu của Sái phu nhân đã bị chồng đập vỡ.
Sau đó Sái phu nhân bị chồng túm tóc, lôi ra ngoài cửa, đòi ly hôn.
Câu chuyện này là để chứng minh Sái tướng quân quả thực có tình cảm sâu nặng với Tiểu Phượng Tiên. Rất may câu chuyện này là giả, nếu không, hãy để chúng ta tưởng tượng một Sái Ngạc tướng quân đập vỡ đầu vợ vì một người phụ nữ bên ngoài, thì thật sự có chút không thích ứng được.
Còn một đoạn ghi chép khác, mô tả Sái Ngạc tướng quân đã thoát khỏi vòng vây giám sát tầng tầng lớp lớp của tay sai Viên Thế Khải, rời khỏi thành Bắc Kinh như thế nào.
Câu chuyện kể rằng: Một ngày nọ, Sái Ngạc tướng quân đột nhiên cầu kiến Viên Thế Khải, bộ phận thư ký sắp xếp cho Sái tướng quân vào lúc hai giờ chiều. Thế là đến giờ, Sái Ngạc tướng quân ra cửa ngồi xe kéo, mật thám giám sát ông tưởng rằng Sái tướng quân đi gặp Viên Thế Khải nên không bám theo, nhưng không ngờ Sái Ngạc tướng quân giữa đường bảo phu xe quay đầu tới nhà ga, đến nhà ga lại không lên tàu, mà hóa trang thành một người gánh than, lùa một con lừa tới Thông Châu. Từ Thông Châu tới Thiên Tân, từ Thiên Tân đi tàu biển tới Nhật Bản, rồi từ Nhật Bản tới Thượng Hải, qua Hồng Kông tới Vân Nam.
Tóm lại là rất kịch tính.
Đoạn kịch tính này được ghi chép trong cuốn "Viên Thế Khải toàn truyện" của ông Vương Trung Hòa, còn cuốn "Hộ quốc đại chiến" do ông Lưu Bỉnh Vinh biên soạn, lại cung cấp cho chúng ta một phiên bản hương diễm khác.
Phải nói rằng ông Lưu Bỉnh Vinh này thực sự dám bịa đặt, cũng không biết ông ta chép được đoạn này ở đâu, mà văn phong lại dồi dào, chi tiết cảm động, bạn muốn không tin cũng cần phải có chút can đảm. Chúng ta đặt sự bịa đặt của ông Lưu Bỉnh Vinh ở đây, xem lịch sử đã bị trộn lẫn với những kẻ tạo chiêu trò như thế nào:
...(Sái Ngạc) ban đêm nói rõ hành tung với Tiểu Phượng Tiên, dự định lập tức thừa(nhân cơ hội) này xuôi Nam. Tiểu Phượng Tiên nghe xong, không kìm được lòng dạ rối bời, hốc mắt đỏ hoe, hồi lâu mới nói: Thiếp muốn cùng người sống chết, người đi, thiếp sẽ đi cùng người.
Sái Ngạc nói: Ta là đi đốc binh đánh trận.
Tiểu Phượng Tiên vội tiếp lời: Người coi thiếp là nữ nhi yếu đuối, không thể cùng người giết giặc sao?
Sái Ngạc nói: Nàng tuy có chí lớn, nhưng chuyến này rất hiểm, nếu ta và nàng cùng đi, không những chẳng có lợi cho nàng, mà còn có hại cho ta, hơn nữa còn cản trở tiền đồ cộng hòa.
Tiểu Phượng Tiên không kìm được nước mắt, vừa khóc vừa nói: Theo lời người như thế này, chẳng phải là vứt bỏ thiếp sao?
Sái Ngạc nói: Ngày khác chiến thắng trở về, ngày đoàn tụ còn dài, sao lại nói những lời thất ý thế này?
Tiểu Phượng Tiên nói: Thiếp tuy là nữ tử, cũng biết yêu nước, sao nỡ để bậc anh hùng chí sĩ, lụy vì tình cảm nhi nữ? Nhưng chuyến đi này cần phải bảo trọng.
Lúc đó ngoài cửa sổ có bóng người lay động, đến khi mở cửa ra ngoài, người thám thính kia đã đi xa. Sái Ngạc thì thầm với Tiểu Phượng Tiên nói: Có thám tử.
Tiểu Phượng Tiên nói: Thế này thì làm sao bây giờ?
Sái Ngạc nói: Không sao cả, ta tự có kế sách.
Ngay lập tức Sái Ngạc lấy giấy bút, viết một bản đơn xin nghỉ ốm, niêm phong kín, gửi qua bưu điện về kinh thành.
Sái Ngạc vốn có chứng mất ngủ đau họng, nhân tiện mượn cơ hội này, nói là tới bệnh viện chữa trị, sau đó, ngoại trừ mỗi ngày tới bệnh viện một lần, vẫn đưa Tiểu Phượng Tiên đi chơi đây đó. Các thám tử qua lại rình mò, vẫn không chịu nới lỏng. Sái Ngạc giả vờ không biết, sau lưng lại bàn định với Tiểu Phượng Tiên, thực hiện kế ve sầu thoát xác. Một ngày nọ, Sái Ngạc và Tiểu Phượng Tiên ngồi đối ẩm cuồng uống, sau đó tiếng chửi mắng vang tới tận ngoài cửa. Các thám tử vội vàng đi nghe lén. Lời chửi mắng của Sái Ngạc trước bình phẩm về chốn hoa nguyệt, sau chửi tới chính thất. Lúc vui lúc giận, giống như lời nói hồ đồ sau khi say. Không lâu sau liền kêu đau bụng, liên tục đòi đi vệ sinh. Thám tử vội vã tránh đi, Sái Ngạc liền ra khỏi phòng, một tay cầm quần, một tay ôm bụng, đi về phía nhà vệ sinh. Thám tử chưa kịp theo đuôi.
Sáng hôm sau thám tử tới nhìn, Sái và mọi người ngủ say chưa dậy, kéo dài tới tận trưa, mới thấy có người đi lại, lại lén lút nhìn trộm, chỉ thấy Tiểu Phượng Tiên thức dậy, tóc tai rối bời, còn chưa chải chuốt, đợi sau bữa trưa, lại hẹn khoảng một hai giờ, Tiểu Phượng Tiên trang điểm xong đi ra ngoài, đóng cửa bỏ đi. Tới tận ban đêm, cũng không thấy quay lại, ngày hôm sau cũng không thấy trở về phòng trọ, các thám tử đi hỏi quản lý. Quản lý cũng không biết, các thám tử nảy sinh nghi ngờ, mở cửa vào nhìn, đồ đạc đã trống không, chỉ trên bàn để lại một lá thư, do nhân viên kế toán mở ra đọc, chính là mấy tờ tiền, kèm theo một dòng chữ, nói là tiền trả cho tiền cơm phòng. Các thám tử vội tới nhà ga dò hỏi, mãi mới tra được tin tức của Tiểu Phượng Tiên, đã về kinh từ đêm qua, chỉ có Sái Ngạc không biết tung tích đâu.
---❊ ❖ ❊---
Đoạn bịa đặt này của ông Lưu Bỉnh Vinh đã bộc lộ thói xấu không chịu suy nghĩ khi đọc sách của người nước ta. Như trong bài liên tục nhắc tới thám tử, thám tử này là ai? Tên là gì? Là ai phái tới? Thuộc bộ phận nào? Bộ phận này có bao nhiêu người? Ai lãnh đạo? Đã từng làm những vụ án cụ thể nào? Thực tế, những cái gọi là thám tử này, chỉ là sự tưởng tượng của chính người Quốc Dân Đảng, sau này lại thực sự dựa trên sự tưởng tượng này mà thành lập tổ chức đặc vụ của riêng mình. Một bộ phận như vậy một khi xuất hiện, chỉ riêng khoản chi tiêu tài chính sổ sách đã không thể nào che giấu được nữa.
Sự thật lịch sử là, Viên Thế Khải tuyệt đối không hề thiết lập một tổ chức đặc vụ khủng bố như vậy, nếu ông ta thực sự thiết lập, thì ông ta đã sớm làm hoàng đế rồi, căn bản không đến lượt người khác nói ra nói vào. Thời đại Viên Thế Khải không tồn tại một tổ chức như vậy, cái gọi là giám sát, nhiều nhất cũng chỉ là thái tử Viên Khắc Định, thỉnh thoảng không yên tâm về ai đó, phái người qua liếc nhìn hai cái, thế là hết.
Thực tế, người mà Viên Khắc Định phái đi giám sát Sái Ngạc là đứa em ngốc bị tâm thần phân liệt Viên Khắc Lương của ông ta. Đứa trẻ đáng thương này còn cần người giám hộ 24/7, lại bắt nó đi giám sát người khác, bạn nói xem kiểu giám sát này có đáng tin không?
Tóm lại, tất cả đều là bịa đặt.
Mà mọi người sở dĩ thích bịa đặt, là bởi vì sự thật lịch sử nếu nói toạc ra thì vô cùng tẻ nhạt.
Mục 3: Cô nàng béo Tiểu Phượng Tiên
Năm 1951, bậc thầy hí khúc Mai Lan Phương đi Triều Tiên biểu diễn úy lạo, trên đường qua Thẩm Dương, đột nhiên nhận được một lá thư lạ.
Người viết lá thư này là một bà già 51 tuổi, tên là Trương Tẩy Phi, từng là vợ của một sư trưởng quân Đông Bắc. Sau khi sư trưởng chết, Trương Tẩy Phi cải giá với một công nhân lò hơi họ Trần, cuộc sống cực kỳ khó khăn, từng làm công trong nhà máy may mặc, lại đi làm bảo mẫu cho người ta. Mai Lan Phương nhận được thư bà, kinh hãi, lập tức có cuộc gặp gỡ ngắn ngủi với Trương Tẩy Phi tại khách sạn nơi ông ở. Sau đó Mai Lan Phương nhờ vả quan hệ, sắp xếp cho bảo mẫu Trương Tẩy Phi một công việc chính thức, để bà thoát khỏi cảnh đói rét.
Người thời đó đối với Trương Tẩy Phi vẫn còn chút ấn tượng, nói bà thích uống vài chén rượu nhỏ. Có một hôm bà đang uống, có người bê đài radio bên cạnh nghe tin tức, trong đài radio đang nói về câu chuyện Sái Ngạc tướng quân và tri kỷ hồng nhan Tiểu Phượng Tiên. Bà bảo mẫu già Trương Tẩy Phi bỗng rơi lệ, nói: Tiểu Phượng Tiên chính là tôi đây.
Câu nói này, lúc đó không ai tin. Đùa kiểu gì thế? Tiểu Phượng Tiên, đó là bậc quốc sắc thiên hương đấy, sao có thể dính dáng tới bà bảo mẫu già Trương Tẩy Phi?
Nhưng Trương Tẩy Phi, quả thực chính là Tiểu Phượng Tiên.
Hoàn toàn khác với sự tưởng tượng của mọi người, Tiểu Phượng Tiên không phải là quốc sắc thiên hương gì cả, vẻ ngoài của cô tuy không thể nói là xấu, nhưng chắc chắn là không xinh đẹp. Đã không xinh đẹp, vậy sao lại dính dáng tới Sái Ngạc tướng quân?
Chính vì cô không xinh đẹp, cho nên mới dính dáng tới Sái Ngạc tướng quân. Thực tế, Tiểu Phượng Tiên sinh năm 1901 (có thuyết khác là 1900), rơi vào chốn thanh lâu trở thành một kỹ nữ mới vào nghề, khi gặp Sái Ngạc tướng quân, cô mới 15 tuổi. Vì dung mạo quá bình thường, ảnh hưởng nghiêm trọng tới công việc kinh doanh của cô, có thể nói là "trước cửa lạnh lẽo xe ngựa thưa thớt".
Chính vì chỗ của Tiểu Phượng Tiên không có khách, nên mới bị Sái Ngạc tướng quân để mắt tới. Sái Ngạc tướng quân sở dĩ chọn Tiểu Phượng Tiên, chính là vì muốn sự thanh tịnh, khi nói chuyện với bạn bè, đây tuyệt đối là một nơi tốt, sẽ không có ai làm phiền, càng không thể xảy ra tình trạng tranh phong ghen tuông thường thấy ở chốn phong nguyệt.
Nói trắng ra, Sái Ngạc tướng quân chọn chỗ Tiểu Phượng Tiên, giống như người hiện đại chọn một quán trà thanh tịnh để bàn việc vậy, giữa họ không có tình cảm nhi nữ gì cả. Hơn nữa phu nhân của Sái Ngạc tướng quân cũng biết rất rõ chuyện này, mặc dù bà hiểu chồng mình hơn bất kỳ ai, nhưng do chồng ngày nào cũng ngâm mình ở nhà Tiểu Phượng Tiên để bàn việc, Sái phu nhân vẫn rất hiếu kỳ.
Thế là một hôm, để thỏa mãn sự hiếu kỳ của phu nhân, Sái tướng quân liền đưa phu nhân đi xem kịch, trong rạp hát, ông chỉ vào một cô bé béo 15 tuổi nói: Xem kìa xem kìa, cô bé béo kia, chính là Tiểu Phượng Tiên.
Là cô ta à! Sái phu nhân lúc đó trong lòng rất thất vọng. Bà không ngờ rằng, Tiểu Phượng Tiên lại chỉ là một đứa trẻ. Đã nói rồi, Tiểu Phượng Tiên sinh năm 1901, tuổi mụ mới vừa tròn 15, để ở thời nay cũng chỉ là một cô bé béo cấp hai. Một khi bạn biết tuổi của cô, sẽ biết những huyền thoại trước đó, là không đáng tin đến mức nào.
Phát hiện Tiểu Phượng Tiên chỉ là một đứa trẻ, không cấu thành bất kỳ ảnh hưởng nào tới gia đình mình, phu nhân Sái Ngạc rất thất vọng về chồng, cảm thấy chồng cực kỳ kém nhân duyên, đến cả việc "ăn vụng" bên ngoài, cũng chọn loại kém vị nhất. Vừa hay đang mang thai, liền quay về phương Nam sinh con.
Nhưng Sái phu nhân cứ thế bình thản rời đi, là không phù hợp với logic đấu tranh của những người làm cách mạng. Theo tư duy của những người làm cách mạng, Viên Thế Khải là một kẻ đại gian ác xấu xa tột cùng, đâu có lý nào lại để Sái phu nhân bình an rời đi? Vì vậy những người làm cách mạng bịa đặt Sái Ngạc tướng quân ném tách trà làm bị thương trán Sái phu nhân, còn bịa chuyện nói Sái tướng quân vì Tiểu Phượng Tiên mà lôi vợ tới tòa án đòi ly hôn. Thế là Sái phu nhân liền nhân cơ hội vét sạch của cải có giá trị trong nhà, bỏ trốn mất dạng, đại loại là như thế.
Nhưng như chúng ta đã biết, Sái phu nhân đi rất thuận lợi, rất bình an, không ai ngăn cũng không ai cản. Đã nói rồi, Viên Thế Khải không có một tổ chức đặc vụ khủng bố nào, ngược lại Cục thực thi pháp luật kinh sư có vài thám tử, phụ trách an ninh kinh kỳ. Nhưng cơ quan này dưới không có chân, một khi ra khỏi kinh sư, chính quyền bên dưới không có cơ quan tương ứng phối hợp công việc của họ, nên năng lực hoạt động cơ bản bằng không.
Sái phu nhân đi thuận lợi, vậy bản thân Sái Ngạc tướng quân thì sao?
Sái tướng quân đi lại càng bình thản như nước chảy mây trôi. Do Sái tướng quân mắc bệnh họng, thường xuyên qua lại giữa Kinh và Tân, tìm bác sĩ Nhật Bản chữa bệnh. Chuyện này Viên Thế Khải cũng biết, nhưng Viên Thế Khải rõ ràng không cho rằng Sái Ngạc sẽ bỏ trốn. Ông ta tại sao phải trốn? Phải biết rằng trên biểu dâng lên của tướng quân phủ, Sái tướng quân chính là người ký tên đầu tiên, nếu ông thực sự trốn, làm sao giải thích với người khác? Làm sao khiến người khác tin tưởng?
Nhưng Sái Ngạc tướng quân vẫn trốn, sau khi ông trốn đi rất lâu, Viên Thế Khải phái người gọi ông tới họp, mới biết chuyện này. Lúc đó Viên Thế Khải kinh ngạc không hiểu nổi, hỏi: Tùng Pha (tên tự của Sái Ngạc) sẽ không quay lại nữa sao?
Nhưng đây là tại sao vậy?
Viên Thế Khải nghĩ không ra.
Nếu Viên Thế Khải biết, Sái tướng quân đột ngột bỏ đi, lại là vì một người phụ nữ khác là Hoa Vân Tiên, tin rằng Viên Thế Khải chắc chắn sẽ kinh ngạc đến phát khóc.
Mục 4: Người phụ nữ lật đổ đế chế
Chúng tôi đã nhắc đi nhắc lại, nguyên nhân thực sự dẫn đến việc Sái Ngạc tướng quân bỏ đi, khởi binh phản Viên, không phải là Tiểu Phượng Tiên, mà là một người phụ nữ khác tên là Hoa Vân Tiên. Vậy Hoa Vân Tiên này, rốt cuộc là người thế nào?
Nói về năm xưa trong thành Bắc Kinh, trung tâm thương mại sôi động nhất chính là Bát Đại Hồ Đồng nơi danh kỹ tụ tập. Nơi này không chỉ lãnh đạo các cấp thường xuyên lui tới, danh sĩ xã hội qua lại, ngay cả rất nhiều nhà báo, cũng đều ngâm mình trong phòng của các em gái thân thiết, thu thập thông tin biên tập thành bài, rồi gửi tới tòa soạn kiếm tiền.
Lúc này đệ nhất danh kỹ ở Bát Đại Hồ Đồng, tên là Tiểu A Phượng. Lúc đó lãnh đạo các cấp chen chúc trong phòng khách của Tiểu A Phượng, triển khai sự cạnh tranh gay gắt, đều muốn ôm Tiểu A Phượng về nhà, cuối cùng Tiểu A Phượng mắt mù, bao nhiêu người đứng đắn cô không theo, lại đi theo tên đại hán gian Vương Khắc Mẫn. Sau này không biết vì lý do gì, lại có người nhầm lẫn Tiểu A Phượng này thành Tiểu Phượng Tiên, tên hai người thực sự khá giống nhau, kết quả là giang hồ báo ra tin giả chấn động, nói Tiểu Phượng Tiên gả cho Vương Khắc Mẫn, khiến Tiểu Phượng Tiên lại nổi đình nổi đám một phen.
Bây giờ vẫn nói về Tiểu A Phượng này, Tiểu A Phượng có một người chị, nghệ danh Hoa Vân Tiên. Lúc đó Dương Độ là người yêu Hoa Vân Tiên sớm nhất, anh ta dọn tới sống trong phòng ngủ của Hoa Vân Tiên, và trong môi trường gian khổ này tiếp tục công việc, lần lượt hoàn thành các bài viết kỳ quái như "Trù An Hội tuyên ngôn" và "Quân hiến cứu quốc luận".
Nhìn xem Dương Độ này, thật sự quá không ra sao cả. Anh viết bài, viết ở đâu chẳng được, sao cứ phải viết trong khuê phòng thơm ngát của Hoa Vân Tiên, anh có ý gì hả? Anh không muốn làm việc đứng đắn thì anh đi ra ngoài đi, chặn trong phòng không cho người khác vào, sao có thể hạ thấp ranh giới làm người như vậy?
Dương Độ chặn trong phòng, không cho ai vào nào?
Đại sư quốc học Lương Khải Siêu.
Lương Khải Siêu đức cao vọng trọng, học vấn quán thiên nhân, là tấm gương đạo đức của chúng ta. Lão nhân gia ông cũng không có suy nghĩ gì nhiều, chỉ là muốn vào khuê phòng của Hoa Vân Tiên mà thôi, không ngờ Dương Độ vô lý như vậy, chuyện này liền trở nên phức tạp.
Có câu rằng: Lương Dương đại náo Bát Hồ Đồng, đế chế sống chết vì một mỹ nhân. Dương Độ và Lương Khải Siêu, chính vì vấn đề sở hữu Hoa Vân Tiên, mà xé rách mặt mũi. Ngay khi hai người đang đánh nhau không dứt, lại có một người phụ nữ tuyệt sắc tên là Trần Văn Đệ nhúng tay vào, cô đứng về phía Dương Độ không chút hối tiếc, phản đối Lương Khải Siêu đoạt người yêu. Dương Độ đại hỷ, cho rằng Trần Văn Đệ biết mỹ nhân nhận anh hùng, nhất thời nóng đầu, liền cưới Trần Văn Đệ về nhà, bỏ mặc Hoa Vân Tiên không màng.
Lúc đó Hoa Vân Tiên rất kinh ngạc, liền vội vàng tìm Lương Khải Siêu, bày tỏ cô ủng hộ Lương Khải Siêu. Nhưng Lương Khải Siêu đã bị cô chọc tức đến nổ phổi: Ồ, cô nói cô ủng hộ tôi, vậy sao lúc đầu không ủng hộ? Bây giờ Dương Độ không cần cô nữa, cô lại chạy tới đây tìm cơ hội à?
Lương Khải Siêu giận dữ nghiêm sắc mặt với Hoa Vân Tiên: Tôi là chủ trương chế độ một vợ một chồng, cho nên chuyện của hai chúng ta... tôi thấy hay là thôi đi, cô đợi tôi về nhà nấu cơm cho vợ đây.
Dương Độ nghe nói Lương Khải Siêu tuyên bố mình chủ trương chế độ một vợ một chồng, lại vui mừng khôn xiết, chế nhạo Lương Khải Siêu một phen tơi tả: Thôi đi, còn chế độ một vợ một chồng, chế độ một vợ một chồng mà anh chạy tới Bát Đại Hồ Đồng làm gì? Chế độ một vợ một chồng mà anh tranh giành gì với tôi? Anh đừng có không ăn được nho lại chê nho chua... không đúng, anh đừng có không muốn ăn nho người khác ăn thừa mà lại nói chế độ một vợ một chồng.
Chi tiết liên quan tới chuyện này, ông lão Vương Trung Hòa trong cuốn "Viên Thế Khải toàn truyện", có ghi chép chi tiết:
...Sái Ngạc ngày thường gặp khách xã giao tự nhiên cũng phải đặt chân tới nơi này, Dương Độ, Lương Khải Siêu càng là khách quen trong đó. Lương Dương hai người từng có thời gian cùng yêu một kỹ nữ tên là Hoa Vân Tiên, em gái của Hoa Vân Tiên là Tiểu A Phượng là hoa khôi của Bát Đại Hồ Đồng. Tiểu A Phượng cuối cùng bị Vương Khắc Mẫn kim ốc tàng kiều. Dương Độ thì yêu cuồng nhiệt Hoa Vân Tiên, nghe nói "Trù An Hội tuyên ngôn", "Quân hiến cứu quốc luận" của anh ta đều được viết tại chỗ Hoa Vân Tiên. Dương Lương hai người từng diễn một vở kịch hài "thố hải sinh ba" (ghen tuông). Sau đó, Dương Độ cưới thêm Trần Văn Đệ, Hoa Vân Tiên muốn theo Lương Khải Siêu, nhưng Lương tự mệnh danh là nhân vật xã hội mới một vợ một chồng, còn bị Dương Độ chế giễu một phen.
Từ tài liệu mà nhìn, rõ ràng là ông lão Vương Trung Hòa cũng không làm rõ được, rốt cuộc Dương Độ và Lương Khải Siêu tranh giành người phụ nữ nào, ở đây rõ ràng nói là Hoa Vân Tiên, nhưng ngay tại một chỗ khác của cuốn sách này, ông lão Vương Trung Hòa lại ám chỉ một khả năng khác:
...Nghe đồn Lương Khải Siêu và Dương Độ hai người đồng thời chấm một kỹ nữ người Ngạc (Hồ Bắc), nhưng Dương Độ đã bỏ ra một vạn hai ngàn đại dương mua người phụ nữ đó về, khiến Lương vô cùng tức giận, liền từ chức Tư pháp tổng trưởng, sau khi để lại một lá thư từ chức cho Viên liền phất áo xuôi Nam...
Chúng tôi không thể nói rõ được sự giống và khác nhau giữa hai đoạn trước sau này, quá trình lúc này đã không còn quan trọng, quan trọng là kết quả.
Kết quả chính là: Vì một cô gái, Lương Khải Siêu và Dương Độ trở mặt thành thù.
Nói về Lương Khải Siêu này, ông ta xứng danh là anh hùng một đời, từng tham gia Mậu Tuất biến pháp làm thiên hạ bất an, từng đơn thương độc mã lật đổ sào huyệt Đàn Hương Sơn của những người làm cách mạng Tôn Văn, từng dùng một cây bút đối chọi với hàng triệu quân của những người làm cách mạng. Chỉ một Dương Độ nho nhỏ, thì có gì phải sợ?
Có câu rằng: Anh hùng khó thoát chữ tình, giận dữ vì hồng nhan. Đỉnh hồ ngày đó từ bỏ nhân gian, vạn núi nghìn sông chỉ là chuyện nhỏ. Để báo mối thù này, Lương Khải Siêu phát đại nguyện, hạ quyết tâm. Dương Độ anh không phải đang thúc đẩy đế chế sao? Tốt, Lương Khải Siêu ta đây phải lật đổ đế chế, không chọc tức chết Dương Độ anh, chuyện này chúng ta chưa xong!
Mục 5: Lịch sử đang lặp lại
Nhiều năm sau, đại sư quốc học Chương Thái Viêm lão tiên sinh, bỗng một đêm tỉnh dậy, ngồi xổm ở góc giường suy nghĩ hồi lâu, nói: Hồng Hiến đế chế sở dĩ thất bại, là vì có ba người, đối đầu với ba người khác.
Lương Khải Siêu đối đầu với Dương Độ, dẫn đến đế chế thất bại.
Trương Nhất Lân đối đầu với Hạ Thọ Điền, dẫn đến đế chế thất bại.
Lôi Chấn Xuân đối đầu với Sái Ngạc, dẫn đến đế chế thất bại.
Xin lưu ý sự ám chỉ của Chương Thái Viêm lão tiên sinh: Đây là người phản đối người, không phải người phản đối việc. Người phản đối đế chế không phải là phản đối đế chế, chỉ là vì muốn phản đối người trong phe đế chế, mới quay đầu đi chiếm vị trí trong phe phản đế chế. Trong ba nhóm người chém giết ở đây, Trương Nhất Lân và Hạ Thọ Điền, hai người này đều là thư ký của Viên Thế Khải, việc họ đánh nhau không ảnh hưởng tới tiến trình đế chế, thứ thực sự dẫn đến sự thất bại của đế chế, là Lương Khải Siêu đối với Dương Độ, và Lôi Chấn Xuân đối với Sái Ngạc.
Lại nói Lương Khải Siêu, người phụ nữ yêu dấu bị Dương Độ cướp mất, lại bị Dương Độ nhục mạ, giận dữ tột cùng, liền bôn ba tới Thiên Tân, tìm đệ tử quan môn của mình là Sái Ngạc, bàn chuyện lật đổ đế chế.
Chuyện lại trùng hợp ở chỗ, lúc này Sái Ngạc trong lòng cũng đang thấy khó chịu. Mặc dù Viên Thế Khải có tâm trọng dụng ông, thậm chí không tiếc đắc tội Bắc Dương, nhưng quân nhân Bắc Dương không dám chọc Viên Thế Khải, chỉ có thể gây khó dễ cho Sái Ngạc. Phía trước có "Thất hung" thứ sáu là Lôi Chấn Xuân, cố tình lấy ra công văn có người khuyên Sái Ngạc làm Vân Nam độc lập, kích thích Sái Ngạc. Đang kích thích Sái Ngạc tới mức đầu óc choáng váng, lúc này Lương Khải Siêu lại tới.
Lương Khải Siêu khuyên đệ tử Sái Ngạc, làm đế chế có ý nghĩa gì, không vui chút nào, không bằng lật đổ đế chế, thế mới thú vị. Vậy lật đổ kiểu gì đây?
Dễ thôi, chuyện này sắp xếp thế này, Sái Ngạc hiện đang được Viên Thế Khải trọng dụng, cơ hội hiếm có, cứ ở lại kinh sư, hết lời khuyên Viên Thế Khải lên ngôi. Còn Lương Khải Siêu thì bôn ba xuôi Nam, đi du thuyết quân đội. Đợi sau khi Viên Thế Khải thực sự lên ngôi, Sái Ngạc lại bỏ trốn xuôi Nam, trực tiếp khởi binh, tin rằng lúc đó Viên Thế Khải dù không bị tức chết tại chỗ, cũng phải tức đến nửa sống nửa chết.
Nhưng kiểu làm này, có phải có chút không hợp lý không? Dù sao người cướp người phụ nữ, là Dương Độ chứ không phải Viên Thế Khải, Lương Khải Siêu anh nên đi tìm Dương Độ gây chuyện, làm gì phải sửa chữa Viên Thế Khải chứ?
Chuyện này không còn cách nào khác, trách thì phải trách Viên Thế Khải dùng Dương Độ mà không dùng Lương Khải Siêu, ông Viên già anh đã dám dùng Dương Độ, thì phải gánh chịu hậu quả của việc sử dụng Dương Độ. Không trừ khử Viên Thế Khải anh, thì làm sao giải quyết Dương Độ?
Về mối ân oán cá nhân 100% này, lúc đó có người như Tưởng Tử Kỳ đã nói: (Viên Thế Khải) dùng Dương Độ mà chính khách trong thiên hạ bỏ đi, dùng Hạ Thọ Điền mà mạc khách trong thiên hạ bỏ đi, dùng Đoàn Chi Quý mà quân nhân trong thiên hạ bỏ đi, dùng Lương Sĩ Di mà nhà quản lý tài chính trong thiên hạ bỏ đi.
Lịch sử chân thực, chính là dáng vẻ như thế này.
Lý do bạn chọn một phe phái chính trị nào đó, không phải vì bạn có cảm tình gì với phe phái này, chỉ vì bạn muốn kéo giãn khoảng cách với người bạn chán ghét. Thứ bạn phản đối chỉ là người, chứ không phải việc.
Lần này, chính Dương Độ đã ép Lương Khải Siêu vào phe phản đối đế chế. Mà từ rất lâu rất lâu trước đó, Lương Khải Siêu còn từng làm một chuyện, ép sống một người bạn khác vào phe đối lập của mình.
Những năm đầu, sớm đến lúc nào đây? Vẫn là thời kỳ cuối nhà Thanh, Khang Hữu Vi, Lương Khải Siêu hô hào phản đối khoa cử, và liên lạc với danh sĩ Ngô Trĩ Huy, hẹn xong xuôi là tới ngày thi khoa cử, mọi người đều không vào trường thi, tập thể bãi khóa. Lúc đó Ngô Trĩ Huy này thật ngốc, người ta nói gì anh ta cũng tin, tới ngày thi, anh ta thực sự không vào trường thi. Nhưng không ngờ người hô hào bãi khóa là Lương Khải Siêu, bản thân lại sớm đã chiếm chỗ trong trường thi. Thi xong mãn nguyện đi ra, chuyện này suýt chút nữa làm Ngô Trĩ Huy tức đến phát điên.
Sau đó Ngô Trĩ Huy liền kéo giãn khoảng cách thật xa với Lương Khải Siêu, Lương Khải Siêu làm gì, Ngô Trĩ Huy nhất định phải làm ngược lại, bất kể mình đang đứng ở phe phái nào, tóm lại không thể đứng cùng Lương Khải Siêu. Cứ như vậy, do Lương Khải Siêu là phái Quân hiến lúc bấy giờ, Ngô Trĩ Huy liền không chút hối tiếc chọn phe Cách mạng.
Mà lần này, lịch sử lại lặp lại.
Lịch sử sở dĩ lúc nhàn rỗi không có việc gì làm lại muốn lặp lại, đó là vì quy luật của lịch sử, chính là quy luật của nhân tính, quy luật của nhân tính không đổi, quy luật của lịch sử cũng không đổi. Khi cục diện cấu thành nên bối cảnh lịch sử trước đó, quy luật của nhân tính sẽ tự nhiên mà lặp lại chuyện cũ lúc bấy giờ.
Lương Khải Siêu và Dương Độ, vốn đều là phái Quân hiến, hơn nữa tư cách Quân hiến của Lương Khải Siêu, còn lâu đời hơn cả Dương Độ. Thế nhưng để kéo giãn khoảng cách với Dương Độ, Lương Khải Siêu, buộc phải chọn phe phản đối đế chế.
Hơn nữa lần này, Lương Khải Siêu sẽ phát hiện bản thân đang liên thủ với người Nhật Bản, một lần nữa trên mảnh đất Trung Hoa, dấy lên cảnh máu chảy thành sông.
Mục 6: Vị hoàng đế bi thảm nhất lịch sử
Đoạn sau này, thời gian đột nhiên trở nên quan trọng. Nhiều bí mật, ẩn giấu trong thời gian.
Sái Ngạc tướng quân rời Thiên Tân, lén trốn sang Nhật Bản vào ngày 19 tháng 11 năm 1915. Sau khi tới Yokohama, Sái Ngạc viết một đống thư từ và bưu thiếp, nội dung thư là giả vờ nói mình đang điều trị tại Nhật Bản. Phái người khác cầm bưu thiếp, đi du ngoạn khắp Nhật Bản, tới bất cứ nơi nào, liền gửi cho Viên Thế Khải một tấm, để tạo ra ảo giác Sái Ngạc đang đi lang thang khắp Nhật Bản.
Mà Sái Ngạc tướng quân thực tế đã rời khỏi Nhật Bản, đang bay nhanh tới Vân Nam, đi đón cuộc ám sát không thể ngăn cản đó.
Ở đây, Sái Ngạc đã trốn thoát, nhưng lại làm ra rất nhiều văn bản giả, lừa gạt Viên Thế Khải. Sự lừa gạt này rất thành công, không những lừa được Viên Thế Khải, còn thành công lừa được rất nhiều sử gia. Nhiều sử gia trong việc nghiên cứu đoạn lịch sử này, luôn phát hiện thời gian không khớp nhau, sốt ruột tới mức lấy đầu đập vào tường bình bịch.
Ngày 15 tháng 12, tám giờ sáng. Đoàn Chi Quý đột nhiên thông báo nhân viên đang làm việc tại Trung Nam Hải, mau tới Cư Nhân Đường, mọi người đầu óc quay cuồng tới nơi, nhưng kinh ngạc phát hiện Viên Thế Khải mặc quân phục Đại nguyên soái, đầu trọc, đứng bên cạnh ngai vàng, nhìn mọi người với ánh mắt bi thương vô hạn.
Trời ạ, ông ta cứ thế mơ mơ hồ hồ mà lên ngôi.
Không thể nào? Điều này cũng quá không trang trọng rồi.
Tuy nhiên đây là sự thật, chỉ nghe Viên Thế Khải dùng giọng điệu buồn bã nói: Ta từ trước tới nay đều xả thân cứu nước, hôm nay chư vị lại ép ta làm hoàng đế, ta chỉ đành xả nhà cứu nước thôi, từ xưa tới nay, con cháu hoàng đế nào có kết quả tốt đẹp đâu?
Đây chính là bản tuyên ngôn xưng đế của Viên Thế Khải, nghe xem thật bi thảm biết bao.
Trong lòng Viên Thế Khải, là rất hiểu rõ. Trước đó ông ta, bất kể gia nghiệp có khổng lồ đến đâu, nhưng một người làm một người chịu, dù có bị thanh toán chính trị, cũng chỉ thanh toán một mình ông ta. Mà bây giờ, ông ta đã trở thành hoàng đế, nếu có bất trắc, cả nhà đều sẽ không thoát khỏi tai kiếp.
Bạn nói vị hoàng đế này, làm để làm gì cơ chứ?
Ngay ngày Viên Thế Khải xưng đế, Sái Ngạc tướng quân tới Hà Nội.
Ngay ngày Sái Ngạc tướng quân tới Hà Nội, lệnh truy sát đã như hình với bóng, đuổi theo sát nút.
Vậy ai muốn giết Sái Ngạc tướng quân đây?
Cách giải thích nhàn hạ nhất, chính là nói là Viên Thế Khải. Chuyện này đương nhiên phải quy lên đầu Viên Thế Khải, bởi vì chuyến đi này của Sái Ngạc tướng quân, là muốn khởi binh phản đối Viên Thế Khải xưng đế, cho nên Viên Thế Khải phái sát thủ tới truy sát Sái Ngạc, thực sự là chuyện hợp tình hợp lý.
Tuy nhiên, lệnh truy sát thực sự không phải do Viên Thế Khải ban hành.
Đã nói rồi, cả đời Viên Thế Khải, có thể gọi là quang minh lỗi lạc, không hề ám sát một người nào. Tuy nói rất nhiều người chết vì ám sát, đều từng quy lên đầu ông ta, nhưng không có một vụ nào được chứng thực. Cho đến hiện tại, hầu như tất cả bằng chứng buộc tội Viên Thế Khải làm ám sát, đều là một câu nói như thế này: Do ám sát là thủ pháp thường dùng của Viên Thế Khải... nhưng câu này dùng vào việc Sái Ngạc tướng quân gặp ám sát, thì cuối cùng lại lộ tẩy.
Mục 7: Lý Liệt Quân lại đoạt Vân Nam
Ngay sau khi Sái Ngạc tướng quân tới Hà Nội hai ngày, người làm cách mạng Lý Liệt Quân dẫn chúng tới Vân Nam, khi vào Điền (Vân Nam) tại Hải Phòng thì bị chặn lại. Lý Liệt Quân điện báo cho Đường Kế Nghiêu lúc này đang trấn thủ Vân Nam, với phong cách quang minh lỗi lạc nhất quán của mình, rằng:
Chuyến này tới vì nước cũng vì anh, nay tới lão Khai đã nhiều ngày rồi, trong vòng ba ngày tức sẽ vượt quan vào Điền. Dù anh có bắn chết tôi, báo công với Viên nghịch, cũng không hề tính toán gì.
Đường Kế Nghiêu xem thư, ngày hôm sau phái em trai mình là Đường Kế Ngu tới nghênh đón.
Do đó Lý Liệt Quân đi trước Sái Ngạc một bước, nhập chủ Điền quân.
Người làm cách mạng lão thành Tập Dực Kiều hồi tưởng nói, ông lúc đó là lữ đoàn trưởng lữ đoàn hai Đại Lý, Đường Kế Nghiêu vừa ký tên trên biểu dâng lên, khẩn cầu Viên Thế Khải đăng cơ làm hoàng đế, biểu dâng vừa gửi đi, Lý Liệt Quân liền tới. Nhà báo thông tin nhạy bén nhất lập tức bắt lấy tin tức lớn này, đăng báo nói: Lý Hiệp Hòa (Lý Liệt Quân, còn có tên là Hiệp Hòa) tới Vân Nam tạo phản.
Người làm cách mạng đi cùng Lý Liệt Quân thấy báo, giận dữ nói: Thằng nào đây, ai cho phép mày viết bậy? Tra xem nhà báo này là ai... rất nhanh đã tra ra nhà báo. Hôm sau, nhà báo đang ôm sổ tay phỏng vấn đi trên đường đầy phấn khởi, trong hẻm đột nhiên ra mấy người, chặn anh ta lại, nói: Này, huynh đệ, nghe ngóng chút chuyện, tin tức Lý Liệt Quân tới Vân Nam tạo phản, có phải mày viết không?
Nhà báo nói: Đúng vậy, là tôi viết.
Mấy người làm cách mạng hỏi: Tại sao mày lại viết thứ này? Ai cho phép?
Nhà báo cười: Các người có nhầm không, đây là Dân Quốc, phỏng vấn tin tức là tự do. Ngay cả Đại tổng thống Viên Thế Khải, nhà báo chúng tôi cũng có thể tùy tiện chửi.
Người làm cách mạng lắc đầu: Không sai, mày có thể tùy tiện chửi Viên Thế Khải, nhưng tuyệt đối không cho phép chửi người làm cách mạng.
Đùa kiểu gì vậy? Nhà báo cười: Chẳng phải nói các người làm cách mạng, tốt hơn Viên Thế Khải sao?
Không sai chút nào, đám người làm cách mạng cười: Phàm là kẻ dám nói chúng ta không tốt, chính là kẻ địch của chúng ta, chúng ta sẽ không chút lưu tình tiêu diệt kẻ đó. Những người còn lại, xem mày còn gan nói chúng ta không tốt không?
Vừa nói, đám người làm cách mạng túm lấy nhà báo, vặn ngược cánh tay anh ta: Là cánh tay nào viết bài chửi chúng ta? Cái này không sai nhỉ? Sau này cái tay này chúng ta không cần dùng nữa, có được không... "Rắc" một tiếng vang giòn, nhà báo phát ra tiếng kêu thảm thiết, cánh tay đã bị đánh gãy.
Đánh gãy cánh tay nhà báo, đám người làm cách mạng sảng khoái tinh thần, vui vẻ bỏ đi. Nhà báo đáng thương kéo cánh tay gãy, tới cục cảnh sát báo án. Cục trưởng cục cảnh sát tên là Đường Kế Vũ, Đường Kế Vũ này, thực ra chính là Đường Kế Nghiêu, em trai Đường Kế Ngu. Anh ta một người có hai tên, cũng kiêm hai chức vụ.
Nghe xong chi tiết nhà báo báo án, Đường Kế Vũ ghé vào tai nhà báo, nói: Đáng đời, mày tưởng người làm cách mạng cũng nhân hậu như Viên Thế Khải à? Có thể để mày tùy tiện chửi? Thời đại Viên Thế Khải, là mày muốn làm gì thì làm. Còn thời đại người làm cách mạng, là người làm cách mạng muốn làm gì thì làm. Nếu không người làm cách mạng làm sao cứ nhất định phải làm thịt Viên Thế Khải cơ chứ? Cho nên, vì là tai họa do mày tự chuốc lấy, tao khuyên mày hãy giả vờ như cánh tay mình chưa bị gãy, về nhà viết bài ca tụng người làm cách mạng đi, biết đâu như vậy còn sống thêm được vài ngày.
Vụ án này, coi như đã xử lý xong, có thể kết án.
Suy đoán thời gian, vụ án này phát sinh và xử lý, nếu không phải vào ngày Lý Liệt Quân tới Côn Minh, thì chính là sau ngày 22.
Bởi vì Đường Kế Vũ vào ngày 17, dẫn theo hai đại đội cảnh vệ, một đội hiến binh tới A Mê, gặp gỡ huyện trưởng A Mê Trương Nhất Côn, không quá rõ ràng bảo với Trương Nhất Côn, chuyến này anh ta tới là để nghênh đón một nhân vật quan trọng.
Mà vụ ám sát Sái Ngạc gặp phải, chính là xảy ra tại nơi tên là A Mê này. Người thực hiện ám sát, chính xác chính là huyện trưởng A Mê Trương Nhất Côn.
Mục 8: Ai ra lệnh ám sát
Chi tiết Sái Ngạc gặp ám sát tại A Mê, lúc đó có nhiều phiên bản khác nhau, khiến vụ án này trở nên mờ mịt, bao phủ trong một làn sương mù.
Ông Lưu Bỉnh Vinh tập hợp sử liệu từ nhiều phía, viết về quá trình Sái Ngạc gặp ám sát:
...Mông Tự quan đạo Chu Hàng và huyện trưởng A Mê Trương Nhất Côn, sớm phụng mật điện của Viên Thế Khải, lệnh cho họ ngăn chặn Sái vào Điền dị động, nhất định phải theo dõi mưu sát, nếu đã vào cảnh Điền, phải dọc theo đường sắt trinh sát bắt giết. Chu, Trương sau khi nhận điện đã họp nhiều lần tại Mông Tự quan đạo thự, quyết định tổ chức đội ám sát, từ Việt vào Điền bắt giết hoặc bắn tỉa. Sau khi biết tin Sái đã tới Hà Nội, không lâu nữa sẽ đi tàu Điền - Việt vào Côn Minh, nếu bắn tỉa giữa đường không thành công, liền tại hai trạm Bích, A, mượn chiêu đãi hoan nghênh, lén bỏ thuốc độc vào rượu Brandy đầu độc chết, hoặc là cướp giết đại loại thế. Do Sái Ngạc bình an tới Côn Minh, hai người Chu, Trương liền sợ tội bỏ trốn xuất cảnh, Đường Kế Nghiêu điện lệnh cho đốc biện Hà Khẩu bắt giữ, giải về tỉnh xử lý theo pháp luật. Không ngờ trong lúc đốc biện Hà Khẩu nhận điện, Chu, Trương đã trốn qua biên giới từ một đêm trước rồi. Sau đó, Chu Hàng tới Hồng Kông, Trương Nhất Côn do đợi ái thiếp Trương Tố Nga, nán lại tại Lão Cai Việt Nam, lúc đó đốc biện Hà Khẩu đang muốn dẫn độ Trương Nhất Côn về quy án, ngày hôm sau ái thiếp Trương Tố Nga tới Hà Khẩu bị trạm kiểm tra chặn lại, lệnh cho cô tìm người bảo lãnh thỏa đáng, nếu không tìm được người bảo lãnh, có thể thông báo huyện trưởng Trương từ Lão Cai qua Hà Khẩu tới chứng minh là người nhà của ông ta, cho phép do ông ta lĩnh qua Hà Khẩu. Trương Nhất Côn sau khi nhận thư, qua Hà Khẩu tới chứng minh, lập tức bị bắt giải về tỉnh xử lý theo pháp luật, đây là chuyện bên lề, không nhắc nữa. (Lưu Bỉnh Vinh "Hộ quốc đại chiến")
Ông Lưu Bỉnh Vinh thuật lại nói, Sái Ngạc là 9 giờ tối ngày 22 tháng 12 tới Côn Minh, sau khi gặp sĩ quan, do bệnh họng không nói nhiều, liền về quân đoàn cảnh vệ nghỉ ngơi. Mà trong khoảng thời gian này, Mông Tự quan đạo Chu Hàng, và huyện trưởng A Mê Trương Nhất Côn, đang bố trí nhiều mặt, chuẩn bị giết Sái Ngạc, biết tin Sái Ngạc đã tới Côn Minh, biết mình gặp rắc rối lớn rồi, liền vội vã bỏ trốn. Chu Hàng trốn tới Hồng Kông, mà Trương Nhất Côn lại bị ái thiếp Trương Tố Nga liên lụy tự chui đầu vào rọ, lập tức bị bắt giải về tỉnh xử lý theo pháp luật, bị giết rồi.
Đoạn lịch sử này nhìn qua, hình như không có gì không ổn. Nhưng theo sử gia Vương Trung Hòa tập hợp sử liệu từ nhiều phía, lại dựng ra một phiên bản hoàn toàn khác với ông Lưu Bỉnh Vinh:
...Viên Thế Khải biết tin Sái Ngạc về Vân Nam sau, lập tức mật lệnh Đường Kế Nghiêu cướp giết Sái (cũng có thuyết là nhân vật hệ Trực Vân Nam tuần phủ án sứ Nhậm Khả Trừng). Đường xuất thân từ gia đình văn hiến Hội Trạch Vân Nam, thấy Sái Ngạc vốn là người Hồ Nam lại có uy vọng cao ở Vân Nam, nên rất ghen ghét ông, liền sai khiến tri sự khách sạn A Mê (nay là Mông Tự) cách Côn Minh hơn năm trăm dặm ám sát Sái Ngạc, là để tránh hiềm nghi cho bản thân. Thế nhưng, vị tri sự châu A Mê này lại quá vô dụng, chỉ làm bị thương tùy tùng của Sái, chủ tớ Sái Ngạc hai người bình an tới Côn Minh vào tối ngày 19 tháng 12 năm 1915. Sái biết rõ là Đường Kế Nghiêu ngầm hạ thủ, nhưng đại địch hiện trước mắt, cũng không tính toán với ông ta, chủ trương khởi binh thảo Viên ngay trong ngày...
Ở đây, hai sử gia cuối cùng đã thành công "cấu xé" lẫn nhau, ông lão Lưu Bỉnh Vinh và ông lão Vương Trung Hòa, đối với sự kiện Sái Ngạc bị ám sát tồn tại bốn điểm khác biệt:
1. Thời gian hai bên không nhất trí, bản Lưu nói Sái Ngạc là tối 22 tới Côn Minh. Bản Vương nói thời gian Sái tướng quân tới Côn Minh là ngày 19, chênh lệch trước sau tới ba ngày.
2. Số người không nhất trí, bản Lưu nói Sái được Đường Kế Vũ dẫn hai đại đội cảnh vệ, một đội hiến binh hộ tống tới Côn Minh, bản Vương nói Sái và tùy tùng hai người tới Côn Minh.
3. Quá trình ám sát không nhất trí, bản Lưu nói ám sát thực tế không xảy ra, bản Vương lại ám chỉ một trận phục kích kịch liệt.
4. Con đường ra lệnh ám sát không nhất trí, bản Lưu nói là Viên Thế Khải trực tiếp ra lệnh cho huyện trưởng A Mê Trương Nhất Côn, mà bản Vương thì nói người ra lệnh ám sát, thực tế là Đường Kế Nghiêu.
Trong quá trình nghiên cứu sử học trước đây của chúng tôi, chưa bao giờ gặp phải rắc rối như vậy, các sử gia khác nhau mô tả về cùng một sự kiện, lại xa cách ngàn dặm, khoảng cách của cả hai đã tới mức không thể giải đọc lẫn nhau.
Nên biết rằng, tất cả nghiên cứu của sử gia, đều là tập hợp sử liệu của người trong cuộc từ các lập trường khác nhau, đối chiếu lẫn nhau vạch trần lẫn nhau, cuối cùng lọc bỏ cảm xúc chủ quan quá mạnh, mà có được một mô tả trạng thái tương đối gần với sự thật khách quan. Mà ở đây, chiêu này không linh, không thể áp dụng được.
Tại sao lại như vậy?
Đó là vì sự can thiệp của một thông tin giả, dẫn tới sự hỗn loạn của hệ thống lịch sử. Điều này hơi giống như khi đang nghe đài radio, bị tín hiệu điện tử nhiễu, làm chương trình phát sóng trở nên tan nát, hỗn độn không chịu nổi. Dù có nhiều người trong cuộc đang lắng nghe, nhưng mỗi người nghe được, đều có bản chất khác biệt với những gì người khác nghe được.
Vậy ở đây, tín hiệu giả này, là gì?
Chính là cách giải thích sai lầm rằng Viên Thế Khải ra lệnh ám sát, dẫn tới sự biến dạng méo mó của sử thực.
Trước hết nhìn vào cách nói của ông lão Lưu Bỉnh Vinh, ông nói là Viên Thế Khải mật điện cho huyện trưởng A Mê Trương Nhất Côn, bảo anh ta cướp giết Sái Ngạc. Chuyện này sao có thể? Viên Thế Khải với thân phận Đại tổng thống, sao có thể ra lệnh vô lý hoang đường như vậy cho một huyện trưởng nho nhỏ? Hơn nữa lệnh mật ám sát này không chỉ hạ lệnh cho huyện trưởng A Mê Trương Nhất Côn, ngay cả Mông Tự quan đạo Chu Hàng cũng nhận được. Thử nghĩ quan viên hành chính cấp bậc này, có năng lực ám sát không? Có bao nhiêu ý thức bảo mật? Nếu Viên Thế Khải thực sự ngốc tới mức này, tùy tùy tiện tiện ra lệnh cho một huyện trưởng nhỏ ám sát tướng lĩnh quân sự nổi tiếng, IQ thấp như vậy, ông ta dựa vào đâu làm Đại tổng thống Trung Quốc? Kẻ thiểu năng đều có thể làm Đại tổng thống khai quốc, chỉ số thông minh của dân chúng nước này còn phải thấp tới mức nào nữa?
Cho nên, ngay cả khi Viên Thế Khải thực sự hạ lệnh mật ám sát, cũng tuyệt đối không thể ra lệnh cho một huyện trưởng nhỏ, chẳng lẽ Viên Thế Khải cho rằng một huyện trưởng nhỏ, có trình độ cao hơn Tổng tham mưu trưởng văn phòng Đại nguyên soái lục hải không toàn quốc mà ông ta đã chỉ định sao?
Nếu lệnh ám sát không phải do Viên Thế Khải ban hành, vậy là do ai? Chẳng lẽ đúng như ông lão Vương Trung Hòa nói, là do Đường Kế Nghiêu ban hành?
Điều này càng không thể.
Nếu là lệnh do Đường Kế Nghiêu ban hành, Sái Ngạc chắc chắn phải chết. Chỉ cần một đội cảnh vệ tùy thân, là có thể bắn chết Sái Ngạc trên đường, tuyệt đối không có lý nào thất thủ.
Lệnh ám sát không phải do Viên Thế Khải ban hành, cũng không phải do Đường Kế Nghiêu ban hành, vậy rốt cuộc là ai ban hành?
Nghĩ xem, Côn Minh lúc này, trước khi Sái Ngạc tới, ai là người có quyền quyết định? Có phải Đường Kế Nghiêu không? Nếu Sái Ngạc tới Côn Minh, thì đe dọa lớn nhất đối với ai?
Ở Côn Minh, thực sự có một nhóm người, cực kỳ không thích sự trở về của Sái Ngạc.
Mục 9: Dư thừa nhân tài quân sự
Một khi chúng ta xác định lệnh ám sát không xuất phát từ Viên Thế Khải, cũng không xuất phát từ Đường Kế Nghiêu, thì đoạn lịch sử này lập tức rõ ràng ngay.
Kết hợp hai cách nói, chuyện nhiều khả năng có thể là như thế này.
Sái Ngạc về Điền, là một hành động bí mật, ông để lại người ở Lão Cai Việt Nam, cầm thư tay của mình, hẹn ngày giờ, tính toán đợi sau khi mình bí mật tới Côn Minh, rồi mới gửi thư ra. Mục đích làm như vậy, là noi theo câu chuyện Lưu Bang thời Hán - Sở tranh hùng, lấy thế sét đánh không kịp bưng tai, đoạt lại binh quyền.
Thời Hán - Sở tranh hùng, Lưu Bang bại trước Hạng Vũ, thế là đêm tới đầu quân cho Hàn Tín. Lúc đó Hàn Tín đang ngủ khì khì, Lưu Bang cấm binh lính làm phiền ông, đi thẳng vào đại trướng, đoạt lấy ấn tín, cho tới khi Lưu Bang phát hiệu lệnh, Hàn Tín mới lơ mơ bò từ trong chăn ra. Mặc dù lúc đó Hàn Tín không hề có ý phản Lưu Bang, nhưng Lưu Bang buộc phải giả định ông có, vì Lưu Bang không thể mạo hiểm chuyện này.
Quân sự Điền trung lúc này, giống như mối quan hệ giữa Lưu Bang và Hàn Tín thời Hán - Sở. Ngay từ đầu Cách mạng Tân Hợi, Sái Ngạc là tiêu thống tiêu 74 thuộc hiệp 37 tân quân Vân Nam, mà Đường Kế Nghiêu là quản đái doanh thứ nhất dưới quyền Sái Ngạc. Tài cán quân sự của Đường Kế Nghiêu, chưa chắc đã dưới Sái Ngạc, ít nhất cũng là bậc soái tài, cho nên sau khi cách mạng Tân Hợi Vân Nam hưởng ứng, liền đối mặt với cục diện đau khổ của hai soái Sái Đường tranh chấp.
Vân Nam lúc đó, nhân tài quân sự có chút dư thừa, ngoại trừ Sái Ngạc và Đường Kế Nghiêu, còn có một Vương Chấn Ky. Sau khi Vân Nam độc lập, hai học sinh trường Giảng Võ bắn chết Vương Chấn Ky, hung thủ không cần hỏi cũng biết, phe Sái Đường khó thoát khỏi liên can. Nhưng hai người này thực lực khổng lồ, kiêm đủ tài nguyên đạo nghĩa, không ai dám truy cứu, thế là nhân tài quân sự ưu tú của Vân Nam, liền từ thế chân vạc chuyển sang giai đoạn đối đầu giữa hai cường giả.
Lúc đó Sái Ngạc và Đường Kế Nghiêu liền ngồi xuống bàn bạc: Chuyện này làm thế nào đây? Tôi thấy thay vì chúng ta cấu xé nhau, không bằng... không bằng đi chỗ khác kiếm địa bàn, chạy ngựa chiếm đất.
Chỗ khác là ở đâu?
Đương nhiên là Quý Châu rồi.
Thế là Đường Kế Nghiêu dẫn Điền quân đi thẳng vào Quý Châu đã tuyên bố độc lập, cướp được Đại đô đốc Quý Châu, tàn quân Điền quân thì đi cướp Tứ Xuyên. Không còn cách nào khác, tăng nhiều cháo ít, không cướp không được mà. Trận cướp bóc quy mô to lớn này kéo dài tới cuộc Cách mạng lần thứ hai do tập đoàn Mitsui Nhật Bản tài trợ, Viên Thế Khải phát hiện Vân Nam bên này có chút loạn, liền điều Sái Ngạc vào kinh, để lại Đường Kế Nghiêu trấn thủ Vân Nam, xung quanh Vân Nam lúc này mới thở phào nhẹ nhõm.
Sau đó Đường Kế Nghiêu chỉnh quân bị võ tại Vân Nam, mài dao soàn soạt, ngoại trừ tinh nhuệ được đào tạo từ trường Giảng Võ, còn có 93 đội tự vệ, lại biên chế huấn luyện người xuất ngũ, để chuẩn bị cho việc mở rộng quân đội. Đồng thời, quân nhân Vân Nam chạy đôn chạy đáo khắp nơi, chi số tiền lớn mua vũ khí, trước là mua 2 triệu tiền quân giới của Đức, giữa đường bị chặn lại. Lại chi 10 vạn đi Nhật Bản mua, mà nhà máy quân giới Vân Nam ngày đêm không ngừng nghỉ tăng ca sản xuất, cứng rắn xây dựng Vân Nam thành một tỉnh quân sự hùng mạnh.
Đường Kế Nghiêu tốn biết bao tâm huyết, kinh doanh Vân Nam, lúc này đột nhiên có người chạy tới cướp chỗ của ông ta, bạn nghĩ kết quả sẽ là gì?
Chính vì là anh em sống chết, cho nên mới càng cần phải đề phòng. Sái Ngạc cải trang đêm hành, cũng là chuyện có thể hiểu được.
Nhưng chúng ta hiểu, còn Sái Ngạc thì không thể hiểu được, bởi hành động bí mật đến thế mà trên đường đi ông vẫn gặp phải phục kích. Hơn nữa, lần phục kích này vô cùng hung hãn, khiến bên phía Sái Ngạc xuất hiện thương vong. Do Sái Ngạc không biết có một thế lực thứ ba đã thâm nhập vào Vân Nam, nên đương nhiên đã đổ lỗi cho Đường Kế Nghiêu về vụ phục kích này.
Đây cũng chính là lý do khiến giang hồ đồn đại chuyện Đường Kế Nghiêu ám sát Sái Ngạc, ai nấy đều cho rằng Đường Kế Nghiêu sợ Sái Ngạc cướp mất địa bàn của mình, nên buộc phải ám sát Sái Ngạc. Thế nhưng mọi người đã bỏ quên một điều: vào thời điểm này, người mà Đường Kế Nghiêu sợ hãi nhất không phải là Sái Ngạc. Ngược lại, chỉ khi liên thủ với Sái Ngạc, ông ta mới có đủ sức mạnh để đối kháng với bên thứ ba.
Thế nên khi Sái Ngạc mang theo vết thương, lê thân xác tàn tạ trốn về đến Côn Minh vào ngày 19, thì ông đã hoàn toàn an toàn. Ở nơi này, không một ai dám đụng đến một sợi tóc của ông.
Tiết 10: Từ nay dẹp bỏ ý nghĩ bất chính
Sái Ngạc tới Điền ngày 19, sau khi thương thảo nhiều lần với Đường Kế Nghiêu, hai người đã đạt được nhận thức chung cơ bản. Nhận thức chung này là: họ không thể chọc nổi bên thứ ba.
Hoặc giả, ý nghĩ cuối cùng của họ là hoàn toàn có thể liên thủ với bên thứ ba, chia binh ba ngả, ai nấy đều vơ vét địa bàn riêng cho mình. Nên biết rằng nguyên tắc cai trị Vân Nam của Sái Ngạc luôn là phòng ngừa nội chiến mà mưu cầu phát triển ra bên ngoài. Sự gia nhập của thế lực thứ ba sẽ có lợi cho việc thi hành tư tưởng quân sự này của Sái Ngạc, ông không có lý do gì để không làm vậy.
Nhưng bạn muốn liên thủ với người ta, còn người ta chưa chắc đã có ý đó. Phải biết rằng, bên thứ ba nổi tiếng là kẻ quen ăn mảnh, đến cả nước canh hay cặn bã cũng chẳng chừa lại cho người khác.
Cho nên, để thúc đẩy việc hợp tác, bắt buộc phải thanh trừng sát thủ của bên thứ ba trước, khiến bên thứ ba biết rằng họ không phải là kẻ dễ đụng vào, từ nay về sau phải dẹp bỏ những ý nghĩ bất chính.
Thế là Sái Ngạc tham dự cuộc họp quân sự cao cấp. Tại hội nghị, Đường Kế Nghiêu tuyên bố rằng ông đã phái em trai mình là Đường Kế Vũ dẫn theo hai đại đội cảnh vệ và một trung đội hiến binh đi đón Sái Ngạc về. Những kẻ tinh ranh của bên thứ ba biết mình trúng kế, chỉ biết than vắn thở dài; còn bọn ngốc nghếch thì người ta nói gì tin nấy, thậm chí còn vội vàng ghi chép lại thành văn bản, dẫn đến việc ngày tháng cụ thể Sái Ngạc đến Côn Minh xuất hiện hơn hai phiên bản khác nhau.
Tại cuộc họp, ba bên ôm nhau thắm thiết, còn hơn cả anh em ruột thịt, mà lúc này, hai đại đội cảnh vệ cùng một trung đội hiến binh mà Đường Kế Nghiêu nói, đã sớm giết vào Mông Tự và A Mê, trực tiếp truy bắt Chu Hàng và Trương Nhất Côn. Nhưng hai tên này, ngay cả gan ám sát Sái Ngạc chúng còn có, vì chúng đã sớm thu dọn hành lý, chạy trốn trong đêm.
Chạy trốn? Làm sao có thể được chứ? Kẻ thi hành ám sát bỏ chạy thì lấy gì để uy hiếp bên thứ ba. Hai người Sái, Đường dù sao cũng đã cai trị Vân Nam nhiều năm, nắm rõ như lòng bàn tay các mối quan hệ xã hội tại địa phương. Trương Tố Nga, ái thiếp của Trương Nhất Côn, lập tức bị khống chế và trở thành vật mồi nhử, thành công dụ Trương Nhất Côn đang trốn ở Việt Nam quay trở về.
Trương Nhất Côn buộc phải bị áp giải về Côn Minh xử bắn, cái gọi là "giết gà dọa khỉ", dùng thành ngữ này ở đây là thích hợp nhất.
Tóm lại, việc Chu Hàng và Trương Nhất Côn ám sát Sái Ngạc tuyệt đối không phải là lệnh của Viên Thế Khải. Đã nói rồi, Viên Thế Khải không thể nào ra mật lệnh ám sát cho hai tiểu nhân viên cấp huyện như thế. Giả sử đầu óc Viên Thế Khải có thật sự chập mạch mà làm ra chuyện này đi chăng nữa, thì Chu Hàng và Trương Nhất Côn cũng không thể nào chạy trốn ra nước ngoài, nếu trốn thì phải trốn về Bắc Kinh mới đúng.
Tóm lại, đây là cuộc so kè giữa các thế lực ẩn mình, Sái Ngạc và Đường Kế Nghiêu sẽ không nói ra, họ muốn hiệu quả "tâm đầu ý hợp" từ đối phương. Mà bên thứ ba lại càng không thể nói. Ai cũng không nói, thảo nào khi sử gia nghiên cứu mà lại cẩu thả, không để tâm thì sử liệu bị biến thành một mớ hỗn độn cũng là điều dễ hiểu.
Tóm lại, các thế lực tại Vân Nam đã giải quyết những mâu thuẫn nhỏ và đạt được nhận thức chung cơ bản. Việc cần làm tiếp theo là chia binh ba ngả, mau chóng đi vơ vét địa bàn.
Tiết 11: Thuần khiết như thiên sứ
Lại nói về việc đảng nhân Lý Liệt Quân tiến vào Vân Nam lúc này.
Lý Liệt Quân sở dĩ không đi nơi khác mà chỉ đến Vân Nam, cũng là có nguyên do của nó. Từ trước khi Cách mạng Tân Hợi nổ ra, ông đã làm việc tại Giảng Võ Đường Vân Nam, khi đi công tác đến Bắc Kinh báo cáo công việc, chân trước ông vừa đi, chân sau tiếng súng khởi nghĩa Vũ Xương đã vang lên.
Lý Liệt Quân trì hoãn ở Vũ Xương vài ngày rồi lại đến Bắc Kinh, lúc này ở Vân Nam tiếng súng đã nổ vang dội, nhân tài quân sự ưu tú Vương Chấn Ky bị gạch tên khỏi giang hồ, Sái Ngạc đưa thầy giáo Lý Kinh Hi đi bằng kiệu, từ đó độc chiếm Vân Nam. Hơn nữa, một Vân Nam nhỏ bé không chứa nổi Sái Ngạc và Đường Kế Nghiêu, buộc họ phải phát triển ra bên ngoài. Lúc này Lý Liệt Quân quay lại Vân Nam chỉ tổ thêm loạn, đã không còn cơ hội nào nữa.
Sau đó, Lý Liệt Quân lưu lạc giang hồ, bôn ba vất vả từ Cửu Giang đến An Huy, khó khăn lắm mới kiếm được chức Đô đốc An Huy, lại bị tên béo Lê Nguyên Hồng yêu cầu trả lại cho người ta. Kết quả cuối cùng, Lý Liệt Quân thành công nắm quyền tại Giang Tây, giành được một địa bàn thực sự cho Cách mạng đảng.
Sau đó là việc tập đoàn Tam Tỉnh Nhật Bản tài trợ Cách mạng lần hai, Lý Liệt Quân ở Giang Tây đụng phải hung binh Bắc Dương Lục trấn, trấn này có một quy luật linh dị thần bí: bất kể ai giữ chức tư lệnh quân sự của trấn này, chắc chắn sẽ chết một cách kỳ lạ. Khi đó chủ soái Bắc Dương Lục trấn là Lý Thuần, ông ta đuổi Lý Liệt Quân sang Nhật Bản xong, chính mình lại chết một cách bí ẩn vì trúng độc. Đến tận bây giờ vẫn không ai biết rốt cuộc là kẻ nào rảnh rỗi sinh nông nổi mà đi đầu độc Lý Thuần (khi đó mọi người nghi ngờ là Tề Tiếp Nguyên làm, nhưng Tề Tiếp Nguyên thề rằng nếu ông ta làm thì ông ta sẽ bị đạn bắn chết, sau đó ông ta thực sự bị đạn bắn chết thật).
Đến lần khởi sự này, Bắc Dương Lục trấn lại tới, lần này người đứng đầu quân sự của chúng tên là Mã Kế Tăng, tên khốn khổ này, khi trận chiến đang đánh rất hăng, lại đột nhiên lăn đùng ra chết một cách khó hiểu.
Không nói chuyện Bắc Dương Lục trấn nữa, quay lại chuyện Lý Liệt Quân. Theo hồi ức của lão thành cách mạng Mã Siêu Tuấn, sau khi Lý Liệt Quân trốn sang Nhật Bản liền tìm đến Tôn Văn:
...Lý Liệt Quân cũng đến Nhật Bản, bái kiến Tổng lý, Tổng lý hỏi rằng: Anh đến đây làm gì? Đáp rằng: Nguyện tiếp tục hiến thân cho cách mạng. Tổng lý liền khiển trách: Ta giao trọng trách một tỉnh Giang Tây cho anh, anh lại tự cho mình đúng, không phục tùng mệnh lệnh! Bảo anh phát động thì anh không phát động; không bảo anh phát động thì anh lại tự ý hành động, làm lỡ thời cơ quân sự, thất bại thảm hại, còn mặt mũi nào mà gặp ta? Liệt Quân không còn lời nào để đối đáp, xấu hổ bỏ sang Nam Dương, cùng Trần Quýnh Minh, Bách Văn Úy, Hùng Khắc Vũ... tổ chức Thủy lợi Thúc tiến xã, đường ai nấy đi, mạnh ai nấy làm. ("Mã Siêu Tuấn, Phó Bỉnh Thường khẩu thuật tự truyện")
Tóm lại, tình hình lúc đó là Lý Liệt Quân vì không thể chấp nhận yêu cầu "đả thủ mô" (điểm chỉ) để biểu thị lòng trung thành của Tôn Văn, nên đã chia tay với Tôn Văn, chia tay với Trung Hoa Cách mạng đảng. Không chỉ mình Lý Liệt Quân, đến cả Hoàng Hưng cũng sang châu Âu, khi lên tàu còn bị cảnh sát kiểm tra, một phen hoảng sợ.
Một thời gian sau đó, mọi người ai nấy đều bận rộn ở nước ngoài, vừa bận vừa tranh cãi lẫn nhau, đúng lúc đang tranh cãi thì tin tức Viên Thế Khải xưng đế truyền đến, ngay lập tức khiến Hoàng Hưng bàng hoàng.
Khi đó chắc chắn Hoàng Hưng đã nghĩ thế này: Mình cứ tưởng Tôn Văn là người khắc nghiệt nhất thiên hạ, ông ta lại ép người khác điểm chỉ để trung thành với mình, nhưng so với Viên Thế Khải thì Tôn Văn quả là một thiên sứ thuần khiết. Dù sao đi nữa, Tôn Văn cũng chưa hề lên ngôi làm hoàng đế, bắt ép người ta phải quỳ xuống dập đầu.
Hoàng Hưng không biết rằng, khi Viên Thế Khải tạo ra Hồng Hiến đế quốc, ông ta đã tuyên bố:
Triều đại mới có ba điều khác với trước đây, đó là: Thực hiện quân chủ lập hiến, bãi bỏ lễ quỳ lạy, hủy bỏ chế độ thái giám.
Theo quy tắc của Hồng Hiến đế quốc, mọi người gặp nhau cúi chào ba lần, bề tôi cúi chào hoàng đế Viên Thế Khải ba lần, Viên Thế Khải đáp lễ bề tôi ba lần — nhưng bạn có cúi tám lần cũng vô ích, ai bảo ông ta khôi phục chế độ đế chế làm gì?
Hoàng Hưng nóng lòng muốn xử lý Viên Thế Khải, nhưng ông chỉ có một mình, muốn xử lý Viên Thế Khải thì buộc phải phục tùng Tôn Văn.
Cuối tháng 10 năm 1915, Hoàng Hưng phái con trai là Hoàng Nhất Âu đưa thư cho Tôn Văn, Hoàng Hưng biểu thị trong cuộc chiến thảo Viên, nguyện nhận lệnh phục vụ.
Hoàng Hưng trở về, thế là Trần Quýnh Minh, Lý Liệt Quân và các đảng nhân khác cũng lần lượt đến tìm Tôn Văn, bày tỏ lòng trung thành. Thế là Tôn Văn lập tức lệnh cho Lý Liệt Quân tiến vào Vân Nam, đồng thời phái người liên lạc với Sái Ngạc, mời Sái Ngạc sang Tokyo cùng bàn việc lớn.
Nhưng cuối cùng, Sái Ngạc và Lý Liệt Quân vẫn hội sư thắng lợi tại Vân Nam.
Tiết 12: Cuộc đấu tranh quyền lực bí ẩn nhất
Nói về việc Lý Liệt Quân tới Côn Minh, có nhiều học sinh Giảng Võ Đường đến nhà ga đón. Ông lưu trú tại đường Viên Thông, Đường Kế Nghiêu đến, hai bên bắt đầu thảo luận quốc sự, trong quá trình thảo luận, Đường Kế Nghiêu bất ngờ tiết lộ rằng: Sái Ngạc đang trên đường tới Côn Minh.
Lý Liệt Quân không biết trả lời thế nào, đảng nhân đi cùng là Phương Thanh Đào cười nói:
Người đến trước làm Vương Quan Trung, Tùng Pha (tên chữ của Sái Ngạc) là bậc danh tướng, lại là học trò cưng của Lương Nhậm Công (Lương Khải Siêu), nên đoàn kết là được.
Phương Thanh Đào không biết lợi hại, câu này nói hơi lộ liễu, ý là: ai đến trước thì được trước, ai đến trước thì được ăn béo, chúng ta đến Vân Nam trước, Vân Nam chính là của chúng ta rồi. Chúng ta chắc chắn sẽ lãnh đạo tốt Sái Ngạc, để ông ấy làm tốt công việc bổn phận của mình... Tóm lại là ý đó.
Sái Ngạc tới Côn Minh, Đường Kế Nghiêu tổ chức tiệc chiêu đãi long trọng tại Đô đốc phủ Ngũ Hoa Sơn, người tham dự có Sái Ngạc, Đới Kham đi cùng Sái Ngạc, trong phe cánh đảng nhân có Hùng Khắc Vũ, Đản Mậu Tân ở Tứ Xuyên và Lý Liệt Quân, những người còn lại đều là các tướng lĩnh quân sự quan trọng trong Điền quân. Việc hệ trọng, tiệc chưa bắt đầu, mọi người đã cãi nhau ỏm tỏi.
Hai bên tranh cãi về vấn đề quyền lãnh đạo cuộc khởi sự lần này. Nhưng vì những người tham dự không ai không phải là kẻ đa mưu túc trí, đều áp dụng một phương pháp tuyệt diệu để tranh chấp. Người không biết nội tình, cho dù có tham dự cuộc họp cũng không biết mọi người đang cãi nhau cái gì.
Cuộc họp bắt đầu, Sái Ngạc đưa ra một bức điện mật cho mọi người xem.
Bức điện mật này là do Lương Khải Siêu đánh, gửi cho Sái Ngạc, nhưng nhà Lương Khải Siêu không có máy phát điện báo, nên đã tìm Phùng Quốc Chương của Bắc Dương, nhờ Phùng Quốc Chương phát hộ.
Sái Ngạc nhấn mạnh: Bức điện này cho thấy mức độ ủng hộ của Phùng Quốc Chương dành cho ông.
Nhưng trên thực tế, Sái Ngạc không hề nói thật mà đang lừa mọi người. Điện báo đúng là phát đi từ phủ đệ của Phùng Quốc Chương, nhưng bản thân Phùng Quốc Chương hoàn toàn không biết chuyện này. Đó là thư ký của Phùng Quốc Chương là Hồ Tự Viện, gã này cấu kết với Lương Khải Siêu, ngày ngày giấu Phùng Quốc Chương, phát điện báo phản đối Viên Thế Khải từ trong nhà Phùng Quốc Chương, làm cho thời cuộc trở nên vô cùng phức tạp.
Cho đến nay trong các tài liệu phân tích, chưa thấy phân tích nào chính xác hiểu được lời này của Sái Ngạc. Mọi người chỉ đơn giản cho rằng Sái Ngạc đưa bức điện này ra, nhấn mạnh Phùng Quốc Chương, là đang nói Phùng Quốc Chương cũng phản đối đế chế, Bắc Dương không phải là một khối sắt. Trên thực tế, những người tham dự, ngoài Lý Liệt Quân tinh ranh hơn người ra, những người còn lại hoàn toàn không biết ý nghĩa thực sự của Sái Ngạc.
Lý Liệt Quân nghe ra rồi, thế là cuộc tranh cãi bắt đầu.
Sau khi đưa điện báo ra, vì cổ họng không khỏe, không thể nói nhiều, Sái Ngạc để Đới Kham đi cùng lấy thông cáo thảo Viên do Lương Khải Siêu soạn thảo từ trước ra, đọc cho mọi người nghe.
Mọi người nghe xong, nói hay hay hay, thông cáo này hay, Lương Nhậm Công quả không hổ danh là bậc thầy bút mực, có khí phách... Vậy thì chuyện này kỳ lạ, có nhân vật bậc thầy, khí phách lớn như vậy, sao vẫn chịu thua trước Dương Độ?
Trong tiếng khen ngợi, có người lên tiếng: Không được, thông cáo này phải sửa.
Người lên tiếng này là ai?
Trong sử liệu không ghi chép lại, nhưng chắc chắn không phải là tướng lĩnh dưới quyền Đường Kế Nghiêu, trong dịp này, chưa đến lượt họ lên tiếng.
Người có tư cách lên tiếng, chỉ có Sái Ngạc, Đường Kế Nghiêu và Lý Liệt Quân cùng đảng nhân.
Sử dụng phương pháp loại trừ, Sái Ngạc và Đường Kế Nghiêu sẽ không sửa bản thảo của Lương Khải Siêu, người đưa ra ý kiến sửa đổi chỉ có thể là đảng nhân.
Vậy thì, tại sao Sái Ngạc phải đưa ra bức điện văn của Lương Khải Siêu do Phùng Quốc Chương chuyển cho ông? Tại sao đảng nhân nhất định phải sửa bản thảo của Lương Khải Siêu?
Đã nói rồi, mọi người đang tranh giành quyền lãnh đạo cuộc khởi sự.
Sái Ngạc đưa ra điện văn do Phùng Quốc Chương chuyển đến, bề ngoài là nói ông và Phùng Quốc Chương quan hệ tốt, thực tế là ám chỉ ông và tổ hợp thầy trò Lương Khải Siêu có ảnh hưởng mạnh mẽ, đến cả Bắc Dương cũng phải nể mặt họ vài phần. Mà một khi thông cáo thảo Viên của Lương Khải Siêu được thông qua, thì Lương Khải Siêu thực tế đã trở thành nhân vật lãnh đạo cuộc thảo Viên lần này. Đối với Lương Khải Siêu, sự nghiệp cả đời ông đến đây coi như đã đạt tới đỉnh cao.
Lương Khải Siêu sự nghiệp cả đời đã tới đỉnh cao, vậy thì để đảng nhân còn sống thế nào? Đảng nhân cách mạng cả đời, phần lớn thời gian là đối chọi với phái Quân hiến của Lương Khải Siêu, đối chọi đến cuối cùng, Lương Khải Siêu bỗng chốc xoay chuyển, quay sang lãnh đạo đảng nhân cách mạng, chuyện này thật vô lý, còn để người ta sống không?
Cho nên đảng nhân nhất định phải sửa bản thảo của Lương Khải Siêu, dù chỉ sửa một chữ, điều này cũng có thể chứng minh là đảng nhân đang lãnh đạo Lương Khải Siêu.
Đảng nhân kiên quyết đòi sửa, lừa rằng cũng không phải thay đổi nhân sự, chỉ sửa vài danh từ, Đới Kham kiên quyết không mắc lừa. Cãi nhau đến cuối cùng, Lý Liệt Quân lên tiếng.
Ông nói: Tiên sinh Nhậm Khả Trừng đang ngồi đây chính là bậc thầy, nhờ ông ấy sửa vài chữ, e rằng Nhậm Công cũng không bất mãn đâu nhỉ?
Chính câu nói này của ông đã giành lấy quyền lực cho đảng nhân, đạt được tư cách ngang hàng với Sái Ngạc và Đường Kế Nghiêu.
Tiết 13: Vân Nam là của chúng ta
Cuộc họp tiếp tục, trình trình tự tiếp theo là anh hùng nhường ghế, Đường Kế Nghiêu đề nghị nhường chức Đô đốc Vân Nam cho Sái Ngạc. Sái Ngạc sao có thể đồng ý? Thế là hai người cãi nhau ỏm tỏi, đều yêu cầu nhường chức Đại đô đốc cho đối phương.
Màn kịch mà Sái Ngạc và Đường Kế Nghiêu diễn có chút quá tay, e là thiếu đi sự chân thành. Hai người họ nhường qua nhường lại, chẳng qua là để Lý Liệt Quân nhìn thấy: Nhìn xem nhìn xem, lão Lý nhìn xem, Vân Nam này là của hai chúng tôi, lão Lý anh tính sao đây?
Lão Lý lại có thể tính sao? Chỉ có thể giả vờ như không thấy.
Có câu rằng: Anh hùng thiên hạ hiểu anh hùng, cởi bào nhường ngôi kế vô cùng. Phong trào chưa nổi súng đã lặng, cuối cùng chịu thua Lương Nhậm Công. Cuộc họp đến mức này, Sái, Đường, Lý mỗi người đều thể hiện trí thông minh của mình, xứng đáng là kỳ phùng địch thủ, không phân thắng bại, như vậy mọi chuyện dễ bàn rồi.
Ba bên thế lực cân bằng, nhưng Đường Kế Nghiêu chiếm lợi thế chủ nhà, làm anh cả. Thế là thỉnh thần bài từ Quan Đế miếu về, thắp nến đỏ cao, khói hương nghi ngút, trong không khí trang nghiêm, Sái Ngạc và Đường Kế Nghiêu lần lượt đọc lời thề. Lời thề rằng:
Ủng hộ cộng hòa, trách nhiệm của bọn ta; khởi binh khởi nghĩa, thề diệt quốc tặc; thành bại lợi hại, cùng chung hoạn nạn; vạn khổ ngàn khó, liều mạng không đổi; phàm là đồng nhân, kiên trì định lực; nếu trái minh ước này, thần linh cùng trừng phạt!
Trình tự tiếp theo là mỗi người ký tên, sau đó dùng sợi tơ quấn ngón tay cái, dùng kim châm chích máu, nhỏ máu vào một cái bình ngọc, đổ rượu mạnh vào, rồi chia thành chén nhỏ, sau đó mọi người uống cạn, biểu thị vĩnh viễn không thay đổi. Nhân tiện nói thêm, cái bình ngọc này, sau này được con cái nhà Đường Kế Nghiêu ôm, ôm sang Đài Loan, hiện vẫn được bảo tồn nguyên vẹn.
Trong đám người uống rượu này, chỉ có một người là tương đối buồn bực. Người này chính là Nhậm Khả Trừng mà Lý Liệt Quân tiến cử để sửa điện văn của Lương Khải Siêu. Phải nói Lý Liệt Quân rất tàn nhẫn, ông tiến cử người khác đến sửa bản thảo, Sái Ngạc sẽ không đồng ý, duy chỉ có Nhậm Khả Trừng này, khiến Sái Ngạc trong lòng không vui, nhưng miệng lại không thể phản đối.
Tại sao vậy?
Vì thân phận Nhậm Khả Trừng này đặc biệt, ông không có liên quan gì đến đảng nhân, cũng không có quan hệ gì với Sái Ngạc, Đường Kế Nghiêu. Ông chỉ có quan hệ rất thân thiết với Viên Thế Khải, nên ông là Tuần phủ sứ do Viên Thế Khải phái tới, là đối lập của Sái, Đường, Lý. Tuy nói là đối lập, nhưng ông cũng không thể cưỡng lại sự cám dỗ của việc sửa điện văn của Lương Khải Siêu, đó không phải là điện văn người thường viết đâu, đó là Lương Khải Siêu đấy, đời người ta, có thể có mấy lần cơ hội, được sửa bản thảo thay Lương Khải Siêu?
Cho nên Nhậm Khả Trừng này đầu óc nóng lên, tâm tình kích động, sửa! Sửa xong một cái, ông liền nhảy sang phe phản Viên.
Đúng là "nhất thạch nhị điểu" (một hòn đá ném hai con chim), "nhất tiễn song điêu" (một mũi tên bắn trúng hai con chim). Chiêu này của Lý Liệt Quân, vừa thành công sửa được bản thảo của Lương Khải Siêu, giành được quyền lãnh đạo khởi nghĩa, ít nhất cũng là thế chân vạc với Đường, Sái, lại vừa kéo được Nhậm Khả Trừng về phía mình. Không có hai miếng võ này, Lý Liệt Quân dựa vào đâu để tung hoành thiên hạ, trở thành nhân vật "chất" nhất đầu thời Dân quốc?
Mục cuối cùng là phân phối binh lực, Sái Ngạc làm Tổng tư lệnh Đệ nhất quân Hộ quốc quân, chỉ huy tinh nhuệ Điền quân bốn thê đoàn, đi Tứ Xuyên cướp địa bàn. Đường Kế Nghiêu làm Đô đốc Hộ quốc quân kiêm Tổng tư lệnh Đệ tam quân, chỉ huy năm thê đoàn, hai chi đội, thêm một đội Đĩnh tiến quân, trấn giữ sào huyệt Vân Nam. Lý Liệt Quân làm Tổng tư lệnh Đệ nhị quân Hộ quốc quân, chỉ huy ba thê đoàn, ba thê đoàn này đều là binh lính ngoại tỉnh, để họ đi Quảng Tây, Quảng Đông, Phúc Kiến, Giang Tây, tóm lại là xem vận may của lão Lý, ông đánh hạ được nơi nào, nơi đó liền thuộc về ông.
Tam quân thề sư, xuất phát.
Trong bốn thê đoàn do Sái Ngạc chỉ huy, đoàn trưởng thê đoàn thứ hai tên là Cố Phẩm Trân. Đội ngũ của Cố Phẩm Trân gồm hai chi đội, trong đó có một chi đội trưởng tên là Chu Ngọc Giai.
Tại sao lại nhắc đến Chu Ngọc Giai?
Vì à, Chu Ngọc Giai từng là đội trưởng đội học sinh Giảng Võ Đường Vân Nam, sau khi tốt nghiệp trở thành đầu bếp, là bếp trưởng. Có một lần, bếp trưởng Chu không biết vì việc gì phạm quân kỷ, bị Thống chế Chung Lân Đồng trói ra pháp trường xử bắn. Tình cờ Sái Ngạc đi ngang qua, thấy đầu bếp này mồm miệng khá to, lấy làm lạ, liền cứu Chu Ngọc Giai xuống, để anh ta làm việc dưới quyền mình.
Sau đó, Sái Ngạc khởi sự tại Côn Minh, Chu Ngọc Giai chỉ huy một đội quân tấn công điên cuồng vào Tổng đốc phủ, ép Thống chế Chung Lân Đồng tự sát, Tuần phủ Lý Kinh Hi trốn vào nhà thờ.
Lần này, Chu Ngọc Giai sẽ đích thân chinh chiến tại Miên Hoa Pha, đánh ra trận chiến đầu tiên làm nên tên tuổi của mình.
Sau này nữa, Chu Ngọc Giai sẽ tạo ra Hồng quân Công nông Trung Quốc, đến Tỉnh Cương Sơn hội sư thắng lợi với Mao Trạch Đông, từ đó sử gọi là "Chu Mao".
Cái tên Chu Đức Chu Ngọc Giai sẽ nhờ trận chiến này mà được biết đến rộng rãi.
Tiết 14: Không thể có ý kiến
Ngay khi Vân Nam đang khẩn trương chuẩn bị, liên tiếp xảy ra ba sự việc, dẫn đến biến số của cục diện chiến tranh sau đó.
Việc đầu tiên là bạn học cũ, anh em cùng giường cùng chiếu của Sái Ngạc là Hà Quốc Hoa trở về. Trước đó Hà Quốc Hoa đang đi khảo sát biên giới, không rõ ràng chuyện xảy ra ở đây, ông từ Côn Dương đi tàu hơi nước đến Côn Minh, hai sĩ quan đến lầu Đại Quan đón ông, mời ông đến Ty Ngoại giao nghỉ ngơi trước.
Sau khi nghỉ ngơi, Hà Quốc Hoa chạy đến Đô đốc phủ Ngũ Hoa Sơn để gặp Đường Kế Nghiêu. Đi vào trong được dẫn tới một hoa sảnh cổ kính, một bàn cao lương mỹ vị đã bày sẵn ở đó, Sái Ngạc đang ngồi trước bàn, thân mật chào Hà Quốc Hoa: Hi, tiểu Hà về rồi à.
Lúc đó Hà Quốc Hoa kinh hãi đến tột cùng: Sái Ngạc, sao lại là ông?
Là tôi thì đúng rồi. Sái Ngạc nói: Tôi nhớ bạn cũ quá, nên đến thăm cậu đây. Phải rồi, nhìn cậu bôn ba vất vả, sắc mặt hơi xấu đấy, ngồi xuống ăn cơm đi. Tiểu Trâu, cậu tiếp khách giúp tôi, đây là bạn cũ của tôi, quan hệ thân thiết lắm.
Phó quan Trâu Nhược Hành, dẫn theo bốn cảnh vệ cầm súng, ngồi ở vị trí trung tâm: Đặc sứ Hà, ngồi xuống ăn cơm đi, còn chần chừ gì nữa?
Đảng nhân hồi tưởng lại đoạn lịch sử tràn đầy ấm áp này, nói: Hà Quốc Hoa "xẹt" một tiếng liền chui xuống gầm bàn, rồi lại bò ra nói thôi được rồi, đừng gọi tôi là Đặc sứ Hà nữa, cứ gọi tên tôi là Hà Quốc Hoa đi, Sái Ngạc về từ bao giờ vậy?
Trâu Nhược Hành không trả lời câu hỏi của Hà Quốc Hoa, nói: Thông cáo phản Viên của hai tướng Sái, Đường đã phát đi rồi.
Hà Quốc Hoa ủ rũ ngồi xuống: Vậy được rồi, tôi là đặc sứ do Viên Thế Khải phái tới khảo sát biên giới, các người muốn làm thế nào thì tùy vậy.
Trâu Nhược Hành cười nói: Chúng tôi cũng không muốn làm thế nào cả, chỉ là muốn kiểm tra an ninh Đặc sứ Hà một chút.
Cảnh vệ mở vali xách tay Hà Quốc Hoa mang theo, lật tung đồ đạc bên trong lên kiểm tra một lượt, rồi đi báo cáo với Sái Ngạc: Báo cáo, chỗ Hà Quốc Hoa chỉ có ít tài liệu khảo sát biên giới, không phát hiện vật cấm.
Sái Ngạc dặn dò: Bạn cũ này của tôi chỉ có một ưu điểm là nhát gan... Giam cậu ta lại là được, đừng dọa cậu ta.
Đặc sứ của Viên Thế Khải là Hà Quốc Hoa bị quản thúc, cho đến sau khi Viên Thế Khải chết mới khôi phục tự do.
Đây là việc đầu tiên ở Vân Nam, sử gọi là Tướng quân Sái quản thúc bạn cũ, Hà Quốc Hoa bị vây khốn tại tỉnh Vân Nam. Cùng lúc xảy ra việc này, Sư trưởng Sư đoàn 1 Trương Tử Trinh bị mất tích.
Trương Tử Trinh là người đầu óc đơn giản, mọi người yêu cầu ông ký tên vào tờ khuyên tiến (khuyên Viên Thế Khải làm hoàng đế), ông liền ký. Ký xong, mọi người lại cùng nhau phản đối Viên Thế Khải làm hoàng đế, lúc đó Trương Tử Trinh nóng nảy, nói: Không thể chơi kiểu này được, người ta Viên Thế Khải không muốn làm hoàng đế, các người ép người ta làm, đợi người ta bị ép làm hoàng đế rồi, các người lại quay sang bảo vệ cộng hòa, kiểu gì các người cũng có lý, làm ơn, chúng ta có thể đừng trơ trẽn thế được không?
Sau đó Trương Tử Trinh nói: Tôi không thể làm việc chung với những kẻ quái đản nói không giữ lời này, nhưng nếu bắt tôi tự tương tàn, tôi cũng không làm được. Thôi vậy, dứt khoát tôi rời đi là được chứ gì?
Thế là Trương Tử Trinh qua Di Tây, trốn về hướng Bắc Kinh. Đường Kế Nghiêu biết tin, lập tức phái người đuổi giết.
Quân truy đuổi đuổi đến Sở Hùng, nơi đây có một đội Điền quân đóng quân, Lữ trưởng tên là Khúc Đồng Phong. Khúc Đồng Phong thân mật đón ra, mời những người truy đuổi ăn cơm. Người truy sát nói chúng tôi phải đi bắt Trương Tử Trinh gấp, Khúc Đồng Phong cười nói: Không vội, không vội, Trương Tử Trinh không mọc cánh, không bay được đâu, mọi người cứ đánh răng súc miệng, rửa mặt ăn cơm đã.
Người truy sát dù có nhiệm vụ trong người, nhưng không cưỡng lại được sự nhiệt tình của Khúc Đồng Phong, liền ăn cơm trước, rượu thịt no say xong, hỏi Khúc Đồng Phong: Trương Tử Trinh đó, giờ trốn đi đâu rồi?
Khúc Đồng Phong cười nói: Chắc là đến Bắc Kinh rồi nhỉ? Đều tại các người tham ăn, nếu các người không ăn bữa cơm này thì Trương Tử Trinh đã bị bắt rồi.
Cái gì? Anh dám dùng kế hoãn binh với chúng tôi? Người truy đuổi tức giận tột độ, liền bắt Khúc Đồng Phong về. Đường Kế Nghiêu hạ lệnh giam Khúc Đồng Phong vào nhà tù kiểu mẫu, rồi vội vàng đi tìm Sái Ngạc, bàn bạc cách đối phó với Lãnh sự Anh Cát Phu.
Cát Phu này là Lãnh sự Anh tại Vân Nam, là Chu Nhĩ Điển đánh điện báo cho hắn, bảo hắn khuyên Sái Ngạc đừng làm loạn. Đường, Sái hai người bàn bạc, người Anh này không thể gặp, nhưng không gặp cũng không xong, hay là thế này đi, phái người đi nói chuyện với Cát Phu, xem có thể nói ra đầu mối gì không.
Người được phái đi gặp người Anh Cát Phu là một người tên Đinh Hoài Cẩn. Sau khi gặp mặt, Cát Phu hỏi: Tôi nghe nói, Sái Tướng quân là người đầu tiên ký tên vào tờ khuyên tiến, cầu xin Viên Thế Khải làm hoàng đế, có việc đó chứ?
Đinh Hoài Cẩn: Cái này...
Cát Phu: Tôi nghe nói Sái Tướng quân lại là người đầu tiên ký tên vào thông cáo phản Viên, phản đối Viên Thế Khải làm hoàng đế, việc này cũng có chứ?
Đinh Hoài Cẩn: Cái đó...
Cát Phu: Tổng lãnh sự Chu Nhĩ Điển của chúng tôi, nhờ tôi hỏi Sái Tướng quân một chút, người đầu tiên yêu cầu Viên Thế Khải làm hoàng đế là ông, người đầu tiên phản đối ông ta làm hoàng đế vẫn là ông, làm người làm việc, có thể lật lọng như vậy sao?
Đinh Hoài Cẩn: Cái này cái nọ...
Cát Phu: Rốt cuộc là cái nào?
Đinh Hoài Cẩn: Ồ, đúng rồi, là chuyện thế này, Sái Tướng quân sở dĩ làm như vậy, là nguyện vọng của toàn thể nhân dân Trung Quốc, cá nhân tôi cũng nhiệt liệt tán thành.
Cát Phu: ...Ông rốt cuộc là tán thành cái này, hay tán thành cái kia?
Đinh Hoài Cẩn: Cái này cái nọ là thứ yếu, quan trọng là không được trái với nguyện vọng của nhân dân, việc này ông không có ý kiến chứ?
Cát Phu ngửa mặt thở dài: Tôi... Tôi đúng là không thể có ý kiến.
Sự can thiệp của đế quốc Anh đối với quân phản Viên, cứ thế bị nhân viên ngoại giao dũng cảm mưu trí của chúng ta đập tan.
Tiết 15: Tình giao sinh tử một tri kỷ
Chiến tranh bắt đầu. Như đã nói ở trên, Sái Ngạc chỉ huy Đệ nhất quân ra Tứ Xuyên, tiến đồ Tương Ngạc; Lý Liệt Quân chỉ huy Đệ nhị quân ra Quảng Tây, tiến đồ Việt Cám; Đường Kế Nghiêu chỉ huy Đệ tam quân ngồi lì ở Vân Nam không nhúc nhích.
Đến đây, lại có một bí mật có thể nói ra. Trước đó, chúng ta từng nhắc tới, trong thành Bắc Kinh, vì việc kinh doanh của kỹ nữ nhỏ Tiểu Phượng Tiên ế ẩm, không ai tới cửa, bị Sái Ngạc thuê làm trà lâu, ngày nào cũng mời người ăn tiệc ở trong đó. Đoán xem, người Sái Ngạc mời ăn cơm là ai?
Trần Hoạn!
Trần Hoạn nào?
Chính là Trần Hoạn người bị Chương điên Chương Thái Viêm chỉ đích danh là người đứng đầu Trung Quốc; chính là Trần Hoạn người bị Chương Thái Viêm cho rằng Dân quốc chắc chắn sẽ chết trong tay kẻ đó; chính là Trần Hoạn người ban đầu phục vụ cho Lê Nguyên Hồng, nhưng lại lừa Lê Nguyên Hồng đến thành Bắc Kinh. Hơn nữa vì Chương điên nói toạc chuyện này ra, chọc giận Trần Hoạn, Trần Hoạn liền dụ Chương điên vào Bắc Kinh, khiến Chương điên bị quản thúc.
Ở đây cần bổ sung thêm nỗi khổ của Chương điên, lúc này lão tiên sinh Chương Thái Viêm chuyển đến ở tại ngõ Tiền Lương, mỗi tháng tiền thuê nhà 54 nguyên, 54 nguyên này thuê được mười hai gian phòng, thượng phòng bảy gian, sương phòng năm gian, người hầu đầu bếp hơn mười người. Lúc này trưởng nữ của lão tiên sinh Thái Viêm vào kinh phụng dưỡng cha, cũng ở ngõ Tiền Lương, trưởng nữ hiểu chuyện đến, lão tiên sinh Chương Thái Viêm cười tươi như hoa. Nhưng chút ấm áp ấy, khó lòng xóa tan nỗi chán ghét của ông đối với Viên Thế Khải, vẫn hàng ngày "thiết bút ngân câu" (bút sắt móc bạc), mực thơm đầm đìa, viết chữ lớn: Chết đi! Chết đi!
Không ngờ bỗng nhiên một ngày, trưởng nữ tự thắt cổ chết trong phòng, bên cạnh thi thể treo lơ lửng, chính là những nét chữ đầm đìa của lão tiên sinh Thái Viêm: Chết đi!
Sự việc này gây ra nỗi kinh hoàng vô hạn cho người dân kinh sư, ngõ Tiền Lương từ đó có tên là hung trạch (nhà ma). Nhưng nguyên do trưởng nữ của lão tiên sinh Thái Viêm tự sát, mãi mãi trở thành một điều bí ẩn.
Suy cho cùng, bi kịch gia đình bất hạnh của lão tiên sinh Thái Viêm đều là do tên Trần Hoạn này hại, không thể nói là lão tiên sinh Thái Viêm khí tính quá nặng mà không có lý do.
Con người Trần Hoạn, trí sâu không lường, tài cao khó đoán. Nếu nói trên đời còn có một người, có thể được ông coi trọng, thì người đó chính là Sái Ngạc.
Đời này Trần Hoạn chỉ có một người bạn là Sái Ngạc, khi ở Bắc Kinh, hai người ngày nào cũng uống trà trò chuyện ở nhà Tiểu Phượng Tiên. Lúc này Tiểu Phượng Tiên liền nhân cơ hội lẻn ra ngoài, chơi nhảy dây với bạn nhỏ, cô vốn dĩ là một đứa trẻ, không thể nào có chuyện tình cảm nam nữ với Sái Ngạc.
Cho nên, Tiểu Phượng Tiên là người duy nhất có cơ hội nghe lỏm xem Sái Ngạc và Trần Hoạn nói chuyện gì, nhưng đứa trẻ này không để tâm, chỉ mải chơi, cho nên cuộc nói chuyện riêng của Sái Ngạc và Trần Hoạn không để lại bất kỳ ghi chép bằng văn bản nào.
Mà nguyên do khiến Trần, Sái hai người trở thành bạn bè, là vì hai người này quá giống nhau, môi trường trưởng thành, trải nghiệm cuộc đời của hai người viết ra giống như sơ yếu lý lịch của cùng một người:
Thứ nhất, Trần Hoạn và Sái Ngạc đều xuất thân hàn vi, gia cảnh nghèo rách mồng tơi như nhau, không nơi nương tựa như nhau, đều là nhờ nỗ lực khổ đọc của cá nhân mà được đời trọng vọng.
Thứ hai, vừa xuất thế, cả hai đã lập tức được các thế lực săn đón, nhất định phải đưa vào dưới trướng mới cam lòng. Lương Khải Siêu thu nhận Sái Ngạc làm học trò ruột ngay khi Sái Ngạc mới 8 tuổi. Còn đảng nhân thì coi Trần Hoạn là một trong Hồ Bắc Tam Kiệt nổi danh cùng Ngô Lộc Trinh, Lam Thiên Uy.
Thứ ba, hoạn lộ của hai người cũng thuận buồm xuôi gió như nhau, đều gặp được quý nhân nâng đỡ. Sái Ngạc thì được Tuần phủ Vân Nam Lý Kinh Hi thu nhận làm học trò, còn Tổng đốc Vân Quý Tích Lương thì không tiếc sức đề bạt Trần Hoạn.
Thứ tư, cả hai đều được Viên Thế Khải đặc biệt coi trọng, đồng thời được chọn vào Sở làm việc thống suất Đại nguyên soái Lục Hải Không quân toàn quốc. Trần Hoạn là tâm phúc được Viên Thế Khải dựa dẫm nhất, còn Sái Ngạc thì được nội định làm Tổng tham mưu trưởng, và chuẩn bị thay thế Đoàn Kỳ Thụy làm Lục quân Tổng trưởng.
Thứ năm, cả hai đều không phải là dòng chính Bắc Dương trong cơ quan cốt cán Sở làm việc thống suất Đại nguyên soái Lục Hải Không quân toàn quốc, đều bị người Bắc Dương âm thầm chơi xỏ.
Thứ sáu, hai người về mặt địa lý vốn dĩ có sự gần gũi, Sái Ngạc là người Hồ Nam, Trần Hoạn là người Hồ Bắc.
Thứ bảy, Sái Ngạc là phái thực lực, môn hạ khắp Tây Nam. Trần Hoạn là nhân vật trọng lượng, khắp Tây Nam đâu đâu cũng có người của ông.
Thứ tám... Thứ tám chính là, cả hai đều là những kẻ cô đơn giữa thành Bắc Kinh, xa rời sào huyệt, trong lòng bất an. Nếu họ muốn tìm một người bạn có thể nói chuyện mà không làm giảm giá trị bản thân, thì chỉ có thể tìm đến đối phương.
Tóm lại, là số phận đã vứt Sái Ngạc và Trần Hoạn vào nhà Tiểu Phượng Tiên. Người già năm xưa hồi tưởng lại nói, quan hệ giữa Sái Ngạc và Trần Hoạn có thể nói là "ngư thủy giao hoan", "thủy nhũ giao dung" (hòa quyện như nước với sữa). Tiểu Phượng Tiên có vắt óc cũng không chen nổi vào giữa hai người họ. Có hai người họ là đủ rồi, không cần Tiểu Phượng Tiên nữa.
Có câu rằng: Tình giao sinh tử một tri kỷ, chén yêu chén hận hai anh hào. Quân lâm dưới thành xưng huynh đệ, pháo lửa ngập trời thấy phân vân. Nói về việc Sái Ngạc khởi nghĩa lớn, quân vào Tứ Xuyên, truyền hịch cho người anh em sinh tử Trần Hoạn, lệnh cho ông lập tức khởi binh hưởng ứng, nếu có nửa phần do dự, đến lúc đó phá thành, "ngọc đá cùng nát", chớ nói không báo trước.
Tiết 16: Toàn dân Trung Quốc đầu óc chập mạch
Lại nói Tứ Xuyên Tướng quân Trần Hoạn, nhận được thông cáo phản Viên của Sái Ngạc, lập tức triệu Tổng tham nghị Lưu Nhất Thanh vào gặp. Hỏi Lưu Nhất Thanh: Tham nghị Lưu, tôi nghe nói anh và Lữ trưởng Lữ hỗn thành thứ 16 Bắc Dương Phùng Ngọc Tường quan hệ đặc biệt thân thiết?
Lưu Nhất Thanh nói: Đúng vậy Tướng quân, năm Tân Hợi, đảng nhân khởi sự tại Loan Châu, tôi và Phùng Ngọc Tường tình cờ gặp gỡ, chúng tôi dìu nhau bò ra từ đống người chết.
Trần Hoạn gật đầu: Ra là vậy, vậy tôi hỏi anh, bây giờ Sái Ngạc ở Vân Nam khởi binh, mục tiêu đầu tiên là Tứ Xuyên chúng ta, anh có kiến nghị gì không?
Lưu Nhất Thanh đập đùi cái bốp: Cái này còn phải hỏi sao? Tất nhiên là lập tức tập hợp tam quân, hội quân với Sái Ngạc, hạ Tương Ngạc, vào Bắc Kinh, lật đổ đế chế, xây dựng lại cộng hòa.
Trần Hoạn lắc đầu: Tham nghị Lưu, anh nói như vậy, đặt Trần Hoạn tôi vào đâu? Chẳng lẽ anh không biết, trước khi tôi rời kinh đến Tứ Xuyên, từng quỳ dưới chân Đại tổng thống, hôn giày da của Đại tổng thống, nói nếu Đại tổng thống không lập tức lên ngôi, Trần Hoạn tôi tuyệt không dám nhận lệnh... Lời nói còn bên tai, anh bây giờ đột nhiên bảo tôi quay lại tấn công Bắc Kinh, lật đổ đế chế, đây chẳng phải là tự tát vào mặt mình sao?
Lưu Nhất Thanh cười nói: Không không, lúc này khác, lúc đó khác. Anh hùng cần phải xem xét thời thế, hào kiệt không thể không biết thời cuộc. Hơn nữa, lúc quỳ xin Viên Thế Khải làm hoàng đế, không phải Tướng quân Trần anh, bây giờ khởi binh lật đổ đế chế, cũng không phải Tướng quân Trần anh, không biết Tướng quân nói "tự tát vào mặt" là chỉ điều gì?
Trần Hoạn: ...Anh nói lúc đó quỳ xin Viên Thế Khải xưng đế không phải là tôi, vậy là ai?
Lưu Nhất Thanh nói: Đó là toàn thể nhân dân Trung Quốc! Lúc đầu toàn thể nhân dân Trung Quốc đầu óc chập mạch, cảm thấy nên làm cái đế chế, nên quỳ xin Viên Thế Khải lên ngôi, Viên Thế Khải rõ ràng biết toàn thể nhân dân Trung Quốc đầu óc chập mạch rồi, biết thì ông ta phải bảo mọi người một tiếng chứ, ông ta lại chẳng nói gì, liền nhân cơ hội lên ngôi hoàng đế. Lúc này toàn thể nhân dân Trung Quốc hết chập mạch, tỉnh táo lại rồi, phát hiện bị lừa, lại yêu cầu Viên Thế Khải mau chóng xuống đài, lên đài xuống đài đều là ý dân, liên quan gì đến Tướng quân Trần anh chứ?
Trần Hoạn nghe xong, gật đầu nói: Tham nghị Lưu, anh nói rất đúng, rất có lý. Vậy thì chúng ta cứ theo anh, anh mau chóng quay về gửi điện trả lời Sái Ngạc, cứ nói là chúng ta tuân theo nguyện vọng của toàn thể nhân dân Trung Quốc, hết lòng ủng hộ nghĩa cử phản Viên của Sái Tướng quân.
Lưu Nhất Thanh vui mừng, lui ra.
Sau đó Trần Hoạn lệnh: Truyền Tham mưu trưởng Trương Liên Phân vào gặp. Chỉ nghe tiếng bước chân "bình bịch", Tham mưu trưởng Trương Liên Phân lao vào: Tướng quân, ông gọi tôi?
Trần Hoạn: Tiểu Trương à, bây giờ Sái Ngạc đã áp sát dưới thành, không biết anh có kiến nghị gì không?
Trương Liên Phân cười lạnh: Tướng quân, tôi biết lúc ở Bắc Kinh, ông là người thân thiết nhất với Sái Ngạc, theo lý mà nói tôi không nên nói câu này, nhưng nay Tướng quân hỏi, tôi đành đắc tội với Tướng quân mà nói ra vậy.
Trần Hoạn làm điệu bộ ánh mắt mơ hồ: Chuyện gì vậy, nghiêm trọng thế sao?
Trương Liên Phân: Tôi muốn hỏi Tướng quân, Tướng quân cho rằng Sái Ngạc là kẻ nào?
Trần Hoạn: ...Anh xem, tôi gọi anh đến bàn việc, anh lại quay sang hỏi tôi.
Trương Liên Phân: Trần Tướng quân không muốn trả lời cũng thôi, vậy thì tôi muốn hỏi Tướng quân, Sái Ngạc đó là trở về Vân Nam thế nào?
Trần Hoạn: ...Anh xem Tiểu Trương, anh theo bên cạnh tôi bao năm nay, là bộ hạ cũ của tôi, sao hôm nay như ăn phải thuốc súng, nói chuyện hỏa khí lớn thế?
Trương Liên Phân: Tướng quân, binh áp sát dưới thành, tướng đã tới hào, quốc gia nguy nan, sinh linh lầm than, Trương Liên Phân tôi chịu ơn nước, đến thời điểm này không thể không nói.
Trần Hoạn: ...Anh nói đi, anh nói đi, tôi tuyệt đối sẽ không vì anh nói gì mà trách cứ anh đâu.
Được! Trương Liên Phân bước tới một bước, ngón tay chỉ ra ngoài cửa sổ, nói lớn: Tướng quân, hành vi hèn hạ của Sái Ngạc nay đã phơi bày thiên hạ. Kẻ này ký tên đầu tiên vào tờ Khuyên tiến, sau đó "xuất hồ nhĩ, phản hồ nhĩ" (lật lọng), đột nhiên trốn sang Nhật Bản, được người Nhật âm thầm hộ tống, lén lút đến Vân Nam, đột ngột gây hấn, hòng gây họa cho nước. Mà lúc này Hội Hắc Long Nhật Bản đã công khai gây hấn, quân Nhật đóng tại Thanh Đảo đã công khai tấn công chính phủ Dân quốc chúng ta. Hành động của Sái Ngạc, không chỉ lầm nước hại dân, mà còn là hành vi tiểu nhân vô tín, khiến thế nhân coi khinh. Đúng là "đắc đạo đa trợ, thất đạo quả trợ". Kế sách hiện nay quân nhân Trung Quốc chúng ta chỉ có bảo vệ đất nước, quyết một trận sống chết với tên tiểu nhân vô nghĩa Sái Ngạc và quân Nhật. Không biết Tướng quân Trần có nghĩ như vậy không?
Trần Hoạn vỗ bàn đứng dậy: Trương Liên Phân, anh quả nhiên không làm tôi thất vọng. Điều anh nói, chính là điều tôi nghĩ trong lòng. Anh mau quay về soạn điện văn, ủng hộ Viên Hoàng đế, thề chiến đấu đến cùng với tên tiểu nhân vô nghĩa Sái Ngạc.
Trương Liên Phân quay người ra cửa, đến cửa lại quay đầu lại: Trần Tướng quân, còn Lưu Nhất Thanh thì sao? Tôi biết mà, Lưu Nhất Thanh đang bí mật điện đàm với tên tiểu nhân vô nghĩa Sái Ngạc, hòng hưởng ứng.
Có việc này? Trần Hoạn tỏ vẻ kinh ngạc, rất chân thực.
Trương Liên Phân: ...Việc này đương nhiên có, Trần Tướng quân, chúng ta rốt cuộc phải làm sao?
Trần Hoạn: ...Còn làm sao được nữa? Anh khẩn trương, khẩn trương điện báo phản đối Sái Ngạc, đừng để Lưu Nhất Thanh giành trước.
Một tiếng "bịch", Trương Liên Phân tức đến mức ngã lăn ra đất, bò trên đất khóc lóc om sòm: Trần Tướng quân, tôi sớm phải biết, ông và tên Sái Ngạc đó, bàn bạc xong xuôi để bắt nạt người Trung Quốc chúng ta... Vừa khóc, Trương Liên Phân vừa bò lê ra ngoài.
Trần Hoạn mặt mày chán nản: Anh xem tên Tiểu Trương này, nói năng kiểu gì vậy, tôi và Sái Ngạc bàn bạc xong xuôi để bắt nạt người Trung Quốc bọn họ... Trong mắt tên này, rốt cuộc chúng ta là người nước nào?