Các con gái tôi. Các công chúa lai Âu – Á của tôi, những đứa con “đầu gà, đít vịt” của tôi. Các kho báu của tôi.

Buổi tối, trong phòng khách sạn, chúng tôi chui xuống chăn nệm trắng tinh, lạo xạo, thơm tho. Mẹ ơi sang quá! Hai đứa kêu liếp chiếp và chúng tôi ép vào nhau thành một, đêm nào ở Việt Nam cũng là một ngày hội, chúng tôi ngủ chung giường. Ở Pháp thì không thế.

Ở vườn trẻ, các cô bảo mẫu nhíu mày khi bắt gặp tôi với chúng nó ôm ấp nhau. Các con gái của tôi từ nay đã lớn, nhưng tôi vẫn là người đầu tiên chịu thua khi hai đứa chạy đến nép vào giường tôi đòi ngủ cùng sau một cơn ác mộng, cha của chúng thỉnh thoảng rên rỉ nhưng không nhận thấy gì khác thường, thế là tôi luồn chúng vào nách, giấu chúng đi, đó là bí mật giữa chúng tôi, giữa mẹ và con gái, tôi muốn giữ chúng ở hõm vai suốt đời, như cô bé tí hon, cô bé trong truyện cổ tích được bọc trong một chiếc lá cây.

Khi chúng bị ốm, tôi lấy ngay cớ đó để nằm cạnh, trong chiếc giường trẻ con của chúng, nghe tim chúng đập kề ngực tôi. “Ở Việt Nam mẹ ngủ với con gái, người Việt vẫn làm vậy”, mẹ tôi cam đoan. Thế là tôi thu tròn người lại, tôi bị chèn lên bởi bốn cái đùi nóng rực, chúng ngủ theo hình chéo, như con bạch tuộc, chiếm hết chỗ trên giường, mỗi đứa bám chặt vào tôi bằng một bàn tay. Tôi ngắm giấc ngủ của chúng, đôi má tròn căng tuyệt đẹp, tôi lèn hơi thở của mình lên hơi thở của chúng và chúng tôi hòa làm một. Sự im lặng của căn phòng gợi tôi nhớ lại sự im lặng trong nhà hộ sinh, sự hoàn hảo tuyệt vời của nó.

Trước khi ngủ, tôi kể cho chúng nghe những câu chuyện về Việt Nam và gia đình cha tôi. Chúng nghe tôi chăm chú. Mỗi tối, chúng hí hoáy viết và vẽ vào sổ tay, miêu tả theo kiểu của chúng quê hương của ông bà. Các con gái tôi biết phá vỡ cái xiềng của những bí mật. Chúng là những người dẫn đường cho tôi trong cuộc điều tra này.

Người ta hay nói về một cuốn sách rằng đó như một đứa con. Người ta “đẻ” nó ra. Tôi thì lại luôn có cảm giác sinh ra từ cuộc điều tra này. Y như kiểu tôi có cảm giác được sinh ra từ các con tôi. Tôi chưa bao giờ cảm thấy tôi là “con gái của mẹ” bằng khi trở thành “mẹ của các con gái”. Tôi cực kỳ hạnh phúc trong giai đoạn thai nghén thứ nhất khi biết rằng tôi sẽ có con gái. Lần đầu tiên trong đời, tôi tự hỏi: Mình sẽ truyền cho nó cái gì? Bệnh hen, dị ứng, tính nóng nảy? Cái tên? Những bản nhạc Schubert và sự say mê karaoke theo kiểu rất Việt Nam? Ðôi mắt xếch và cận? Hoặc... chẳng gì cả? Tôi nằm mơ thấy mình sinh ra một đứa trẻ tóc vàng, mắt xanh và tròn xoe. Tôi mang nó ra công viên và các bà mẹ khác tưởng tôi là bảo mẫu người Philippines của nó. Thế là thì thầm và cười nhếch mép kiểu bề trên: Các cô Philippines được lắm, rất cần mẫn, ngoài ra còn sạch sẽ, nghiêm túc, tình cảm. Các cô mà giữ trẻ thì có gì chuẩn hơn!

Nỗi bất an không biến mất cùng với sự ra đời của đứa con gái thứ hai. Tôi sợ rằng trong chúng sẽ chẳng còn gì từ nước Việt mà tôi đã cố hết sức nhổ đi. Thế là tôi đã đặt tên Việt cho chúng mặc dù tôi rất cáu vì người Pháp thường xuyên đọc sai tên của tôi. Tôi hát cho chúng những bài ru con mà mẹ tôi đã hát cho tôi, tôi nấu đồ Việt. Và cũng như tôi từng gọi ông bà tôi trước đây, chúng cũng gọi ông bà chúng là ông ngoại và bà ngoại.

Hôm nay chúng khám phá đất nước của cha mẹ tôi. Chúng tôi bước cạnh nhau và chơi trò khớp bóng vào nhau, mẹ tôi, các con gái tôi và tôi, ba thế hệ hòa vào làm một. Trong những quán ăn hè phố, ngồi trên hai chiếc ghế đẩu bé xíu bằng nhựa vừa đúng cỡ người của chúng, các con gái tôi húp phở sột soạt dưới ánh mắt âu yếm của cha mẹ tôi: “Chúng ăn như người Việt thật ấy nhỉ!”.

Và cuộc hành hương về Thủ Ðức, những khu đất đã mất của gia đình mẹ tôi, trước đây mẹ thấy u sầu, vậy mà hôm nay bỗng trở nên vui nhộn. Mẹ tôi rung rinh vì hạnh phúc được nói tiếng Việt, uống nước mía và tự hào chỉ cho chúng tôi những con đường của làng quê mình, những cánh đồng, những ruộng lúa trước đây đã từng thuộc về gia đình mẹ: “Nhà mình ngày xưa giàu quá, bà ngoại ơi!”, các con tôi reo lên thích thú.

Ở Sài Gòn, chúng tôi leo lên những cầu thang cuốn của Bitexco, biểu tượng cho sự đổi mới của đất nước, đó là một tòa nhà chọc trời bằng kính cực kỳ hiện đại quay lưng lại với quá khứ. Ở tầng thứ tư, có một food center mênh mông và chúng tôi thỏa thích món mì xào.