6

Hai người ra khỏi sảnh Quảng Đông, dọc đường không ai nói câu gì. Với sự tự tin cực kỳ thiếu thốn, họ lại đi đến cửa đại sảnh Phúc Kiến, Thư Hiểu Văn bỗng khựng lại, nói: "Thôi đi, chúng ta về thôi."

Hàn Tử Hâm nói: "Dù sao cũng phải vào xem chút chứ, cho dù không mua nổi, thì cũng phải tìm hiểu thị trường chứ, có làm nhà quê, thì chúng ta cũng phải làm một vị nhà quê hiểu biết rõ ràng."

Thư Hiểu Văn liền không nói gì nữa, đi theo chồng lại bước vào sảnh Phúc Kiến.

Vẫn là đồ cao cấp, giá cao đến mức khiến người ta chùn bước, đến cả dũng khí để xem tiếp cũng không còn.

Một buổi trưa, hai vợ chồng đi vòng qua sáu nơi, đều vì túi tiền eo hẹp mà phải nhanh chóng kết thúc, hào hứng đi đến, chán nản quay về. Ra khỏi Quảng trường đồ gỗ Đại Sự, Hàn Tử Hâm nói: "Quá đáng lắm rồi, nào là gỗ đàn hương, gỗ nan, gỗ xá xị, gỗ hoàng hoa lê, nơi này chẳng khác nào trung tâm phân phối gỗ quý. Cứ thế này thì sao chịu nổi? Con người ngày càng biết cách nuông chiều bản thân, ngươi chặt ta cũng chặt, ngươi bán được giá cao, ta còn đẩy giá lên cao hơn ngươi, vắt óc ra để chế tạo đồ gỗ cao cấp. Nhưng mà chặt phá với số lượng lớn thế này, sẽ khiến các loài cây cao cấp bị tuyệt chủng mất."

Thư Hiểu Văn cười mỉm nói: "Lại lo chuyện bao đồng rồi, cứ hay mang mấy đề tài lớn lao không đâu vào đâu ra để tự hành hạ bản thân, cứ như thể lo nước lo dân đến mức đêm không chợp mắt, ăn không ngon miệng, trông giống hệt như lãnh đạo Đảng và Nhà nước vậy. Em thấy anh là ăn không được nho nên nói nho chua thì có. Không mua nổi thì thôi chứ sao. Đừng có lấy sự bất mãn ra để che đậy sự chột dạ."

Hàn Tử Hâm vừa sải bước thật nhanh về phía trước, vừa phẫn nộ nói: "Thế nào gọi là mua nổi hay không mua nổi? Có mua nổi thì có thể dung túng cho việc chặt phá vô tận thế này sao? Cuộc sống của con người hiện nay thoạt nhìn thì hình như được nâng cao, giàu có hơn rồi. Nói thật nhé, anh vẫn hoài nghi về sự giàu có này đấy! Sự giàu có của chúng ta từ đâu mà ra, chẳng lẽ từ trên trời rơi xuống chắc? Ngay cả bom nguyên tử còn mọc ra từ lòng đất cơ mà, anh nói câu này em có tin không? Sự giàu có ngày hôm nay rất có thể phải đánh đổi bằng sự nghèo đói ngày mai đấy."

Thư Hiểu Văn ủ rũ nói: "Đừng có bàn chuyện cao siêu nữa, nghĩ xem tủ sách và ghế sofa của chúng ta tính sao đi?"

Hàn Tử Hâm nói: "Anh đã bảo không đến đây rồi, em cứ nhất định đòi đến, cứ như thể phú ông bạc vạn không bằng. Lần này mởmắt tầm nhìn chưa! Đây là thiên đường của người giàu, không phải thế giới của người nghèo chúng ta. Đi, tìm một cửa hàng đồ gỗ bình dân đi, anh không tin đâu, người Bắc Kinh bây giờ đều là đại gia hết rồi, chẳng lẽ không có bộ tủ sách và ghế sofa nào mà giai cấp vô sản chúng ta mua nổi sao."

Thế là tiếp tục cuộc trường chinh. Một buổi trưa, cộng thêm buổi chiều, cuối cùng họ cũng chấm được một bộ sofa tại một cửa hàng đồ gỗ nhỏ gần An Định Môn, kiểu dáng tủ sách cũng đã được chốt lại, giá cả quả nhiên là giá bình dân — đương nhiên là người lao động mất việc làm cũng không gánh vác nổi, cộng cả hai món lại rồi mặc cả xuống, tổng cộng là bốn nghìn tám trăm tệ, giá cả có hơi vượt quá ngân sách một chút, nhưng kiểu dáng lại khá phù hợp với sở thích thẩm mỹ của cặp vợ chồng, thế là họ đặt cọc hai trăm tệ, ký hợp đồng mua bán, chỉ chờ nửa tháng sau giao hàng. Phần tiền thiếu hụt, hai vợ chồng sẽ tự chắt bóp từ chi phí sinh hoạt hàng ngày mà mỗi người nắm giữ.

Cứ như vậy, cũng coi như giải quyết được một tâm sự. Hàn Tử Hâm cứ nghĩ đến việc nửa tháng sau có thể sở hữu hai bộ tủ sách hằng mong ước giống như trí thức, còn Thư Hiểu Văn thì nghĩ đến việc nửa tháng sau có thể sở hữu một bộ sofa kiểu mới giống như giai cấp tư sản, trong lòng tự nhiên đều cảm thấy vô cùng dễ chịu, đi trên đường về nhà cũng không thấy mệt mỏi là bao.

Tối hôm đó, Hàn Tử Hâm trằn trọc không ngủ được, cảm hứng dào dạt, lại bước vào cảnh giới "lo đời", hơn nữa còn chuyển từ tư tưởng bảo vệ động vật là chính sang tư tưởng bảo vệ thực vật, anh đặt bút viết phăm phăm, hoàn thành một bài luận dài gần vạn chữ mang tên . Để thu hút sự chú ý, Hàn Tử Hâm trước tiên trích dẫn một đoạn danh ngôn của Ăng-ghen: "Toàn bộ giới tự nhiên, từ những vật nhỏ nhất cho đến những vật lớn nhất, từ hạt cát cho đến mặt trời, từ sinh vật nguyên sinh cho đến con người, đều đang ở trong trạng thái sinh ra và tiêu diệt vĩnh hằng, ở trong trạng thái lưu động không ngừng, ở trong trạng thái vận động và biến đổi không dứt... Đây là một vòng tuần hoàn vĩnh hằng của sự vận động vật chất."

Sau đó, ngòi bút xoay chuyển, anh bắt đầu đứng trên tầm cao của lãnh đạo Đảng và Nhà nước để chỉ điểm giang sơn: "Dựa theo định luật bảo toàn vật chất, chúng ta dĩ nhiên cũng có thể cho rằng vật chất không phải tự dưng mà sinh ra. Sự xuất hiện của một loại tài phú chính là sự chuyển hóa của một loại tài phú khác, sự xuất hiện của một loạt đồ gỗ cao cấp chính là sự biến mất của một loạt cây gỗ quý... Tình hình thị trường hiện nay cho thấy, các loại gỗ càng quý hiếm, thì càng có kẻ nhòm ngó, càng phải đối mặt với thảm họa diệt vong. Sự cạnh tranh chặt phá này mang theo xu hướng hủy diệt... Xét từ một mức độ nhất định, ham muốn của loài người chính là ngòi nổ châm ngòi cho thảm họa của trái đất, văn minh khoa học kỹ thuật trong vô hình đã bị những kẻ tham lam lợi dụng làm đồng lõa. Phát hiện mỏ vàng là loài người đi khai thác, phát hiện động vật quý hiếm là đi săn bắt, phát hiện giống cây quý hiếm là đi chặt phá. Tài phú mà tự nhiên ban cho con người ở mỗi giai đoạn là có hạn, cái vốn liếng cho phép chúng ta sử dụng theo từng giai đoạn không nhiều lắm, sử dụng trong phạm vi hữu hạn thì có thể duy trì cân bằng sinh thái; vượt quá một giới hạn nhất định, một số loài vật sẽ vì thế mà tuyệt chủng, sẽ gây ra sự mất cân bằng nghiêm trọng. Chúng ta phải nghĩ cho thế hệ sau, đừng để đến lúc họ chỉ có thể qua khảo cổ mới biết được trên trái đất vốn dĩ từng có gỗ đàn hương, gỗ nan và gỗ hoàng hoa lê, từng có nhiều giống gỗ tinh xảo cao cấp đến thế. Đến lúc đó họ sẽ oán hận chúng ta đấy. Chúng ta đem những thứ tốt đẹp đi khai thác cạn kiệt, hận không thể tiêu xài sạch sẽ trong một lần, thực chất chính là hành vi thấu chi tài phú của thế hệ sau, cũng là một dạng cướp bóc, hơn nữa còn là một dạng cướp bóc tàn độc hơn... Ham muốn tham lam bắt buộc phải quay đầu là bờ..."

Đây là bài viết dài nhất mà Hàn Tử Hâm từng viết cho đến nay. Ngày thứ hai sau khi viết xong, Hàn Tử Hâm không những gửi nó cho một tạp chí bảo vệ môi trường, đồng thời, để bày tỏ lòng biết ơn và sự ủng hộ đối với "Câu lạc bộ Vạn vật Hài hòa", anh lại gửi bản sao cho ông Lâm.

7

Ngay vào ngày thứ ba sau khi ký hợp đồng mua sofa và tủ sách, trường học nơi Thư Hiểu Văn công tác đưa xuống một thông báo, nói là để quan tâm đến giáo viên, ngành giáo dục liên hệ với ngành bưu điện, có thể ưu đãi lắp đặt điện thoại cho giáo viên, cá nhân chỉ cần bỏ ra một nửa số tiền, người khác nộp bốn nghìn, giáo viên thì hai nghìn, hơn nữa còn được trả góp, nộp trước một nghìn là được.

Thư Hiểu Văn nhận được thông báo này, vừa mừng vừa lo, nguyên nhân vui mừng thì không cần phải nói, nguyên nhân lo lắng vẫn là vì chữ tiền. Về nhà bàn bạc với Hàn Tử Hâm, Hàn Tử Hâm nói: "Đây là chuyện tốt, là sự quan tâm dành cho giáo viên, chúng ta không thể từ chối. Hơn nữa, trong đơn vị chúng ta, nhà không có điện thoại chắc chỉ có mỗi nhà mình thôi, trưởng phòng đã nhắc anh mấy lần rồi, trong nhà không có điện thoại quả thực rất bất tiện. Lắp đi."

Thư Hiểu Văn đầy lo lắng nói: "Nhưng mà phải cần một nghìn tệ đấy, số tiền này lấy từ đâu ra?"

Hàn Tử Hâm suy nghĩ rồi nói: "Không phải vẫn còn mười mấy ngày nữa sao, nước đến chân mới nhảy, thuyền đến đầu cầu tự khắc thẳng. Anh có mấy bài viết ở bên ngoài, biết đâu có thể thu về chút ích lợi. Một nghìn đồng không phải là chuyện lớn."

Thế là quyết định lắp.

Ngày thứ năm nhà họ Hàn đã có điện thoại. Hàn Tử Hâm nhìn thấy trong nhà mình đã có điện thoại, cao hứng liền gọi thử vài cuộc ra ngoài, hớn hở thông báo số điện thoại cho người thân bạn bè. Nào ngờ lần này lại là tự chuốc lấy phiền phức, gọi điện về nhà một người bạn ở quê, người bạn nói: "Cậu gọi điện đến đúng lúc lắm, tớ đang lùng sục khắp nơi tìm cậu đây. Sáng nay bố già của cậu chạy lên huyện tìm tớ, bảo là cậu hai nhà cậu tìm được đối tượng, sang nhà gái đòi quà gặp mặt, ít nhất cũng phải hai nghìn, cậu dù sao cũng có chức có quyền ở chốn kinh kỳ, nhà gái người ta cũng rất coi trọng điểm này, thế nào cũng phải hỗ trợ chút ít. Tiền là một chuyện, cậu tự mình gửi tiền còn có ý nghĩa về mặt chính trị nữa."

Đặt ống nghe xuống, Hàn Tử Hâm ngẩn người một hồi lâu, nghĩ Đông nghĩ Tây, ước chừng năm trăm tệ gửi đi mấy hôm trước ở nhà vẫn chưa nhận được, cho dù có nhận được đi nữa, thì cũng chỉ như muối bỏ biển. Đành phải bàn bạc với vợ. Vợ thở dài một tiếng, nói: "Chú hai của Hàn Đắc Hàn cũng lớn tuổi rồi, tìm được một đối tượng không dễ dàng gì. Ai bảo anh là anh trai nó chứ, ai bảo chúng ta làm việc ở Bắc Kinh chứ? Trách nhiệm không thể chối từ, số tiền này không thể không bỏ ra. Lại chuyển khoản điện tín một nghìn rưỡi, gom cho đủ hai nghìn."

Hàn Tử Hâm vô cùng cảm động trước sự hiểu chuyện của vợ, nói: "Đúng là người vợ tốt. Nhưng mà, cứ thế này thì tiền mua sofa và tủ sách lạitụt đi một đoạn lớn, e rằng mấy nhuận bút vụn vặt của anh không thể bù đắp nổi đâu."

Thư Hiểu Văn nói: "Tiền điện thoại một nghìn, cộng thêm một nghìn rưỡi này, vừa vặn bù trừ vào tiền mua sofa, sofa cứ để đấy đã, sau này có tiền rồi mua tiếp, trước tiên mua tủ sách về đã."

Hàn Tử Hâm biết vợ vẫn luôn có ác cảm với mấy cái bộ sofa cũ rích đó, đổi sofa là mục tiêu lớn của cô ấy trong những năm gần đây, nay con vịt nấu chín lại sắp bay mất, trong lòng anh vô cùng áy náy. Bèn nói: "Mua sofa trước đi, anh lục lọi lại mấy khoản thu nhập ngoài luồng của mình xem sao, có mấy trăm rồi, cộng thêm vốn cơ bản, đủ mua sofa rồi. Sofa là bộ mặt quan trọng của một gia đình, cứ ngồi trước sướng trước đã."

Thư Hiểu Văn nói: "Anh hở miệng ra là bảo mình không tính là trí thức, chẳng phải vì không có tủ sách đó sao? Tủ sách là biểu tượng quan trọng của một người trí thức, mua tủ sách trước."

Những lúc khó khăn, cả hai người đều thể hiện phong cao nghĩa trọng, một người cứ khăng khăng đòi mua sofa trước, một người cứ kiên quyết đòi mua tủ sách trước, cuối cùng vẫn không chốt lại được, bảo là đợi hai ngày xem sao, biết đâu lại có tiền thưởng gửi tới thì chẳng phải mọi người đều vui vẻ hay sao — đây tự nhiên là sự mong mỏi hoang đường rồi, chuyện một ngày nhìn thấy hai mặt trời thì Hàn Tử Hâm chưa từng gặp bao giờ, tạm thời cứ tự an ủi bản thân như vậy đã.

Nào ngờ, phúc bất trùng lai, họa vô đơn chí.

Điện thoại vừa lắp được hai ngày, một người em họ ở quê gọi điện đến, nói là vị quan cha mẹ là Bí thư huyện ủy dẫn đầu đoàn bảy người đã đến Bắc Kinh rồi, đang ở tại khách sạn nào đó, bảo Hàn Tử Hâm nhất định phải đến diện kiến, tốt nhất là có thể mời một bữa, quy chuẩn nhất định phải cho cao vào. Người em họ làm phó chủ nhiệm văn phòng chính quyền huyện, đang nóng lòng muốn thăng tiến, Bí thư huyện ủy tự nhiên là nhân vật có trọng lượng và là mới chốt quyết định then chốt.

Cuộc điện thoại này khiến Hàn Tử Hâm vô cùng khó chịu, tốn tiền là một chuyện, nhưng câu nói "quy chuẩn nhất định phải cho cao vào" mới khiến anh không được thoải mái. Việc Hàn Tử Hâm thích kết giao bạn bè là ai cũng biết, nhưng đó toàn là bạn nghèo, có khó khăn mới đến tìm anh, ăn uống ngủ nghỉ ngay tại nhà, thật sự không được nữa thì gọi Tạ Xuân Sinh về, hầm nồi canh lớn là có thể đối phó được, người có hơi mệt một chút, nhưng tiền thì không tốn mấy. Còn Bí thư huyện ủy là nhân vật nào chứ? Đến Bắc Kinh cũng là ăn sơn hào hải vị, không phải quy chuẩn bình thường nào cũng có thể tiếp đãi được. Nhưng giọng điệu giao nhiệm vụ của người em họ không cho phép nghi ngờ, bởi vì người em họ làm phó chủ nhiệm văn phòng chính quyền huyện đó cũng đã từng góp sức vì cái gia đình nghèo khó của Hàn Tử Hâm rồi, nếu không có người em họ làm phó chủ nhiệm văn phòng chính quyền huyện đó giúp đỡ, bố già của anh bị bệnh đến viện còn chẳng nằm nổi.

Nghĩ đi nghĩ lại, bữa khách này vẫn phải mời, có thể mời tới thì chính là thể diện to lớn bằng trời rồi.

Điều này làm khó Hàn Tử Hâm, vừa muốn nâng quy chuẩn lên, lại vừa muốn tối đa hóa "tiết kiệm từng đồng xu cho cách mạng", thực sự rất khó để vẹn toàn cả đôi đường. Đành phải leo lên chiếc xe đạp rách của mình, sục sạo khắp các con phố lớn nhỏ để tìm kiếm một nhà hàng từ thiện vừa ngon vừa rẻ. Sau một hồi khảo sát thực tế, cuối cùng anh cũng tìm được một nhà hàng tầm trung ở gần khách sạn nọ, mọi chi phí đều đã được cân nhắc kỹ lưỡng, đến cả độ nặng nhẹ của rượu cũng đã được xác định, ước chừng xong bữa cơm này sẽ tiêu tốn hơn một nghìn tệ, dưới một nghìn rưỡi tệ, lúc này trong lòng anh mới cảm thấy có chút đáy lòng, mới dám đi diện kiến quan cha mẹ, "nhiệt tình mời mọc" quan cha mẹ nể mặt một chút, chén rượu mỏng tỏ chút lòng thành. Quan cha mẹ là một người trẻ tuổi chưa tròn bốn mươi tuổi, là một vị quan địa phương rất tinh anh và cũng rất hòa nhã, cởi mở một cách bất ngờ, nói: "Đã sớm nghe nói hiền đệ Hàn là ngòi bút lớn đi ra từ huyện mỗ của chúng ta, có mỹ danh là Lỗ Tấn dự khuyết. Rượu của cậu tôi nhất định phải uống, đây cũng là nể mặt tôi rồi."

Gạo nấu thành cơm rồi. Hôm mời khách, vợ chồng Hàn Tử Hâm cố gắng thay một bộ quần áo tương đối chỉnh tề, lại nhờ bạn bè mượn một chiếc Santana và một chiếc Volga, không quản ngại mười mấy cây số rước đoàn quan cha mẹ đến nhà hàng đã đặt trước, hạ quyết tâm uống cho thật say sưa — tiêu xài thì tiêu cho phóng khoáng, tiền là do người kiếm ra.

Nào ngờ tình thế xoay chuyển, quan cha mẹ kiên quyết không bước vào phòng riêng, lúc gọi món, quan cha mẹ tự mình kiểm duyệt, toàn gọi từ mức trung bình trở xuống, rượu là Nhị Oa Đầu. Hàn Tử Hâm nhẩm tính sơ qua, cứ thế này, bữa cơm này thế nào cũng không vượt quá bốn nghìn tệ, trong lòng vừa cảm động vừa hổ thẹn, kiên trì đòi gọi thêm vài món cao cấp, quan cha mẹ ngăn lại nói: "Hiền đệ Hàn cậu là người bạn tốt nổi tiếng, xin mạn phép nói thẳng, cũng là một kẻ nghèo kiết xác nổi tiếng. Sự giàu có của cậu là về mặt tinh thần, quân tử chi giao đạm như thủy. Tôi đến ăn bữa cơm này của cậu, thực chất là muốn làm một người quân tử, thiết lập mối quan hệ quân tử với cậu mà thôi. Làm ra vẻ phồn thịnh giả tạo, đối với cậu chính là đánh tráng sĩ phình mặt, đối với tôi chính là phân bổ hộ khó khăn. Cần gì chứ?"

Những lời nói của Bí thư huyện ủy vừa hợp tình hợp lý, lại vừa khiến người ta ấm áp đến cực điểm, Hàn Tử Hâm cảm thấy con người này quả nhiên là một vị quan tốt, chưa uống rượu mà đã có sẵn ba phần say sưa, xúc động quá, liền đập bàn đứng dậy, moi hết gan ruột ra nói: "Nói thật nhé, ban đầu tôi cũng phải cắn răng liều mạng, coi ông như một tên trọc phú cường hào ác bá mà đối xử, sự nhiệt tình đó toàn là giả dối cả đấy. Tôi có tiêu nhiều tiền đến đâu cũng không có cảm giác của tình bạn. Quan cha mẹ mấy câu nói này của ông vừa thốt ra, chúng ta chính là bạn bè rồi, Hàn Tử Hâm tôi dù có nghèo kiết xác đến nổi danh thế nào đi nữa, cũng không đến mức mời quan cha mẹ quê nhà uống Nhị Oa Đầu, tôi mà thực sự cho ông uống Nhị Oa Đầu, tám mươi vạn nhân dân tệ toàn huyện sẽ khinh thường tôi mất." Nói đến đây, bỗng bùng lên một cỗ hào khí, lớn tiếng gọi: "Cô nhân viên ơi, mang lên ba bình Ngũ Lương Lệnh!"

Bí thư huyện ủy vội vã xua tay với cô nhân viên phục vụ, nói: "Đừng nghe cậu ta, cứ mang Nhị Oa Đầu lên." Lại nói với Hàn Tử Hâm: "Hiền đệ Hàn, cậu mà gọi Ngũ Lương Lệnh lên, thì tôi sẽ bảo cục trưởng Hoàng thanh toán hóa đơn đấy, cậu cũng hùa theo chúng tôi tham nhũng một phen, dùng công quỹ ăn uống thì thế nào?"

Hàn Tử Hâm mặt đỏ tơ tơ nói: "Thế thì không được đâu, rõ ràng là tôi mời khách cơ mà, để cục trưởng Hoàng thanh toán hóa đơn thì ra thể thống gì nữa? Đây chẳng phải là làm khó dễ tôi sao?"

Bí thư huyện ủy cười cười nói: "Thế thì cậu nghe tôi, uống Nhị Oa Đầu. Theo lời cậu nói đấy, bạn bè đến thì có rượu ngon, thế nào là rượu ngon, đến Bắc Kinh rồi, Nhị Oa Đầu chính là rượu ngon."

Cứ như vậy, Hàn Tử Hâm không còn lời nào để nói nữa, nhưng vẫn kiên quyết đòi lại thực đơn từ tay cô nhân viên phục vụ, gọi thêm một đĩa cá lược hấp và một cân tôm chì, hai bên mới đạt được thống nhất.

Bữa rượu này Hàn Tử Hâm uống rất sảng khoái, tửu lượng vốn là ba lạng, nay phát huy lên đến hơn nửa cân, vẫn cứ phơi phới khí thế. Đoàn của Bí thư huyện ủy là những người đã trải qua bao trận mạc, ai nấy đều là cao thủ, cộng thêm việc Bí thư huyện ủy hứng thú cực cao, nâng ly chúc tụng vô cùng sôi nổi, tám người đàn ông uống rượu đã nốc cạn tổng cộng năm bình Nhị Oa Đầu. Cho đến lúc thanh toán hóa đơn Hàn Tử Hâm mới bắt đầu thấy sợ hãi hú vía, giả như quan cha mẹ không thấu hiểu dân tình, không ngăn cản sự bốc đồng nóng nảy của anh, mà thực sự uống Ngũ Lương Lệnh, e rằng sáu bình rượu cũng không đủ. Giá niêm yết của loại Ngũ Lương Lệnh độ trung bình ở nhà hàng này là ba trăm sáu, ba sáu mươi tám, sáu sáu ba mươi sáu, riêng tiền rượu đã hơn hai nghìn rồi, cộng thêm tiền thức ăn và các chi phí khác, ba nghìn là bay sạch, trong khi trong túi anh chỉ chuẩn bị có hai nghìn hai trăm tệ. Đây đã là toàn bộ số tiền mặt mà anh nắm giữ rồi.

8

Ngày thứ hai sau khi mời Bí thư huyện ủy xong, Hàn Tử Hâm bàn bạc với Thư Hiểu Văn, trong tay chỉ còn lại hơn một nghìn rưỡi tệ. Xem ra không chỉ sofa, mà ngay cả tủ sách cũng không mua nổi nữa, đành ngậm ngùi gọi điện thoại đến cửa hàng đồ gỗ để trả hàng. Thái độ của đối phương ngược lại rất lịch sự, nhưng có một điều, hai trăm tệ tiền đặt cọc thì chìm nghỉm như đá ném đáy biển, điều này đã được quy định rõ ràng khi ký hợp đồng lúc ban đầu. Thư Hiểu Văn tiếc nuối đến mức mặt cắt không còn giọt máu, vẻ mặt ủ rũ nói với Hàn Tử Hâm: "Thôi đi, đừng mua gì nữa cả, giữ lại đi, không biết còn chỗ nào phải tiêu tiền nữa không."

Một tối nọ, Tạ Xuân Sinh trở về, nói đơn vị cậu ta làm thuê hiệu quả kém, tuyển dụng mấy cô gái trẻ đẹp nên đã sa thải cậu ta, đành phải quay về đây ở tiếp. Hàn Tử Hâm nói, sa thải thì sa thải thôi, cũng coi như có thêm thời gian tập trung cho việc học hành, trong nhà có chỗ ở, cũng không thiếu cái ăn của em, tối cứ về ăn cơm đi.

Trong khoảng thời gian này, vết mổ của người bác họ cũng sắp lành hẳn, Hàn Tử Hâm tính toán đón ông về nhà để dưỡng thương, cũng có thể bớt chút tiền viện phí, bèn đến bệnh viện bàn bạc với bác sĩ, kết quả bàn bạc là hai ngày nữa xuất viện.

Tối về, Hàn Tử Hâm dặn dò Tạ Xuân Sinh dọn dẹp lại ký túc xá nam một chút, rồi sang ký túc xá nữ nghỉ ngơi.

Trước giờ đi làm ngày hôm sau, Hàn Tử Hâm muốn mua chút hoa quả và đồ bổ mang về chuẩn bị sẵn, ai ngờ tìm tiền thì lại không thấy đâu. Hôm mời khách Bí thư huyện ủy về, Hàn Tử Hâm ít nhiều có chút hơi men, mang màng nhớ rằng sau khi về ký túc xá nam, tiện tay nhét đại một cái, không biết đã nhét tiền đi đâu mất rồi. Ban đầu anh còn đầy tự tin lật tung hòm xiểng lục soát khắp nơi, lật tung cả căn phòng lên tối tăm mù mịt mà vẫn không tìm thấy.

Tạ Xuân Sinh cũng phụ giúp tìm kiếm, vẻ mặt vô cùng không tự nhiên, trong nhà chỉ có mỗi cậu ta là người ngoài, hơn một nghìn rưỡi tệ không cánh mà bay, cậu ta dù thế nào cũng không thể dửng dưng được. Ngược lại, Hàn Tử Hâm an ủi cậu ta, đồng thời cũng an ủi vợ, nói: "Chắc chắn là nhét vào góc chết nào đó rồi, quên mất thôi, nhưng chắc chắn là không mất đâu. Mất thì lạ thật đấy, trong nhà có tiên gia nào biết phép biến hóa bảy mươi hai phép đâu, chẳng lẽ lại mọc cánh bay lên trời hay độn thổ chắc?"

Thư Hiểu Văn nói: "Có những lúc cứ thấy tà môn thế nào ấy, càng vội tìm thì lại càng không tìm thấy. Đừng tìm nữa, sau này thong thả tìm tiếp đi. Em tin là nó không mất đâu, qua cái cửa ải cấp bách này, có đào ba tấc đất em cũng sẽ tìm ra nó."

Trong lời nói của Hàn Tử Hâm hình như không có ý nghi ngờ Tạ Xuân Sinh, trong lời nói của Thư Hiểu Văn hình như cũng không có ý nghi ngờ Tạ Xuân Sinh. Cả hai người đều đang nghĩ đến cùng một vấn đề, đứng trước mặt Tạ Xuân Sinh mà huy động lực lượng tìm tiền rầm rộ thế này, dù không nghi ngờ người ta, thì cũng sẽ gây ra áp lực cho người ta, cho nên họ đành phải ra vẻ thản nhiên. Ăn cơm sáng xong, hai người kẻ trước người sau đi làm. Tạ Xuân Sinh vì hôm nay phải đi liên hệ đơn vị làm thuê mới, bên đó tám giờ rưỡi sáng mới đi làm, nên ở lại nhà dọn dẹp bãi chiến trường tìm tiền.

Thực ra Hàn Tử Hâm không đi làm, anh gọi điện thoại công cộng dưới lầu xin nghỉ phép với đơn vị, nhân tiện ghé chợ rau mua chút hoa quả chuẩn bị cho ông bác họ tẩm bổ. Ước chừng Tạ Xuân Sinh đã rời khỏi nhà rồi, anh liền quay lại nhà, bắt đầu công cuộc tìm kiếm "kiểu càn quét". Lúc này đang là lúc cần tiền, một nghìn rưỡi tệ không cánh mà bay, anh không thể nào an tâm cho đành.

Đang hì hục bận rộn thì bỗng nghe thấy tiếng ổ khóa có động tĩnh, Hàn Tử Hâm giật mình thót tim, sợ là Tạ Xuân Sinh quay về thì mặt mũi mọi người đều khó coi. Đang lúc toát mồ hôi hột thì thấy là vợ, hóa ra Thư Hiểu Văn cũng kiếm cớ xin nghỉ phép, đôi vợ chồng son kẻ trong người ngoài, nhìn nhau cười khổ, ngầm hiểu ý nhau, rồi lại toàn tâm toàn ý tiếp tục tìm kiếm.

Thư Hiểu Văn nói: "Đứa nhỏ đó ngoan ngoãn thế, chắc không phải đâu nhỉ?"

Hàn Tử Hâm nói: "Chắc là không đâu."

Thư Hiểu Văn nói: "Nhưng em nghe câu nói lúc sáng của anh để lại ấy, cái gì mà bảy mươi hai phép với biến hóa, nghe có vẻ mang hàm ý ám chỉ đấy."

Hàn Tử Hâm nói: "Cái câu đào ba tấc đất của em ấy, đơn giản chính là đả thảo kinh xà (đánh cỏ động rắn). Có phải em nghi ngờ cậu ta lấy rồi, không nói thẳng ra, đánh động cậu ta một tiếng, để cậu ta cảnh giác, rồi lén lút đặt lại vào chỗ cũ không?"

Thư Hiểu Văn nói: "Anh chẳng nhẽ không có ý đó sao? Không có sự nghi ngờ đó sao? Sao anh cứ đợi cậu ta đi rồi mới quay về tìm?"

Hàn Tử Hâm nói: "Hầy, tiền bạc đúng là thứ hại người mà! Con người đang yên đang lành, bị nó làm cho thần kinh cả lên, mối quan hệ đang yên đang lành, bị nó làm cho nghi thần nghi quỷ. Chúng ta không muốn nghi ngờ cậu ta, nhưng nếu thực sự không tìm thấy, không nghi ngờ cũng phải nghi ngờ thôi. Mất ngần này tiền không phải chuyện lớn, nhưng chẳng phải sẽ hủy hoại cậu ta sao?"

Thư Hiểu Văn nói: "Em thực sự hy vọng cậu ta lén lút đặt lại vào chỗ cũ, lòng tự trọng của mọi người đều được bảo toàn, cậu ta cũng có thể coi đó là bài học kinh nghiệm."

Hàn Tử Hâm nói: "Bây giờ vẫn chưa thể nói trước được điều đó. Chúng ta vẫn nên tìm nguyên nhân từ bản thân mình nhiều hơn đi. Vợ ơi, dịch giường ra đi, cuộn chăn đệm lên từng lớp từng lớp một, biết đâu lại xảy ra kỳ tích ngay trên giường ấy chứ. Con trai chúng ta đều được thụ tinh trên chiếc giường này cơ mà, chẳng lẽ lại không đẻ ra được một nghìn rưỡi tệ hay sao?"

Thư Hiểu Văn vừa thực hiện chỉ thị của chồng, vừa cười nói: "Anh mà có bản lĩnh đẻ ra tiền ấy, em thà làm máy tiện của anh, để anh làm việc trên đó hai mươi bốn tiếng mỗi ngày."

Hàn Tử Hâm nói: "Tham lam vô độ. Anh mà có cái chức năng đó, mỗi ngày anh cũng chỉ làm việc có mười mấy phút thôi. Em kiếm nhiều tiền thế để làm gì? Tờ báo tối hôm qua đọc chưa? Nông dân đổi đời Ngưu Đắc Điền có ba mươi triệu, một trận nhồi máu cơ tim là đưa ông ta về Tây phương, ba mươi triệu chẳng thể kéo dài tuổi thọ của ông ta dù chỉ một tiếng, một trăm tỷ cũng chẳng cứu nổi một mạng nhỏ. Còn cái ông bí thư xí nghiệp quốc doanh lớn nào đó ấy, sang Nhật Bản họp, tối hôm trước ngồi máy bay về nước ngủ với nhân tình, đêm hôm đó lại ngồi máy bay quay lại hội trường Nhật Bản, thế mới gọi là có tiền chứ! Thế nhưng, có tích sự gì đâu, bây giờ vào tù rồi, đến việc đi xe ngựa cũng còn có chút khó khăn nhất định nữa là."

Thư Hiểu Văn nói: "Lại văn vờ biện chứng giàu nghèo của anh rồi. Đã nghĩ thông suốt thế sao anh còn hung hăng đi tìm tiền làm gì?"

Hàn Tử Hâm nói: "Đây là hai việc khác nhau, số tiền này là tiền do lao động làm ra, là tiền đáng được nhận thì phải nhận, là tiền không đáng mất thì không thể mất, anh đương nhiên phải tìm lại cho bằng được. Hơn nữa đây không chỉ là vấn đề tiền bạc, nó còn liên quan đến vấn đề quan hệ giữa người với người nữa."

Nói thì nghe có vẻ nhẹ nhõm, nhưng cả buổi sáng trôi qua, vẫn chẳng tìm thấy đâu. Để an ủi tâm trạng của Thư Hiểu Văn, Hàn Tử Hâm đề xuất: "Cần gì phải bận lòng vì tiền chứ? Bây giờ già trẻ đều không có nhà, chỉ có hai vợ chồng chúng ta là sức dài vai rộng, kết hợp với nhau một phen, cũng coi như là sự an ủi lẫn nhau cho một buổi sáng lao động vô ích."

Thư Hiểu Văn nói: "Anh đấy, lúc nào cũng tìm cách vui vẻ trong những lúc không thể vui vẻ nổi."

Hàn Tử Hâm nói: "Thế mới đúng chứ, đây mới là nhân sinh quan đúng đắn. Lúc vui vẻ thì đã vui vẻ rồi, còn phải tìm làm gì nữa? Phải tìm sự vui vẻ trong lúc bất hạnh nhất ấy chứ. Cho một nghìn rưỡi tệ xuống âm phủ đi, chúng ta phải vui vẻ trong nghèo khó đây."

Vừa nói thế, Thư Hiểu Văn liền bị kích động, mỉm cười không nói gì, coi như ngầm đồng ý.

Xong việc, Hàn Tử Hâm vui vẻ nói: "Đúng là trong cái rủi có cái may. Thử nghĩ xem, từ lúc chúng ta kết hôn đến nay, có bao giờ làm chuyện thế này giữa ban ngày ban mặt dưới ánh nắng mặt trời thế này đâu? Không bị tiền tài trói buộc, cứ như thể bước vào chốn không người vậy, quả thực là kỳ diệu không thể tả."

9

Ngày thứ hai sau khi bác họ xuất viện, Tạ Xuân Sinh nói với chú Hàn và thím Thư rằng mình lại tìm được một công việc làm thêm, có thể vừa làm vừa học, phải chuyển ra ngoài ở. Hàn Tử Hâm và Thư Hiểu Văn thấy Tạ Xuân Sinh mấy ngày nay thần trí có chút thẫn thờ, sắc mặt rất kém, đoán là do việc học căng thẳng, làm việc quá mệt mỏi, bèn khuyên cậu ta đừng đi làm thêm nữa. Nhưng Tạ Xuân Sinh vẫn khăng khăng nói không sao, cậu ta còn trẻ, cứ mãi làm phiền chú Hàn và thím Thư, trong lòng cảm thấy bất an. Hơn nữa, cậu ta đi làm thêm kiếm chút tiền, ít nhiều cũng có thể trợ cấp cho gia đình, mẹ cậu ta lại đang nằm viện.

Hàn Tử Hâm và Thư Hiểu Văn suy nghĩ một lúc, sợ cậu ta có ẩn tình gì đó, ra ngoài ở vài ngày để tránh sự ngại ngùng cũng tốt, liền không giữ lại nữa.

Hôm nay Thư Hiểu Văn được nghỉ bù, ở nhà chăm sóc người bác họ vừa mới cắt chỉ, giúp bác uống cháo đậu đỏ nhãn do chính tay mình hầm, rồi ngồi trò chuyện cùng bác. Người bác họ vì các khối u trong túi mật đã được loại bỏ, tâm trạng liền cởi mở hơn rất nhiều, lời nói cũng nhiều lên, nhắc lại cảm giác khi nằm viện, lải nhải mãi không thôi.

Đã gần chín giờ tối, Thư Hiểu Văn nói với bác họ rằng mình phải đi chợ, phải mua một con gà ác về bồi bổ nguyên khí cho bác. Bác họ mấy ngày nay cũng thấy đứa cháu và cháu dâu vất vả vì mình, trong lòng rất áy náy, nói: "Con gái à, cơ thể bác vốn dĩ đã tráng kiện rồi, uống cháo loãng thôi cũng bồi bổ được. Mấy ngày nay các con lại còn mang canh mang thịt đến toàn là đồ ngon, ngày nào cũng như ăn tết, bù đắp lại hết những thiếu thốn cả đời rồi. Đừng đi mua đồ đắt tiền nữa, hai vợ chồng kiếm được đồng tiền cũng đâu có dễ dàng gì."

Thư Hiểu Văn cười cười nói: "Bác lại khách sáo nữa rồi. Nghe Tử Hâm nói, hồi nhỏ anh ấy không có cơm ăn, bác bắt cá bắt tôm lúc nào cũng chừa lại cho anh ấy một miếng cơ mà. Người bình thường còn biết chịu ơn một giọt nước, xin báo ơn bằng cả dòng suối, huống chi bác lại là người bác thương yêu nó."

Bác họ tựa người vào giường, chồm người lên nói: "Bác nằm viện phẫu thuật lần này, chạy ngược chạy xuôi mệt nhọc chưa nói, lại còn toàn là tiền của các con bỏ ra. Dù là bố đẻ đối xử với con cái thì cũng đến thế là cùng chứ gì nữa? Bố đẻ mà có đứa con như thế này thì quả thực là phúc lớn bằng trời rồi. Bốn đứa con ruột của bác mới góp cho bố có bảy trăm tệ, bốn đứa con ruột không bằng nổi một đứa cháu. Con gái lại đây, năm trăm tệ đợt trước các con đưa cho bác, một đồng cũng chưa động đến, tiền bác mang đi cũng chỉ tiêu hết vài chục, trong tay bác vẫn còn hơn một nghìn đấy. Số tiền này con cầm lấy, lúc đi mua cho bác một vé đứng là được rồi, về nhà bác còn phải đòi tiền dưỡng già của bốn thằng con nữa, không thể để bọn chúng hưởng lợi được."

Vừa nói, bác vừa luồn tay vào chiếc áo lót mặc sát người, xoạt một tiếng xé rách chiếc túi được may kín, lôi ra một xấp tiền dày cộp.

Thư Hiểu Văn thấy vậy, vội nói: "Bác đừng làm thế, tiền bọn con đưa cho bác là tiền hiếu kính, số tiền của bác đều là tiền mồ hôi nước mắt cả, bác cất kỹ đi cho con, con mà lấy tiền của bác, Hàn Tử Hâm sẽ mắng con chết mất."

Bác họ nói: "Nó dám! Chuyện này ở bệnh viện bác đã nghĩ kỹ rồi, số tiền này bác không mang đi nữa đâu. Nói là cháu và cháu dâu làm việc ở kinh thành đấy, nhưng bác nhìn ra rồi, cuộc sống của các con cũng khó khăn lắm chứ bộ, quan hệ rộng, xã giao nhiều, gánh nặng gia đình lớn. Con có một đứa em họ làm việc ở trên huyện, bác đã đến nhà nó rồi, cái cảnh tượng đó là thế nào chứ! Dưới đất toàn là thảm len, vào nhà phải cởi giày. Mấy gian phòng đều có ti vi, còn có thể tự phát phim ca hát. Nó làm quan to hơn Tử Hâm nhà mình chắc? Kém xa lắm. Bác đã nghe ngóng rồi, lương của nó chỉ có hơn bốn trăm tệ thôi, hai vợ chồng cộng lại còn không bằng một mình cháu dâu kiếm được, thế mà người ta sống cuộc sống thế nào, các con sống cuộc sống thế nào? Bác nằm viện, có một ông công nhân già cùng phòng ghen tỵ với bác, bảo là anh đại phúc đức thế đấy, có đứa con trai con dâu hiếu thảo hết lòng hết dạ thế kia. Bác không nói với ông ấy các con là cháu ruột đâu, trong lòng bác vừa thấy ấm áp, lại vừa khó chịu. Ông công nhân già đó còn là người thành phố, con cái đống rác đống rưởi, đều bảo là mất việc cả rồi, đến thăm bố tay không, đến một lần khóc lóc kể nghèo một lần. Ông đại đó nhìn thấy bác ăn vải, hỏi bác mùi vị thế nào, trong lòng bác cũng không dễ chịu gì, liền cho ông ấy mấy quả, làm ông ấy cảm động đến rơi nước mắt, nói rằng người tốt có hảo báo, người tốt có hảo báo... Con gái à, số tiền này con nhất định phải nhận lấy, con không nhận, bác sẽ thề bồi đấy."

Ông cụ cứ lải nhải nói, khóe mắt già nua lăn xuống một chuỗi nước mắt. Thư Hiểu Văn thấy cụ ông chấp nhức như vậy, không tiện từ chối nữa, bèn nói: "Thế được rồi, con cứ nhận trước đã, đợi Tử Hâm về, do anh ấy quyết định."

Cụ ông nói: "Nó cũng không dám quyết định bừa đâu, cái nhà này bác làm chủ."

Thư Hiểu Văn mua gà ác về, cho vào nồi đất hầm nhừ, tranh thủ lúc rảnh rỗi lại sang ký túc xá nam bầu bạn với bác họ, bác họ vì sáng nay nói khá nhiều chuyện nên hơi mệt, tựựa vào gối thiu thiu ngủ thiếp đi. Thư Hiểu Văn vì trong lòng vẫn còn một chuyện chưa được giải quyết, lại nhớ đến vụ án treo một nghìn rưỡi tệ kia, liền rón rén sờ soạng khắp các góc ngách liên quan.

Kỳ tích chính là xuất hiện vào lúc này.

Đúng là mòn giày sắt tìm không thấy, mất công tìm kiếm lại đắc đạo chẳng nhọc công. Ngay bên cạnh chiếc giường bác họ đang ngủ, trên chiếc bàn làm việc ba ngăn có chất một chồng sách mấy chục cuốn, Thư Hiểu Văn mới lật đến cuốn thứ năm, một xấp tiền giấy đã đập thẳng vào mắt. Thư Hiểu Văn sững sờ một lúc, hoàn hồn lại, điềm nhiên khép sách lại, lặng lẽ rời đi.

Tối Hàn Tử Hâm về, Thư Hiểu Văn kể cho anh nghe những lời bác họ nói ban ngày trước, Hàn Tử Hâm nghe xong, cảm khái khôn nguôi, nói: "Làm người vẫn phải làm người tốt, chưa chắc đã cố tình mưu cầu một sự đền đáp tốt đẹp, mưu cầu chính là sự an yên trong tâm hồn. Cả một đời con người vẫn nên sống một cách an yên thanh thản. Tay tặng hoa người, dư hương vẫn vương vấn mãi. Có những người coi trọng tiền bạc quá mức, có tiền mà không dám tiêu, suy cho cùng thì thực ra vẫn là người nghèo. Có người có chút tiền, sẵn sàng chia sẻ âu lo cho người khác, không có tiền mà vẫn dám tiêu, không có tiền thì vẫn là người giàu. Mấy hôm nay anh đọc được một bài viết, cụ lão Ji Xianlin bình luận về lời của các bậc thánh nhân rằng: lo trước cái lo của thiên hạ, vui sau cái vui của thiên hạ, nếu ai ai cũng có thể làm được điều này, chủ nghĩa cộng sản e là sớm đã thực hiện được rồi. Câu nói này thật tinh tế. Chúng ta không làm được thánh nhân, làm một người tốt thì vẫn nên làm chứ. Người giàu cũng là một đời, người nghèo cũng là một đời, người tốt cũng là một đời, kẻ xấu cũng là một đời, kết cục cuối cùng thực ra đều giống nhau cả thôi, thế thì tại sao lại không đi làm một người tốt chứ? Nếu vừa có thể làm một người tốt, lại vừa là một người giàu, thì đó là điều lý tưởng nhất rồi. Nếu cả hai không thể vẹn toàn thì sao? Anh thà làm một người tốt nghèo khó, chứ không làm một kẻ xấu giàu có."

Thư Hiểu Văn giao tiền cho Hàn Tử Hâm, nói: "Tùy anh xử lý đấy, thái độ của ông cụ kiên quyết lắm cơ."

Hàn Tử Hâm nói: "Không sao đâu, chúng ta cứ cầm hộ ông ấy đã, đợi lúc ông ấy lên xe thì nhét lại vào người ông ấy, đến lúc đó ông ấy muốn từ chối cũng không được."

Thư Hiểu Văn nói: "Còn một chuyện nữa. Số tiền đó tìm thấy rồi."

Hàn Tử Hâm chưa phản ứng kịp, nói: "Tiền gì cơ?"

Thư Hiểu Văn nói: "Anh đúng là con sói đuôi to mà, cứ như thể thực sự thành đại gia không bằng. Một nghìn rưỡi tệ, mới mất có mấy ngày, chớp mắt đã quên sạch."

Hàn Tử Hâm kinh hãi hỏi: "Em tìm thấy ở đâu thế?"

Thư Hiểu Văn nói: "Chính là kẹp trong cuốn sách của anh đấy."

Hàn Tử Hâm kêu lên thất thanh: "Em hồ đồ quá vậy! Cuốn sách đó bày ngay trước mắt, anh có thể để nó lọt lưới sao? Anh không biết đã lật xem bao nhiêu lần rồi, mà chẳng lật ra được. Chẳng lẽ nó cố tình trêu ngươi anh chắc?"

Thư Hiểu Văn cũng sững sờ, nói: "Nói như vậy là, do cậu ta làm à?"

Hàn Tử Hâm ngẩn người một hồi lâu, đột nhiên hỏi: "Bộ vest anh mặc lần trước em giặt chưa?"

Thư Hiểu Văn nói: "Anh chỉ có mỗi bộ quần áo ra trò đó, em nào dám đem giặt lung tung chứ. Hôm mời khách, anh chỉ mặc có ba mươi phút là treo lên lưng ghế rồi, em thấy không bẩn, về nhà lại treo nó vào tủ quần áo rồi."

Hàn Tử Hâm nghe vậy, tinh thần chấn động, không nói hai lời, chạy ngay ra tủ quần áo lấy bộ vest ra, vừa lấy ra liền sờ thấy một xấp tiền giấy, hai vợ chồng tức khắc nhìn nhau trân trân.

Hàn Tử Hâm nói: "Anh phải mau chóng đi tìm Tạ Xuân Sinh. Anh nghi ngờ thằng bé này đi bán máu rồi."

Thư Hiểu Văn mang vẻ mặt xót xa, ấp úng nói: "Anh xem chuyện này gây ra cơ sự này... Thật không nên mà, sao cậu ta lại làm thế chứ!"

Hàn Tử Hâm nói: "Trong nhà chỉ có mỗi cậu ta là người ngoài, em có nói chết là không nghi ngờ cậu ta đi chăng nữa, thì cậu ta cũng không thể thản nhiên được, không thể giải thích nổi mà. Để chứng minh sự trong sạch của bản thân, cậu ta chỉ có thể dùng cách này thôi. Nhưng đây là một cách ngu ngốc biết bao! Hàn Tử Hâm anh cũng là cái đồ khốn nạn, để đứa con trai nghèo của bạn cũ chịu uất ức, lại còn đi nói cái câu bảy mươi hai phép gì chứ, lại còn ép cậu ta đi bán máu!" Nói đến đây, vành mắt liền đỏ hoe.

Thư Hiểu Văn nói: "Chúng ta cũng đâu có ép cậu ta đâu, đừng có tự trách bản thân thái quá thế chứ. Hơn nữa, cậu ta chưa chắc đã đi bán máu thật đâu."

Tâm trạng của Hàn Tử Hâm tồi tệ chưa từng có, mặt âm trầm nói cộc lốc với vợ: "Không bán máu thì trong vòng một tuần cậu ta lấy đâu ra một nghìn rưỡi tệ? Chẳng lẽ là ăn trộm? Cái đó còn tồi tệ hơn cả bán máu. Anh thấy sắc mặt cậu ta tái nhợt, chính là triệu chứng mất máu, hơn nữa ước chừng là bán không ít đâu."

Sự thật sau đó đã chứng minh, suy đoán của Hàn Tử Hâm quả nhiên là chính xác. Tạ Xuân Sinh quả thực đã đi bán máu, cậu thanh niên dựa vào tuổi trẻ sức khỏe, tìm tiểu đệ làm thuê chung giúp đỡ lo lót, liên tục bán mấy lần, không những đem số tiền một nghìn rưỡi tệ mà Hàn Tử Hâm đánh mất "vật nguyên chủ hoàn trả", mà còn gửi về quê hơn ba trăm tệ. Hàn Tử Hâm sau khi biết được sự thật, đau lòng đứt ruột, mắng Tạ Xuân Sinh một trận xối xả, không nói hai lời kéo thẳng về nhà, cho cậu ta hưởng thụ đãi ngộ giống hệt như bác họ, mỗi ngày tẩm bổ một con gà ác.

10

Hơn chục ngày sau, cơ thể của bác họ đã hồi phục như lúc đầu, nhờ bồi bổ kịp thời, sắc mặt ngược lại còn tốt hơn cả lúc mới đến Bắc Kinh. Cụ bèn ngỏ ý muốn về quê. Đúng lúc này, Hàn Tử Hâm lại nhận được điện thoại của ông Lâm ở "Câu lạc bộ Vạn vật Hài hòa", nói hai chuyện, một là bài viết của anh đã nhận được rồi, các đồng nghiệp trong "Câu lạc bộ Vạn vật Hài hòa" đều đã đọc, cho rằng tuy có hơi quá khích và phiến diện, nhưng rất đáng suy ngẫm, đặc biệt là ý thức ưu hoạn rất đáng quý; hai là "Câu lạc bộ Vạn vật Hài hòa" để thúc đẩy sự phát triển của sự nghiệp này, sẽ tổ chức một hội thảo ở Chu Hải, ban đầu lên kế hoạch mời một số tác giả đạt giải nhất đến tham dự hội nghị, vì bài viết của anh có ý tưởng mới mẻ, nên đã bổ sung mời cả anh nữa. Chi phí ăn ở do hội nghị đài thọ, chi phí đi lại hai chiều do tác giả tự túc, nếu có khó khăn, hoặc không xin nghỉ phép được, hội nghị cũng không miễn cưỡng.

Nhận được cuộc điện thoại này, Hàn Tử Hâm lại vui mừng lẫn lộn, bàn bạc với Thư Hiểu Văn, chuyến đi này cho dù có đi tàu hỏa, thì cũng mất tầm nghìn tệ, hơn nữa, dù sao cũng là đến thành phố mở cửa ven biển thưởng ngoạn một chuyến, ngoài ăn mặc ở đi ra, những thứ khác tổng thể không thể keo kiệt một xu được chứ?

Ý của Hàn Tử Hâm là không đi.

Nhưng Thư Hiểu Văn trong lòng hiểu rõ, Hàn Tử Hâm thực ra rất muốn đi, anh rất nhiệt tình với hoạt động này, hội nghị mang tầm cỡ toàn quốc thế này, những nhân tài chí sĩ cống hiến cho việc bảo vệ tự nhiên tề tựu một nhà là điều có thể tưởng tượng được, có thể đến những dịp như thế này để giao lưu tư tưởng với các tinh anh, không nghi ngờ gì nữa là một việc có ý nghĩa lớn lao.

Thư Hiểu Văn nói: "Đi đi, đây là một cơ hội đấy."

Hàn Tử Hâm nói: "Xin nghỉ phép thì không có vấn đề gì đâu, cái đơn vị ế ẩm nhà chúng ta ấy mà, miễn là không tiêu tiền của đơn vị, ra ngoài mười ngày nửa tháng đều có thể tranh thủ được. Vấn đề là tốn tiền."

Thư Hiểu Văn nói: "Vẫn là nguyên tắc nhất quán của anh, tiền cần tiêu thì vẫn phải tiêu."

Hàn Tử Hâm liền thuận nước đẩy thuyền, nói đùa rằng: "Thế thì anh phất to đấy nhé, em không cảm thấy bất bình chứ?"

Thư Hiểu Văn nói: "Anh là chủ lực của nhà chúng ta, anh tiêu chút tiền thì em có gì mà bất bình? Chỉ có điều, đến khu vực mở cửa rồi, không được học hư đấy nhé."

Hàn Tử Hâm nói: "Người có thể học hư, thì chưa đến khu vực mở cửa cũng vẫn học hư như thường, không phải người xấu thì có học thế nào cũng không hư được. Hơn nữa, học hư cũng không phải là một chuyện dễ dàng gì đâu, còn cần cơ sở kinh tế quyết định ý thức hệ nữa cơ."

Mọi chuyện cứ thế mà quyết định xong xuôi, sau đó đôi vợ chồng son bắt đầu tính toán sổ sách kinh tế.

Khoảng thời gian này, trong nhà không có khoản lớn nào thu vào hay chi ra, thu chi cơ bản cân bằng. Tiền của bác họ tự nhiên là không thể giữ lại rồi, tiền bán máu của Tạ Xuân Sinh lại càng không thể nhận, thứ mà đôi vợ chồng son có thể nắm giữ và chi phối chính là một nghìn rưỡi tìm lại được, cộng thêm tiền lương trợ cấp, vẫn quanh quẩn khoảng hai nghìn tệ. Xét thấy hành động bi tráng lần trước của Tạ Xuân Sinh, Hàn Tử Hâm vừa xót xa vừa áy náy, đề xuất hỗ trợ gia đình Tạ Xuân Sinh một khoản, gửi năm trăm tệ cho mẹ cậu ta làm phí điều trị y tế. Đồng thời, do điều kiện của bạn gái người em thứ hai đưa ra được nâng cấp, bố già lại nhờ người gọi điện tới, hy vọng hỗ trợ thêm khoảng một nghìn nữa, "qua được cửa ải này rồi, trong vòng một năm sẽ không đòi tiền của con nữa." Lời của bố già là thế, lời lẽ khẩn thiết mà cũng rất khẩn cấp.

Có hai khoản chi tiêu này rồi, thì cơ bản là không còn tiền mặt nữa.

Đêm hôm đó, hai vợ chồng nằm trên giường, không còn những tư tưởng hạnh phúc viển vông nữa, lại cảm thấy vấn đề tiền bạc quả là một vấn đề gai góc. Sau đó Hàn Tử Hâm đưa ra một giả thiết táo bạo, mang tâm địa đen tối hỏi Thư Hiểu Văn: "Vợ à, em nói xem, nếu như không có khoản tiền thưởng này của Câu lạc bộ Vạn vật Hài hòa, em nói xem bây giờ chúng ta trông ra cái dạng gì?"

Thư Hiểu Văn không cần nghĩ ngợi đáp: "Đương nhiên vẫn là cái dạng này chứ sao, chúng ta kết hôn sắp mười năm rồi, chẳng có khoản tiền hoạnh tài nào trên vạn tệ cả, chẳng phải vẫn cứ qua đấy thôi sao? Chuyện đói rét khốn cùng có bao giờ xảy ra đâu cơ chứ."

Hàn Tử Hâm nói: "Thế thì đúng rồi. An phận thủ thường, thuyền đến đầu cầu tự khắc thẳng, đó chính là cơ sở lý luận để những người như chúng ta sinh tồn."

Thư Hiểu Văn nói: "Thực ra, nếu không có khoản tiền thưởng ngoài ý muốn này, nói không chừng cuộc sống của chúng ta còn bình yên hơn một chút, chính vì có cái khoản tiền quái quỷ này, khiến cho hai chúng ta mệt mỏi rã rời, thần kinh đều căng như dây đàn."

Hàn Tử Hâm nói: "Cái này cũng tại chúng ta tự chuốc lấy, tự làm tự chịu thôi."

Thư Hiểu Văn đoán chừng chồng mình hình như có ý đồ xấu xa gì đó, cảnh giác hỏi: "Ý anh là thế nào?"

Hàn Tử Hâm nói: "Tại sao có tiền rồi mà cuộc sống lại khó khăn hơn, là vì chúng ta đã vi phạm nguyên tắc tài chính đã định của mình, cứ nhìn thấy trên vạn tệ là mất phương hướng, lại cứ muốn tích góp một khoản thật lớn. Em thử nghĩ xem, như những người như chúng ta, chỉ dựa vào việc tích cóp vụn vặt, có thể tích cóp ra được thành đại gia không, không thể nào. Cái gì mà thắt lưng buộc bụng chứ, bóp mồm bóp miệng chứ, đều là chuyện bất đắc dĩ mới phải làm vậy, chúng ta chưa đến mức đó đâu. Mỗi tháng đem tiền lương của em gửi tiết kiệm, để phòng ngừa tình huống khẩn cấp, thế đã là cực kỳ có trách nhiệm rồi. Có được một vạn sáu, vừa vặn có thể cải thiện lớn tình trạng hiện tại, em lại chủ trương đem cất giấu một vạn đi, thực chất chính là tự chuốc lấy phiền phức, khiến cho đến cả làm đại gia một lần cũng không thành, ngược lại còn càng thêm túng thiếu."

Thư Hiểu Văn tung người ngồi dậy, kéo tai chồng nói: "Trời ạ, anh chẳng lẽ lại nhắm đến số tiền một vạn đó nữa rồi hả?"

Hàn Tử Hâm cười cười nói: "Phu nhân nói không sai chút nào, Hàn mỗ chính là có ý định đó."

Thư Hiểu Văn ngẩn người mất một lúc lâu, lại trừng mắt nhìn chồng thêm một lát, mới nói: "Cô con gái hai mươi tuổi, xem ra ở nhà mẹ đẻ cũng không ở được lâu đâu. Thế nhưng, thế này thì thực sự là quá... quá..."

Hàn Tử Hâm nói: "Có gì mà quá chứ? Hàn Tử Hâm tôi đời này sẽ không quá nhiều tiền, cũng sẽ không quá thiếu tiền. Nguyên tắc của tôi là, quân tử yêu tiền, lấy phải có đạo, tiền bất nghĩa một xu cũng không lấy. Nhưng mà, vợ em cứ yên tâm đi, chỉ cần em cần, anh sẽ lại kiếm về cho xem. Em xem, mới có mấy ngày, tờ đã gọi điện đến rồi, bài viết anh viết lần trước sắp được đăng rồi, em tính xem, cứ cho là một nghìn chữ năm mươi tệ đi, thì cũng là năm trăm tệ rồi chứ gì. Thực tiễn đã chứng minh, tiền bạc là cái thứ giống như nước giếng vậy, em không múc nó, thì nó mãi mãi vẫn ngần ấy nước, em càng múc nó, nó lại càng rỉ ra nhiều hơn. Không phá thì không xây mà, có thể tiêu thì mới có thể kiếm chứ, có một đôi bàn tay lao động, còn sợ không có tiền á? Cứ quyết định thế đi, ngày mai rút tiền ra luôn, sofa là phải mua, tủ sách là phải mua, chẳng mấy chốc mà máy tính cũng phải mua nữa ấy chứ. Hơn nữa đẳng cấp của sofa phải nâng lên một bậc, tủ sách phải tăng thêm một bộ. Ngoài hai khoản chi tiêu này ra, còn phải mua cả bộ quần áo mà em đã chấm về nữa, tuần sau anh phải đi Chu Hải rồi, cũng phải thay một bộ đồ mới, chứ cứ mặc bộ vest xám ngắt đó đi, người ta lại tưởng anh là doanh nhân nhà quê thì hỏng. Cả cặp sách của Hàn Đắc Hàn cũng phải đổi rồi, không thể để con trai chúng ta tiếp tục đeo cái cặp sách rách đó nữa. Vẫn còn..."

Thư Hiểu Văn vội vã ngăn lại: "Đừng có còn nữa, thêm mấy món nữa thôi, e là một vạn tệ cũng không lấp đầy nổi lỗ thủng đâu. Anh đấy!"

Cứ thế mà quyết định xong xuôi.

Ngày hôm sau, Thư Hiểu Văn quả nhiên đến quỹ tiết kiệm rút khoản tiền tiết kiệm một vạn tệ vẫn chưa kịp ấm chỗ ra, có khoản tiền một vạn tệ này làm điểm tựa, mọi vấn đề đều được giải quyết một cách suôn sẻ, ngay cả hai tiền đặt cọc bị cửa hàng đồ gỗ nuốt mất cũng phát huy tác dụng trở lại.

Ngày đồ gỗ được giao đến, nhìn bộ tủ sách và sofa mới tinh, Hàn Tử Hâm vô cùng đắc ý, trên mặt Thư Hiểu Văn cũng rạng rỡ như hoa nở. Bởi vì ban ngày ai nấy đều bận rộn dọn dẹp chuyển dịch, không kịp nấu cơm, Hàn Tử Hâm hào hùng đề xuất: "Đừng để khói dầu bếp núc nữa, ra ngoài làm một bữa đi."

Con trai Hàn Đắc Hàn hưởng ứng đầu tiên, đòi ăn McDonald's, Hàn Tử Hâm khinh thường nói với con trai: "McDonald's là cái thá gì chứ, tiêu chuẩn thấp quá, hơn nữa ông cố nội của con cũng không ăn nổi. Đã ra ngoài ăn, thì phải ăn một bữa ra ngô ra khoai. Ông cố nội và anh cả Xuân Sinh từ lúc đến nhà chúng ta đến nay, vẫn chưa được hưởng thụ ở bên ngoài lần nào đâu."

Thư Hiểu Văn biểu thị tán thành. Chẳng phải có tiền rồi sao, còn tiếc gì một bữa nữa? Ăn hai bữa cũng chẳng phải vấn đề gì lớn.

Thế là cả nhà xuất động. Hàn Tử Hâm dìu ông bác họ, Tạ Xuân Sinh dắt tay Hàn Đắc Hàn, Thư Hiểu Văn ôm tiền, rầm rộ kéo nhau xuống lầu, hơn nữa còn có mục tiêu rõ ràng chọn nhà hàng cá Nam Hải khá có tiếng ở khu vực này. Trong những ngày tháng túng thiếu trước kia, Hàn Tử Hâm và Thư Hiểu Văn đã không biết bao nhiêu lần lảng vảng ở đây, mà chưa từng đặt chân vào. Nghe nói rất cao cấp, nghe nói rất chém đẹp. Lần này thì không khiêm tốn nữa, hạ quyết tâm tiêu xài thật thỏa thích một phen, hạ quyết tâm vươn cái đầu nhà giàu ra cho người ta chém đẹp một trận cho ra ngô ra khoai, xem rốt cuộc người ta có thể chém ra được cái trình độ gì.

Nào ngờ lại là một sự hiểu lầm nữa, cả nhà gọi bảy tám món mặn chay, ăn uống no nê thỏa mãn, thế mà cũng chỉ tốn có hơn một trăm tệ. Ra khỏi nhà hàng cá Nam Hải, Hàn Tử Hâm cười ha hả, nói: "Có tiền rồi cảm giác quả nhiên khác hẳn, em càng không sợ bị chém, thì người ta lại càng không chém đẹp em, người nghèo thì không sợ, sợ nhất là cái sự nghèo trong tâm tưởng."

11

Bác họ rời khỏi Bắc Kinh vào một buổi sáng nắng gắt trời thanh mây tạnh, chiếc taxi lao vút đi trên đường cao tốc ra sân bay, hàng cây dương xanh mướt hai bên đường giống như hai dải sông nhỏ trong xanh, nhanh chóng lướt về phía sau. Hàn Tử Hâm và Thư Hiểu Văn cùng ngồi trên xe với bác họ, trong lòng tràn ngập một màu xanh ngắt.

Để bác họ ngồi máy bay đi, có thể nói vừa là sự lóe sáng bất chợt trong đầu của Hàn Tử Hâm, vừa là chuyện nước chảy thành sông, vừa ngẫu nhiên lại vừa tất nhiên.

Lúc mua vé xe, ban đầu bác họ kiên quyết đòi mua "vé đứng", bảo là người nhà quê xương cốt cứng cáp, cùng lắm cũng chỉ là một đêm với một buổi rưỡi là đến nơi thôi, đứng đánh một giấc là tới. Hàn Tử Hâm liền giải thích, nói: "Không phải mùa cao điểm vận tải Xuân Vận, chẳng có vé đứng nào cả. Cho dù có mua vé đứng đi chăng nữa, thì giá tiền cũng vẫn thế thôi." Cứ như vậy, cụ bác họ mới bán tín bán nghi đồng ý. Hàn Tử Hâm ban đầu vốn định mua vé giường nằm cứng cho bác, ai ngờ cô nhân viên bán vé không hiểu chuyện, cứ khăng khăng nói một người chỉ được chọn giường tầng giữa. Hàn Tử Hâm ngẫm nghĩ bác họ dù sao cũng là người già, vừa phẫu thuật thời gian chưa lâu, trèo lên giường tầng giữa rõ ràng là không ổn. Tức mình lên, anh định mua giường nằm mềm luôn. Giường nằm mềm thì đúng là giường tầng dưới rồi, hỏi giá ra, hơn sáu trăm, Hàn Tử Hâm nhẩm tính, bỏ thêm mấy trăm nữa là đủ mua một vé máy bay rồi. Lúc này, trong đầu Hàn Tử Hâm liền lóe lên một chuỗi hoa lửa rực rỡ, thầm nghĩ, cụ bác họ đã gần bảy mươi tuổi rồi, đến Bắc Kinh số lần có hạn, nói dại miệng nghĩ thế nhé, e rằng cũng chỉ có lần này là cùng thôi. Cụ bác họ là nông dân, cả đời chưa từng ngồi máy bay bao giờ, nông dân thì sao chứ? Nông dân thì không được ngồi máy bay một lần chắc? Lần này ông đây cứ cho bác họ ngồi máy bay một phen.

Nghĩ đến đây, Hàn Tử Hâm quyết đoán ra tay, kéo bác họ đi thẳng.

Đến phòng vé hàng không, bác họ vừa nghe nói phải cho mình đi máy bay, mặt đã sợ tái mét, hết xua tay lại lắc đầu, miệng liên mồm nói: "Không được đâu không được đâu, tội lỗi quá, tội lỗi quá..."

Hàn Tử Hâm hỏi bác họ: "Bác lớn tuổi thế này chẳng lẽ lại sợ à?"

Bác họ nói: "Bác mày lớn tuổi thế này rồi, cát vàng đã ngập tới cổ rồi, ta còn chẳng sợ chôn xuống đất, lại sợ lên trời sao? Ta là sợ tốn tiền, cứ bay lên không trung làm màu một vòng như thế, phải tốn bao nhiêu tiền chứ? Sợ là đủ cho ta với thím mày ăn ba năm năm trời ấy chứ."

Hàn Tử Hâm nói: "Số tiền này để cháu lo, bác không cần bận tâm."

Bác họ nói: "Cái này ta biết chứ. Nhưng cháu cũng đâu có giàu có gì, cháu nhìn cái nhà của cháu xem, mới mua được hai món đồ ra hồn, còn một đống đồ khác thì nhếch nhác, cháu đừng có vung tay quá quá nữa."

Hàn Tử Hâm nói: "Bác cứ ngồi một bên nghỉ ngơi đi, chuyến máy bay này cháu đã quyết định cho bác ngồi là ngồi cho bằng được, bác không chỉ có một mình ngồi đâu, bác còn đại diện cho bà con quê mình chưa từng được ngồi máy bay mà trải nghiệm một lần, về quê còn kể cho họ nghe máy bay nó ra làm sao."

Nói vậy rồi, ông cụ mới không cản nữa, chỉ đứng một bên lầm bầm nói chuyện tội lỗi.

Hàn Tử Hâm và Thư Hiểu Văn đưa bác họ vào sảnh đợi máy bay, mua phí xây dựng sân bay, lại tìm một nhân viên lớn tuổi có khuôn mặt phúc hậu của sân bay, nhờ ông ấy chăm sóc chu đáo cho các bước tiếp theo của bác họ. Nhân viên lớn tuổi nhiệt tình đồng ý, lập tức dẫn bác họ đi đổi thẻ lên máy bay. Bác họ đi một bước lại quay đầu ba lần, nước mắt ròng ròng, vẫy đôi cánh tay quen cầm cuồng, móm mém hô lớn: "Về nhà đi con, đừng lỡ bữa trưa của Tiểu Hàn Tử. Về nhà đi..."

Mười giờ hai mươi phút sáng, chuyến bay số 5107 cất cánh bay vút lên không trung, Hàn Tử Hâm và Thư Hiểu Văn đứng trong rặng cây xanh bên ngoài sân bay, ngẩng nhìn bầu trời xanh thẳm, mây trắng lững lờ, trời quang mây tạnh vô tận.