Hôm nay chúng ta nhảy "Giselle".

Tôi thích Giselle. Đây là một câu chuyện tình yêu thê lương và u buồn. Giống như tôi và anh vậy.

Nàng mục nữ Giselle yêu một vị hoàng tử, họ dạo bước trên cánh đồng, cùng khiêu vũ, những cánh bướm bay quanh họ, chàng cắm hoa dại lên tóc nàng, mỉm cười với nàng.

Nàng yêu chàng, yêu đến hồn xiêu phách lạc. Thế nhưng, chàng lại có vị hôn thê khác. Khi chàng đoàn tụ với hôn thê của mình, và nhảy điệu nhảy mà chàng từng khiêu vũ cùng nàng, Giselle tan nát cõi lòng mà trút hơi thở cuối cùng, trở thành một linh hồn mới trong vương quốc nữ quỷ Willis.

Nữ quỷ Willis, đó là những linh hồn không chủ, chết sớm vì tình khi chưa kết hôn, họ không cam tâm với nỗi cô tịch vô tận trong nấm mồ, trong trái tim đã chết, trong đôi chân đã chết của họ, vẫn cháy bỏng niềm đam mê khiêu vũ chưa từng được giải tỏa hoàn toàn khi còn sống. Thế là, vào mỗi đêm trăng tròn, họ lại từ trong mộ bước ra, tụ tập thành từng nhóm dưới gốc cây sồi nhảy múa, bắt lấy bất cứ người đàn ông nào gặp được để làm bạn nhảy, điên cuồng ôm lấy anh ta, thay phiên hôn anh ta, khiến anh ta không thể thở nổi, cho đến khi anh ta kiệt sức mà chết.

Ồ, đây quả thực là cách chết tàn khốc và diễm lệ nhất thế gian.

Đêm trăng đó, những người bạn đồng hành của Giselle bắt được hoàng tử, ép chàng tham gia "Vũ điệu tử thần". Chàng dường như cũng sắp trở thành một linh hồn cô độc mới trong nấm mồ tập thể. Giselle xuất hiện, nàng không so đo hiềm khích cũ, khôn khéo đối phó với những người bạn của mình, cứu hoàng tử, và biến mất lần nữa khi tiếng gà gáy đầu tiên báo hiệu bình minh vang lên...

Người yêu ơi, nếu em là Giselle, anh chính là hoàng tử của em, chỉ cần có thể bảo vệ anh, hy sinh vì anh, em cũng sẽ làm như thế, lấy mạng sống, lấy tình yêu chân thành, đổi lấy sự vĩnh hằng cho anh.

— Trích từ "Thiên Nga Gửi Vũ" của Nguyễn Đan Băng

Đan Băng xoay người nhẹ nhàng trên sân khấu, điệu múa toát lên vẻ cô độc và u sầu.

Dưới ánh đèn rọi màu xanh thẫm, nàng mặc bộ đồ lông vũ, mềm mại không xương, nhẹ tựa tuyết bay, mang một vẻ mê ly ảo mộng. Khiến người ta không thể đoán thấu, đây là người, hay là một cái bóng, hoặc giả, thực sự là một con thiên nga?

Tiếng đàn cello thê lương như dòng nước chảy tràn trong đại sảnh, chảy qua trái tim của mỗi người xem múa. Nhẹ, mềm, miên man, buồn thương, tựa như một dòng sông, vừa chảy êm đềm vừa tiện tay nhặt nhạnh, nhặt lên trái tim đã bị giai điệu vò nát vụn vỡ của người nghe, đặt vào dòng nước trong trẻo gột rửa sạch sẽ, rồi trả lại trong lồng ngực.

Thế là lòng người nghe trống rỗng, chỉ còn lại tiếng đàn của vị thần Apollo này.

Vị trưởng đoàn già đứng sau bức màn, đôi tay xoa vào nhau đầy kích động, lặp đi lặp lại: "Thằng nhóc Khúc Phong này, tối nay kéo đàn thực sự quá hay, xuất thần rồi!"

Phó đoàn trưởng cũng mỉm cười: "Nếu không nhờ ngón nghề tuyệt kỹ này của cậu ta, chỉ tính riêng cái tính khí ấy, thì mười Khúc Phong cũng bị đuổi việc rồi."

Họ lại cùng dồn ánh mắt về phía Đan Băng: "Đan Băng thực sự rất khá, không uổng công yêu quý con bé."

"Ừm, là một hạt giống tốt, tương lai không thể đong đếm."

"Không thể đong đếm."

Đan Băng trên sân khấu đứng một chân, chân kia gập gối, mũi chân khẽ chạm đất, đầu nghiêng về phía vai, hai cánh tay nối liền, bẻ cổ tay, lặp đi lặp lại động tác uốn cong đôi cánh đầy mềm mại, vừa kinh hãi lại vừa tao nhã, hoàn toàn là dáng vẻ của loài chim. Hai cánh tay nàng từ từ mở rộng, hít một hơi thật sâu, đột nhiên khẽ run lên, dường như chạm vào vết thương, lại dường như rũ bỏ nước hồ trên thân.

Khúc Phong chơi đàn đầy đam mê, thỉnh thoảng ngẩng đầu nhìn Đan Băng đang múa một cách quan tâm, có một sự cảm động khác lạ so với mọi khi. Trong khúc nhạc và điệu múa phương Tây này, điều anh lĩnh hội được lại là ý cảnh của một bài cổ từ Trung Quốc:

Trăng khuyết treo cành ngô thưa, canh tàn người mới vắng.

Ai thấy người u nhàn đi lại một mình, bóng chim hồng lẻ loi phiêu diêu.

Giật mình quay đầu lại, có hận chẳng ai thấu.

Chọn hết cành lạnh chẳng chịu đậu, bãi cát cô tịch lạnh lùng.

Động tác chợt kinh sợ chợt bay lượn của Đan Băng, sao mà giống một con thiên nga bị thương đang cô độc chao liệng dưới bầu trời sao. Ai có thể nhận ra, chính con thiên nga bị thương này, vừa mới cứu anh thoát khỏi "tai ương diệt đỉnh" kia chứ?

Khi chiếc đèn lớn rơi xuống, anh đã nghĩ đến cái chết trong khoảnh khắc đó. Thế nhưng sứ giả tử thần này lại được Đan Băng thay anh tiếp nhận. Anh thoát chết một cách khó hiểu, mà Đan Băng lại chẳng hề hấn gì.

Mọi người đều kinh ngạc không thôi trước màn cảnh khó tin này, trưởng đoàn và phó đoàn ôm lấy nhau, reo lên đầy may mắn: "Trời giúp ta, trời giúp ta!"

Chiếc đèn nặng như thế, lại rơi chính xác như vậy, dù là một tráng hán cao lớn cũng bị đè thương, huống hồ là Đan Băng mảnh mai như hoa? Thế nhưng, cô chỉ hơi choáng váng một chút, rất nhanh đã tỉnh lại, hoàn toàn vô sự.

Nếu không phải những mảnh vỡ của chiếc đèn còn vương vãi đầy đất, bạn thực sự không thể tin màn vừa rồi đã thực sự xảy ra trong đời thực. Sẽ không kìm được mà nghi hoặc: Chiếc đèn đó rốt cuộc có trúng Nguyễn Đan Băng không?

Chiếc đèn có trúng Nguyễn Đan Băng không?

Người thợ săn có trúng con thiên nga không?

Âm nhạc trở nên dồn dập, Nguyễn Đan Băng thực hiện một cú nhảy lớn, rồi lại một cú nhảy lớn nữa, sau những điệu arabesques chậm rãi là vô số cú fouettés liên tiếp, cô bắt đầu xoay tròn, càng lúc càng nhanh, càng lúc càng nhanh, cả người xoay như con quay, khiến trái tim người ta thắt lại từng hồi, thắt chặt lại, như mũi tên trên dây cung, mà dây cung sắp đứt.

Cái chết của thiên nga. Nhưng biểu hiện lại là sự sống. Ý chí sống. Khát vọng sống. Sự theo đuổi sự sống.

Đó là sự giãy giụa cuối cùng của một con thiên nga trúng đạn, trong giây phút lâm chung bộc phát ra khát vọng mãnh liệt nhất đối với sự sống, điệu múa tuyệt mệnh của một sự sống bất khuất.

Đan Băng trong tiếng đàn hoàn toàn hòa làm một với điệu múa này, thiên nga chính là cô, cô chính là thiên nga, con thiên nga trúng đạn, đang hấp hối ấy, dốc hết tính mạng cũng phải nỗ lực múa một điệu, dùng sinh mệnh để hoàn thành sự giãy giụa cuối cùng và sự theo đuổi cao nhất.

Vừa nãy, ngay trong cơn choáng váng khi bị đèn lớn đập trúng, cô mơ màng nhìn thấy, từ phía chân trời có thiên nga đang từ từ bay đến. Cô nghĩ, đó là cô, cô chính là con thiên nga đó, cô vẫn chưa kịp bay mà.

Chưa từng có khoảnh khắc nào giống như lúc này cô trân trọng sự sống, trân trọng quyền được sống. Mười hai năm nỗ lực, bao nhiêu cuộc tập luyện gian khổ, cơ hội giành được sau bao nhiêu dày công sắp đặt, không thể để công dã tràng trong tối nay được.

Sâu trong ký ức, dường như có một giọng nói đang nói với cô: "Đừng nhảy nhiều nữa, Giselle. Nhảy múa sẽ khiến tim con vỡ tan mà chết đấy. Những người chết sớm kia sẽ biến thành những hồn ma bất hạnh - Willis, đêm đêm nhảy múa trên nấm mồ, quyến rũ người qua đường tham gia vào điệu múa vòng lấy mạng ấy."

Đây là giọng của mẹ.

Là mẹ của Giselle, hay là của Nguyễn Đan Băng?

Đan Băng chưa từng gặp mẹ. Ngay từ năm cô ba tuổi, mẹ đã qua đời vì bệnh, cô lớn lên bên bà nội.

Tuổi thơ cô độc, trò chơi duy nhất của cô là khiêu vũ. Đứng trước gương, hết lần này đến lần khác, không biết mệt mỏi. Trong căn nhà trống trải, điệu múa của cô là sự ồn ào duy nhất.

Bà nội không hề già, cũng không giống với hình tượng "bà nội" thường thấy trong ấn tượng của mọi người, năm nay bà mới hơn năm mươi tuổi, biết ăn diện, gu thẩm mỹ hạng nhất, hơn nữa trong tay khá giả, ở nơi tấc đất tấc vàng như Thượng Hải, bà sở hữu một khu vườn nhỏ và căn biệt thự ba tầng.

Những thứ này, một nửa là do ông nội để lại, nửa còn lại là do bố chu cấp.

Bố ở Mỹ, mỗi năm đều gửi về cho bà rất nhiều tiền. Đô la Mỹ. Đổi ra nhân dân tệ thì lại càng nhiều.

Đan Băng từ nhỏ không thiếu tiền, thứ cô thiếu, chỉ là tình yêu và sự ấm áp.

Tình yêu của cô, đều dành cho khiêu vũ.

Sau khi gặp Khúc Phong, thì dành cho Khúc Phong.

Trong tiếng đàn của Khúc Phong có linh hồn của cô, toàn bộ trái tim cô đã bị tiếng đàn của anh thu giữ. Vĩnh viễn không được giải thoát.

Năm sáu tuổi, Đan Băng theo bà đi xem một vở kịch ba lê - "Giselle".

Từ đó cô mê mẩn ba lê. Cô biết những thứ mình nhảy trước đây vốn không gọi là múa, Giselle mới là điệu múa có linh hồn.

Giselle là một hồn ma, một hồn ma biết nhảy múa.

Nàng như giấc mộng tóm chặt lấy trái tim Đan Băng, từ đó cô không thể rời xa khiêu vũ được nữa.

Bà nội đưa cô vào cung thiếu nhi, học đóng vai thiên nga, sau đó lại vào nhà hát, vẫn là con thiên nga không thay đổi, thiên nga và ba lê có mối duyên không thể tách rời.

Mỗi khi mặc bộ đồ lông vũ, cô liền như bị ma ám.

Tất cả những người khiêu vũ đều có chút điên dại. Giselle trước khi chết cũng phát điên.

Giselle nói với hoàng tử: "Chàng lừa ta, chàng không phải hoàng tử, chàng là Albrecht của ta, chàng hãy trả Albrecht lại cho ta!"

Hoàng tử không thể trả nàng, nàng liền phát điên, mất trí mà chết.

Sau khi chết, gia nhập vào hàng ngũ Willis.

Giselle là một hồn ma. Willis là một loại hồn ma. Hồn ma nhảy múa. "Trong trái tim đã chết, trong đôi chân đã chết của họ, vẫn cháy bỏng niềm đam mê khiêu vũ chưa từng được giải tỏa hoàn toàn khi còn sống."

Trong đôi chân của Đan Băng, cũng cháy bỏng niềm đam mê như thế. Chúng phát ra từ mũi chân cô, tỳ lên phần phom giày cứng lạnh của đôi giày múa, mềm mại mà đau đớn.

Từ sáu tuổi đóng vai thiên nga, đã đóng mười hai năm.

Lớn lên từng ngày, từ nhộng thành bướm, từ vịt con xấu xí biến thành thiên nga trắng, tối nay, mới là lần đầu tiên có cơ hội lên sân khấu múa đơn. Cơ hội không thể đánh mất.

Cô mở mắt ra, tỉnh táo và sáng rõ, nói: "Không sao, em vẫn còn phải bay."

Cô vẫn còn phải bay.

Cô phải vực dậy tinh thần để đối phó với lần múa đơn đêm nay.

Khi mở mắt, cô nhìn thấy Khúc Phong đang quỳ bên cạnh mình, tay anh nắm lấy tay cô, thật tốt.

Khi đám đông giải tán, Khúc Phong vẫn nắm chặt tay cô không buông, cười hì hì hỏi: "Em là ân nhân cứu mạng của anh đấy, phải báo đáp em thế nào đây?"

Cô nhìn vào mắt anh, nhìn thẳng vào sâu thẳm linh hồn anh: "Đồng ý làm bạn trai của em đi."

"Ồ, lấy thân báo đáp à?" Anh cười tà mị, "Được, vậy để em làm một trong những bạn gái của anh."

Máu của cô đông cứng trong khoảnh khắc. Đây là một tên khốn! Cô nghĩ. Nhưng cô không thể không yêu tên khốn này.

Cô yêu anh, cũng hy vọng anh yêu cô. Không phải kiểu tình yêu mà anh quen thuộc, kiểu bác ái hay lăng nhăng đó; mà là kiểu tình yêu cô theo đuổi, chuyên nhất và nồng nhiệt, đến chết không đổi thay.

Nếu không thể đạt được, cô chỉ có hai lựa chọn: hoặc là im lặng, vĩnh viễn không để anh biết; hoặc là, chết!

Trước đó, cô luôn chọn cách thứ nhất, không nói với anh bất cứ điều gì, dù là chấp nhận hay từ chối, đều coi như chưa từng xảy ra; cô không phải không biết sự vô tình và phóng đãng của anh, thế nhưng, lại luôn dùng sự nhiệt tình như Don Quixote thách thức cối xay gió để bảo vệ tình yêu của mình, tin tưởng chắc chắn rằng dù là trái tim thế nào cũng có một mặt mềm yếu, cuối cùng sẽ bị lay động. Cô âm thầm bảo vệ tình yêu đầu cũng là cuối cùng của thời thiếu nữ, từng giây từng phút quan tâm, từng chút từng chút hy sinh, chờ đợi một ngày anh cuối cùng sẽ để ý đến cô, rung động vì cô, chung tình với cô.

Thế nhưng bây giờ, cô đã không đợi được đến ngày đó nữa, cô chỉ còn cách nói ra một cách rõ ràng ngay trước mặt anh, lột bỏ lớp áo khoác kiêu hãnh trước mặt anh, để anh biết rõ trái tim cô, cô đã từ bỏ sự bảo vệ trong im lặng rồi, nếu một khi bị từ chối, thì chỉ còn lại một lựa chọn...

Anh vẫn lấc cấc gặng hỏi: "Sao nào? Có được không đấy - làm một trong những bạn gái của anh?"

Cô đột ngột đứng dậy, đóng sầm cửa, kiên quyết quay người rời đi.

Khúc Phong dốc lòng chơi chiếc đàn cello của mình.

Anh chưa bao giờ dốc lòng chơi đàn như thế. Anh yêu âm nhạc, coi đó là sinh mệnh thứ hai, mỗi lần biểu diễn đều rất nỗ lực. Thế nhưng, cho đến tận đêm nay, anh mới thực sự cảm thấy, tiếng đàn của mình là có sinh mệnh, đang cuồn cuộn, đang thổ lộ, đang giải tỏa, chảy ra bầu trời đêm sương giá, chảy ra ánh trăng lạnh lẽo thanh khiết, chảy ra khắp trời lau sậy như tuyết bay, chảy ra từng điểm bãi cát như sao lạnh.

Anh dõi theo Nguyễn Đan Băng trong tiếng đàn. Vừa nãy, khi cô nói muốn anh làm bạn trai mình, đôi mắt cô lấp lánh ánh sáng, nhưng lại không phải là niềm khao khát, mà là sự đề phòng và u sầu. Dường như không đợi anh trả lời, cô đã biết câu trả lời vậy. Khi anh rốt cuộc vẫn nói ra câu trả lời mà cô sợ nghe thấy đó, ánh sáng trong mắt cô vụt tắt, gương mặt thanh tú của cô căng cứng, thần tình lạnh lẽo. Cô dùng sự lạnh lẽo này để bảo vệ bản thân, nhưng lại không biết rằng, lớp băng mới kết là thứ dễ vỡ nhất.

Cô đóng sầm cửa bước ra, đi một cách đầy quyết tuyệt. Khiến anh bất chợt rùng mình. Anh nhớ tới bàn tay nhỏ bé của cô nằm trong tay mình vừa nãy, lạnh lẽo và thơm tho, không một chút ấm áp. Anh hơi hối hận về câu trả lời nhẹ dạ của mình khi đối mặt với lời thỉnh cầu của cô gái nọ, "một trong những bạn gái", đối với anh, đó là kế hoãn binh, có thể tiến có thể lui; nhưng đối với cô, có lẽ đó là nỗi sỉ nhục to lớn còn khó chịu hơn cả sự từ chối, bởi vì nó làm hoen ố tình cảm thuần khiết của cô.

Anh biết mình vừa nãy có lẽ đã làm tổn thương cô. Thế nhưng, câu trả lời như vậy, đã là đang cố gắng giảm thiểu tổn thương xuống mức thấp nhất rồi. Cũng may, cô bé như vậy, yêu cũng dễ, quên cũng dễ, chịu chút tổn thương cũng không hẳn là chuyện xấu nhỉ?

Bình tâm mà xét, không phải anh không thích cô.

Sự trẻ trung, nhạy cảm, hoang dã, bướng bỉnh, cũng như tài năng xuất chúng của cô, đối với anh đều là một sự cám dỗ.

Cũng là một lời cảnh báo nguy hiểm - cô không phải là người phụ nữ có thể đùa cợt.

Anh rất thích những khoảnh khắc họ ở bên nhau riêng biệt, nhưng chỉ dừng lại ở âm nhạc. Khi anh chơi piano hay kéo đàn cello, mà cô nhảy múa nhẹ nhàng, anh liền cảm thấy sinh mệnh tràn đầy, hân hoan, mỹ lệ và phong phú.

Thế nhưng một khi khúc nhạc kết thúc, tiếp đó chính là người giải tán, nếu không sẽ không dám đối mặt.

Tình yêu của vũ công và người chơi đàn, mãi mãi là nhìn nhau mà không thể gần gũi.

Dừng lại ở sân khấu.

Đan Băng trên sân khấu đang xoay tròn, xoay tròn mãi không có điểm dừng, dường như đã mang vào đôi giày múa đỏ trong truyền thuyết. Đây cũng là kỹ năng cơ bản thử thách đôi chân nhất của diễn viên ba lê, khi xoay tròn, mũi chân không được rời khỏi chỗ cũ nửa tấc, giống như một cây kim găm trên la bàn vậy.

Khi cô xoay đến tốc độ nhanh không thể tưởng, mũi chân nhanh chóng thay phiên, giảm dần tốc độ thân hình, không ngừng bước những bước nhỏ vụn bay lên không trung hết lần này đến lần khác, mỗi lần một chậm, nhưng mỗi lần một cao, nỗi u sầu lưu luyến vô hạn, lông vũ run rẩy, như vạn lời nghìn tiếng chẳng biết bắt đầu từ đâu, cô ngước đầu lên lần cuối, ánh mắt ngưng tụ, đôi môi anh đào sắp mở, mà đôi mắt khép hờ, đang muốn dốc toàn lực một phen, thực hiện cú nước rút cuối cùng, bay thẳng lên tận trời cao... Nhạc đột ngột ngừng bặt, thiên nga lao mình gục xuống đất.

Tĩnh lặng như chết.

Khán giả toàn trường đều không nhịn được mà hơi nhoài người về phía trước, dường như bị chấn động.

Dưới ánh đèn rọi màu xanh thẫm, trong tiếng nhạc lúc ẩn lúc hiện, trong sự dõi theo của hàng ngàn đôi mắt toàn trường, thiên nga khoanh hai tay, không ngừng thực hiện hết động tác bẻ cổ tay ưu mỹ ai oán này đến động tác khác, sau đó, bất ngờ ngoái đầu nhìn lại, ánh mắt ngưng đọng, trong khoảnh khắc chớp nhoáng, cái liếc mắt dốc hết tâm lực ấy, lại là sự thê tuyệt diễm tuyệt.

Khúc Phong kinh hãi, một tiếng dư âm lượn lờ trên xà nhà, lâu không dứt.

Mà thiên nga đã thu hồi ánh nhìn một cách thê lương, cũng thu lại đôi cánh tay, chậm rãi thực hiện động tác kết thúc cuối cùng, gục người ngã xuống, không chịu ngẩng đầu lên nữa.

Bức màn lớn từ từ hạ xuống, khán giả không nhịn được mà toàn bộ đứng dậy, tiếng vỗ tay như sấm.

Không ai nhìn thấy, một giọt lệ lặng lẽ rơi từ khóe mắt Đan Băng.

Lạnh lẽo, cô độc như cái chết của thiên nga.

Cô không còn gượng dậy nổi nữa.

Trong điệu múa xoay tròn, cô đã sớm kiệt quệ tâm lực, trái tim cô đã vỡ tan, hồn đã bay xa.

Thực ra, ngay từ lúc chiếc đèn lớn rơi trúng cô, trái tim cô đã vỡ rồi. Chỉ là, cô còn tâm nguyện mãnh liệt chưa hoàn thành. Giống như con thiên nga trúng đạn kia, trong giây phút lâm chung bộc phát ra khát vọng mãnh liệt nhất của sự sống, thề phải dốc hết sức lực còn lại để hoàn thành những điều dang dở của sinh mệnh:

Một là tỏ tình với tình yêu của mình; hai là múa xong điệu múa này.

Cô đều đã làm, sau đó một cách ung dung, lựa chọn cái chết.

Trong điệu múa và tiếng đàn, chết đi một cách thê lương và mỹ lệ.

Hoặc giả, tái sinh, hóa thành thiên nga.

Khán giả dưới sân khấu chắn sau tấm màn không hiểu chuyện gì xảy ra. Nhưng những người ở hậu trường thì đã nhìn thấy. Khúc Phong là người đầu tiên phát hiện tình hình không ổn, khi anh lao lên sân khấu, đã quá muộn.

Đan Băng nằm đó, không nói, cũng không cử động, dường như đã mất đi ý chí sống, không còn muốn nhìn thế giới vô tình này thêm một cái nào nữa.

Tiếng kêu cứu, tiếng hét chói tai, tiếng gọi, tiếng khóc, lập tức vang thành một mảng. Trưởng đoàn khản giọng kêu: "Gọi 120, gọi xe cấp cứu tới, nhanh, nhanh lên!"

Mà dưới sân khấu tiếng vỗ tay vẫn tiếp tục. Trong tiếng vỗ tay, khán giả đột nhiên hò hét vang dội, cùng hô vang một câu: "Thiên nga! Thiên nga!"

Là Trang Chu mộng bướm, hay bướm mộng Trang Chu?

Là Đan Băng hóa thành thiên nga, hay thiên nga bay vào trong Đan Băng?

Ngay khoảnh khắc bức màn lớn từ từ khép lại, một con thiên nga bay ra từ cơ thể Đan Băng, giữa ánh nhìn của mọi người và tiếng huyên náo, lặng lẽ bay ra khỏi vũ viện.

Cái chết của thiên nga.

Thế nhưng, vào lúc Đan Băng gục ngã, thiên nga lại sống dậy.

Đan Băng dốc hết sinh mệnh cho một điệu múa, vào lúc khúc nhạc kết thúc đã hóa thành thiên nga.