Ngày xửa ngày xưa, có một người tên là Abu Nowas, và ông rất được lòng vị Sultan cai trị xứ sở đó — người có một cung điện nằm ngay trong thị trấn nơi Abu Nowas sinh sống.

Một ngày nọ, Abu Nowas vừa khóc lóc vừa bước vào sảnh cung điện nơi Sultan đang ngự tọa, rồi tâu rằng: “Hỡi bệ hạ uy nghiêm, vợ tôi đã qua đời rồi.”

“Đó là một tin buồn,” Sultan đáp; “Trẫm phải kiếm cho khanh một người vợ khác.” Và ngài liền ra lệnh cho Đại Vazia đi triệu Hoàng hậu tới.

“Tội nghiệp Abu Nowas, hắn vừa mất vợ,” Sultan nói khi Hoàng hậu bước vào sảnh.

“Ồ, vậy thì chúng ta phải cưới vợ khác cho hắn thôi,” Hoàng hậu đáp; “Ta có một cô hầu gái cực kỳ xứng đôi với hắn,” rồi vỗ tay thật lớn. Ngay sau tiếng vỗ tay ấy, một thiếu nữ liền xuất hiện và đứng trước mặt bà.

“Ta đã tìm được chồng cho em rồi đây,” Hoàng hậu nói.

“Là ai vậy thưa người?” cô gái hỏi.

“Abu Nowas, gã hề trứ danh,” Hoàng hậu đáp.

“Thiếp xin vâng,” thiếu nữ đáp lời; và vì Abu Nowas chẳng có ý kiến gì phản đối, mọi chuyện liền được định đoạt xong xuôi. Hoàng hậu cho may những bộ trang phục đẹp nhất cho cô dâu, còn Sultan ban cho chú rể bộ đồ cưới, kèm theo một ngàn đồng tiền vàng cùng những tấm thảm mềm mại cho căn nhà.

Thế là Abu Nowas đưa vợ về nhà, và trong một khoảng thời gian, họ sống rất hạnh phúc, vung tay tiêu xài thoải mái số tiền mà Sultan ban cho mà chẳng hề nghĩ đến việc sau này tiền hết thì sẽ xoay sở ra sao. Nhưng rồi của cải cũng cạn kiệt, và họ buộc phải đem bán từng món đồ quý giá cho đến khi chẳng còn gì ngoài mỗi người một chiếc áo choàng và một tấm chăn đắp chung. “Chúng ta đã nướng sạch cơ ngơi rồi,” Abu Nowas nói, “bây giờ phải làm sao đây? Ta không dám quay lại gặp Sultan, vì ngài sẽ sai gia nhân đuổi cổ ta ra khỏi cửa. Nhưng nàng hãy quay về chỗ phu nhân của nàng, quỳ sụp xuống chân bà ấy mà khóc lóc, may ra bà ấy sẽ rủ lòng thương giúp đỡ chúng ta.”

“Ôi, thiếp nghĩ chàng tự đi thì hơn,” người vợ nói. “Thiếp chẳng biết phải ăn nói thế nào đâu.”

“Thôi được, nếu nàng thích thì cứ ở nhà,” Abu Nowas đáp, “để ta xin vào diện kiến Sultan, rồi sẽ vừa sụt sùi vừa tâu rằng vợ tôi đã qua đời và tôi chẳng còn chút tiền nào để mai táng cho nàng ấy. Nghe xong có lẽ ngài sẽ ban cho chúng ta ít vốn.”

“Vâng, ý kiến ấy hay đấy,” người vợ đồng ý; và Abu Nowas lên đường.

Sultan đang ngự triều trong sảnh đường khi Abu Nowas bước vào, mắt giàn giụa nước mắt vì hắn đã xát sẵn một ít hạt tiêu vào đó. Chúng cay xót đến độ hắn chẳng thể mở mắt để đi thẳng cho đàng hoàng, khiến ai nấy đều tò mò không hiểu hắn đang bị cái gì hành hạ.

“Abu Nowas! Đã có chuyện gì xảy ra vậy?” Sultan cất tiếng hỏi.

“Hỡi bệ hạ cao quý, vợ tôi đã chết rồi,” hắn khóc lóc nức nở.

“Sinh lão bệnh tử là chuyện thường tình,” Sultan đáp; nhưng đây hoàn toàn không phải là câu trả lời mà Abu Nowas hằng mong đợi.

“Muôn tâu bệ hạ, điều đó quả thật đúng như vậy, nhưng ngặt nỗi tôi chẳng có nổi một mảnh vải liệm xác nàng, cũng chẳng có lấy một đồng để lo tang ma,” Abu Nowas tiếp lời, chẳng hề tỏ chút bối rối trước thái độ dửng dưng của Sultan.

“Thôi được, hãy ban cho hắn một trăm đồng tiền vàng,” Sultan quay sang bảo Đại Vazia. Khi tiền đã được đếm đủ, Abu Nowas liền cúi đầu thật sâu rồi lui khỏi sảnh đường, nước mắt vẫn tuôn rơi nhưng lòng tràn ngập niềm vui sướng.

“Chàng xin được gì chưa?” người vợ nôn nóng chờ chồng cất tiếng hỏi.

“Rồi, được một trăm đồng tiền vàng,” hắn nói, ném bịch tiền xuống đất, “nhưng số này chẳng thấm vào đâu đâu. Giờ thì em phải đến chỗ Hoàng hậu, mặc áo tơi bằng vải bố và y phục tang lễ, rồi tâu với người rằng chồng em là Abu Nowas đã chết, và em chẳng có đồng nào để chôn cất anh ta. Khi nghe điều đó, chắc chắn bà ấy sẽ hỏi em chuyện gì đã xảy ra với số tiền và những bộ quần áo đẹp mà họ đã ban cho chúng ta trong đám cưới, và em sẽ đáp rằng: ‘trước lúc lâm, anh ấy đã bán sạch mọi thứ rồi.’”

Người vợ làm đúng theo lời chồng dặn, khoác chiếc áo vải bố lên người rồi tiến thẳng vào cung điện riêng của Hoàng hậu; và vì vốn được biết đến là một trong những hầu cận được Subida sủng ái, nàng được dẫn vào các phòng riêng mà chẳng gặp chút khó khăn nào.

“Có chuyện gì thế này?” Hoàng hậu hỏi khi nhìn thấy bộ dạng thảm hại của nàng.

“Chồng thiếp đã nằm chết ở nhà, anh ấy đã tiêu sạch tiền bạc, bán hết mọi thứ, và thiếp chẳng còn gì để lo tang ma cho anh ấy nữa,” người vợ nức nở.

Nghe vậy, Subida liền cầm lấy một chiếc túi chứa hai trăm đồng tiền vàng rồi bảo: “Chồng cô đã phục vụ chúng ta lâu năm và rất trung thành. Cô phải lo cho anh ta một đám tang thật chu đáo.”

Người vợ nhận lấy tiền, cúi xuống hôn chân Hoàng hậu rồi vui mừng hớn hở quay về nhà. Họ trải qua vài giờ đồng hồ hạnh phúc bàn tính xem nên tiêu xài số tiền ấy ra sao và thầm khen nhau sao mà ranh mãnh thế. “Chiều nay khi Sultan đến cung điện của Subida,” Abu Nowas nói, “bà ấy chắc chắn sẽ kể cho ngài nghe chuyện Abu Nowas đã qua đời. ‘Không phải Abu Nowas đâu, là vợ hắn mới đúng chứ,’ ngài sẽ cãi lại, và họ sẽ tranh cãi với nhau, trong khi chúng ta cứ ngồi đây mà tận hưởng cuộc sống. Ồ, nếu họ mà biết được sự thật thì chắc sẽ tức lộn ruột cho mà xem!”

Đúng như Abu Nowas đã dự đoán, vào buổi chiều sau khi đã giải quyết xong công triều, Sultan đến thăm Hoàng hậu như thường lệ.

“Tội nghiệp Abu Nowas, hắn đã qua đời rồi!” Subida vừa bước vào phòng vừa lên tiếng.

“Không phải Abu Nowas, mà là vợ hắn mới chết chứ,” Sultan đáp lại.

“Không, thực sự là bệ hạ đã nhầm to rồi. Chính tay cô ấy vừa đến báo cho thiếp cách đây có vài tiếng thôi,” Subida đáp, “và vì hắn đã nướng sạch tiền của họ, thiếp đã ban cho cô ấy ít tiền để lo chôn cất chồng.”

“Trẫm thấy nàng nằm mơ giữa ban ngày rồi thì có,” Sultan thốt lên. “Ngay sau giờ ngọ, Abu Nowas đã vào tới sảnh đường, mắt đẫm lệ, và khi trẫm hỏi lý do thì hắn tâu rằng vợ hắn đã chết, họ đã bán sạch cơ ngơi chẳng còn lấy một thứ gì, thậm chí không đủ tiền mua lấy một mảnh vải liệm cho nàng chứ đừng nói đến chuyện mai táng.”

Họ tranh luận với nhau hồi lâu mà chẳng ai chịu nghe ai, cuối cùng Sultan đành gọi gã gác cửa đến và truyền lệnh cho hắn lập tức đến nhà Abu Nowas để xem rốt cuộc là chồng hay vợ chết. Nhưng ngặt một nỗi, Abu Nowas đang ngồi cùng vợ bên khung cửa sổ mắt cáo hướng ra đường, hắn trông thấy gã ngác cửa đang đến gần liền đứng phắt dậy. “Gã gác cửa của Sultan kìa! Bọn chúng sai hắn đến đây để thám thính sự thật. Nhanh lên! Nằm ngay lên giường và giả vờ như đã chết đi.” Chỉ trong chớp mắt, người vợ đã nằm duỗi thẳng còng cèo, đắp một tấm vải lanh lên người trông chẳng khác nào một cỗ quan tài hay tử thi thực thụ.

Nàng vừa kịp hoàn thành màn kịch trong đường tơ kẽ tóc, vì tấm vải vừa được kéo trùm lên thì cửa đã mở và gã lính canh bước vào. “Có chuyện gì xảy ra vậy?” hắn hỏi.

“Tội nghiệp vợ tôi đã qua đời,” Abu Nowas đáp. “Nhìn kìa! Nàng đã được khâm liệm ở đây rồi.” Gã lính canh tiến lại gần chiếc giường đặt ở góc phòng và nhìn thấy hình hài cứng đơ nằm bên dưới.

“Sinh lão bệnh tử cả thôi,” hắn lẩm bẩm rồi quay về bẩm báo với Sultan.

“Thế nào, ngươi đã tìm hiểu xem ai là kẻ đã chết chưa?” Sultan hỏi.

“Muôn tâu bệ hạ, thưa là người vợ,” gã lính canh đáp.

“Hắn chỉ nói thế để vừa lòng bệ hạ thôi!” Subida giận tím mặt thét lên; bà liền gọi quan thị vệ tới, ra lệnh cho ông ta lập tức đến tư dinh của Abu Nowas để xem rốt cuộc trong hai người ai mới là kẻ đã chết. “Và hãy nhớ khai báo cho đúng sự thật đấy,” bà nói thêm, “nếu không ngươi sẽ gặp rắc rối lớn đấy.”

Khi quan thị vệ tiến đến gần ngôi nhà, Abu Nowas đã kịp nhìn thấy ông ta. “Quan thị vệ của Hoàng hậu tới kìa,” hắn hoảng hốt kêu lên. “Bây giờ đến lượt ta phải chết rồi. Nhanh trùm tấm vải lên người tôi đi.” Thế là hắn nằm phịch xuống giường, nín thở khi quan thị vệ bước vào. “Sao ông lại khóc lóc thế này?” quan thị vệ hỏi khi thấy người vợ đang đầm đìa nước mắt.

“Chồng tôi chết rồi,” nàng vừa đáp vừa chỉ tay về phía chiếc giường; quan thị vệ liền kéo tấm vải lanh ra và sững sờ thấy Abu Nowas đang nằm cứng đờ bất động. Ông đành nhẹ nhàng đắp lại tấm vải rồi quay về cung điện.

“Thế nào, lần này ngươi đã rõ thực hư chưa?” Sultan hỏi.

“Thưa bệ hạ, chính người chồng mới là kẻ đã qua đời.”

“Nhưng trẫm bảo đảm với ngươi rằng chỉ mới cách đây vài tiếng hắn vẫn còn diện kiến trẫm cơ mà!” Sultan tức giận quát lên. “Trẫm phải làm cho raẽ lẽ vụ này trước khi đi ngủ mới được! Hãy chuẩn bị cỗ xe vàng của trẫm ngay lập tức.”

Chỉ năm phút sau, cỗ xe đã đậu sẵn trước cửa, Sultan và Hoàng hậu cùng bước lên xe. Abu Nowas lúc này đã thôi đóng vai người chết, đang thò đầu ngó ra đường thì thấy cỗ xe tiến đến. “Nhanh lên! Nhanh lên!” hắn gọi vợ. “Sultan sắp đến nơi rồi, cả hai chúng ta phải chết để nghênh đón ng thế thôi.” Thế là họ liền nằm xuống, kéo tấm vải trùm kín người và nín thở. Ngay lúc đó, Sultan bước vào, theo sau là Hoàng hậu và quan thị vệ; ngài tiến thẳng đến chiếc giường và thấy hai thây ma đang nằm cứng đờ bất động. “Trẫm sẵn sàng ban một ngàn đồng tiền vàng cho bất cứ ai nói cho trẫm biết sự thật về chuyện này,” ngài hô lên, và vừa nghe dứt câu, Abu Nowas liền ngồi phắt dậy. “Vậy hãy trao chúng cho tôi đi,” hắn nói, chìa tay ra. “Ngài chẳng thể tìm được ai đang cần chúng hơn tôi lúc này đâu.”

“Ồ, cái đồ mặt dày Abu Nowas này!” Sultan thốt lên, phá lên cười lớn, và Hoàng hậu cũng cười theo. “Lẽ ra ta phải biết đây lại là một trong những trò bịp bợm của ngươi chứ!” Dù vậy, ngài vẫn sai người mang số vàng đã hứa tới cho Abu Nowas, và chúng ta hãy cùng hy vọng rằng số tiền đó sẽ không bay đi nhanh như đợt trước.

[Trích từ Tunische Mährchen.]