Phương đông vừa lộ ra một dải trắng nhạt, chính là lúc trời đất nửa sáng nửa tối, trước cổng cống viện phủ Thuận Thiên đã tụ tập đông đảo tú tài đến dự thi. Những ngọn đuốc vẫn đang cháy thỉnh thoảng phát ra tiếng nổ lách tách, khiến bầu không khí vốn đã căng thẳng lại càng thêm áp lực.
Đây có lẽ là kỳ hương thí cuối cùng được tổ chức tại cống viện phủ Thuận Thiên. Chữ "Trạch" đỏ như máu trên bức tường bên ngoài cống viện đã định sẵn vận mệnh của tòa viện này.
Dương Thiếu Phong vỗ vỗ vai Y Tiêu, rồi lại vỗ vai Bạch Canh, cười nói: "Cứ thoải mái mà thi, thứ hạng không quan trọng, thậm chí có đậu hay không cũng chẳng sao, sư phụ tin vào tài năng của các con."
Chu Chiêm Cơ nói: "Đừng nghe sư phụ các con nói nhảm, hãy thi cho tốt. Sư bá cũng tin tưởng các con, sư bá còn đang đợi các con đỗ tiến sĩ đây."
Y Tiêu và Bạch Canh gật đầu thật mạnh, lại một lần nữa kiểm tra đồ đạc chuẩn bị trong giỏ thi dưới ánh mắt của Dương Thiếu Phong, rồi mới bái biệt Dương Thiếu Phong cùng Chu Chiêm Cơ, bước vào bên trong cống viện cùng các thí sinh khác.
"Thời gian trôi đúng là nhanh thật."
Dương Thiếu Phong nhìn hai cậu học trò bước vào trường thi, bỗng dưng cảm thán một câu.
Chu Chiêm Cơ ngơ ngác nhìn Dương Thiếu Phong hỏi: "Sao lại nói thế?"
Dương Thiếu Phong đáp: "Sau kỳ điện thí năm mười ba tuổi, hai thằng nhóc này còn gầy như gà con, đầy đầu là tử viết thi vân. Nay chúng nó đều đã có thể tự mình chỉ huy một phần công trình, thể chất cũng tráng kiện hơn nhiều, cuối cùng cũng có vài phần dáng vẻ quân tử Nho gia rồi."
"Dừng lại!" Chu Chiêm Cơ đột nhiên ngắt lời: "Mấy cái lý thuyết 'không biết cầm dao chém người thì không phải là người đọc sách' của ngươi thì khỏi cần nói. Ngươi cũng không nghĩ xem, các sĩ tử khác có điều kiện như bọn họ hay sao?"
Chỉ tay về phía cổng cống viện, Dương Thiếu Phong nói: "Ngươi nhìn Y Tiêu và Bạch Canh xem, nếu hai đứa chúng nó xuất sĩ làm quan thì sẽ thế nào?"
Chu Chiêm Cơ đắn đo nói: "Gần như là không thể chê vào đâu được. Đừng thấy hiện giờ chúng mới chỉ là tú tài, nhưng xét về năng lực mà nói, chúng không hề thua kém những cử nhân kia, thậm chí không kém cả những tân tiến sĩ vừa đỗ, chỉ thiếu mỗi cái học vấn về kinh nghĩa mà thôi."
Dương Thiếu Phong nói: "Bọn trẻ trong học đường Dương gia trang, đứa nào mà chẳng giống chúng? Đến lúc đó, nhân tài nổi trội như hai đứa nó sẽ đầy rẫy, muốn bao nhiêu có bấy nhiêu."
Chu Chiêm Cơ nhíu mày nói: "Nếu thật như ngươi nói, vậy thì từ Hàn Lâm đến Lục Bộ, chẳng phải đều là sinh viên của Dương gia trang ngươi cả sao? Thế thì những sinh viên khác phải làm thế nào?"
Dương Thiếu Phong cười hắc hắc: "Sinh viên khác à? Liên quan quái gì đến ta? Chuyện này, sau này ngươi tự đau đầu dần đi, chẳng lẽ lại còn muốn kéo ta đau đầu cùng ngươi? Hơn nữa, ngươi chắc chắn là đám nhóc trên Dương gia trang đều muốn làm quan à?"
Chu Chiêm Cơ xoa xoa đầu, nói: "Ngươi nói thế này ta càng thấy đau đầu hơn - thật sự mà tính, chúng đều là người có tài. Nếu có tài mà không vào triều làm quan, chẳng phải là bỏ sót người hiền ở chốn dã ngoại sao?"
Chu Chiêm Cơ quả thực rất đau đầu.
Lũ trẻ ở Dương gia trang rất giống Y Tiêu và Bạch Canh, đúng như lời Dương Thiếu Phong nói là văn có thể cầm bút an thiên hạ, võ có thể lên ngựa định càn khôn, đứa nào cũng là mầm non tốt vừa văn vừa võ.
Hiện tại trên các công trường ở phủ Thuận Thiên, những đứa trẻ lớn tuổi hơn ở học đường Dương gia trang đang rất năng nổ. Chúng đi theo sau các quan viên Công Bộ để học cách tính toán lượng vật liệu, tính toán tiêu hao vật tư, sắp xếp điều phối nhân lực, đồng thời còn phải hỗ trợ các quan viên Công Bộ làm việc.
Nói cách khác, những đứa trẻ này ngay khi đang đi học đã trải qua những việc mà chỉ có chủ sự Công Bộ mới làm được, coi như đã có kinh nghiệm chỉ huy công trình lớn, vạch xuất phát đã hơn hẳn những cử nhân hay tiến sĩ khác một đoạn dài.
Tình hình ở Biên Thị Thành tất nhiên không quá khoa trương như vậy, nhưng so với học đường ở những nơi khác của Đại Minh, thì đám người Thát Đát và người Oa Lạt trong học đường Biên Thị Thành tuy học kinh nghĩa chưa đủ, nhiều kiến thức khác cũng chưa học, nhưng về mặt tính toán lại mạnh hơn một đoạn dài.
Nhìn vẻ mặt nhíu mày của Chu Chiêm Cơ, Dương Thiếu Phong không nhịn được cười nói: "Như Y Tiêu và Bạch Canh thế này, có một hai đứa thì đó là thiên tài, nếu có cả trăm đứa thì chỉ có thể coi là nhân tài. Nếu hàng vạn sĩ tử đều giống chúng, thì hai đứa nó cũng chỉ là hạng người tầm trung mà thôi."
Chu Chiêm Cơ thấy xung quanh đã không còn ai, chỉ có Cẩm Y Vệ và binh lính Ngũ Thành Binh Mã Tư canh giữ cống viện, bèn hạ thấp giọng: "Ngươi lại muốn làm gì?"
Dương Thiếu Phong nói: "Không làm gì cả, ta chỉ là thấy đám người đọc sách này không thuận mắt, cho nên bồi dưỡng thêm vài chính nhân quân tử giống ta, cũng là bồi dưỡng nhân tài cho ngươi đấy thôi."
Chu Chiêm Cơ nghi thần nghi quỷ nói: "Không đúng, ta cứ thấy ngươi đang tính nhắm vào khoa cử - ngươi muốn thay đổi mô hình khoa cử?"
Chậm rãi đi hai bước, Chu Chiêm Cơ càng khẳng định ý nghĩ trong lòng mình, nói: "Đúng rồi, chính là ngươi nghĩ như thế. Nhất là khi quy hoạch đô thành, ngươi từng nhắc đến việc xây dựng học đường, rồi còn những cơ quan như viện nghiên cứu ấy, ngươi đã bắt đầu tính toán từ lúc đó rồi, phải không?"
Dương Thiếu Phong nói: "Mẻ thép mới mà viện nghiên cứu làm ra dùng có tốt không? Máy công cụ thủy lực để khoan nòng súng hỏa mai dùng có tốt không? Tuổi thọ và chất lượng nòng súng có phải là cao hơn trước nhiều không?"
Chu Chiêm Cơ gật đầu: "Đúng là hơn trước nhiều, nhất là cái máy công cụ khoan nòng súng kia, dùng cực kỳ tốt."
Dương Thiếu Phong nói: "Thế chẳng phải xong rồi sao? Cái lợi khi có viện nghiên cứu, ngươi đã thấy rồi. Đây mới chỉ là một viện nghiên cứu công nghiệp, chưa nhận được bao nhiêu sự hỗ trợ mà đã làm ra được như vậy, mấy viện nghiên cứu khác thì sao? Nếu sau này có sự hỗ trợ thì thế nào?"
Sau đó Chu Chiêm Cơ liền rời đi.
Chu Chiêm Cơ cảm thấy Dương Thiếu Phong đang đào hố cho mình. Rõ ràng biết mình sẽ không nhịn được mà suy nghĩ về những thứ bên trong, vậy mà lại cứ khơi mào chủ đề, chắc là định để mình đi viết tấu sớ, còn hắn thì tiếp tục nằm ườn trên công trường làm cá ướp muối. Chỉ là tấu sớ này rốt cuộc nên viết thế nào? Viết về cái lợi của việc xây dựng học đường? Hay viết về cái lợi của việc xây dựng những viện nghiên cứu đó? Cần sự hỗ trợ thế nào mới gọi là hỗ trợ? Hay là cứ theo đúng như những gì Dương Thiếu Phong đã nói trước kia, từ tiểu học rồi đến trung học rồi đến đại học, sau đó mới đến viện nghiên cứu? Thế Quốc Tử Giám thì nên tính sao?
Lại sắp rụng tóc rồi...
Thở ngắn than dài trở về sân nhà họ Dương, Chu Chiêm Cơ cứ thế nằm vật ra ghế dựa trong sân ngẩn người, trong đầu toàn là những đứa trẻ trong học đường Dương gia trang, rồi những tú tài, tiến sĩ bình thường, cộng thêm mấy viện nghiên cứu công nghiệp đã dựng lên từ trước, Chu Chiêm Cơ càng thấy đau đầu hơn.
Một đôi bàn tay hơi lạnh khẽ ấn trên trán Chu Chiêm Cơ, giọng nói hơi thanh lãnh của Hồ Thiện Tường cũng vang lên theo: "Điện hạ đang suy nghĩ vấn đề gì? Thiếp có làm phiền đến Điện hạ không?"
Chu Chiêm Cơ cười nói: "Không có gì, chỉ là cảm thấy lại bị nghĩa đệ hố rồi, nó lại vừa đưa cho ta một bài toán khó."
Nghĩ một chút, Chu Chiêm Cơ dứt khoát hỏi thẳng: "Học đường trên trang, nàng từng đến đó rồi đúng không?"
Hồ Thiện Tường ừ một tiếng, nói: "Thiếp đã đi cùng muội muội nhà họ Lâm rồi, chỉ là đều chọn lúc học đường nghỉ học, ngày thường chúng ta cũng không đến học đường, tránh quấy rầy lũ trẻ đọc sách."
Chu Chiêm Cơ nói: "Lũ trẻ trong học đường, chính là đứa tên tục là 'Cứng Đầu' ấy, hiện giờ đang ở trên công trường phủ Thuận Thiên, dưới tay nó cũng có một đám dân phu đang nghe nó chỉ huy. Nàng nói xem, tại sao đám trẻ trong trang lại lợi hại như vậy chứ?"
Hồ Thiện Tường chỉ ừ nhẹ một tiếng, sau đó không có động tĩnh gì nữa.
Chu Chiêm Cơ không nhịn được hiếu kỳ mở mắt ra, nhìn Hồ Thiện Tường dạo này đã cởi mở hơn nhiều, cười nói: "Sao không nói gì nữa?"
Hồ Thiện Tường mím môi, cười nhạt: "Trẻ con trong trang là trẻ con, trẻ con ở những học đường khác cũng là trẻ con. Nếu thật sự muốn xét sự khác biệt giữa hai bên, thì chỉ có thể tìm từ thầy giáo và sách vở mà thôi."
Chu Chiêm Cơ nói: "Thầy giáo thì vẫn là những thầy giáo đó, nhưng sách vở thì lại khác xa nhau. Ý nàng là, lũ trẻ trong trang sở dĩ lợi hại, là vì sách vở của chúng khác với những nơi khác?"
Hồ Thiện Tường hạ giọng: "Đại ca và nhị ca cũng từng đi học, thiếp cũng từng xem qua sách của huynh ấy, so với sách mà học sinh ở trang này dùng thì quả thật khác xa. Ngoài ra, đại ca và nhị ca đọc sách bao nhiêu năm nay, luận về cơ biến, luận về năng lực, thì chẳng khác gì những sinh viên khác, kém hơn bọn trẻ trong trang rất nhiều. Tuy nhiên, thiếp lại thấy đây là chuyện tốt."
Chu Chiêm Cơ tò mò hỏi: "Sao lại thành chuyện tốt được?"
Hồ Thiện Tường nói: "Điện hạ và thúc thúc là huynh đệ kết nghĩa, bọn trẻ ở trang này cũng có thể coi là học sinh của người, cái gọi là thiên địa quân thân sư, người thử nghĩ xem, người đã chiếm được mấy phần rồi? Năng lực của chúng càng lớn, chẳng phải giúp đỡ người càng nhiều sao?"
Chu Chiêm Cơ bỗng chốc cũng phản ứng lại - bọn trẻ trong trang coi Dương Thiếu Phong như cha mẹ tái sinh, mình chính là bác của chúng, cũng là sư thúc của chúng, thế là đã chiếm được hai phần rồi! Nếu sau này... đó chẳng phải là chiếm được ba phần sau rồi sao!
Bỗng nhiên hiểu ra mấu chốt ở đây, Chu Chiêm Cơ chợt nắm lấy bàn tay hơi lạnh của Hồ Thiện Tường, cười nói: "Nàng đúng là một nữ Gia Cát!"
Hồ Thiện Tường rút tay lại, thấy không rút ra được, thêm nữa xung quanh không có ai nên cứ để mặc Chu Chiêm Cơ nắm lấy tay mình, trên mặt lại không nhịn được hiện lên vẻ ngưỡng mộ, nói: "Nữ Gia Cát? Thiếp lại vô cùng ngưỡng mộ muội muội nhà họ Lâm, không chỉ đọc sách giỏi, còn có tài bắn súng rất khá, nữ công cũng tốt, nếu như không phải vì tài nấu nướng..."
Chu Chiêm Cơ hỏi: "Tài nấu nướng? Tài nấu nướng làm sao?"
Hồ Thiện Tường mím môi cười: "Muội muội nhà họ Lâm hôm nay định vào bếp học cách nấu canh, kết quả lại làm cháy cả bếp, tức đến mức bữa trưa cũng không muốn ăn. Thiếp tuy tài nấu nướng không tốt, nhưng ít ra không làm cháy bếp, nghĩ thế thôi đã thấy trong lòng dễ chịu hơn nhiều rồi."
Nghĩ đến cảnh sau này Dương Thiếu Phong đến cơm vợ nấu cũng không được ăn, Chu Chiêm Cơ lập tức không nhịn được cười lớn, rồi nắm tay Hồ thị, cười nói: "Đi, ta dẫn nàng đi học cưỡi ngựa, sau này nàng không cần phải ngưỡng mộ vợ của Dương Thiếu Phong nữa!"