Khởi Nghiệp Tinh Gọn, Mở Rộng Linh Hoạt, Tăng Trưởng Đột Phá

Lượt đọc: 380 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 11
Ngụ Ngôn Và Ngẫm Nghĩ

❊ ❊ ❊

Tập hợp đội ngũ để họp Cải tiến Linh hoạt nhằm thực hiện một số phản ánh và làm việc với Backlog Cải tiến.

Chúng tôi làm được rồi! Chỉ 2 ngày trước thời hạn, chúng tôi đã đạt được số tiền gây quỹ từ cộng đồng theo đúng mục tiêu đề ra. Thật nhẹ nhõm! Toàn bộ vòng cấp vốn sẽ bị hủy bỏ nếu chúng tôi không đạt được số tiền đó. Nó khiến tôi tự hỏi phải chăng chính mục tiêu đã biến thành một lời tiên tri tự hoàn thành. Liệu chúng tôi có đạt được nó đúng lúc nếu đặt mục tiêu cao hơn 50%? Mọi người có đầu tư nhiều hơn không và liệu chúng tôi có làm việc chăm chỉ hơn nữa nếu đặt mục tiêu ở mức 1 triệu euro? Dù bằng cách nào, Đóng góp Cổ phần đã là một thành công và đó là phương pháp gọi vốn tôi muốn giới thiệu cho các đồng nghiệp.

Vòng tài trợ thành công đòi hỏi cả đội dành một khoảnh khắc để suy ngẫm. Tôi nhìn vào tấm bảng đầy những tờ ghi chú màu sắc trong lúc các đồng đội đang phân loại phản hồi và đề xuất cải tiến. Tờ ghi chú viết: “Quá nhiều cuộc họp” được nhóm lại cùng với “Tôi không thể hoàn thành mọi việc vì các cuộc họp”. Tôi nhìn xung quanh để tìm một nhóm những ghi chú mình đang mong đợi. À, nó đây rồi. Những tờ giấy ghi chú viết: “Không đủ giao tiếp” và “Cần cộng tác hơn nữa” được ghép với nhau trong một cụm khác. Họ muốn gặp nhau ít hơn và làm việc với nhau nhiều hơn. Ít đường hơn, nhiều bánh quy hơn. Thật tài giỏi. Có những tờ ghi chú khác về “Áp lực gọi vốn”, “Quá nhiều bảng Trello”, “Hãy khiến buổi Cà phê Thường nhật vui nhộn hơn đi” và nhiều hơn thế nữa. Tôi đã thêm vào ghi chú cải thiện của riêng mình: “Hãy thử gọi vốn liên tục vào lần tới”.

Cải tiến Linh hoạt (Agile Retrospective) là một cuộc họp nhóm được tổ chức thường xuyên, thường sau vài tuần, trong đó các thành viên chia sẻ phản hồi và đề xuất cải tiến tinh thần đồng đội, quy trình họ đang sử dụng, sản phẩm họ đang thực hiện và môi trường họ làm việc. Thường được tiến hành cùng với sự giúp đỡ của người điều phối, cuộc họp là khoảnh khắc chia sẻ những phản hồi về phương pháp làm việc nhóm hiệu quả và có hiệu lực hơn. Trong buổi họp, các thành viên chia sẻ thực tế và cảm giác, theo cách tôn trọng lẫn nhau, về công việc họ đã làm cùng bất kỳ sự kiện nào xảy ra có ảnh hưởng đến hiệu suất mà không cần đổ lỗi hoặc dùng tay chỉ trỏ.

Boris Diebold, CTO tại Seven Senders, đã mời tôi trò chuyện vào sáng thứ Sáu tại văn phòng ở Berlin. Tiết trời khá ấm áp nên chúng tôi quyết định ngồi ngoài sân thượng.

Các đội của chúng tôi có thể tổ chức công việc theo cách họ muốn. Tuy nhiên, ở mức tối thiểu, tôi muốn họ có kế hoạch và một bản đánh giá hoặc bản giới thiệu thường xuyên với các bên liên quan. Tôi cũng muốn xem một số loại hình để học hỏi. Dù họ có họp cải tiến mỗi tuần hay cách tuần, tôi không thực sự quan tâm. Nhưng khi không nhìn thấy bất kỳ hạng mục hành động nào xuất hiện từ buổi họp cải tiến, tôi sẽ tiến đến và thúc ép họ. Và một lần nữa, cách họ thực hiện các bản cải tiến, ví dụ như với giấy dán ghi chú trên tường hoặc với màn hình TV, không phụ thuộc vào tôi. Họ tự tổ chức việc đó. Tôi đóng vai trò huấn luyện viên và cố vấn nếu họ cần.

Boris Diebold, CTO tại Seven Senders, Berlin, Đức

Mục tiêu của cuộc họp Cải tiến Linh hoạt là để một đội nhận định các vấn đề họ đang gặp phải và chịu trách nhiệm giải quyết để cải thiện công việc. Việc thường xuyên phản hồi ngang hàng cho phép họ chấp nhận văn hóa cải tiến liên tục. Đối với nhiều đội tự tổ chức, bài tập như vậy có thể khiến họ cảm thấy rất có sự chủ động và động lực. Tuy nhiên, đối với một số đội, nó lại khiến họ cảm thấy lãng phí thời gian. Trong trường hợp sau, vấn đề này có thể được giải quyết bằng cách trước tiên hỏi xem họ là kẻ lười động não hay một chuyên gia thông minh, sau đó tổ chức một buổi Cải tiến Linh hoạt để khắc phục. Nó sẽ hữu ích nếu họ có một người điều phối bên ngoài giỏi.

Tất cả thành viên của đội nên tham gia cuộc họp cải tiến càng nhiều càng tốt. Trong các công ty lớn hơn, quản lý thường không được dự họp vì sự hiện diện của họ trong phản hồi ngang hàng có thể gây ức chế luồng ý kiến tự do. Quản lý có thể là một trở ngại cho cuộc thảo luận trung thực về các vấn đề hiệu suất vì một số người có xu hướng im lặng khi quản lý của họ có mặt, mặc dù tất cả đều có ý kiến. Chưa kể đây là vấn đề với các đội ngũ khởi nghiệp nhỏ, nhưng điều đó lại có nghĩa là tôi không có cảm giác tội lỗi khi thỉnh thoảng bỏ lỡ các bản cải tiến của đội mình. Tôi muốn đội của chúng tôi cảm thấy thoải mái khi thảo luận về nguyên nhân gốc rễ của vấn đề và đôi khi nguyên nhân đó có thể gây ra bởi tôi.

Cuộc họp Cải tiến Linh hoạt có thể được tổ chức với 8 bước. Trong bước Khai mạc, một nghi thức nhỏ có thể khiến đội ngũ của bạn thấy hữu ích. Tương tự như các nghi thức ăn tối, tập thể dục và đi ngủ, việc đề ra phương thức chuẩn mực để bắt đầu (và kết thúc) buổi họp cải tiến của cả đội có thể là một điều tốt, bởi nó giúp người tham gia có tâm trạng phù hợp và áp dụng tư duy đúng đắn cho cuộc họp quan trọng này.

Ví dụ, đội ngũ có thể giới thiệu một giao thức check-in tại nơi mỗi người xác định sự hiện diện cùng cam kết hỗ trợ sự tin tưởng và tính minh bạch trong phiên họp. Bạn muốn tất cả mọi người trong nhóm cảm thấy được lắng nghe và thấu hiểu, đồng thời mong muốn họ chia sẻ mối quan tâm của mình mà không đổ lỗi hoặc trả thù. Họ có thể in một tấm áp phích với các quy tắc cải tiến của đội, trong đó mọi người đều ký tên hoặc có thể thẳng thắn yêu cầu mỗi người tôn trọng quy tắc ứng xử của cả đội. Một số đội đơn giản chỉ đọc Chỉ thị trọng yếu được đề xuất trong cuốn sách Project Retrospectives (tạm dịch: Tổng kết dự án) của Norman L. Kerth:

“Bất kể khám phá ra điều gì, chúng tôi đều hiểu và thực sự tin rằng mọi người đã làm tốt nhất có thể, nhận lấy những gì đã biết vào thời điểm đó, các kỹ năng và khả năng, nguồn lực sẵn có cùng tình huống trong tay.”

Việc thực thi thế nào không quan trọng lắm. Điều quan trọng là họ bắt đầu (và kết thúc) các bản cải tiến với cú kích hoạt mang tính hành vi nhất định để đưa mọi người vào trạng thái thích hợp.

Trong bước Phản hồi của buổi họp, đội của bạn bắt đầu bằng cách xem xét Bảng Cải tiến (nếu có). Bảng Cải tiến là một Bảng Kanban đơn giản để biểu hiện các mục cải tiến được ưu tiên trong những bản hồi tưởng trước đó. Họ theo dõi các mục này để xét xem họ có đạt được tiến bộ nào không. Hy vọng tất cả trở ngại cũng như các vấn đề khác đều đã được tiếp cận và giải quyết thích hợp. Nếu không, bạn có thể phải thực hiện lại việc ưu tiên hóa.

Trong bước Thu thập, cả đội tập hợp thông tin đầu vào mới. Có nhiều cách để làm việc này. Trong kỹ thuật họp cải tiến, việc tổng hợp toàn bộ sách và trang web luôn đòi hỏi phải có giấy ghi chú và bảng trắng. Đôi khi, chúng yêu cầu thẻ trò chơi cụ thể hoặc các tài liệu khác.

Theo tôi, không giống như các bước khai mạc và kết thúc cuộc họp, phần này trong buổi họp không nên là một nghi thức chuẩn mực. Một số vấn đề chỉ trở nên rõ ràng khi nhìn chúng từ một góc độ hoặc quan điểm cụ thể. Nếu mỗi lần cả đội đều dõi theo cùng một định dạng cải tiến, những người tham gia có thể sẽ tiếp tục báo cáo các vấn đề tương tự nhau; cuộc họp có thể trở nên cũ rích và tại một điểm nào đó, thực tiễn thậm chí có thể bị gạt qua một bên. Nhưng nếu đội chọn một kỹ thuật khác nhau cho mỗi lần, các phiên họp sẽ luôn thú vị và gắn kết, đồng thời cả đội có thể xác định những vấn đề khác nhau hoặc xem xét các vấn đề tương tự dưới một khía cạnh khác.

Một số kỹ thuật họp cải tiến phổ biến nhất yêu cầu các thành viên trong đội viết ra đáp án cho một vài câu hỏi, chẳng hạn:

1. Điều gì đã diễn ra tốt đẹp? + Điều gì có thể được cải tiến?

2. Điều gì khiến chúng ta phát điên? + Điều gì khiến chúng ta buồn phiền? + Điều gì khiến chúng ta niềm nở?

3. Chúng ta đã yêu điều gì? + Chúng ta khinh ghét điều gì? + Chúng ta học hỏi được gì? + Chúng ta còn thiếu sót gì?

Trong bước này, mục tiêu là suy nghĩ bất đồng. Bước này được dự định chỉ thu thập đầu vào bằng cách yêu cầu tất cả người tham gia viết ra suy nghĩ lên các giấy ghi chú và dán lên tường. Các vấn đề được báo cáo có thể là về bất cứ điều gì: nút thắt cổ chai trong vận hành Thử nghiệm Tinh gọn, các vấn đề với Bảng Kanban, sự nhầm lẫn xung quanh Bánh xe Tuyên bố Giá trị và nhiều nhiều thứ khác nữa. Bạn có thể giải thích ngắn gọn về các vấn đề được báo cáo, nhưng thảo luận chi tiết sẽ không được hoan nghênh tại thời điểm này và nên được hoãn lại cho đến các bước sau. Đầu tiên, hãy kéo mọi thứ ra khỏi tâm trí của mọi người và dán lên tường. Hãy để mọi thành viên trong nhóm gửi những ý kiến, câu chuyện, ví dụ và truyện ngụ ngôn của họ. Bức tường nên được phủ bằng các tờ giấy ghi chú đầy màu sắc và mọi người nên hiểu rõ ý nghĩa của những gì đã được viết ra.

Bước Tổ chức là bước phân loại tất cả thông tin đầu vào. Cả đội sẽ nhận thấy phản hồi giống nhau thường xuyên được chia sẻ bởi những người tham gia khác nhau. Một nửa nhóm nói rằng có quá nhiều cuộc họp, nửa còn lại tuyên bố không đủ sự cộng tác. Trong bước này, cả đội phân cụm đầu vào thành các chủ đề tương tự và thu hoạch thông tin hội tụ. Cả đội sẽ thực hiện việc phân nhóm như một bài tập mang tính cộng tác cho đến khi thống nhất về tất cả các hạng mục. (Người ta sẽ nghĩ rằng, nếu có thể làm điều này một cách dễ dàng, họ có thể đào thải các ghi chú về sự cộng tác ngay tại đó.)

Bước Kỷ niệm nhằm xác định ngắn gọn những điều đã diễn ra tốt đẹp, khiến mọi người hài lòng, hoặc đó là điều đáng đề cập và không cần xử lý. Đề cập trước về thời điểm cả đội tự xem xét kiểm nghiệm bản thân với những điều tuyệt vời là một cách tốt để giúp họ chuẩn bị cho một vài thời điểm tự vấn lương tâm sâu sắc. Một số người điều phối báo cáo rằng họ đặt bước kỷ niệm ở đầu cuộc họp cải tiến, ngay sau khi khai mạc, bởi lẽ nó đặt ra không khí tích cực cho phần còn lại của cuộc họp.

Trong bước Học hỏi, sau khoảnh khắc thoải mái, cả đội ghép nối các vấn đề khác họ đã báo cáo với những mục trên bảng Backlog Cải tiến (nếu có). Backlog Cải tiến là nơi lưu giữ tất cả các vấn đề được tìm thấy trong quá trình cải tiến trước đó. Có vấn đề nào mới không? Có phải họ đã tạo ra những hiểu biết thấu đáo về các vấn đề đã có trong danh sách hay không? Trọng tâm của bước này là tìm hiểu và nhận thức bất cứ điều gì quan trọng.

Tại thời điểm này, cả đội nên hạn chế xác định các mục hành động và chỉ cần thêm vào những trở ngại, ngăn trở và sự thất vọng của họ vào Backlog Cải tiến. Không cần xác định các mục hành động cho vấn đề chưa được ưu tiên.

Holger Hammel, Phó Chủ tịch phụ trách kỹ thuật phần mềm tại Onefootball ở Berlin, Đức, đã chia sẻ quan điểm về quá trình cải tiến của nhóm.

Gần đây, chúng tôi đã tổ chức quá trình họp cải tiến theo dòng thời gian để nhìn nhận tác động của sự thay đổi gần đây trong cấu trúc đội đối với các đội – nhìn ra những cụm tốt hoặc không tốt hay đang kiểm soát tâm trạng. Chúng tôi đã có một số cuộc trò chuyện rất tốt đẹp về điều đó và nó khá hữu ích. Chúng tôi thực sự tập trung vào việc tổ chức một quá trình tốt để học hỏi từ các sự cố. Chúng tôi nhìn thấy một hệ thống thất bại liên tục và nó giống như việc tất cả những tiếng chuông báo động vang lên. Sửa chữa một thất bại là không đủ. Quan trọng là cách bạn nhanh chóng học hỏi từ mọi thất bại. Trong cuộc họp cuối cùng, tôi đã rất ngạc nhiên khi nhìn thấy các cuộc hội thoại diễn ra thực sự tốt đẹp. Mọi người đều rất cởi mở. Không có sự đổ lỗi nào cả. Họ đã có một bầu không khí mang tính xây dựng tốt đẹp.

Holger Hammel, Phó Chủ tịch phụ trách kỹ thuật phần mềm tại Onefootball, Berlin, Đức

Khi đi dọc theo những đường kẻ trắng trên mặt thảm xanh trong văn phòng Onefootball, trên đường trở về thang máy, tôi đã nghĩ thật đáng buồn làm sao khi hầu hết các tổ chức đều không thể đạt được văn hóa phản hồi liên tục như thế.

Trong bước Ưu tiên, sau khi đội đã cập nhật Backlog Cải tiến, đây là thời điểm để thảo luận về những vấn đề cần hành động cho đến buổi hồi tưởng tiếp theo. Khi một số vấn đề xuất hiện hết lần này đến lần khác trong các cuộc họp cải tiến, chúng ta có nên tăng sự ưu tiên cho chúng không? Hay đã đến lúc cả đội chấp nhận rằng một số vấn đề chỉ là thực tế của công việc và chúng có thể được xóa khỏi danh sách? Cả đội quyết định những gì đáng tập trung, trạng thái kết thúc mong muốn và chuyển những mục đó từ danh sách chờ trên Backlog Cải tiến sang công việc đang thực hiện trên Bảng Cải tiến.

Đội của bạn không nên đảm nhận quá nhiều công việc. Nỗ lực giải quyết nhiều vấn đề cùng một lúc thật cám dỗ, nhưng kinh nghiệm lại cho thấy hầu hết các đội không thể làm điều đó. Họ nên giữ sự khiêm nhường và có thể chọn giải quyết tối đa 2 hoặc 3 vấn đề. Nếu trong buổi cải tiến kế tiếp, họ nhận ra (gần như) không có gì trong số 20 cải tiến theo kế hoạch được hoàn thành, họ sẽ nản chí. Do đó, hãy chỉ chọn thật ít, biến những thứ đó thành các mục hành động và khiến một số người tham gia tiếp nhận trách nhiệm hoàn thành chúng.

Trong bước Kết thúc, đội có thể khép lại buổi họp một cách vui vẻ và đầy cảm hứng. Một lần nữa, họ có thể biến nó thành một nghi thức để chỉ ra phiên họp đã kết thúc và mọi người có thể quay về hoàn thành công việc cũng như giải quyết vấn đề. Ví dụ, với Bầu chọn 5 ngón tay nhanh gọn (như đội ngũ của tôi thực hiện ở cuối buổi Cà phê Thường nhật), các thành viên trong đội có thể đánh giá mức độ hiệu quả (điều này hữu ích như thế nào) và mức độ gắn kết (nó thú vị ra sao) của buổi cải tiến.

Cuộc họp Cải tiến Linh hoạt là các cuộc họp được điều phối. Người điều phối đảm bảo tất cả người tham gia đều được lắng nghe và tuân thủ các quy tắc cộng tác tối ưu. Người điều phối cũng có thể đảm nhiệm công tác hậu cần cho các cuộc họp, tìm kiếm kỹ thuật họp cải tiến mới và chọn ra công cụ phù hợp nhất với cả đội tại thời điểm đó. Nếu không có người điều phối tận tình, các đội sẽ có nguy cơ rơi vào tình trạng quá bận rộn để thực hiện cuộc họp một cách tử tế, thậm chí có thể hoàn toàn quên bẵng chúng.

Nếu không đủ khả năng tìm kiếm một người hỗ trợ bên ngoài, bạn hoàn toàn có thể nhờ người trong đội đảm nhận vai trò này. Các thành viên trong đội có thể luân phiên thực hiện vai trò này. Điều này sẽ làm tăng tính tò mò và gắn kết giữa những người tham gia, bởi phong cách và sự ưa thích trong việc tổ chức buổi cải tiến giữa những người điều phối sẽ khác biệt.

Buổi Cải tiến Linh hoạt là cuộc họp chung tay góp sức. Chúng đi kèm với chi phí về giờ công lao động. Vì vậy, bạn nên đảm bảo chuẩn bị và thi hành tốt các bản cải tiến nhóm để tận dụng tối đa chúng, nếu không thì thực tiễn sẽ bị mất uy tín, bị loại bỏ và bạn sẽ vứt bỏ một trình điều khiển chính để cải tiến liên tục doanh nghiệp. Nếu trong những khoảng thời gian quay cuồng, bạn cảm thấy không đủ khả năng để tổ chức các cuộc họp hồi tưởng riêng biệt, tôi khuyên bạn nên ăn gian và gài một vài câu hỏi hồi tưởng vào trong một số cuộc họp thường xuyên.

Đó chính xác là những gì Rickard Svedenmark, CTO của Fishbrain, làm với các đội ở Stockholm, Thụy Điển.

Trong tất cả các cuộc họp của mình, tôi luôn luôn kết thúc bằng câu hỏi: “Chúng ta nên làm gì khác trong lần sau?”. Nếu cứ làm điều đó trong mọi cuộc họp, bạn không cần mọi người bình chọn cho tất cả các loại vấn đề. Bạn không cần nghiên cứu khoa học và cũng không phải thực hiện tất cả những cuộc họp cải tiến đó. Chỉ cần hỏi một câu hỏi thế này, nhận lấy câu trả lời đầu tiên, rồi khi mọi người đều đồng ý và nói: “Ồ, đó có thể là một ý tưởng hay”, bạn sẽ rất nhanh chóng đạt được vị trí tốt.

Rickard Svedenmark, CTO tại Fishbrain, Stockholm, Thụy Điển

Để biết thêm các chú thích, bài viết, tên sách, ví dụ và lượt tải xuống có liên quan, hãy xem trên trang web: https://startup-scaleup-screwupcomlinh hoạt-retrospectives.

Nguồn: TVE-4U
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 19 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.