Tấm Bảng trắng được lấp kín khi Sasa Stamenkovic, Huấn luyện viên trưởng của phương pháp quản lý tinh gọn và linh hoạt, hoàn thành việc phác họa cách mà iZettle ở Stockholm tái tổ chức chính mình thành một cấu trúc có trật tự tổ chức mới.
Chúng tôi đang cố gắng làm việc với... hãy gọi nó là luồng giá trị hoặc tên miền (hay bất cứ tên gọi nào bạn muốn). Chúng tôi đưa một sản phẩm ra thị trường, bao gồm khám phá sản phẩm, phát triển sản phẩm, marketing, bán hàng, toàn bộ hoạt động kinh doanh. Chúng tôi cố gắng tổ chức hợp lý hóa càng nhiều càng tốt thông qua toàn bộ hoạt động kinh doanh. Vì vậy, nó không giống như việc thiết kế theo dòng sản phẩm, đưa vào marketing, rồi sau đó mới bán hàng. Không, nó giống như một đội ngũ liên chức năng xây dựng chiến lược triển khai thị trường (GTM) đảm nhiệm tất cả mọi việc, bao gồm cả thông tin phản hồi quay trở lại để phát triển. Điều đó hợp lý chứ?
Sasa Stamenkovic, Huấn luyện viên trưởng về tinh gọn và linh hoạt tại iZettle, Stockholm, Thụy Điển
Vâng, điều đó hoàn toàn hợp lý đối với tôi. Hãy gọi nó là mô hình kinh doanh, luồng giá trị, tên miền hoặc đơn vị giá trị. Tôi không quan tâm nhiều lắm đến thuật ngữ cụ thể. Chúng đều có ý nghĩa như nhau. Điểm tập trung trong kinh doanh là thực thể tạo ra giá trị, thứ mà chúng ta có thể mô tả như một mô hình kinh doanh hoặc một luồng giá trị, cộng với tất cả những người tham gia tạo lập và duy trì nó.
Đơn vị giá trị này có lộ trình tăng trưởng điển hình mà tôi mô tả với Vòng đời Kinh doanh Chuyển dịch đi lên. Nó khởi nghiệp, tăng trưởng đột phá và cũng có thời điểm rối loạn. Tôi giải thích cách làm cho đơn vị giá trị đó hoạt động với Tấm chăn Kinh doanh Chuyển dịch đi lên, điều cho thấy hoạt động kinh doanh thành công nhờ kết hợp nhiều thành phần nhỏ trong mô hình kinh doanh. Trong suốt vòng đời, mỗi đơn vị giá trị chủ yếu khám phá rồi thực hiện mô hình kinh doanh. Chúng ta có thể mô tả các khía cạnh đổi mới của quá trình tăng trưởng đó bằng 7 phân đoạn của Vòng xoáy Đổi mới Chuyển dịch đi lên. Sau cùng, nếu mọi thứ được bạn sắp xếp thành một tổ chức lớn, công ty sẽ là cả một gia đình với đầy đủ các đơn vị giá trị như vậy. Mỗi giá trị đi theo lộ trình riêng trong suốt vòng đời kinh doanh.
Đó là toàn bộ tóm tắt của cuốn sách này.
Chỉ còn 6 giờ nữa là tôi phải gửi bản thảo cho nhà xuất bản. Đội ngũ của tôi đang chuẩn bị ra mắt vòng kêu gọi vốn cộng đồng vào ngày mai. Tôi tin họ sẽ hoàn thành điều này mà không có mình. Hộp thư cá nhân hiển thị một số hình ảnh minh họa cuối cùng từ họa sĩ để tôi có thể thêm vào một vài chương trước khi gửi bản thảo. Máy sưởi bên cạnh giúp tôi giữ ấm trong văn phòng làm việc tại ngôi nhà bé nhỏ ở Brussels. Và máy giặt vẫn đang kêu réo. Thật khủng khiếp quá sức tưởng tượng.
Trong lúc đó, tôi cũng nghĩ đến dự án tiếp theo.
Tuomas Syrjänen, đồng sáng lập Futurice ở Helsinki, Phần Lan và đồng nghiệp Eeva Raita, cố vấn cấp cao về văn hóa, từng nói với tôi về cách tiếp cận phân tầng mà công ty của họ sử dụng để tối ưu hóa khả năng sáng tạo, trong lúc các nhân viên giải lao bên chiếc máy pha cà phê.
Giống như kẻ lành nghề vậy. Chúng tôi có thứ mình sở hữu 100% và một vài thứ chúng tôi chiếm phần lớn quyền sở hữu. Tiếp đến là những trường hợp chúng tôi chỉ sở hữu 15 hoặc 20%. Và có những doanh nghiệp mà ở đó chúng tôi chỉ đầu tư một số tiền chứ không có bất cứ sự tham gia quản lý nào. Chúng tôi đã có thể cân bằng giữa trật tự và hỗn loạn, ở nơi có một nguồn năng lượng và sự đổi mới khổng lồ… Tuy nhiên, chúng tôi vẫn có sự liên kết đủ để đảm bảo công ty đi theo hướng mong muốn.
Tuomas Syrjänen, đồng sáng lập tại Futurice, Helsinki, Phần Lan
Các tập đoàn truyền thống thường sắp xếp những nỗ lực đổi mới theo một cách thức khủng khiếp. Các bộ phận R&D, ban thường trực đổi mới, đường dây đổi mới – tôi đã nhìn thấy tất cả chúng. Không có gì hiệu quả.
Cách thông minh nhất để một công ty đổi mới là bỏ lại đằng sau các cấu trúc và khuôn khổ cũ. Hãy tổ chức lại chính tập đoàn như một gia đình của các doanh nghiệp. Hãy đối xử với tất cả các thành viên gia đình theo cách khác nhau, tùy thuộc vào vị trí của họ trong vòng đời kinh doanh của mình. Biến toàn bộ công ty thành một phễu đổi mới lớn với đầy đủ các phần khởi nghiệp, tăng trưởng đột phá và tất nhiên là kha khá rối loạn. Mọi gia đình đều có những thứ đó.
Tôi có thể viết nguyên một cuốn sách thứ hai về việc cải tổ tổ chức cũ, tăng tốc nỗ lực đổi mới và tài trợ cho các đơn vị giá trị đang chuyển dịch vòng đời đi lên của họ. Cải tổ, Tăng tốc và Chuyển dịch đi lên. Hừm. Tài liệu phỏng vấn và nghiên cứu còn lại sẽ giúp tôi đi một chặng đường dài.
Đổi mới đòi hỏi từ bỏ những cách làm việc cũ và đón nhận cái mới. Trong tất cả những cuộc phỏng vấn với các công ty khởi nghiệp và tăng trưởng đột phá trên khắp châu Âu, cuộc phỏng vấn đầu tiên là với bạn tôi, Marcin Floryan – Giám đốc Kỹ thuật tại Spotify, Stockholm, Thụy Điển. Hôm đó trời lạnh cóng. Tôi làm ấm mình với ly cà phê latte trong lúc cố gắng tìm ra tòa nhà.
Như bạn đã biết, tại Spotify, chúng tôi muốn kêu mọi thứ bằng những tên gọi đặc biệt mình đặt ra, chẳng hạn như bộ lạc, tiểu đội và bang hội. Chúng tôi có lý do để làm điều đó. Chúng tôi đã cố gắng chọn các thuật ngữ chưa được thiết lập trong ngành để có thể tách khỏi những quy tắc và lối nghĩ đã tồn tại ở nơi khác.
Marcin Floryan, Giám đốc Kỹ thuật tại Spotify, Stockholm, Thụy Điển
Marcin đã nói với tôi nhiều hơn vào ngày hôm đó, tôi sẽ chia sẻ với bạn vào một lần khác. Có lẽ trong cuốn sách tiếp theo tôi đang nghĩ đến.
Sau cuộc phỏng vấn, trên đường ra về, tôi đã lấy trộm một bản sao của cuốn sách hướng dẫn nho nhỏ đầy màu sắc kể về toàn bộ câu chuyện của Spotify. Có lẽ, một ngày nào đó, tôi có thể làm một cuốn thế này về công ty của mình. Vẫn còn rất nhiều việc phải làm.