Cảm giác sợ hãi trùm lấy anh chưa từng có trong đời — vượt xa bất cứ nỗi sợ nào anh từng tưởng tượng con người có thể chịu đựng. Anh đứng ở góc phố, dõi theo dòng xe cộ xuôi ngược. Hình như trời đã tối, hoặc ít nhất cũng chập tối. Đó là một con phố rộng, hai bên là những ngôi nhà thấp tầng và cửa hàng. Một chiếc xe điện lướt qua, len lỏi giữa dòng ô tô hỗn độn. Đó là loại xe điện dùng dây cáp trên cao.

Anh đứng bên lề đường, bám chặt vào cột đèn bằng sắt. Vỉa hè đông đúc người qua kẻ lại va vào anh. Anh quay phắt lại, tóm lấy một người đàn ông.

— Nghe này... đây là đâu?

Người đàn ông rõ ràng tưởng anh say rượu. Hắn ta đáp:

— Anh đang ở ngã tư phố Main và Devoir. Sao thế? Cháu trai bệnh à? Chè chén say sưa gì đấy phỏng?

Anh nhận ra mình đang run rẩy thấy rõ. — Không! — anh ấp úng. — Không. Tôi không sao. Cảm ơn anh nhiều.

Người đàn ông dò xét anh rồi quay bước đi. Anh tự nhủ tốt nhất là nên đi ngay. Đám đông có thể tụ tập lại. Anh không muốn điều đó chút nào — hơn bất cứ thứ gì, anh sợ nhất là gây chú ý. Một đám đông vây quanh, nhìn ngó, chất vấn anh. Thật là kinh khủng. Sẽ không ai được phép hỏi anh bất cứ điều gì cả!

Anh rảo bước nhanh về hướng mà người đàn ông kia ám chỉ là phố Main. Anh có cảm giác chưa từng nhìn thấy nơi này bao giờ. Đây là một thành phố ở Mỹ. Anh chắc chắn điều đó. Một thành phố nhỏ. Và lúc này trời đang chập tối.

Anh đi ngang qua cửa sổ một tiệm kim hoàn. Ngay sát về hè là một cột sắt gắn chiếc đồng hồ khổng lồ ở phía trên. Kim đồng hồ chỉ tám giờ hai mươi.

— Tám giờ hai mươi tối, — anh nghĩ. Nhưng liệu đồng hồ có còn chạy không? Anh nhìn vào tủ kính tiệm kim hoàn. Một chiếc đồng hồ đo thời gian đặt ở đó — kim chỉ tám giờ hai mươi hai phút.

Anh tiếp tục bước đi trong nỗi sợ hãi bủa vây, nhưng tự nhủ rằng mình vẫn đang suy nghĩ hoàn toàn mạch lạc. Anh tự hỏi đây là mùa hè hay mùa hay mùa đông. Chà, chắc chắn phải là mùa hè rồi. Trời tối mà vẫn ấm áp. Anh nhìn lại trang phục của mình, thấy đang mặc một bộ ốt vải tu-e màu xám nhạt. Anh lầm bầm mơ hồ với bản thân: — Ồ, đây là vải tu-e pha đấy chứ. — Anh đưa tay lên đầu. Anh đang đội một chiếc mũ cói. Anh nhận ra hầu hết những người đàn ông đi qua đều đội mũ cói.

Một cậu bé bán báo đi tới. — Báo đây! Báo không, thưa ngài?

Anh thọc tay vào túi và chạm vào những đồng xu. Anh rút chúng ra, nhìn ngắm. Rồi lầm bầm: — Ồ, tất nhiên rồi! Tiền xu Mỹ cơ mà.

— Bao nhiêu? — anh hỏi.

— Hai xu ạ, — cậu bé đáp.

Anh đưa tiền và nhận lấy tờ báo. Những ngón tay anh đang run lên. Cậu bé liền chạy biến đi.

Anh lại tự nhủ: — Mình không thể cứ đứng đực ra thế này. — Anh liếc nhìn tờ báo. Dòng đề ngày ghi Tarlington, Connecticut, ngày 2 tháng 6 năm 1930. Anh cố nghĩ xem điều đó có làm mình sợ hãi hay không. Ngày 2 tháng 6 năm 1930 ư? Chẳng có ý nghĩa gì cả. Tarlington ư? Cũng chẳng có nghĩa gì nốt. Hay là có nhỉ? Anh không thể quyết định được.

Anh thầm nghĩ: — Mình bị làm sao thế này?

Điều làm anh khiếp sợ là ngay lúc này, anh không thể nhớ nổi tên mình hay bất cứ điều gì mà một kẻ bình thường phải biết về bản thân!

Anh lại lê bước đi tiếp. Anh đến trước một cửa hàng bách hóa đã đóng cửa, những ô cửa sổ trưng bày tối om. Anh bước tới và đứng vào phần hiên cửa ngay sát vỉa hè. Ở đây có vẻ khuất nẻo hơn một chút. Anh đứng thừ người nhìn vào ô cửa kính trống rỗng.

Anh nghĩ: — Mình không được phép hoảng sợ. Chút nữa là ổn thôi.

Hai tay anh siết chặt trong túi quần. Điều đó gợi cho anh một ý tưởng. Anh bắt đầu lục lọi khắp người. Anh thấy mình bắt đầu hoảng loạn, nhưng cố gắng kìm nén lại.

Anh nghĩ: — Không thể để mọi người thấy mình làm thế này được.

Anh tìm thấy vài tờ tiền mệnh giá nhỏ, một con dao dọc giấy, và một ít tiền xu. Anh lục tiếp các túi khác. Dường như chẳng có gì có thể cho anh bất kỳ manh mối nào. Anh đứng suy nghĩ.

— Phải làm sao đây? Phải làm sao đây? — Thôi thúc trong anh là lao ra đường và hét lên: — Tôi không biết phải làm gì nữa! — Nhưng anh lại nghĩ: — Đó là điều tồi tệ nhất. Mình phải kiềm chế lại. Chút nữa sẽ ổn thôi.

Anh tự đánh giá lại tình trạng của mình. Anh cảm thấy khỏe mạnh và cường tráng. Anh không đói; rõ ràng anh vừa mới ăn xong. Người anh đầm đìa mồ hôi lạnh, nhưng anh nghĩ: — Chỉ là do thần kinh căng thẳng thôi. Mình đang sợ — sợ chết khiếp lên được.

Anh không hề phát điên. Anh chắc chắn điều đó. Đầu óc anh hoàn toàn tỉnh táo. Anh nhớ từng chi tiết của mọi chuyện xảy ra với mình trong vài phút vừa qua. Anh nhớ mình đang đứng ở góc phố hỏi đường một người đàn ông. Nhưng trước khoảng thời gian đó thì hoàn toàn trống rỗng. Tựa như lúc đứng ở đó, anh vừa tỉnh dậy sau một giấc mơ không mộng mị. Một giấc ngủ kéo dài suốt cả cuộc đời trước đó của anh. Tựa như bây giờ — ngay lúc này đây — cuộc đời anh mới thực sự bắt đầu.

Và rồi anh nghĩ: — Ồ, mình hiểu rồi. Đây là chứng mất trí nhớ.

Điều đó có vẻ làm anh bình tĩnh lại phần nào. Mất trí nhớ! Anh biết từ này. Anh biết chính xác ý nghĩa của nó. Anh đã từng đọc về những người mắc chứng mất trí nhớ — ký ức về những sự kiện trong quá khứ bị xóa sạch khiến trong khoảnh khắc, mọi thứ thuộc về quá khứ đều trở thành tờ giấy trắng. Nhưng đó không phải là bệnh tâm thần. Chẳng có gì nguy hiểm trong một tình trạng như thế cả. Mọi người vẫn sống bình thường suốt bao năm trời.

Nó trấn an tinh thần anh. Anh gắng nặn ra một nụ cười nhợt nhạt. Anh lẩm bẩm thành tiếng: — Đúng là một rắc rối khủng khiếp. Mình phải làm sao đây?

Có một viên cảnh sát đang đứng giữa lòng đường ở ngã tư tiếp theo. Liệu anh có nên đến gặp viên cảnh sát đó và nhờ đưa vào bệnh viện không? Không hiểu sao ý nghĩ ấy lại khiến anh thấy ghê tởm.

Anh lại nghĩ: — Mình sẽ không làm thế. Mình sẽ tự vượt qua chuyện này.

Khi anh đứng đó đối diện với tấm kính cửa hàng tối thui, một bóng phản chiếu mờ ảo của anh hiện lên. Anh chăm chú quan sát. Hình ảnh trước mắt là một thanh niên cao gầy khoảng hai mươi hai tuổi, mặc bộ đồ vải tu-e màu xám nhạt và đội mũ cói; khuôn mặt gầy, nhẵn nhụi, trắng bệch với đôi mắt trợn trừng. Một gương mặt nhạy cảm, có nét thư sinh; giá như không mang vẻ sợ hãi thì có lẽ đã là một chàng trai khôi ngô.

Anh mơ màng nghĩ: — Đó là mình ư? Chắc chắn là vậy rồi!

Thật đáng sợ khi nhìn chằm chằm vào một khuôn mặt xa lạ mà lại chính là của mình; nhưng nó lại có sức hút kỳ lạ với anh. Anh cứ nhìn chăm chú. Anh mỉm cười. Hình ảnh phản chiếu trong cửa kính cũng cười lại với anh. Gương mặt của một kẻ xa lạ! Thế nhưng ẩn chứa trong đó lại có chút gì đó quen thuộc — một thoáng ký ức mơ hồ mách bảo rằng đó chính là khuôn mặt của anh.

Với tờ báo kẹp dưới nách, anh quay lưng rời khỏi cửa sổ. Một quãng đi bộ nhanh có thể giúp ích cho anh. Anh đi được một dãy phố. Anh đi ngang qua góc phố nơi viên cảnh sát đang đứng. Ánh mắt liếc ngang của viên cảnh sát khiến anh rùng mình. Một ý nghĩ mới lóe lên trong đầu. Viên cảnh sát có vẻ đang nhìn anh đầy nghi ngờ, như thể anh là một tên tội phạm. Anh có phải là tội phạm không? Anh là ai chứ? Bất kỳ ý định ra đầu thú với nhà chức trách để được hỏi cung nào mà anh từng có lúc nãy đều đã bay biến theo ý nghĩ cuối cùng đầy kinh khủng này. Rốt cuộc anh là cái gì?

Và rồi một thoáng ký ức mơ hồ khác dường như đang trở lại. Anh cố gắng quờ quạng tìm kiếm nó. Một điều gì đó đầy đe dọa; hiểm ác. Một cảm giác trùm lấy anh, mơ hồ đến mức anh không thể định nghĩa nổi. Một mối đe dọa đang bủa vây, bất định như nỗi khiếp sợ trong cơn ác mộng. Một mối họa treo lơ lửng trên đầu, mang thứ gì đó vô cùng quỷ quái. Anh đứng đầm đìa mồ hôi lạnh, chống chọi lại nó, tựa như đây là một cơn ác mộng và anh đangùng vùng vẫy để thức giấc. Cảm giác đó qua đi, để lại anh trong trạng thái suy sụp và kiệt sức.

Ánh đèn rạp chiếu phim hiện ra ở cuối dãy phố phía trước mặt. Anh đọc tấm biển hiệu điện lớn:

TẠP KỸ ZANETTI

Anh lại đứng bên lề đường với hai tay nắm chặt, mắt trân trân nhìn. Tạp kỹ Zanetti! Cứ như thể đâu đó trong ký ức, những từ ngữ ấy đã khơi gợi lên điều gì đó. Những từ quen thuộc. Nhưng thực sự có phải thế không? Anh bước tiếp như bị thôi miên. Nỗi sợ hãi đã biến mất. Giờ đây anh cảm thấy dâng trào một cảm xúc dễ chịu.

Anh lại nghĩ: — Sẽ có thứ gì đó gợi cho mình sự quen thuộc — thứ sẽ mang mọi thứ trở về. — Anh tiến đến trước sảnh rạp chiếu phim. Tiền sảnh đông nghẹt những khán giả đang lục tục kéo tới. Dưới lề đường, ô tô liên tục đỗ lại để thả khách. Trông đây có vẻ là một tầng lớp khán giả thượng lưu. Một hàng người mua vé nối đuôi nhau từ phòng bán vé kéo dài xuyên qua tiền sảnh.

Anh đứng ngắm những bức ảnh lớn miêu tả các cảnh trong buổi diễn. Tim anh đập thình thịch. Nỗi sợ hãi dường như đã biến mất trong khoảnh khắc. Sự tò mò đã chiếm chỗ, một sự tò mò mơ hồ nhưng đầy háo hức. Anh có cảm giác như mình đang tìm kiếm thứ gì đó.

Và rồi anh nhìn thấy thứ mà có lẽ vô thức anh vẫn luôn tìm kiếm. Anh nuốt nước bọt và đứng trân trân há hốc miệng. Trong khoảnh khắc, mọi suy nghĩ trong đầu anh đều ngưng trệ. Anh chỉ nhận thức được đôi tay mình đang siết chặt thành nắm đấm trong hai túi áo khoác.

Thứ anh nhìn thấy là một hàng các cô gái mặc váy ngắn, với hai nghệ sĩ chính đứng ở phía trước. Rõ ràng đây là một cảnh nhảy múa, hoặc có thể là một bài hát. Các cô gái trong nhóm múa đang nhón chân, cánh tay trần giơ cao và một chân ngẩng lên không trung. Phía trước họ là một nam vũ công và một nữ vũ công. Một cô gái nhỏ nhắn với mái tóc đen ngắn rất dày; chiếc áo bó cổ rất trễ, thắt chặt ở eo cùng chiếc váy ngắn xòe rộng. Một chiếc cổ áo xếp nếp màu đen quấn quanh cổ, dải lụa đen bản rộng buộc ở cổ tay. Một nàng Columbine bé nhỏ mang hai màu đen trắng. Nhỏ nhắn, xinh đẹp, đầy quyến rũ. Đôi môi tô son hình chiếc cung của thần Tình yêu, mỉm cười đầy thách thức. Một nàng Columbine nhí nhảnh với đôi tay giơ cao, kiêu hãnh nhón chân.

Bên cạnh cô là bạn nhảy nam của nàng. Một anh chàng cao gầy với chiếc quần rộng thùng thình; trên mặt là lớp hóa trang khiến miệng rộng ngoác ra và tạo cho anh ta một nụ cười ngốc nghếch. Anh ta đứng với đôi mắt cá chân khép vào nhau — đứng bằng cạnh của đôi giày đế bẹt rộng thênh thang, hai tay buông thõng và đôi vai rũ xuống. Anh ta đang cười ngớ ngẩn. Một anh chàng trông vô cùng hài hước, bạn nhảy của nàng Columbine đen trắng tựa tiên nữ này.

Anh thừ người suy nghĩ khi đứng đó nhìn chằm chằm vào bức ảnh. — Ồ, ồ, đó là...—

Đó chính là gương mặt đã nhìn trân trân lại anh từ tấm kính cửa hiệu cách đây vài phút. Đó là khuôn mặt của chính anh!

Ký ức của anh lại mơ hồ xao động. Đó chính là bức ảnh của anh! Dù tên anh là gì, dù mọi hoàn cảnh trong quá khứ của anh ra sao, ít nhất anh cũng biết rằng mình thuộc về nơi này — ở hậu trường của nhà hát này. Và khán giả thì đã tề tựu đông đủ rồi!

Anh quay đi khỏi bức ảnh. Anh nghĩ: — Mình phải vòng ra phía sau, đến cửa hậu sân khấu. Không biết nó nằm ở đâu nhỉ? Mình sẽ thử tìm ai đó quen biết. Chà, thật ngớ ngẩn! Chắc chắn họ phải biết mình chứ! Sẽ có một người bạn ở đó. Mình sẽ nói với anh ấy — kể cho anh ấy nghe mình đang sợ hãi thế nào.

Anh chợt nhận ra một cô gái đang len lỏi qua đám đông trong tiền sảnh để tiến về phía mình. Một cô gái nhỏ nhắn mặc bộ đồ vải sẹc màu xanh lam lịch sự, đội chiếc mũ nồi nhỏ đen trắng trên mái tóc đen.

Anh trân trân nhìn. Anh chưa từng gặp cô ấy bao giờ. Hay là đã gặp rồi? Rồi anh chợt nhận ra: — Ồ, đó chính là cô gái trong bức ảnh, nàng Columbine.

Cô chạy ào tới chỗ anh. Cô tóm lấy cánh tay anh. Cô dịu dàng lên tiếng: — Ơ kìa Chuck! Chuck anh yêu!

Chuck ư? Có quen thuộc không nhỉ? Có, nghe có vẻ quen lắm. Anh sẽ đáp lời thế nào thì chẳng bao giờ kịp biết. Một cô gái vừa bước vào tiền sảnh từ chiếc ô tô mới đỗ. Một tiểu thư tóc vàng cao gầy khoác chiếc áo choàng dạ hội bằng sa tanh dài. Một mỹ nhân kiều diễm toát lên khí chất giàu sang phú quý. Cô ấy nhìn thấy anh. Đôi mắt mở lớn và cô thốt lên đầy cảm xúc:

— Leslie! Leslie!

Anh cảm thấy cô gái tóc đen nhỏ nhắn đang giật giật tay mình. — Chuck! Chuck cưng ơi! Đi thôi!

Cô gái kia lại gọi thêm lần nữa:

— Leslie!

Họ đang gây chú ý ở tiền sảnh. Mọi người đang nhìn sang. Cô gái đang giữ lấy anh khẩn khoản lặp lại: — Chuck, cưng ơi! Đi thôi! — Cô đẩy anh đi. Anh bỗng thấy bối rối. Cảm giác như mọi ánh mắt trong tiền sảnh đều đổ dồn về phía mình.

Anh thầm nghĩ: — Ồ, đúng vậy, mình chính là người đó. — Anh lầm bầm: — Lạy Chúa, chúng ta đi ra khỏi đây mau.

— Vâng, vâng, Chuck.

Phía gần phòng bán vé, hai người đàn ông đã nhập hội với cô tiểu thư tóc vàng. Họ vội vã tiến lên trước.

Anh lại cảm nhận được làn sóng kinh hoàng ấy. Một điều gì đó quỷ quái đang hướng về phía anh từ cô gái tóc vàng — hoặc từ một trong hai kẻ đi cùng cô ta — một cảm giác tà ác đến rợn ngợp.

Anh thở hổn hển: — Đưa tôi đi chỗ khác mau!

Cô gái tóc đen nhỏ nhắn giật lấy anh, kéo đi một cách dứt khoát. Họ trốn thoát ra vỉa hè đông đúc. Nỗi sợ hãi có vẻ đang lùi xa. Họ lao vút về phía hông nhà hát, rẽ xuống con phố cắt ngang và đi vào một con hẻm mờ ánh đèn. Nơi đây có những chiếc cầu thang thoát hiểm, với các phòng thay đồ mở thông ra đó. Trong cái oi bức của buổi tối mùa hè, các vũ công trong trang phục sặc sỡ đang ngồi nghỉ trên cầu thang thoát hiểm.

Người gác cửa hậu sân khấu đã mở cửa cho họ bước vào trong nhà hát.