Những ngày tiếp theo đều vô cùng dài đẵng đẵng và mệt mỏi. Phần lớn các người lùn đều dành thời gian vào việc chất đống và sắp xếp kho báu. Thorin vẫn luôn lẩm bẩm về Viên Bảo Thạch Cổ Của Gia Tộc Thrór, yêu cầu họ lục soát từng ngóc ngách, nhất định phải tìm cho ra nó.

"Đó là viên bảo thạch của gia tộc do cha ta truyền lại, nó có giá trị hơn cả vàng của cả một dòng sông, đối với ta lại càng là vô giá. Chỉ có báu vật đó là thuộc về một mình ta, nếu có bất kỳ kẻ nào biết mà giấu giếm, ta và kẻ đó không đội trời chung."

Bilbo nghe xong đoạn này cảm thấy vô cùng sợ hãi, nếu họ phát hiện ra viên bảo thạch trong cái túi giẻ rách mà Bilbo dùng làm gối, không biết chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo. Dù vậy, cậu vẫn không hề hé lộ nửa lời; bởi vì khi thần kinh của mọi người ngày càng căng thẳng, trong cái đầu nhỏ của cậu lại nảy ra một kế hoạch mới.

Mọi người cứ giằng co như thế một thời gian, quạ đen mang đến tin tức mới: Dain và hơn năm trăm người lùn đã từ Dãy Đồi Sắt (Iron Hills) gấp rút chạy tới, hiện người đang ở phía đông bắc, cách Thung Lũng Sông (Dale) chừng hai ngày đường.

"Nhưng mà, họ không thể nào vượt qua Cô Sơn mà không tiếng động được," Roark nói: "Ta lo lắng rằng trong thung lũng sẽ xảy ra một trận chiến. Ta không cho đây là một cách làm khôn ngoan, dù họ dũng mãnh thiện chiến, nhưng cũng rất khó phá vỡ vòng vây để đến bên các ngươi; cho dù họ may mắn vượt qua, các ngươi lại sẽ đạt được cái gì? Mùa đông sắp đến rồi, tuyết đầu mùa có thể giáng xuống bất cứ lúc nào, các ngươi làm sao có thể sinh tồn trong hoàn cảnh xung quanh toàn là thù địch và căm ghét các ngươi? Dù ác long đã chết, những kho báu này có lẽ ngược lại sẽ trở thành ngày tận thế của các ngươi!"

Thorin vẫn bất vi sở động. "Mùa đông giá rét và bão tuyết cũng sẽ ảnh hưởng đến loài người và tiên tộc," hắn nói: "Họ sẽ phát hiện ra ở vùng hoang dã rất khó chịu đựng được sự thay đổi thời tiết khắc nghiệt này. Dưới sự tấn công gọng kìm của viện quân ta và thời tiết, có lẽ lập trường của họ trên bàn đàm phán sẽ mềm mỏng lại."

Đêm đó, Bilbo hạ quyết tâm, bầu trời tối đen như mực, không một bóng trăng, trời vừa tối hẳn, cậu lập tức đi đến góc của một căn phòng nhỏ, lấy ra từ trong ba lô một cuộn dây thừng, cùng với viên bảo thạch của người lùn được bọc trong mảnh giẻ rách. Sau đó cậu đi đến đỉnh thành tường. Lúc đó chỉ có Bombur ở trên đó, bởi vì lần này đến phiên hắn gác đêm; do nhân lực khan hiếm, người lùn mỗi lần chỉ có thể cử một người làm ca trực.

"Ở đây lạnh quá nhỉ!" Bombur nói: "Ta ước gì chúng ta cũng có thể đốt lửa sưởi ấm giống như khuanh trại phía dưới!"

"Bên trong sẽ không lạnh thế này đâu," Bilbo nói.

"Ta cũng nghĩ vậy, nhưng đến nửa đêm thì ta bắt buộc phải canh chừng ở đây," gã người lùn béo lẩm bẩm: "Thật là khổ sở! Ta không hề nói xấu Thorin sau lưng đâu, mong cho chòm râu của hắn mãi mãi không rụng xuống; nhưng mà, ta phải nói thật lòng, hắn thật sự là một tên người lùn rất bảo thủ."

"Có lẽ vậy, đúng rồi, chân của ta đã hơi cứng đờ rồi," Bilbo nói: "Ta đã chán ngấy những bậc thang và sàn đá rồi. Ta sẵn sàng trả rất nhiều vàng để đổi lấy cơ hội lăn lộn trên bãi cỏ."

"Ta sẵn sàng trả rất nhiều vàng để đổi lấy một chén rượu mạnh, ta cũng hy vọng có thể đổi được một bữa đại tiệc, sau đó có thể nằm lên chiếc giường mềm mại để ngủ!" Bombur cũng phụ họa nói.

"Trong tình trạng chúng ta bị vây hãm thế này thì ta không thể cho ngươi sự hưởng thụ đó được. Tuy nhiên, đã lâu lắm rồi từ lần trực đêm trước của ta, nếu ngươi muốn, ta có thể đứng gác thay cho ngươi, tối nay ta không ngủ được cho lắm."

"Ngài Baggins, ngài thật là một người tốt, ta đương nhiên cung kính không bằng tuân mệnh rồi! Nếu có chuyện gì xảy ra, xin hãy đánh thức ta dậy trước nhé! Ta ngủ ở căn phòng bên trái, không cách nơi này quá xa đâu."

"Cứ yên tâm đi ngủ đi!" Bilbo nói: "Nửa đêm ta sẽ gọi ngươi dậy, để ngươi đi gọi ca gác tiếp theo."

Bombur vừa đi, Bilbo lập tức đeo nhẫn, thắt dây thừng, trượt từ trên tường xuống. Cậu đại khái còn khoảng năm tiếng đồng hồ. Bombur nhất định sẽ ngủ say như chết ngay lập tức (hắn bất kể lúc nào ở đâu cũng có thể ngủ được, kể từ sau trải nghiệm những giấc mơ trong khu rừng, hắn vẫn luôn cố gắng quay lại giấc mơ lúc đó); những người khác thì sẽ bận rộn cùng Thorin. Ngay cả Fili và Kili tò mò đi chăng nữa, cũng không thể chạy ra trước khi đến lượt họ đứng gác.

Trời rất tối, khi cậu rời khỏi con đường mới xây, đi đến hạ lưu dòng sông, môi trường ở đây cậu không quen thuộc lắm. Tuy nhiên, cuối cùng cậu vẫn đến được khúc cua của dòng sông, lúc này mới có thể tiếp tục tiến về phía doanh trại của đối phương. Dòng sông tuy vẫn còn nông, nhưng mặt sông đã rộng hơn trước, đối với một Hobbit nhỏ bé mà nói thì việc qua sông không hề dễ dàng. Khi cậu sắp đi đến bờ bên kia, không cẩn thận bước hụt một bước, tõm một tiếng ngã nhào xuống nước. Phải vất vả lắm mới trèo lên từ dưới nước trong tình trạng ướt sũng để đến được bờ bên kia; còn các tiên tộc thì cầm đèn dầu ra, muốn làm rõ nguồn gốc của âm thanh này.

"Ở đây không có cá!" Một người nói: "Gần đây chắc chắn có gián điệp! Cất đèn dầu của ngươi đi! Nếu đây là tên tiểu bộc nhân trong truyền thuyết của bọn chúng, điều này chỉ càng khiến hắn dễ dàng phát hiện ra chúng ta hơn."

"Làm cái quái gì chứ, lại coi ta là gia bộc!" Bilbo hừ hừ. Đúng lúc cậu hừ được nửa chừng, đột nhiên hắt hơi một cái thật to, các tiên tộc lập tức tụ tập lại hướng phát ra âm thanh.

"Thắp đèn lên đi!" Cậu nói: "Ta ở ngay đây!" Cậu cởi nhẫn ra, nhảy phốc ra từ sau một tảng đá.

Mặc dù đối phương đều vô cùng kinh ngạc, nhưng vẫn nhanh chóng bắt giữ cậu lại. "Ngươi là người phương nào? Ngươi chính là tên Hobbit thủ hạ của người lùn phải không? Ngươi muốn làm gì? Làm sao ngươi có thể lẻn qua lính canh của bọn ta mà đột nhập vào đây?" Bọn họ ném ra một loạt câu hỏi.

"Ta là Bilbo Baggins," cậu đáp: "Nếu các ngươi muốn biết, thì đúng vậy! Ta chính là đồng bọn của Thorin. Ta biết tướng mạo của quốc vương các ngươi, có điều, khi nhìn thấy ta thì phần lớn ngài ấy không nhận ra ta đâu. Nhưng Bard nhất định vẫn còn nhớ ta, ta cũng hy vọng có thể gặp ngay Bard."

"Là thế sao!" Bọn họ nói: "Mục đích của ngươi là gì?"

"Tiên tộc thân mến, dù là chuyện gì đi nữa, đó cũng là vấn đề của ta. Tuy nhiên, nếu các ngươi muốn mau chóng rời khỏi cái nơi lạnh lẽo này," cậu run lẩy bẩy nói: "Tốt nhất hãy mau dẫn ta đến bên đống lửa trại, để ta có thể sấy khô người, và nhanh chóng nói chuyện với thủ lĩnh của các ngươi, ta chỉ còn lại một, hai tiếng đồng hồ nữa thôi."

※※※

Cứ như vậy, hai tiếng sau khi rời khỏi cổng chính, Bilbo đã ngồi sưởi tay trước đống lửa trại ấm áp cạnh một lều lớn, mà Tiên vương và Bard thì ngồi ngay cạnh cậu, cả hai đều tò mò đánh giá cậu. Dù sao thì, một tên Hobbit mặc giáp tiên, quấn chiếc chăn cũ, cũng không phải là cảnh tượng thường thấy.

"Các vị cũng đều nên biết," Bilbo đang dốc hết toàn lực, đổi sang giọng điệu thương nhân tốt nhất của mình: "Hy vọng thành công là vô cùng mong manh. Bản thân ta đã chán ngấy tất cả những chuyện này rồi. Ta hy vọng có thể mau chóng trở về quê hương phương tây của mình, nơi đó mọi người còn nói lý lẽ hơn một chút, tuy nhiên, ta cũng có lợi ích cần cân nhắc của mình. Nói chính xác hơn, theo hợp đồng, ta sở hữu một phần mười bốn lợi nhuận ròng. Ta tin rằng bản khế ước này vẫn còn mang theo trên người." Cậu lấy ra một bức thư từ trong chiếc áo khoác cũ (cậu còn mặc chiếc áo khoác này bên ngoài giáp), bức thư đó bị vò cho nhàu nát, tả tơi, đó chính là bức thư mà Thorin đã đặt dưới chiếc đồng hồ trên lò sưởi nhà cậu vào tháng năm năm nay!

"Xin hãy chú ý, là một phần mười bốn lợi nhuận ròng," cậu nói tiếp: "Ta rất rõ ràng, đối với ta mà nói, ta rất hy vọng có thể mau chóng đánh giá cẩn thận các yêu cầu của các ngươi, sau khi phân chia công bằng, rồi từ đó thu lấy lợi ích thuộc về ta. Tuy nhiên, các ngươi e là không hiểu Thorin Oakenshield bằng ta. Ta đảm bảo với các vị, chừng nào các ngươi còn ở lại đây, hắn thà ngồi trên núi vàng núi bạc mà chết đói."

"Mặc kệ hắn!" Bard nói: "Loại đồ ngốc này chết đói là đáng đời."

"Ngươi nói đúng," Bilbo nói: "Ta đồng ý với quan điểm của ngươi. Tuy nhiên, mùa đông cũng sắp đến rồi. Chẳng bao lâu nữa tuyết sẽ bắt đầu rơi, mà việc cung cấp hậu cần của các ngươi sẽ bắt đầu trở nên khó khăn, ta tin rằng kể cả tiên tộc cũng không ngoại lệ. Các ngươi đã từng nghe về Dain và những người lùn ở Dãy Đồi Sắt chưa?"

"Chúng ta đã nghe danh hiệu này từ lâu rồi, nhưng hắn thì có liên quan gì đến chúng ta?" Quốc vương hỏi.

"Quả nhiên đúng như ta nghĩ. Xem ra, ta đang nắm giữ một số tình báo mà các ngươi không biết. Xin cho phép ta nói cho các vị biết, Dain hiện tại cách nơi này chưa đầy hai ngày đường, thủ hạ của hắn có ít nhất năm trăm người lùn dũng mãnh thiện chiến, rất nhiều người thậm chí đã từng tận thân tham gia trận chiến giữa người lùn và bán thú nhân đó, tin rằng các vị đều đã từng nghe qua. Khi bọn họ chạy đến đây, e rằng mọi chuyện sẽ không dễ dàng kết thúc như vậy đâu."

"Tại sao ngươi lại nói cho chúng ta những tin tức này? Ngươi chuẩn bị bán đứng bạn bè, hay là đến uy hiếp chúng ta đây?" Bard mang vẻ mặt nghiêm nghị nói.

"Bard thân mến ơi!" Bilbo nói: "Đừng có nôn nóng như vậy chứ! Ta chưa từng gặp kẻ nào đa nghi như ngươi cả! Ta chỉ muốn bớt việc cho mọi người thôi. Dưới đây mới là đề nghị của ta!"

"Nói đi!" Bọn họ đáp.

"Các ngươi sẽ thấy ngay thôi!" Cậu nói: "Chính là cái này!" Cậu lấy viên bảo thạch của người lùn ra, mở lớp giẻ rách bên ngoài ra.

Tiên vương sớm đã nhìn thấy đủ loại báu vật giá trị liên thành, nhưng vậy mà vẫn không kìm nén được sự kích động trong nội tâm, đứng bật dậy, ngay cả một kẻ cứng nhắc như Bard cũng há hốc mồm trân trân nhìn nó ── đây phảng phất như một viên tròn chứa đầy ánh trăng, được bọc trong một tấm lưới dệt từ ánh sao.

"Đây chính là Viên Bảo Thạch Cổ Của Gia Tộc Thrór!" Bilbo nói: "Trái Tim Của Núi, đây cũng là báu vật mà Thorin ngày đêm mong nhớ. Hắn coi trọng nó hơn cả núi vàng núi bạc. Ta tặng cái này cho ngài, điều này sẽ mang lại cho các ngài lợi thế rất lớn trong đàm phán." Bilbo kìm nén sự khao khát trong lòng, áp chế sự thôi thúc muốn nhìn thêm vài lần nữa, đưa viên ngọc này cho Bard. Đối phương ngẩn ngơ cầm lấy nó, không biết phải làm sao cho phải.

"Ngươi lấy tư cách gì mà đem thứ này tặng cho chúng ta?" Mới khó khăn lắm hắn mới nặn ra được câu hỏi này.

"Ồ, hóa ra ngươi đang nghi ngờ chuyện này!" Tên Hobbit bất an nói: "Nó không hoàn toàn được tính là của ta, nhưng ta sẵn sàng dùng nó để trừ vào tất cả thù lao đáng lẽ ta được nhận. Có lẽ ta là một tên đạo tặc bay, ít nhất thì bọn họ đều cho là như vậy, nhưng bản thân ta từ trước đến nay không hề nghĩ thế. Dù là vậy, ta ít nhất vẫn được tính là một tên đạo tặc trung thực. Dù sao đi nữa, ta phải đi đây, mặc kệ người lùn xử lý ta thế nào, ta hy vọng các ngươi có thể tận dụng nó thật tốt!"

Tiên vương dùng ánh mắt vô cùng cung kính nhìn Bilbo. "Ngài Bilbo Baggins!" Ngài ấy nói: "Ngươi còn có tư cách mặc bộ giáp tiên này hơn cả rất nhiều kẻ có dòng máu tiên tộc. Rất tiếc, ta không biết liệu Thorin có đồng ý với quan điểm của ta hay không. Có lẽ sự hiểu biết của ta về người lùn vẫn nhiều hơn ngươi một chút, ta đề nghị ngươi tốt nhất nên ở lại bên cạnh chúng ta, chúng ta sẽ vô cùng tôn kính ngươi, chăm sóc ngươi vô vi bất chí."

"Thật sự vô cùng cảm ơn lòng tốt của các ngài," Bilbo cúi đầu thật sâu nói: "Nhưng ta nghĩ, sau khi chúng ta cùng nhau trải qua từng ấy chuyện, ta không nên cứ thế mà vứt bỏ bạn bè được. Hơn nữa, ta còn hứa nửa đêm phải gọi Bombur dậy nữa chứ! Ta thực sự phải đi rồi."

Bọn họ nói thế nào cũng không giữ cậu lại được, cho nên họ đành phải cử binh lính hộ tống cậu rời đi. Khi cậu rời khỏi nơi này, quốc vương và Bard đều chào cúi đầu chào cậu. Khi mọi người đi đến rìa ngoài doanh trại, một ông lão quấn chiếc áo choàng màu sẫm từ cửa lều đứng dậy, bước về phía họ.

"Làm tốt lắm! Ngài Baggins!" Hắn vỗ lưng Bilbo nói: "Ngươi quả nhiên thâm bất khả lộ mà!" Người này chính là Gandalf.

Đã rất nhiều ngày rồi, Bilbo mới lại cảm thấy thật lòng vui mừng, thế nhưng, cậu không có thời gian để hỏi hết tất cả những thắc mắc.

"Đến lúc đó ngươi sẽ biết thôi!" Gandalf nói: "Trừ phi ta đoán nhầm, bằng không, mọi chuyện đều đã sắp kết thúc rồi. Trước mặt ngươi vẫn còn một con đường chông gai, tuyệt đối đừng nản lòng! Ngươi vẫn có thể vượt qua tất cả những khó khăn này đấy, có rất nhiều tin tức mà ngay cả quạ đen cũng không biết đâu. Chúc ngủ ngon nhé!"

Hơi hoang mang, nhưng lại vô cùng phấn khích, Bilbo tiếp tục đi về phía trước. Cậu được dẫn đến bến đò, bình an đi qua. Sau đó, cậu tạm biệt các tiên tộc, cẩn thận từng li từng tí leo lên cổng lớn. Cậu bắt đầu cảm thấy vô cùng mệt mỏi, tuy nhiên, lúc cậu bám vào dây thừng (sợi dây đó vẫn còn nguyên vẹn ở chỗ cũ) trèo lên trên, thì vẫn còn một khoảng thời gian khá lâu nữa mới đến nửa đêm. Cậu cởi dây thừng ra, cất nó đi, tiếp theo, cậu ngồi trên thành tường đầy căng thẳng suy ngẫm, tương lai rốt cuộc sẽ ra sao.

Đến nửa đêm, cậu đánh thức Bombur dậy, sau đó cậu quấn túi ngủ lại, không muốn nghe những lời cảm ơn liên tiếp của người lùn. (Bởi vì cậu cảm thấy bản thân thực sự rất ngại ngùng) Cậu nhanh chóng chìm vào giấc ngủ sâu, lần này ngủ một mạch đến sáng giăng, vứt bỏ toàn bộ những lo âu trong lòng lên chín tầng mây. Thực tế, trong giấc mơ của cậu chỉ có trứng ốp la và thịt xông khói thơm phức.