Cô ấy bỗng hỏi tôi: "Anh nói xem, con gái học hát tuồng, hay hay không hay?"
Tôi không hiểu rõ ý trong lời nói của cô ấy lắm, bấy giờ mới đáp: "Cái này còn tùy vào cách nhìn nhận thế nào. Nếu cô muốn hỏi tôi con gái xướng tuồng, có phải dễ hát hay hơn kép nam hay không, thì xưa nay tôi vẫn chủ trương các vai thanh y, hoa đán trên sân khấu đều nên do nữ giới đảm nhận."
Cô ấy vội vã nói: "Em không hỏi anh nữ vai so với nam vai ra sao, ý em là bây giờ con gái học hát tuồng thực sự không ít, có người đã hát tới mức nổi danh, cho dù không nổi danh, thì ít ra cũng có thể kiếm chút tiền về nhà, đôi khi kiếm còn nhiều hơn cả nam giới nữa. Chỉ là, người ta đều có cái nhìn khinh rẻ đối với đào kép nữ, cứ như thể hễ cô nương nào đi hát tuồng là chắc chắn sẽ học hư đến nơi vậy."
Tôi nói: "Cũng chưa chắc thế đâu nhỉ? Học tốt hay học hư, rốt cuộc vẫn ở phẩm hạnh của chính người đó ra sao chứ!"
Lời nói này của tôi dường như đã chạm đúng vào tâm can cô ấy, tựa như vô tình cởi bỏ được nút thắt trong lòng cô ấy bao ngày qua mà mãi vẫn chưa tìm được cách gỡ. Cô ấy vui mừng đến mức không kìm được mà mỉm cười, đôi gò má lại ửng đỏ, đoạn lên tiếng: "Em cũng nghĩ thế đấy, dựa vào bản sự của chính mình để kiếm tiền, ăn cơm, thì có gì là mất mặt cơ chứ? —— Dù sao vẫn hơn là đi cầu cạnh, ngửa tay xin xỏ người khác!"
Tôi nghe ra ẩn ý trong lời nói của cô ấy, chắc hẳn cô ấy có tâm nguyện muốn đi học hát tuồng. Kỳ thực, với vóc dáng mảnh mai, dung mạo xinh đẹp cùng chất giọng tròn trịa này của cô ấy, nếu đi hát thì việc thành danh không phải là chuyện khó. Chỉ có điều — hát tuồng tuy cũng là một nghề nghiệp đàng hoàng, nhưng tôi lại không thể quá cổ vũ cô ấy được. Nguyên nhân là vì cô ấy có một người chị là Quế Linh đang đi hát, thế mà đến nay bản thân cô ấy vẫn chưa học hát, điều đó cho thấy chắc chắn "Song Đao Thái Tuế" kia không hề tán thành. Tôi sao có thể xúi giục cô ấy đi học hát cơ chứ? Lỡ như... Chính vì sự lo xa này, nên tôi đành khuyên cô ấy rằng: "Hát tuồng chẳng phải là chuyện dễ dàng gì, vả lại môi trường đó quá phức tạp. Tôi khuyên cô vẫn nên ở nhà nhận hàng gia công làm cho tốt thì hơn!"
Cô ấy bỗng trở nên khó chịu, cau mày nói: "Anh nói hay thật đấy nhỉ? Làm hàng gia công ư? Cũng phải có từng ấy việc gia công ngoài để mà làm chứ? Một ngày kiếm chẳng nổi ba đồng bạc lớn, đủ tiền húp cháo không? Lại thường xuyên có khi bảy tám ngày liền mà một mối việc ngoài cũng chẳng nhận nổi, trông chờ vào nó thì sống thế sao được?... Anh nghĩ xem, em lại chẳng có anh trai hay em trai gì cả; người Bảo Cụt dẫu sao cũng mang họ Lưu, chứ có họ Hồ đâu. Hơn nữa, khiến chúng ta làm phiền anh ấy đến mức độ này rồi, em không tự nghĩ lấy một con đường sống thì có được không?"
Nghe đến đây, tự nhiên tôi cũng đành cạn lời, chẳng biết nói gì hơn. Song, tôi vô cùng thương cảm cho thân thế của cô thiếu nữ này. Con gái học hát tuồng, rõ ràng là một con đường vô cùng gập ghềnh, dễ khiến người ta "sẩy chân một bước ôm hận ngàn thu". Nay cô ấy lại muốn bước chân vào con đường ấy, thế nhưng tôi cũng chẳng có cách nào để ngăn cản.
Hai chúng tôi lại lủi thủi ngồi im lặng một lát. Tôi vốn muốn tìm chút chuyện phiếm để trò chuyện, bởi vì cảnh "ngồi nhìn nhau không nói" thế này càng thêm phần "gượng gạo", ngặt nỗi trong phút chốc tôi chẳng tài nào nghĩ ra nên nói gì cho phải.
Lại ngây người một lát, cô ấy mới đứng dậy, cất lời: "Em thật sự phải đi đây rồi!" Đoạn chỉ vào tôi rồi mỉm cười nói: "Mới có một lúc thế này mà em thấy anh đã ngáp liền hai cái rồi đấy!"
Tôi gật đầu đáp: "Tôi là vì mới khỏi bệnh nên tinh thần vẫn chưa hồi phục hẳn, kỳ thực thì tôi chẳng buồn ngủ đâu; nhưng tôi cũng không giữ cô lại nữa, để tôi ra ngoài gọi xe kéo cho cô nhé?"
Cô ấy liền ngăn tôi lại, hỏi: "Làm gì thế ạ?"
Tôi đáp: "Trưa mưa to thế này, cô đi kiểu gì?"
Cô ấy cười bảo: "Lúc em đến chẳng lẽ trời không mưa chắc?"
Tôi liền bảo: "Thế thì để tôi đi mượn cho cô một chiếc ô nhé?"
Cô ấy lại ngăn tôi lại, quả quyết đáp: "Không cần đâu! Em thật sự không cần ô đâu!" Cô ấy đã trùm tấm vải hoa lên đầu, nói tiếp: "Em cứ thế về nhà, vả lại không thể nói là em đã đến chỗ anh được. Nếu em cầm ô về, mẹ em nhất định sẽ hỏi: Ô ở đâu ra? Em chẳng thể nói là của chị Quế Linh được đâu, bởi vì nhà chị ấy có món đồ gì là mẹ em đều nắm rõ hết cả."
Lúc này trong lòng tôi lạiâm thầm thấy khó chịu. Vốn dĩ suốt bấy lâu nay, hai chúng tôi ở trong phòng, những chuyện trò chuyện hoàn toàn đều là chuyện đàng hoàng nghiêm túc, thế nên tôi mới bảo: "Cô hà tất phải về nhà nói dối làm gì chứ?"
Cô ấy xua xua tay, đáp: "Không được đâu! Mẹ em nhiều mưu mô lắm! Bà ấy vốn chẳng phải mẹ ruột của em, mà là người được bố em cưới về sau này — chung quy vẫn có một khoảng cách nhất định! Bố em bảo em đến vào ban ngày, nhưng rốt cuộc em toàn không tới. Nay trời đang mưa, lại là lúc tối trời, thế mà em lại đến, nếu bà ấy biết được nhất định sẽ sinh lòng nghi ngờ..."
Nghe những lời này, tôi không khỏi ngẩn người. Thế là cô ấy cất lời với tôi: "Mấy hôm nữa em lại tới thăm anh, tạm biệt anh nhé..." Tôi chẳng đáp lại một lời nào. Hơn nữa, tôi cũng chẳng tiễn cô ấy ra ngoài, chỉ đứng sau lớp cửa kính mờ ảo đang bám đầy những giọt nước lấp lánh chảy ròng ròng, nhìn qua khung cảnh nơi ánh đèn điện ngoài viện chiếu rọi xuống dưới những sợi mưa, trông theo bóng cô ấy rời đi. Cô ấy cứ thế mà đi! Trời tối đen, mưa gió, bùn lầy ngập lối ngõ hẻm, trên phố chắc chắn chẳng có bóng người qua lại. Khoảng cách từ đây về nhà cô ấy ở "Ao Cá" lại chẳng hề gần chút nào, thế mà cô ấy vẫn chẳng ngại khó khăn gian khổ mà bước đi. Cô ấy — là một thiếu nữ xinh đẹp trẻ trung, thông minh nhưng lại mang số phận bất hạnh! Tôi ôm nỗi hoài cảm suốt cả một đêm. Tiếc thay tôi không phải là nhà thơ, bằng không, tôi nhất định sẽ đem những chuyện này để viết thành dăm ba bài thơ mất.
Cơn mưa dầm dề kéo dài suốt bốn năm ngày liền, nhành mai hạnh trong bình của tôi đã sắp tàn úa, lộ ra một vẻ tiêu tụy đáng thương.
Sau trận mưa, tôi lại đến Thiên Kiều. Lưu Bảo Cụt đang biểu diễn "thuốc cao đại lực" ở đó. Vì đang đối mặt với đông đảo quần chúng để "tung hoành giang hồ" nên hắn không có thời gian trò chuyện với tôi, chỉ khom người một cái, đoạn tôi thấy hắn biểu diễn lại một màn múa đại đao. Khi hắn bưng chiếc mâm đồng đi bán thuốc, tôi vừa định thò tay lấy tiền thì hắn đã cười nói: "Anh — người nhà với nhau cả, đừng làm thế chứ?" Tôi đành chịu thua chẳng tài nào "tài trợ" nổi cho hắn, còn hắn thì thà chịu mất đi một vị khách sủi cảo béo bở chứ quyết đổi lấy một người bạn chân chính. Hành động ấy của hắn càng khiến cho kẻ mang danh "bạn chân chính" là tôi đây cảm thấy vô cùng hổ thẹn. Tôi chỉ hận không thể phát tài thật lớn để cuộc sống của họ không còn phải lo lắng bất an điều gì; tôi hận không thể trở thành một người có địa vị để tìm cho họ toàn những công việc tốt lành.
Thiên Kiều ngập tràn những kẻ lang thang phiêu bạt ấy. Hiện tại dưới đất vẫn còn không ít bùn lầy nhơ nhớp, thế nhưng người ta đã đông đúc nhường này rồi. Tôi rời khỏi chỗ của Lưu Bảo Cụt, lại đi xem màn "tiêu thư ca hát trống lớn"; sau đó rẽ sang chỗ nói "tướng thanh" (tấu hài), nghe được hai câu thì tôi cũng rời đi. Ở phía bên kia, người ta dựng một chiếc rạp lều bằng chiếu, bên trong khua trống thổi kèn inh ỏi điếc cả tai. Giữa các gian rạp có căng một tấm vải trắng vẽ vời mấy thứ ma thuật như "mỹ nhân trong rương", "gà trống biến hóa kỳ diệu", "nuốt quả cầu lửa", "gậy chống trổ hoa" v.v... còn vẽ cả hình pháp sư trang điểm theo phong cách Charlie Chaplin. Ngay cửa ra vào đứng hai kẻ chuyên phụ trách thu tiền, lớn tiếng la hét gào thét: "Đến xem đi! Mau đến xem đi! Phép thuật Tây dương! Hai đồng tiền một người, trẻ con miễn mua vé..." Thực ra, ở đây cũng chẳng có cái gọi là "vé" gì cho cam, chẳng qua về quy mô thì có phần lớn hơn một chút so với trò múa đại đao của Lưu Bảo Cụt và màn ca hát trống lớn của tiểu thư nọ mà thôi; thế nhưng chẳng thấy có mấy ai bước chân vào trong rạp lều cả, có thể thấy tình hình kinh doanh cũng chẳng mấy sáng sủa khá khẩm cho lắm.
Tôi lang thang không mục đích trong chốn hỗn tạp này, muốn biến hai con mắt của mình thành ống kính máy ảnh, hôm nay dứt khoát ghi lại từng ngóc ngách, biến đại não thành cuộn phim để nó khắc ghi sâu đậm những ấn tượng này, để sau này tôi sẽ không cần phải đến đây nữa. Thế là, tôi liên tiếp va phải mấy người, đến nỗi dẫm bẩn cả giày hoa của một mụ đàn bà trông hệt như gái lầu xanh, tôi đành cất lời xin lỗi: "Không nhìn thấy, xin lỗi cô nhé!" Mụ ta vẫn trừng trừng mắt lườm tôi. Phải nói là tôi bước đi trong vô định, bởi vì bản thân tôi cũng là một kẻ sa cơ lỡ vận cơ mà! Tôi thất nghiệp sinh bệnh đã ngần ấy ngày tháng rồi, bản thân tôi chẳng lẽ lại không có nỗi buồn đau của riêng mình hay sao?
Bỗng nhiên khi tôi bước đến một góc nọ, thoảng nghe có tiếng ai đó gọi tên mình. Tôi ngoảnh đầu nhìn quanh bốn phía nhưng chẳng tài nào tìm thấy bóng dáng kẻ vừa gọi, lại nghe vẳng lên âm giọng dịu dàng thanh thoát: "Anh đến đây dạo chơi đấy phỏng?" Bởi vì những nam thanh nữ tú đi lại tấp nập trước mắt quá đông đúc, nên hoa mắt chóng mặt từ lúc nào. Cho đến khi — người nọ bước đến sát gần, tôi mới nhìn kỹ lại: Ái chà! Hóa ra chính là vị sư muội của Lưu Bảo Cụt — Hồ... cho đến tận bây giờ tôi vẫn chẳng biết cô ấy có tên họ là gì hay không — chính là đại tiểu thư họ Hồ từng rời đi trong đêm mưa ở cửa hàng của tôi hôm nọ.
Tôi kinh ngạc thốt lên: "Sao cô cũng ở đây thế này?" Tôi nhìn ngắm cô ấy: Hôm nay cô ấy mặc một chiếc quần dài ống rộng bằng vải đen hãy còn mới một nửa, đi đôi giày da quai xách lỗi thời đã cũ phân nửa, khoác chiếc áo ngắn may bằng vải ca-rô hồng phấn mới tinh. — Tôi không hề kinh ngạc vì bộ trang phục trông như thể "phát tài" này của cô ấy, mà tôi cảm thấy kỳ lạ ở chỗ: Cô ấy chẳng có việc gì làm, hà cớ gì lại đến chốn này chứ?
Cô ấy tiện tay chỉ một hướng, đáp: "Kia chẳng phải là sân khấu Vinh Phương đó sao? Hôm nay chị Quế Linh của em có tuồng diễn ở đó, chị ấy bảo em đến nghe chị ấy hát. — Anh cũng đến nghe thử xem có hay không nào? Không cần mua vé đâu."
Loại "vé xem ké" này tôi vốn chẳng có nhã hứng thưởng thức, ngặt nỗi cô ấy đã nhắc đến vị "chị Quế Linh" ấy với tôi không dưới mấy lần. Trong tưởng tượng của tôi, đó là một nữ đào hát có tấm lòng nhiệt tình, trong nhà trồng mấy gốc cây mai hạnh lớn, là một người phụ nữ có vận mệnh không mấy suôn sẻ. Bây giờ người ấy đang biểu diễn tuồng xướng ca ngay trước mắt, lại nhân lời mời của người nghĩa muội bên cạnh, tôi cũng chẳng ngại ngần gì mà ghé qua xem thử, dù sao thì tôi đang lúc chẳng có việc gì làm để tiêu khiển thời gian.
Cô ấy dẫn tôi đến trước cửa nhà hát có kiến trúc vô cùng xập xệ, đơn sơ ấy. Ngay chỗ cửa ra vào đặt một chiếc bàn nhỏ, trên đó bày một chồng giấy nhỏ in chữ đủ màu đỏ vàng, bên cạnh có kẻ đang "bán vé". Những tuồng tích ở chốn này đương nhiên rẻ đến mức cực kỳ, bản thân tôi lại chẳng tiếc tiền bạc gì, vốn định bước tới mua một vé, thế nhưng cô ấy — Đại tiểu thư họ Hồ — lại đẩy tôi một cái, cứ thế lôi kéo tôi bước thẳng vào trong.
Tôi từng nghe đồn tuồng diễn ở Thiên Kiều được gọi là "tuồng rạp chiếu", thuở trước đại khái chỉ dựng tạm chiếc rạp lều bằng chiếu là đã có thể khai trương gõ chiêng đánh trống, nay thì chẳng ngờ cũng có cả sân khấu diễn tuồng, có cả các phòng lô trên lầu lẫn ghế ngồi ở dưới khán phòng. Dù chẳng thể sánh bằng những đại hí viện lừng danh nào đó, song ngẫm lại cũng coi như một rạp hát tuy nhỏ nhưng đầy đủ tươm tất dẫu có phần xập xệ. Chỉ có điều, số lượng khách hàng quá thưa thớt lèo tèo, khiến bầu không khí vô cùng tiêu điều ảm đạm. Trên sân khấu đang diễn vở "Câu Kim Quy" (Câu rùa vàng), cũng là một vở tuồng bi kịch xập xệ kém may mắn.
Đại tiểu thư họ Hồ cất giọng bảo: "Anh ngồi đây đợi một chút nhé!" Cô ấy bảo tôi tìm một chỗ ngồi xuống dưới khu vực "khán phòng", đoạn vội vã cất bước rời đi. Tôi thừa biết chắc chắn cô ấy đi tìm chị Quế Linh của mình để giới thiệu với tôi. — Dự định này bỗng khiến tôi cảm thấy có chút bất an.
Chờ đợi một lúc lâu, cô ấy liền dẫn từ khu vực — chắc chắn là hậu đài rồi — ra một người phụ nữ khuôn mặt đầy đặn tròn trịa chừng hai mươi tuổi, đầu đội chiếc mũ lưỡi trai, mặc chiếc áo gi lê bằng đoạn thanh, khoác chiếc áo kép lụa mềm màu đồng cổ, dưới chân đi đôi giày vải thanh thấu đế kép — thoạt nhìn hoàn toàn giống hệt trang phục của nam nhân. Người này hóa ra chính là chị Quế Linh của cô ấy.
Bản thân tôi bỗng cảm thấy thẹn thùng e thẹn lạ thường. Sao tôi lại có thể quen biết một kiểu người thế này cơ chứ, mặc dù tôi cũng biết đào hát nữ ở Bắc Kinh phần lớn đều thích ăn mặc giả trai, nhưng bảo tôi ngồi chung một chỗ với cô ta thì quả thật tôi vẫn chưa quen cho lắm. Chiếc mũ trên đầu Dương Quế Linh có vẻ như chẳng bao giờ chịu tháo xuống, phía sau lưng buông thõng một bím tóc to tết lỏng. Sau màn giới thiệu cặn kẽ, cô ta liền ngồi chung một chỗ với tôi để trò chuyện. Có lẽ vì cô ta chuyên trị các vai lão sinh, thế nên giọng điệu nói chuyện cũng ra dáng nam nhi lững thững, nhịp nhàng đâu ra đó. Cô ta mở lời trước: "Tôi dạo trước đã nghe Lệ Tiên nhắc qua rằng anh là một người cực kỳ tốt bụng!" Đến lúc này tôi mới biết đại tiểu thư họ Hồ hóa ra có tên là "Hồ Lệ Tiên". Cái tên này viết ra thì trông cũng khá ổn, nhưng khi đọc lên lại chẳng lọt tai cho lắm, bởi vì "hồ ly mà đã thành tiên" thì có ngày sẽ mê hoặc lòng người mất thôi. Tôi thầm nghĩ trong lòng như thế, đương nhiên ngoài miệng chẳng dám thốt ra. Qua bóng dáng của Dương Quế Linh này, tôi đưa mắt nhìn sang Lệ Tiên, bấy giờ cô ấy đang vì đuôi bím tóc bị bung ra nên phải dùng tay để bện lại, vừa bện vừa chăm chú ngắm nhìn vở "Câu Kim Quy" trên sân khấu.
"Hôm nay tôi nhất định phải mời anh một bữa mới được, anh không có việc gì làm đúng không? Vậy thì mời cùng với muội muội Lệ Tiên của tôi ở lại đây nghe tuồng đi. Bốn giờ chiều, vở diễn của tôi kết thúc, chúng ta cùng nhau đi về nhà tôi ăn sủi cảo." — Dương Quế Linh cất lời mời mọc tôi như thế.
Tôi vội vàng lắc đầu đáp: "Thôi! Để dịp khác đi! Đâu có lý nào lại thế? Dương..." Tôi chẳng biết rốt cuộc nên gọi cô ta là "cô Dương", "tiên sinh Dương", hay là "ông chủ Dương" đây?
Cô ta liền bảo: "Anh mà cứ khách sáo như thế, ngược lại sẽ khiến chúng ta trông giống người ngoài không phải người nhà đấy nhé!"
Câu nói khiến tôi nghẹn họng cứng họng chẳng biết đáp sao cho phải. Bản thân tôi còn có thể nói gì nữa đây? Một người phụ nữ nhà người ta lại sảng khoái dứt khoát hơn cả tôi, thế nên tôi cũng chẳng cần thiết phải chối từ nữa. Đến nhà cô ta ngắm nhìn những gốc cây mai hạnh lớn quả thực cũng là một ý hay, huống hồ Lệ Tiên lại nháy mắt ra hiệu với tôi, cất lời: "Anh cứ nhận lời đi chứ! Còn khách sáo cái gì nữa cơ chứ?"
Dương Quế Linh lại hỏi tôi: "Việc làm ăn của anh đã có manh mối gì chưa?"
Gò mặt tôi không khỏi đỏ bừng lên một trận, đành phải ba hoa khoác lác một phen, tôi đáp: "Cơ hội thì có dăm ba chỗ đấy, nhưng ngặt vì bệnh tình của tôi vẫn chưa bình phục hẳn nên đã lỡ mất rồi!"
Dương Quế Linh gật đầu, bảo: "Anh cứ yên tâm dưỡng bệnh cho tốt là quan trọng nhất! Chuyện công việc cứ thong thả, sau này tôi có thể giới thiệu cho anh một vài chỗ."
Điều này càng khiến tôi cảm thấy ngượng ngùng hơn bội phần. Xưa nay tôi vẫn luôn cho rằng phương diện kinh tế của mình nhỉnh hơn bọn họ đôi chút, thế nên tôi mới mơ mộng phát tài, mục đích cũng chỉ vì muốn giúp đỡ họ. Nào ngờ hôm nay bọn họ lại ngược lại muốn tìm việc làm giúp tôi! Liệu có khi nào cô ta định tìm cho tôi một công việc "đi theo xách gạt" hay chăng? Điều này chẳng khác nào sỉ nhục tôi, và tôi tuyệt đối không thể chấp nhận được. Nhưng ngẫm nghĩ lại: "Cô ta cũng có ý tốt, là muốn thể hiện tấm lòng của mình nên mới nói thế thôi. Kỳ thực chưa chắc đã làm được, hà cớ gì tôi phải tranh cãi thiệt hơn để phụ lòng tốt của người ta cơ chứ?" — Tôi đành thản nhiên đáp lại một câu: "Hiện tại chuyện tìm việc làm, tôi ngược lại không hề vội vã."
Lệ Tiên lại tươi cười hướng về phía tôi hỏi: "Anh có thích nơi chốn Bắc Kinh này không? Có thích cái chốn Thiên Kiều này hay không?"
Tôi gật đầu đáp: "Tôi thích Bắc Kinh, và cái chốn Thiên Kiều này, tôi cũng rất thích."
Lệ Tiên lại hừ lạnh một tiếng, cất lời: "Bắc Kinh ư? Hừ! Nơi này thì em đây thực sự ở đến phát ngấy rồi! Thiên Kiều — em lại càng căm ghét tột cùng!"
Dương Quế Linh liền bảo: "Cô ngày nào cũng cằn nhằn, miệng niệm lầm bầm suốt, nhưng tôi thấy cô có đời này kiếp này cũng chẳng thể rời khỏi cái đất Bắc Kinh này đâu. Cứ như tôi đây này, hiện tại rốt cục chuốc lấy kết cục chẳng còn quán lớn nào thèm đếm xỉa đến vai diễn của tôi nữa! Lưu lạc đến tận chốn Thiên Kiều này để kiếm sống qua ngày, một khi đã sa cơ lỡ vận thế này rồi — tôi cũng hiểu rõ, dẫu có ba năm năm năm nữa, tôi cũng đừng hòng mơ tưởng vận may quay trở lại mấy đại hí viện lớn!" Cô ta lại tự chế giễu hoàn cảnh của chính mình, bổ sung: "Con người chính là thế đấy! Càng chê bai nơi nào, thì ông trời lại cứ thích bắt bạn phải chôn chân ở chỗ đó, trừ khi bản thân cô không muốn tha thiết kiếm cơm qua ngày nữa! Còn nếu muốn kiếm cơm, mà cứ rời xa chốn quen thuộc, thì quả thực không ổn chút nào đâu!"
Lệ Tiên lại mang vẻ mặt đầy u uất, cất lời: "Em thà nhịn đói chẳng thèm ăn cơm, sớm muộn gì em cũng phải rời khỏi Bắc Kinh này, em sẽ đi đến tận chân trời góc biển! Em sẽ đi đến nơi chẳng có bóng người ở! Càng rời xa cái nhà này bao nhiêu, trong lòng em mới càng cảm thấy vui sướng bấy nhiêu!"
Dương Quế Linh cười khẩy một tiếng đáp: "Những lời cô nói đúng là lời của trẻ con, thôi đi thôi! Cô làm ơn đừng nói những lời ngớ ngẩn đó nữa!"
Tôi cũng cười theo một tiếng. Tôi cảm thấy Lệ Tiên quả thực không thể từng trải sành sỏi bằng Dương Quế Linh; thế nhưng tâm can cô ấy lại thực sự hướng thượng, cô ấy ôm ấp hy vọng có thể cải tạo lại môi trường sống; có thể thấy tâm tư của cô ấy rất "cao ngạo"! Chắc chắn cô ấy đang từng giây từng phút cảm nhận nỗi thống khổ tột cùng.
Tôi muốn khuyên nhủ cô ấy đôi lời, nhưng nghĩ lại, hà cớ gì phải làm chuyện thừa thãi này cơ chứ? Liệu tôi có thể khuyên một thiếu nữ xuất thân từ gia đình nghèo khó bằng lòng với hoàn cảnh hiện tại của cô ta sao? Hay tôi có thể ngăn cản tâm lý ngưỡng mộ thèm thuồng cuộc sống người khác của cô ta? Chi bằng tôi cứ tập trung xem vở "Câu Kim Quy" trên sân khấu thì hơn.
Vở "Câu Kim Quy" đã hạ màn, tiếp đó chuyển sang một tiết mục võ tuồng, cảnh tượng đánh đấm hỗn loạn vang lên rôm rả một hồi. Lúc này Dương Quế Linh mới quay trở lại hậu đài. Màn võ tuồng kết thúc, hóa ra chính là vở tuồng do cô ta đóng vai chính mang tên "Hoàn Sa Ký", cô ta thủ vai Ngũ Tử Tư. Diễn xuất của cô ta thực sự chẳng thể tính là "cao minh", ngặt nỗi rất biết cách bỏ sức diễn xuất. Lệ Tiên cất lời: "Anh nhìn xem, chị Quế Linh của em kiếm được chút tiền này, vất vả biết nhường nào cơ chứ?" Tôi gật đầu hùa theo, trong lòng cũng dâng lên cảm giác tiếc nuối thay cho Dương Quế Linh, hệt như đang mang tâm trạng hổ thẹn vậy. Lệ Tiên lại nói tiếp: "Đào nữ mà đóng vai lão sinh thì cực kỳ khó gặp thời vận, thuở trước nếu chị Quế Linh của em chọn học vai đào đán, e rằng giờ này đã sớm nổi danh khắp chốn rồi!" Cô ấy lại tiếp lời: "Học hát tuồng quả thật chẳng phải là một chuyện dễ dàng gì, chỉ có mỗi chuyện hát hay, giọng tốt, quan hệ xã giao tốt thôi thì vẫn chưa đủ, mà còn phải có tiền bạc để sắm sửa xiêm y đạo cụ nữa; học vai đào đán ngốn số lượng trang phục nhiều nhất, trừ khi cô chỉ chuyên trị vai thanh y, bằng không ngày nào cũng chỉ hát vở Tam Niương Giáo Tử, hát Hoàn Sa Ký, thì thử hỏi có ai thèm săn đón cổ vũ cơ chứ?"
Nghe đến đây, chao ôi! Cô bé này hiểu biết về tuồng tích cũng không ít đâu nhỉ? Tôi thầm đoán trong lòng chắc hẳn cô ấy đang mang hai luồng suy nghĩ tơ tưởng: Một là học hát tuồng, làm đào đán, sắm sửa vô số xiêm y lộng lẫy; hai chính là "rời khỏi Bắc Kinh, đi đến tận chân trời góc biển." Tóm lại, cái gia cảnh bần hàn nghèo túng kia của cô ấy đã sắp không "giam cầm" nổi cô ấy nữa rồi.
Vở "Hoàn Sa Ký" vừa dứt, chờ đợi một hồi lâu sau Dương Quế Linh mới thay lại trang phục thường ngày bước ra tiền đài. Tôi bèn khách sáo cất lời khen ngợi vài câu, rằng vai "Ngũ Tử Tư" do cô ta thủ vai diễn xuất rất ổn. Cô ta cười đáp: "Thôi đi! Anh đừng có trêu chọc cười nhạo tôi nữa! Chẳng qua tình thế bức bách chẳng còn cách nào khác, bằng không sao cô ta..." Cô ta chỉ tay về phía Lệ Tiên và nói tiếp: "Con bé này từ năm ngoái đã luôn miệng bảo muốn đi học hát tuồng, ngặt nỗi tôi đời nào cũng không tán thành. — Con đường này! Hoàn toàn chẳng phải là con đường tốt đẹp gì cho cam!"
Tôi vô cùng khâm phục sự minh mẫn thấu đáo của Dương Quế Linh. Dù rằng ban đầu tôi đã thay đổi ý định, muốn chuồn thẳng cho rồi chứ không muốn dây dưa dính dáng gì đến Lệ Tiên nữa, bởi vì cô ta vốn là kẻ an phận thủ thường đâu cơ chứ, nếu tôi cứ tiếp tục giao du thân thiết với cô ta, dẫu bản thân tôi hoàn toàn chẳng có mưu đồ bất chính nào đi nữa, nhưng ngặt nỗi vẫn khó tránh khỏi việc vướng vào mấy lời đàm tiếu thị phi. Thế nhưng giờ phút này, khi nghe Dương Quế Linh trò chuyện thẳng thắn bộc trực như thế, tôi lại cảm thấy cô ta hệt như một người bạn bình thường của mình, hoàn toàn không hề nghĩ cô ta mang danh là một "người khác giới". Cô ta cứ khăng khăng ép buộc tôi phải cùng đến nhà cô ta ăn sủi cảo. Dù tôi đã tìm trăm phương nghìn kế chối từ, nhưng lại chẳng thể từ chối quá đà, bởi vì làm thế sẽ bị coi là xem thường khinh rẻ người ta. Cuối cùng, tôi đành bất đắc dĩ bước đi theo họ rời khỏi sân khấu Vinh Phương ấy.
Bên ngoài, ánh mặt trời vẫn còn treo lơ lửng trên cao lắm. Dương Quế Linh liền đề nghị "đi dạo thêm lát nữa", tôi đành cất lời bộc bạch giải thích rằng mình vốn sinh trưởng ở chốn thôn quê hẻo lánh, nơi làng quê của chúng tôi thế lực lễ giáo vô cùng cường thịnh. Từ năm mười tuổi bước chân vào tiểu học, ngôi trường của tôi chẳng có lấy một học sinh nữ, cũng chẳng có nổi một giáo viên nữ nào; tôi gần như chưa từng tiếp xúc sinh hoạt chung với khác giới lần nào. Bây giờ bắt tôi phải sóng vai bước đi cạnh hai người khác giới thế này, lại còn ngay giữa chốn đông đúc nhộn nhịp người chen chúc qua lại, đối với tôi mà nói quả thực là chuyện "chưa từng có trong lịch sử", khiến tôi cực kỳ không quen, lại vừa cảm thấy ngượng ngùng xấu hổ, hay nói đúng hơn là tự thấy bản thân kém cỏi thấp kém. Thế nhưng Hồ Lệ Tiên lại cứ thích bám sát sạt bên cạnh tôi để bước đi, chốc chốc lại chỉ trỏ cái này, chốc chốc lại bàn tán cái nọ, thỉnh thoảng còn tóm chặt lấy tay áo tôi rồi reo lên: "Vội vã cái gì chứ? Chúng ta đứng ở đây xem lát đã! Trời hãy còn sớm chán!" Điều này càng khiến tôi cảm thấy vô cùng lạc lõng gượng gạo. Tôi có cảm giác như vô số ánh mắt người đời đang đổ dồn về phía mình, có lẽ họ đang đoán già đoán non mối quan hệ giữa tôi và Hồ Lệ Tiên chăng? Một cô thiếu nữ tết bím tóc to thế này, đương nhiên chẳng thể là "phu nhân" của tôi được rồi. Nhất là vị Dương Quế Linh đầu đội mũ lưỡi trai ăn mặc giả trai kia, lại nghênh ngang sải bước đi đầu đoàn, thỉnh thoảng quay đầu tung ra một "thế võ đẹp mắt", cất lời với tôi: "Chúng ta vòng sang hướng tây ngắm nghía thêm lát nữa nhé?" Chỉ thiếu mỗi cái roi ngựa trong tay, bằng không cô ta chẳng khác nào Ngũ Tử Tư tái thế. Tôi cứ lầm lũi bước đi cùng một cô thiếu nữ lớn xác và một nữ đào kép tuồng giữa chốn Thiên Kiều — nơi hội tụ của tầng lớp đáy xã hội, chốn bày biện muôn vàn trò vui dị thường này — ngẫm nghĩ lại quả thực vô cùng "chói mắt". Mấy gã lưu manh vô lại cứ thế hung hăng lao sầm vào người tôi, miệng còn không ngớt chửi bới tục tĩu. Tôi thầm nghĩ: Bản thân mình có gây gổ gì với tụi nó đâu, sao tụi nó lại nhắm vào tôi mà hành xử kiểu này cơ chứ? Lẽ nào đây là một dạng tâm lý đố kỵ ghen ghét, hay tư tưởng lễ giáo gò bó đã xúi giục bọn chúng đến đây để "can thiệp" vào cuộc đời tôi sao? Hồ Lệ Tiên liền cằn nhằn: "Ghét thật đấy! Đáng ghét quá đi mất! Tụi này toàn là những kẻ ăn no rửng mỡ sinh sự!" Dương Quế Linh lại đáp lời: "Tụi nó lại rảnh rỗi sinh nông nổi ấy mà, hệt như mấy con chó hoang chẳng tìm được chủ nhân, cứ lao vào cắn càn húc bừa cắn bậy đấy thôi, chúng ta đừng thèm đếm xỉa đến tụi nó, càng để tâm tụi nó lại càng đắc ý phách lối hơn đấy." Bọn họ lại tiếp tục cất bước đi về phía trước, thế nhưng tôi lại lên tiếng: "Chúng ta quay về thôi! Tôi không muốn đến nhà cô nữa đâu! Hay là thế này, đổi lại hôm nay tôi xin phép mời khách nhé? Chúng ta sang đại phố Tiền Môn tìm một quán ăn nhỏ ghé vào ngồi nhé?" — Tôi chỉ hận không thể lập tức cao chạy xa bay rời khỏi cái chốn Thiên Kiều này, thế nhưng Dương Quế Linh ở phía trước cứ thế kéo giật tay tôi, Hồ Lệ Tiên ở phía sau lại liên tục đẩy lưng tôi, cả hai đều nhao nhao bảo rằng muốn ghé qua thăm Lưu Bảo Cụt xem tình hình buôn bán của hắn ra sao, nếu chỗ hắn vắng khách thì kéo luôn cả hắn cùng đến nhà họ ăn sủi cảo. Tôi vội từ chối: "Không cần đâu! Thôi khỏi đi! Tôi thật sự — lúc này lại cảm thấy trong người khó chịu rồi, bệnh tình của tôi vốn dĩ vẫn chưa bình phục hẳn, bây giờ tôi thật sự chỉ muốn quay về nằm nghỉ ngơi thôi! Thật đấy, xin lỗi hai người..."
Lời nói dối này vừa thốt ra liền phát huy tác dụng ngay tức khắc. Hồ Lệ Tiên kinh ngạc thốt lên: "Thật thế ạ?" Dương Quế Linh bảo: "Thế thì chúng tôi đành không dám miễn cưỡng nữa vậy, nhưng mà, anh đừng có trách oan chúng tôi đấy nhé?" Cô ta vừa cười vừa hỏi tôi. Bản thân tôi dẫu sao cũng là kẻ đang nói dối nên chột dạ, không kìm được cũng phì cười theo, nhưng ngay lập tức tôi lại hạ quyết tâm "giả vờ bệnh để chuồn", đồng thời quyết định "một đi không trở lại", phen này rời khỏi bọn họ xong thì sẽ cắt đứt liên lạc vĩnh viễn chẳng bao giờ gặp lại nữa, thậm chí nơi ở cũng phải dọn đi chỗ khác. Tôi thực sự cảm thấy việc tụ tập cùng một đám với họ quá mức lạc lõng gượng gạo, khiến ai nấy nhìn vào đều chướng mắt, đều đố kỵ ghen ghét. Thế là tôi cau mày, gật đầu xác nhận: "Thật đấy! Căn bệnh này của tôi hai người không biết đâu, cứ hễ phát tác là ập đến bất ngờ, bây giờ bỗng dưng tôi cảm thấy đau bụng quá!" Dương Quế Linh càng thêm phần kinh ngạc thốt lên: "Thế cơ á? Vậy lỡ như là bệnh viêm ruột thừa thì sao nhỉ? Tụi tôi quả thực không dám giữ anh lại nữa rồi, đành hẹn dịp khác vậy, hôm nào tôi sẽ làm cơm đãi anh ở nhà bù nhé! Hay là bây giờ tôi gọi xe kéo cho anh nhé?" Tôi vội vã xua tay đáp: "Không cần đâu! Không cần đâu! Tôi vẫn còn có thể tự đi bộ được mấy bước mà!" Nói thật ra, trong lòng tôi cũng chẳng dễ chịu gì, bởi vì tôi nhìn thấy nét mặt lúc này của Hồ Lệ Tiên bỗng lộ ra vẻ cực kỳ bất mãn chán chường. Trong lòng tôi lại dấy lên chút cảm giác — chẳng phải vì không dám, cũng chẳng phải vì không nỡ, mà là vì không đành lòng rời đi. Đúng lúc tôi còn đang do dự lưỡng lự chẳng biết quyết định thế nào, khi cả bọn đang đẩy qua đẩy lại dằn co, thì Dương Quế Linh bỗng cất giọng hô lớn: "Xe kéo!" Tôi giơ tay xua xua đáp: "Tôi không ngồi đâu!" Hồ Lệ Tiên lại giậm chân thình thịch, với vẻ mặt đầy miễn cưỡng không cam lòng cất lời: "Đã bàn bạc xong xuôi hết cả rồi, lát nữa là đi ăn sủi cảo cơ mà, thế mà bây giờ lại không đi nữa! Thật là! Lời nói ra rồi mà nuốt lời thế đấy..." Tôi còn đang toan chứng minh cái bụng của mình đang đau thật — thế nhưng ghé qua ăn chút sủi cảo chắc cũng chẳng sao đâu. — Đúng lúc này, chợt nghe vang lên một loạt tiếng chuông "leng keng leng keng" giòn giã. Hóa ra có một chiếc xe bao chở khách đang chạy tới từ hướng bắc, tôi vội vã lùi sang bên cạnh để né tránh. Chỉ có điều mặt đất bên lề đường toàn bùn loãng sền sệt, tôi sợ dẫm phải nên động tác né tránh không được linh hoạt gọn gàng cho lắm. Lúc bấy giờ, vị khách ngồi trên xe kéo liền vừa vội vã giẫm dồn dập vào chiếc chuông nhỏ lắp trên xe, đồng thời tay cầm chiếc gậy chống liên tục khua khoáng đẩy tôi ra xa, dùng gậy thọc vào người tôi hệt như đang xua đuổi một con chó vậy. Hành động ấy khiến tôi bất giác nổi trận lôi đình.