Câu chuyện về chiếc bùa hộ mệnh

Câu Chuyện Về Chiếc Bùa Hộ Mệnh

Lượt đọc: 0 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 1
Sinh Vật Psammead

❊ ❊ ❊

Thuở ấy có bốn đứa trẻ trải qua kỳ nghỉ hè trong một ngôi nhà trắng, nằm cách biệt một cách tuyệt đẹp giữa một hố cát và một hố phấn. Một hôm, chúng gặp may mắn tìm thấy trong hố cát một sinh vật kỳ lạ. Đôi mắt của nó nằm trên hai chiếc sừng dài giống như mắt ốc sên, và nó có thể thò ra thụt vào như những chiếc kính viễn vọng. Nó có đôi tai như tai dơi, cái thân tròn ủm hình con nhện được bao phủ bởi một lớp lông dày và mềm, cùng đôi tay và đôi chân giống như tay chân khỉ. Nó nói với lũ trẻ — tên chúng là Cyril, Robert, Anthea và Jane — rằng nó là một Psammead, hay một nàng tiên cát. (Tên Psammead phát âm là Sammy-ad). Nó đã già lắm rồi, già vô cùng, và sinh nhật của nó gần như nằm ngay ở buổi bình minh của muôn loài. Nó đã bị vùi lấp trong cát suốt hàng ngàn năm. Nhưng nó vẫn giữ được bản chất thần tiên, và một phần trong bản chất ấy chính là khả năng ban cho con người bất cứ điều gì họ ước. Chắc các bạn đều biết các nàng tiên từ xưa đến nay vẫn luôn có khả năng này. Cyril, Robert, Anthea và Jane giờ đây nhận ra những điều ước của mình đã thành sự thật; nhưng ngặt một nỗi, chúng chẳng bao giờ nghĩ ra được những điều ước cho thật đúng đắn, và những điều ước ấy đôi khi hóa ra lại kỳ quặc đến mức khó tin. Cuối cùng, những ước muốn thiếu khôn ngoan đã đẩy chúng vào tình thế mà Robert gọi là “một hoàn cảnh ngặt nghèo thực sự”, và Psammead đã đồng ý giúp chúng thoát khỏi rắc rối để đổi lấy lời hứa rằng chúng sẽ đời đời kiếp kiếp không bao giờ nhờ nó ban thêm bất kỳ điều ước nào nữa, cũng như không bao giờ kể cho bất cứ ai nghe về nó, bởi vì nó chẳng muốn bị làm phiền để ban điều ước cho ai thêm lần nào nữa. Vào khoảnh khắc chia tay, Jane đã lịch sự nói —

“Ước gì một ngày nào đó chúng tôi lại được gặp lại bạn.”

Và Psammead, cảm động trước ý nghĩ thân thiện này, đã chấp thuận điều ước đó. Cuốn sách viết về toàn bộ câu chuyện này có tựa đề là Five Children and It, và nó kết thúc một cách vô cùng phiền toái bằng câu —

“Lũ trẻ quả thực đã gặp lại Psammead, nhưng không phải ở hố cát; mà là — nhưng tôi không thể nói gì thêm được nữa —”

Lý do không thể nói thêm được gì nữa là vì lúc đó tôi vẫn chưa thể tìm ra chính xác thời gian và địa điểm lũ trẻ gặp lại Psammead. Dĩ nhiên là tôi biết chúng thế nào cũng gặp lại nó, bởi vì nó là một sinh vật giữ lời, và một khi nó đã nói điều gì sẽ xảy ra thì điều đó chắc chắn sẽ xảy ra không trượt đi đâu được. Khác biệt biết bao so với những kẻ chuyên dự báo thời tiết cho ngày thứ Năm tới ở Luân Đôn, Bờ Biển Nam và Eo Biển!

Kỳ nghỉ hè mà ở đó Psammead được tìm thấy và những điều ước được ban tặng đã là một kỳ nghỉ ở vùng quê tuyệt vời biết bao, và lũ trẻ tràn đầy hy vọng về một kỳ nghỉ y như thế cho mùa hè năm sau. Kỳ nghỉ đông đã được khỏa lấp bằng những sự kiện kỳ diệu trong The Phœnix and the Carpet, và sự mất mát của hai báu vật ấy hẳn đã đẩy lũ trẻ vào nỗi tuyệt vọng, nếu như không có niềm hy vọng lớn lao về kỳ nghỉ tiếp theo ở vùng quê. Chúng cảm thấy — và quả thực có lý do để cảm thấy — rằng thế giới này ngập tràn những điều kỳ diệu, và bản thân chúng chính là kiểu người mà những chuyện kỳ diệu thường hay xảy đến. Thế nên chúng rất ngóng chờ kỳ nghỉ hè; nhưng khi nó đến thì mọi thứ lại hoàn toàn khác biệt, và tồi tệ, tồi tệ đến cùng cực. Cha phải đi Mãn Châu để gửi điện tín tường thuật về cuộc chiến cho tờ báo phiền phức mà ông cộng tác — tờ Daily Bellower, hay một cái tên đại loại thế. Và Mẹ, Mẹ tội nghiệp thương yêu của chúng, đang ở tận Madeira, bởi vì Người đã bị ốm nặng. Còn The Lamb — ý tôi là em bé — thì ở cùng Mẹ. Và Dì Emma, em gái của Mẹ, lại đột ngột kết hôn với Chú Reginald, em trai của Cha, rồi họ cùng sang Trung Quốc, một nơi quá ư xa xôi để bạn có thể mong đợi được mời sang nghỉ hè, dù cho dì và chú có yêu quý bạn đến đâu đi chăng nữa. Thế là lũ trẻ bị bỏ lại sự chăm sóc của vú già Nurse, người sống ở phố Fitzroy, gần Bảo tàng Anh, và mặc dù bà luôn đối xử rất tử tế với chúng, thậm chí còn chiều chuộng chúng hơn nhiều so với mức tốt đẹp cho những người đã trưởng thành như chúng ta, bốn đứa trẻ vẫn cảm thấy vô cùng khốn khổ. Khi chiếc xe hơi lăn bánh đưa Cha đi cùng toàn bộ rương hòm, súng ống, cùng chiếc túi da cừu đựng chăn và bộ đồ ăn nhôm ở bên trong, thì ngay cả trái tim kiên cường nhất cũng phải chùn bước, và hai cô con gái sụp đổ hoàn toàn, nức nở trong vòng tay nhau, trong khi hai cậu con trai mỗi đứa đứng nhìn ra một khung cửa sổ dài ủ rột ở phòng khách, cố gắng ra vẻ không có một cậu con trai nào lại kém cỏi đến mức phải khóc cả.

Tôi hy vọng các bạn nhận ra rằng chúng chưa đủ hèn nhát để bật khóc cho đến khi Cha đã đi khuất; chúng thừa biết ông đã có đủ chuyện phiền muộn rồi mà không cần phải gánh thêm điều đó. Nhưng khi ông vừa đi rồi, ai nấy đều cảm thấy như thể mình đã phải kìm nén không cho nước mắt rơi suốt cả cuộc đời, và giờ đây nếu không khóc thì thể nào cũng chết mất. Thế là chúng khóc.

Bữa trà — gồm có tôm và cải xoong — đã vực dậy tinh thần chúng đôi chút. Cả cây cải xoong được xếp thành một hàng rào quanh chiếc lọ đựng muối bằng thủy tinh béo ú, một cách bài trí trang nhã mà trước đây chúng chưa từng thấy bao giờ. Nhưng đó không phải là một bữa ăn vui vẻ gì.

Sau bữa trà, Anthea đi lên căn phòng từng là của Cha, và khi nhìn thấy sự vắng bóng đến nao lòng của ông, rồi nhớ lại cứ mỗi phút trôi qua là ông lại càng rời xa mình hơn, càng tiến gần hơn đến làn đạn của người Nga, cô lại khóc thêm một chút nữa. Rồi cô nghĩ đến Mẹ, đang ốm đau cô độc, và có lẽ vào đúng khoảnh khắc này đang mong mỏi có một cô con gái nhỏ xức nước hoa eau-de-cologne lên trán, pha cho mình những tách trà nóng bất chợt, cô lại càng khóc dữ dội hơn. Và rồi cô nhớ lại những gì Mẹ đã dặn vào đêm trước khi đi, về việc Anthea là chị cả, về việc phải cố gắng mang lại niềm vui cho các em, cùng những chuyện đại loại thế. Thế là cô nín khóc, và chuyển sang suy nghĩ. Và khi đã suy nghĩ hết mức có thể chịu đựng được, cô rửa mặt, chải tóc, rồi đi xuống chỗ mấy đứa em, cố hết sức để ra vẻ như việc khóc lóc là một môn thể thao mà cô chưa từng nghe tới bao giờ.

Cô thấy phòng khách ngập chìm trong bầu không khí ảm đạm tột cùng, chẳng vớt vát được chút nào bởi những nỗ lực của Robert — cậu nhóc, để giết thời gian, đang kéo tóc Jane, không mạnh tay lắm, chỉ vừa đủ để trêu chọc.

“Này các cậu,” Anthea nói. “Chúng ta mở hội nghị đi.”

Từ này bắt nguồn từ cái ngày kinh hoàng khi Cyril vô tình ước rằng có những thổ dân da đỏ ở Anh — và rồi chúng xuất hiện thật. Từ đó gợi lại ký ức về kỳ nghỉ hè năm ngoái và ai nấy đều rên rỉ; chúng nhớ ngôi nhà trắng với khu vườn um tùm xinh đẹp — hoa hồng muộn, hoa cúc tây, hoa cúc vạn thọ, hoa thơm mignonette và những khóm măng tây mượt mà như lông vũ — nhớ vùng đất hoang mà thuở trước ai đó từng định làm thành một vườn cây ăn trái, nhưng giờ đây, đúng như lời Cha nói, đã biến thành “năm mẫu đất đầy cỏ ké bị ám bởi bóng ma của những cây anh đào non”. Chúng nhớ khung cảnh nhìn qua thung lũng, nơi những lò nung vôi trông giống như cung điện của Aladdin dưới ánh nắng mặt trời, và chúng nhớ cái hố cát của riêng mình, với viền cỏ ngả vàng, những bông dại cuống mảnh nhợt nhạt, cùng những cái lỗ nhỏ trên vách đá vốn là cửa chính của những chú chim nhạn cát bé nhỏ. Chúng nhớ bầu không khí trong lành khoáng đạt thoang thoảng mùi cỏ xạ hương, mùi tầm xuân, và hương khói củi từ những ngôi nhà tranh ở lối đi — rồi chúng nhìn quanh căn phòng khách ngột ngạt của vú già Nurse, và Jane cất lời —

“Ôi, mọi thứ mới khác làm sao!”

Quả thật là rất khác. Vú già Nurse từng có thói quen cho thuê phòng trọ, cho đến khi Cha gửi lũ trẻ cho bà chăm sóc. Và những căn phòng của bà được trang bị nội thất “để cho thuê”. Giờ thì thật kỳ lạ làm sao, chẳng bao giờ có ai trang bị nội thất cho một căn phòng “để cho thuê” mà lại giống dù chỉ một chút với cách người ta trang bị để ở cả. Căn phòng này có những chiếc rèm bằng vải nỉ đỏ sẫm nặng nề — cái màu mà dẫu có dính máu cũng chẳng thể để lại vết — bên trong lồng thêm lớp rèm ren thô. Tấm thảm trải sàn mang hai màu vàng và tím, lác đác vài chỗ vá bằng vải sơn xám và nâu trông rất lạc quẻ. Lò sưởi được nhét đầy dăm bào và giấy kim tuyến sáng lấp lánh. Có một chiếc tủ đựng đồ gốm sứ bằng gỗ gụ được đánh véc-ni rất kỹ, kèm theo cái ổ khóa chẳng chịu hoạt động. Có những chiếc ghế cứng nhắc — quá nhiều ghế so với cần thiết — với những tấm khăn trải lưng ghế đan bằng chỉ móc cứ trượt khỏi mặt ghế, mà cái nào cái nấy cũng chúi dốc sai chiều. Chiếc bàn phủ một tấm khăn màu xanh lá cây độc ác thêu viền những đường chỉ xích màu vàng xung quanh. Phía trên lò sưởi là một chiếc gương soi khiến bạn trông xấu xí hơn thực tế rất nhiều, cho dù vốn dĩ diện mạo của bạn có bình thường đi chăng nữa. Rồi đến cái bệ lò sưởi bọc vải nhung màu đỏ sẫm cùng tua rua len chẳng ăn nhập gì với lớp vải nhung ấy; một chiếc đồng hồ ảm đạm trông giống như một ngôi mộ bằng đá cẩm thạch đen — nó cũng im lìm như nấm mồ vậy, bởi vì nó đã quên mất cách tích tắc từ đời thuở nào rồi. Thêm vào đó là những chiếc bình thủy tinh vẽ tranh chẳng bao giờ cắm hoa, một chiếc lắc tay có gắn lục lạc vẽ trang trí chẳng ai thèm chơi, và những chiếc giá đỡ gắn tường trống hoác chẳng có gì đặt lên trên.

“Và những bức tranh khắc khung gỗ thích vẽ Nữ hoàng,

Tòa nhà Quốc hội, Những đồng bằng Thiên đàng,

Và bước chân trở về phẳng lặng của một bác thợ rừng mũi tẹt.”

Có đúng hai cuốn sách — cuốn lịch tàu tháng Mười hai năm ngoái, và một tập lẻ cuốn Bình chú thư tín gửi tín đồ Thessalonians của Plumridge. Vẫn còn... nhưng tôi không thể ngậm ngùi lâu hơn nữa trước bức tranh đầy đau xót này. Quả thực, đúng như lời Jane đã nói, mọi thứ rất khác.

“Chúng ta mở hội nghị đi,” Anthea lặp lại.

“Bàn về cái gì chứ?” Cyril ngáp dài nói.

“Chẳng có gì để mà bàn cả,” Robert vừa nói vừa đá vào chân bàn với vẻ mặt thảm hại.

“Em chẳng muốn chơi gì hết,” Jane nói, giọng đầy vẻ cáu kỉnh.

Anthea cố gắng hết sức để không nổi giận. Cô đã thành công.

“Này nhé,” cô nói, “đừng nghĩ là chị muốn ra điều giáo huấn hay làm con quái vật phiền phức gì cả, nhưng chị muốn cái mà Cha gọi là xác định rõ tình hình. Các em có đồng ý không?”

“Cứ nói đi,” Cyril đáp với vẻ chẳng mấy hào hứng.

“Vậy thì thế này. Tất cả chúng ta đều biết lý do mình phải ở lại đây là vì vú Nurse không thể rời nhà vì cụ ông học thức tội nghiệp ở tầng trên. Và cũng chẳng có ai khác mà Cha có thể tin tưởng để giao phó việc chăm sóc chúng ta — các em cũng biết việc đưa Mẹ sang Madeira chữa bệnh đã ngốn rất nhiều tiền rồi đấy.”

Jane sụt sịt đầy thảm hại.

“Ừ, chị biết chứ,” Anthea vội vàng nói, “nhưng đừng nghĩ đến chuyện mọi thứ tồi tệ ra sao nữa. Ý chị là chúng ta không thể đi đến những nơi tốn kém, nhưng chúng ta phải làm gì đó chứ. Chị biết có vô số thứ ở Luân Đôn mà các em có thể ngắm nhìn hoàn toàn miễn phí, và chị nghĩ chúng ta nên đi xem chúng. Giờ thì tất cả chúng ta đều đã lớn cả rồi, lại không vướng The Lamb —”

Jane sụt sịt còn mạnh hơn trước.

“Ý chị là sẽ không ai có thể nói ‘Không’ vì vướng em ấy cả, cục cưng của chúng ta. Và chị nghĩ chúng ta phải thuyết phục vú Nurse thấy rằng chúng ta đã lớn thế nào, để vú cho phép chúng ta tự ra ngoài chơi, bằng không chúng ta sẽ chẳng bao giờ có được chút khoảng thời gian vui vẻ nào đâu. Chị đề xuất chúng ta đi xem mọi thứ có thể, và hãy bắt đầu bằng việc xin vú Nurse cho ít bánh mì để chúng ta đến Công viên St James. Ở đó có vịt, chị biết chắc chắn thế, chúng ta có thể cho chúng ăn. Chỉ có điều chúng ta phải làm sao để vú Nurse cho phép tự đi một mình cơ.”

“Hoan hô sự tự do!” Robert nói, “nhưng vú sẽ không cho đâu.”

“Vú sẽ cho đấy,” Jane bất ngờ lên tiếng. “Em đã nghĩ về chuyện đó sáng nay rồi, và em đã hỏi Cha, bố nói được; hơn nữa bố còn bảo với vú Nurse rằng chúng ta được phép đi, chỉ có điều bố dặn chúng ta phải luôn nói rõ mình muốn đi đâu, và nếu đó là nơi hợp lý thì vú sẽ đồng ý.”

“Ba hò reo cho cô nàng Jane chu đáo nào,” Cyril kêu lên, giờ đây cuối cùng đã bừng tỉnh khỏi sự chán nản ngáp ngắn ngáp dài. “Nào, chúng ta đi ngay thôi.”

Thế là chúng lên đường, vú Nurse chỉ dặn dò cẩn thận hãy chú ý khi qua đường, và nhớ nhờ cảnh sát giúp đỡ trong những trường hợp khó khăn hơn. Nhưng chúng vốn đã quen với việc qua đường, vì chúng từng sống ở Camden Town và rành rẽ con đường Kentish Town Road, nơi xe điện lao đi ùn ùt như phát cuồng suốt ngày đêm, trông cứ như thể nếu được phép, chúng sẵn sàng chườm qua người bạn bất cứ lúc nào.

Chúng đã hứa sẽ về nhà trước khi trời tối, nhưng nay đang là tháng Bảy, thế nên trời tối sẽ rất muộn, và đã qua lâu giờ đi ngủ.

Chúng bắt đầu đi bộ đến Công viên St James, túi đứa nào cũng nhét đầy những mẩu bánh mì và rìa bánh mì nướng để cho vịt ăn. Chúng khởi hành, tôi xin nhắc lại là thế, nhưng chẳng bao giờ tới nơi nổi.

Từ phố Fitzroy đến Công viên St James có rất nhiều đường phố, và nếu đi đúng hướng, bạn sẽ đi ngang qua vô số cửa hàng mà chắc chắn bạn không thể kìm lòng được việc dừng chân ngắm nhìn. Lũ trẻ đã dừng lại ngắm nghía vài cửa hàng bán ren vàng, hạt cườm, tranh ảnh, trang sức, váy áo, mũ nón, cùng hàu và tôm hùm trưng bày sau cửa kính, và nỗi buồn của chúng dường như chẳng còn khó chịu đựng đến thế so với lúc ngồi trong phòng khách sang trọng ở số 300 phố Fitzroy.

Chẳng mấy chốc, nhờ một bước rẽ tình cờ kỳ diệu của Robert (cậu nhóc đã được bầu làm Đội trưởng bởi vì các cô gái nghĩ điều đó sẽ có ích cho nó — và quả thực cậu ta cũng nghĩ thế — và tất nhiên Cyril không thể bỏ phiếu chống vì trông sẽ giống như một sự ganh tị hẹp hòi), chúng bước vào những con phố nhỏ đan chéo nhau đầy thú vị, nơi tập trung những cửa hàng thú vị nhất — những cửa hàng bán sinh vật sống. Có một tủ kính cửa hàng hoàn toàn chật kín những chiếc lồng, bên trong nhốt đủ loại chim muôn xinh đẹp. Lũ trẻ vô cùng thích thú cho đến khi nhớ lại chuyện từng ước mình có đôi cánh và đã thực sự có chúng — rồi chúng cảm nhận được bất kỳ sinh vật nào có cánh mà bị giam cầm trong lồng, không được phép bay lượn, hẳn phải cảm thấy khốn khổ đến tột cùng.

“Làm một chú chim trong lồng chắc là tồi tệ phát phát điên lên được,” Cyril nói. “Đi nào!”

Chúng tiếp tục bước đi, và Cyril cố gắng nghĩ ra một kế hoạch kiếm cọc tài sản lớn bằng nghề đãi vàng ở Klondyke, rồi mua lại tất cả những chú chim bị nhốt trong lồng trên khắp thế giới để phóng thích chúng. Sau đó, chúng đến một cửa hàng bán mèo, nhưng những chú mèo lại bị nhốt trong lồng, và lũ trẻ không kìm được ước gì có ai đó mua hết lũ mèo này và đặt chúng lên những tấm thảm trước lò sưởi, vốn là chốn dung thân đích thực của loài mèo. Rồi tới cửa hàng chó, và nơi đây cũng chẳng có gì vui vẻ để ngắm nhìn, bởi vì tất cả những chú chó, lớn lẫn nhỏ, đều nhìn bốn đứa trẻ bằng đôi mắt buồn bã đầy vẻ khẩn khoản, cái đuôi vẫy rối rít như đang muốn nói: “Hãy mua tôi đi! mua tôi đi! mua tôi đi! và để tôi được đi dạo cùng các bạn; ôi, xin hãy mua tôi, và mua cả những người anh em tội nghiệp của tôi nữa chứ! Mua đi! mua đi! mua đi!” Chúng suốt như nói lên thành lời câu “Mua đi! mua đi! mua đi!” một cách rõ mồn một trong tiếng rên rỉ; ngoại trừ một chú chó sục lớn giống Ai-len, nó gầm gừ khi Jane vỗ về nó.

“Gừ gừ,” nó có vẻ như đang nói thế, khi liếc nhìn chúng từ khóe mắt — “Các người sẽ không mua tôi đâu. Chẳng ai mua cả — bao giờ hết — tôi sẽ chết trong cảnh bị xích thế này thôi — mà tôi cũng chẳng thèm quan tâm chuyện đó xảy ra sớm hay muộn nữa!”

Tôi không chắc là lũ trẻ có hiểu hết tất cả những điều này không, chỉ là có lần chúng từng ở trong một lâu đài bị vây hãm, nên chúng thừa hiểu việc bị nham giữ lại trong khi mình muốn trốn ra ngoài nó căm hận đến nhường nào.

Tất nhiên là chúng không thể mua nổi chú chó nào rồi. Chúng quả thực có hỏi giá của chú chó nhỏ xíu xiu, và nó có giá sáu mươi lăm bảng Anh — nhưng đó là vì nó là một chú chó cảnh đồ chơi Nhật Bản giống như bức chân lụa mà Nữ hoàng từng được vẽ chung khi Ngài mới chỉ là Công tước xứ Wales. Nhưng lũ trẻ nghĩ rằng, nếu chú chó nhỏ nhất mà có giá ngất ngưởng từng ấy tiền, thì chú chó lớn nhất chắc sẽ lên tới hàng ngàn bảng — thế nên chúng lại tiếp tục bước đi.

Và chúng không dừng lại ở bất kỳ cửa hàng mèo, chó hay chim chóc nào nữa, mà lướt qua chúng, để cuối cùng đi đến một cửa hàng trông có vẻ như chỉ bán những sinh vật không quá bận tâm đến việc chúng đang ở đâu — chẳng hạn như cá vàng, chuột bạch, hải quỳ và các loài sinh vật thủy cung khác, thằn lằn và cóC, nhím và rùa, cùng thỏ nhà và chuột lang. Và ở đó chúng đã dừng lại rất lâu, đút những mẩu bánh mì qua song sắt lồng cho lũ chuột lang ăn, và tự hỏi liệu có khả năng nuôi một chú thỏ tai cụp hai màu cát ở tầng hầm ngôi nhà trên phố Fitzroy hay không.

“Tớ đoán vú Nurse sẽ không bận tâm lắm đâu,” Jane nói. “Thỏ đôi khi cực kỳ thuần tính luôn. Tớ đoán nó sẽ nhận ra giọng của vú và lẽo đẽo đi theo vú khắp nơi cho mà xem.”

“Vú sẽ vấp phải nó đến hai mươi lần một ngày cho xem,” Cyril nói; “còn một con rắn thì —”

“Chẳng có con rắn nào cả,” Robert vội vàng chen ngang, “và vả lại, tớ chẳng bao giờ ưa nổi loài rắn — tự hỏi tại sao nữa.”

“Giun cũng tệ chẳng kém,” Anthea nói, “rồi lươn và sên nữa — tớ nghĩ là vì chúng ta không thích những thứ không có chân.”

“Cha bảo loài rắn có đôi chân được giấu kín ở bên trong cơ thể chúng,” Robert nói.

“Ừ — và bố còn bảo chúng ta cũng có những chiếc đuôi được giấu kín bên trong mình nữa — nhưng rốt cuộc thì chẳng có cái nào thành hiện thực cả,” Anthea nói. “Tớ ghét những thứ không có chân.”

“Tệ hơn là khi chúng có quá nhiều chân,” Jane rùng mình nói, “hãy nghĩ đến loài rết xem!”

Chúng đứng đó trên vỉa hè, gây ra đôi chút bất tiện cho những người qua đường, và cứ thế giết thời gian bằng những câu chuyện phiếm. Cyril đang tì cùi chỏ lên nóc một cáiồng vốn trông có vẻ trống không khi chúng kiểm tra lần lượt từng chiếc lồng một, và cậu đang cố khơi gợi lại sự chú ý của một chú nhím vốn đã cuộn tròn thành một cục từ trước đó trong cuộc tham quan, thì một giọng nói nhỏ nhẹ, mềm mại vang lên ngay dưới khuỷu tay cậu, một cách bình tĩnh, rõ ràng và hoàn toàn không thể nhầm lẫn — không phải bằng thứ tiếng kêu rít hay rên rỉ nào cần phải dịch lại — mà bằng một thứ tiếng Anh thông thường rành mạch —

“Mua tôi đi — xin hãy mua tôi đi!”

Cyril giật nảy mình như thể vừa bị véo đau điếng, và nhảy lùi ra xa chiếc lồng cả thước.

“Quay lại đi — ôi, quay lại đây!” giọng nói ấy vang lên, lớn hơn một chút nhưng vẫn rất mềm mại; “hãy cúi xuống và vờ như đang buộc dây giày đi — tớ thấy nó lại bị tuột ra kìa, như mọi khi.”

Cyril máy móc làm theo. Cậu quỳ một chân xuống mặt vỉa hè khô ráo, nóng bức và đầy bụi bặm, nheo mắt nhìn vào bóng tối bên trong chiếcồng và bối rối nhận ra mình đang đối mặt với — Psammead!

Trông nó gầy hơn rất nhiều so với lần cuối cùng cậu gặp nó. Nó bám đầy bụi bẩn, bộ lông thì xù xì và tơi tả. Nó cuộn tròn thành một cục thảm hại, và đôi mắt ốc sên dài của nó bị thụt vào thật sâu đến mức hầu như chẳng còn nhìn thấy gì nữa.

“Lắng nghe này,” Psammead cất giọng nghe có vẻ như sắp òa khóc đến nơi, “tớ không nghĩ gã chủ cửa hàng này sẽ đòi giá quá cao đối với tớ đâu. Tớ đã cắn hắn không chỉ một lần, và tớ đã cố làm cho mình trông tầm thường nhất có thể. Hắn chưa từng được chiêm ngưỡng vẻ đẹp của đôi mắt tuyệt trần nhà tớ đâu. Hãy nói với những đứa khác là tớ đang ở đây — nhưng bảo chúng hãy nhìn vào mấy con vật thấp kém, bình thường kia trong lúc tớ đang nói chuyện với cậu. Gã bên trong đó không được phép nghĩ rằng các cậu quá quan tâm đến tớ, bằng không hắn sẽ thét giá tớ vượt xa khả năng tài chính của các cậu đấy. Tớ nhớ vào những ngày tháng bảy tuyệt vời năm ngoái, các cậu chẳng bao giờ có nhiều tiền cả. Ôi — tớ chưa từng nghĩ có ngày mình lại mừng rỡ đến thế khi gặp lại các cậu — chưa bao giờ.” Nó sụt sịt, rồi gióng thốc đôi mắt ốc sên dài ra ngoài cốt để rỏ một giọt nước mắt rơi xa hẳn bộ lông của mình. “Hãy bảo với mấy đứa khác là tớ ở đây, rồi tớ sẽ chỉ cho cậu chính xác phải làm gì để mua được tớ.”

Cyril thắt dây giày thành một nút thật chặt, đứng thẳng dậy và cất giọng kiên quyết nói với những đứa còn lại —

“Này các cậu,” cậu nói, “tớ không đùa đâu — và tớ xin lấy danh dự của các cậu ra để đảm bảo,” một lời thỉnh cầu mà trong gia đình này chưa bao giờ bị phớt lờ. “Đừng nhìn vào cáiồng đó — hãy nhìn con chuột bạch kìa. Giờ thì các cậu tuyệt đối không được nhìn vào cáiồng đó dù tớ có nói gì đi nữa.”

Cậu đứng chắn trước mặt chiếc lồng để tránh việc mấy đứa kia nhìn nhầm.

“Giờ thì chuẩn bị tinh thần đón nhận một bất ngờ lớn đi. Trong chiếc lồng đó có một người bạn cũ của chúng ta — đừng nhìn nhé! — Đúng vậy; đó chính là Psammead, cậu bạn Psammead tuyệt vời ngày xưa! Nó muốn chúng ta mua nó về. Nó dặn là các cậu không được nhìn nó. Hãy nhìn con chuột bạch và đếm lại số tiền trong túi đi! Lấy danh dự ra mà hứa là không được nhìn đấy nhé!”

Những đứa khác hưởng ứng vô cùng nhiệt liệt. Chúng nhìn chằm chằm vào con chuột bạch đến mức khiến nó ngượng ngùng không dám đối mặt nữa, thế là nó đành lủi thủi trèo lên đứng bằng hai chân sau ở một góc khuất, lấy hai chân trước che mắt lại rồi vờ như đang rửa mặt.

Cyril cúi xuống lần nữa, bận rộn với chiếc dây giày bên kia và lắng nghe những chỉ dẫn tiếp theo của Psammead.

“Hãy đi vào trong,” Psammead nói, “và hỏi giá của rất nhiều thứ khác. Sau đó hãy nói: ‘Ông muốn bán con khỉ bị cụt đuôi kia giá bao nhiêu — cái con vật ghẻ lở trong chiếcồng thứ ba tính từ đầu kia lại?’ Ôi — đừng bận tâm đến cảm xúc của tớ — cứ gọi tớ là con khỉ ghẻ lở đi — tớ đã cố hết sức để trông giống nó rồi mà! Tớ không nghĩ hắn sẽ thét giá cao với tớ đâu — tớ đã cắn hắn tận mười một lần kể từ khi bị bắt đến đây từ hôm kia. Nếu hắn đưa ra mức giá cao hơn số tiền các cậu có, hãy nói rằng các cậu ước gì mình có đủ số tiền đó.”

“Nhưng cậu không thể ban điều ước cho chúng tớ được đâu. Tớ đã hứa là sẽ không bao giờ xin thêm bất kỳ điều ước nào từ cậu nữa cơ mà,” Cyril bối rối nói.

“Đừng có ngốc nghếch thế chứ,” Nàng tiên cát đáp bằng giọng run rẩy nhưng đầy vẻ trìu mến, “mà hãy tìm xem các cậu có tổng cộng bao nhiêu tiền trong túi, rồi làm chính xác theo những gì tớ bảo.”

Cyril vừa giơ ngón tay cứng đờ chỉ vào con chuột bạch để vờ như sự quyến rũ của nó đang thu hút sự chú ý của mình, vừa giải thích mọi chuyện cho những đứa khác nghe, trong khi Psammead cuộn mình lại, thu mình vào một chỗ, cố gắng hết sức để làm cho bản thân trông thật nhàm chán và kém thu hút.

Sau đó, bốn đứa trẻ nối đuôi nhau bước vào trong cửa hàng.

“Con chuột bạch này giá bao nhiêu hả ông?” Cyril hỏi.

“Tám xu,” câu trả lời vang lên.

“Còn lũ chuột lang?”

“Từ mười tám xu đến năm si-ling, tùy thuộc vào giống.”

“Còn mấy con thằn lằn?”

“Chín xu một con.”

“Còn cóC?”

“Bốn xu. Này nghe đây,” gã chủ cửa hàng nhớp nhúa chuyên buôn bán lũ sinh vật bị giam cầm đột ngột nổi giận đùng đùng khiến cả nhóm hốt hoảng lùi sát vào vách tường xếp đầy những chiếcồng bao quanh cửa hàng. “Nghe này. Tao không đời nào chiều theo cái kiểu chúng mày cứ xông vào đây làm náo loạn cả cửa hàng lên, rồi hỏi giá từng con vật trong kho chỉ để đùa cợt đâu, đừng có hòng mơ tưởng thế! Nếu chúng mày thực sự muốn mua thì hãy tỏ ra là người mua hàng tử tế — nhưng tao chưa từng thấy vị khách nào lại muốn mua chuột, thằn lằn, cóC và chuột lang cùng một lúc cả. Cho nên xéo ngay ra ngoài cho tao.”

“Ồ! Chờ chút đã,” Cyril tội nghiệp nói, cảm thấy mình đã thực hiện những chỉ dẫn của Psammead một cách thật ngốc nghếch nhưng đầy thiện chí. “Chỉ trả lời cháu một điều thôi. Ông muốn bán con khỉ ghẻ lở ở chiếcồng thứ ba tính từ đầu kia giá bao nhiêu?”

Gã chủ cửa hàng chỉ nhìn thấy trong câu hỏi này một sự lăng mạ mới.

“Chính mày mới là con khỉ ghẻ lở non choẹt ấy,” hắn gầm lên; “cút xéo đi cùng cái kiểu hỗn xược của mày. Xéo ngay ra ngoài!”

“Ôi! Đừng có dữ dằn thế chứ,” Jane nói, hoàn toàn mất bình tĩnh, “ông không thấy em ấy thực sự muốn biết điều đó thật sao!”

“Hừ! Thế hả,” gã thương gia cười khẩy. Rồi hắn nghi ngờ gãi tai, bởi vì hắn là một kẻ buôn bán sành sỏi và thừa sức nhận ra âm thanh của sự thật khi nghe thấy nó. Bàn tay hắn đang được băng bó, và ba phút trước hắn hẳn đã rất vui mừng nếu bán được “con khỉ ghẻ lở” đó với giá mười xu. Giờ thì —

“Hừ! Nó muốn biết thật đấy phỏng,” hắn nói, “vậy thì hai bảng rưỡi là giá của tao. Con khỉ đó chẳng có con nào bì kịp, cũng chẳng có đối thủ nào sánh bằng, tính từ đây cho tới xích đạo, nơi nó sinh ra đấy. Và đó cũng là con duy nhất từng được nhìn thấy ở Luân Đôn này. Lẽ ra nó phải được đưa vào Sở thú ấy chứ. Hai bảng rưỡi, trả tiền mặt ngay lập tức, bằng không thì xéo ngay ra ngoài!”

Lũ trẻ nhìn nhau — hai mươi ba si-ling năm xu là tất cả số tiền chúng có trên đời, và số tiền ấy thực ra chỉ còn ba si-ling năm xu nếu không có tờ một bảng mà Cha đã cho chúng “để chia nhau” trước lúc chia tay.

“Chúng cháu chỉ có hai mươi ba si-ling năm xu thôi,” Cyril nói, vừa khua lủng lẳng số tiền trong túi.

“Hai mươi ba đồng xu lẻ cùng với cái thói hỗn láo của ai đó thì có,” gã buôn bán nói, bởi vì hắn không tin là Cyril có ngần ấy tiền.

Một khoảng lặng thảm hại bao trùm. Rồi Anthea chợt nhớ ra, và cô nói —

“Ồ! Em ước gì mình có hai bảng rưỡi.”

“Tôi cũng ước thế đấy, thưa cô, chắc chắn rồi,” gã đàn ông nói với vẻ lịch sự đầy cay độc; “tôi dám cá là cô ước thế đấy!”

Bàn tay Anthea đang đặt trên quầy hàng, có cái gì đó dường như trượt xuống dưới lòng bàn tay cô. Cô nhấc tay lên. Nằm ở đó là năm đồng nửa đồng bảng sáng loáng.

“Ơ, hóa ra mình có đủ tiền thật này,” cô nói; “tiền đây rồi, giờ thì bán cho chúng tôi con Sammy... à ý cháu là con khỉ ấy đi.”

Gã chủ cửa hàng nhìn chằm chằm vào số tiền, nhưng hắn nhanh chóng vội vã nhét ngay vào túi.

“Tôi chỉ mong là các người kiếm được số tiền này một cách lương thiện đấy,” hắn nói, nhún vai một cái. Hắn lại gãi tai.

“Thôi được!” hắn nói, “chắc là tao phải bán nó cho chúng mày thôi, dù giá trị của nó phải gấp ba lần số tiền này —”

Hắn chậm chạp dẫn đường đi ra chỗ chiếcồng — rón rén mở cửa lồng, rồi chớp lấy thời cơ vồ lấy Psammead một cách hung hãn, và Psammead đáp trả bằng một cú cắn sâu kéo dài đến tận phút chót.

“Đây, cầm lấy con quái vật này đi,” gã chủ cửa hàng nói, bóp chặt Psammead đến mức suýt làm nó nghẹt thở. “Nó cắn tao ngấm vào tận tủy xương rồi đây này.”

Mắt gã trợn trừng khi Anthea dang rộng vòng tay ra. “Đừng có trách tao nếu nó cào rách cả thịt mặt các người ra đấy nhé,” hắn nói, và Psammead tung mình nhảy phốc ra từ đôi bàn tay bẩn thỉu, chai sần của hắn. Anthea liền đỡ lấy nó bằng đôi tay của mình, tuy không được sạch sẽ cho lắm, nhưng bù lại rất mềm mại và hồng hào, cô ôm lấy nó một cách ân cần và áp sát vào ngực.

“Nhưng cậu không thể cứ thế mang nó về nhà được,” Cyril nói, “chúng ta sẽ bị một đám đông bám theo cho xem,” và quả thực lúc ấy đã có hai cậu bé giao báo và một viên cảnh sát tụ tập lại từ lúc nào.

“Tôi chẳng có gì cho các người ngoài một chiếc túi giấy giống như loại chúng tôi vẫn dùng để đựng rùa đâu,” gã đàn ông miễn cưỡng nói.

Thế là cả nhóm lại đi vào trong cửa hàng, và mắt gã chủ cửa hàng suýt rớt cả ra ngoài khi trao cho Anthea chiếc túi giấy to nhất mà hắn tìm thấy, rồi chứng kiến cô mở rộng miệng túi để Psammead cẩn thận bò lọt thỏm vào bên trong.

“Được đấy!” hắn lẩm bẩm, “nếu chuyện này mà không lạ hơn cả chọi gà thì thôi! Nhưng chắc là các người từng gặp con quái vật này trước đây rồi thì phải.”

“Vâng,” Cyril niềm nở đáp, “nó là một người bạn cũ của chúng cháu.”

“Biết thế từ trước,” gã kia đáp lại, “thì tao đã chẳng thèm bán nó dưới hai lần số tiền đó đâu. Dù sao đi nữa,” hắn nói thêm khi lũ trẻ khuất dạng, “tao cũng chẳng lỗ là bao, tính ra tao chỉ bỏ ra vỏn vẹn năm si-ling để mua con vật này. Nhưng mà ngặt nỗi phải tính thêm cả tiền bị nó cắn nữa chứ!”

Lũ trẻ trong lòng đầy những xúc động và hồi hộp lo âu, mang Psammead đang run rẩy bên trong chiếc túi giấy về nhà.

Khi về đến nhà, Anthea âu yếm ôm lấy nó, vuốt ve nó, và suýt nữa đã òa khóc vì nó nếu cô không kịp nhớ ra nó căm ghét việc bị làm cho ướt át đến nhường nào.

Khi đã hồi sức để có thể cất lời, nó nói —

“Hãy kiếm cát cho tớ; cát trắng loại dùng cho cửa hàng sơn và chất nhuộm ấy. Và kiếm cho thật nhiều vào.”

Chúng đi lấy cát, rồi cho cả cát lẫn Psammead vào chiếc bồn tắm tròn, và nó tha hồ cọ xát, lăn lộn, giũ mình, cào bới, gãi ngứa và rỉa lông rỉa tóc cho đến khi cảm thấy sạch sẽ và thoải mái dễ chịu. Sau đó nó dùng chân bới vội một cái hố nhỏ trong đống cát rồi chui vào đó ngủ khì.

Lũ trẻ giấu chiếc bồn tắm dưới gầm giường của mấy đứa con gái rồi quây quần ăn tối. Vú già Nurse đã chuẩn bị cho chúng một bữa tối tuyệt vời gồm bánh mì bơ và hành tây chiên. Bà luôn tràn ngập những suy nghĩ ân cần và chu đáo.

Khi Anthea thức dậy vào sáng hôm sau, Psammead đang rúc đầu ngủ khì ngay giữa khoảng trống trên vai cô và Jane.

“Các cậu đã cứu mạng tớ,” nó nói. “Tớ biết chắc chắn g sớm muộn gì gã đàn ông kia cũng sẽ hắt nước lạnh vào người tớ cho mà xem, và khi đó thì tớ chắc chắn toi đời rồi. Sáng hôm qua tớ thấy hắn cọ rửa cái lồng của một con chuột lang đấy. Tớ vẫn còn buồn ngủ kinh khủng, chắc tớ phải quay lại đống cát để làm thêm giấc nữa đây. Hãy đánh thức hai thằng nhóc kia và con sâu ngủ Jane dậy, rồi khi nào ăn sáng xong xuôi chúng ta sẽ nói chuyện.”

“Cậu không muốn ăn chút bữa sáng nào sao?” Anthea hỏi.

“Tớ dám chắc là lát nữa tớ sẽ nhấm nháp chút đỉnh thôi,” nó đáp; “nhưng cát mới là thứ duy nhất tớ quan tâm — nó chính là cơm ăn nước uống, là than củi sưởi ấm, là vợ con đùm đề của tớ đấy.” Nói đoạn, nó trèo tụt xuống dưới lớp chăn ga rồi lỉnh trở lại vào trong chiếc bồn tắm, nơi chúng nghe tiếng nó đang bới cát vùi mình khuất hút.

“Thôi được rồi!” Anthea nói, “dù sao thì kỳ nghỉ của chúng ta từ giờ cũng sẽ chẳng buồn tẻ nữa đâu. Chúng ta đã tìm lại được Psammead rồi.”

“Ừ,” Jane nói, vừa bắt đầu xỏ tất chân. “Chúng ta sẽ không buồn chán đâu — nhưng nó sẽ chỉ giống như việc nuôi một con thú cưng thôi, vì bây giờ nó có ban cho chúng ta điều ước nào được nữa đâu.”

“Ôi, đừng có mà hay phàn nàn thế chứ,” Anthea nói. “Nếu nó chẳng thể làm được việc gì khác thì ít ra nó cũng có thể kể cho chúng ta nghe về loài Megatherium cùng đủ thứ chuyện khác nữa cơ mà.”

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 22 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.