Người thông minh chính là người biết huy động sức mạnh tập thể. Đã gặp đám bạn, Vạn Trường Sinh liền gợi ý mọi người cùng tính toán chuyện này, xem quanh Thục Mỹ có chỗ nào phù hợp. Sức mạnh của quần chúng chắc chắn lớn hơn một mình anh rất nhiều. Anh có thể dùng thời gian tiết kiệm được để làm việc khác, trước hết đến khoa Điêu khắc báo cáo chuyến đi Bình Kinh của mình.

Có vẻ như vì có bạn bè ở hiện trường hiểu rõ đầu đuôi câu chuyện, nên toàn bộ Thục Mỹ không mấy bận tâm đến chuyện bát quái với ngôi sao kia. Thầy trò khoa Điêu khắc cũng chỉ tò mò hỏi thăm vài câu, họ ngưỡng mộ việc tác phẩm của Vạn Trường Sinh đã được đặt tại Nhà hát lớn Quốc gia hơn. Đối với ngành điêu khắc, đây đã là vốn liếng để ra ngoài khoe khoang rồi. Biết bao điêu khắc gia trẻ tuổi thiếu những tác phẩm vang dội như thế, khởi đầu khó khăn đến mức không thể tự lập.

Quách Hòe Sinh lại chỉ quan tâm đến cảm nhận của Vạn Trường Sinh khi đi tham quan các tác phẩm đỉnh cao trong nước tại Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia. Vạn Trường Sinh làm bộ nịnh nọt: "Ồ, tác phẩm làm rung động lòng người nhất chính là bức chiến mã đó của thầy..." Đám sinh viên khoa Điêu khắc xung quanh lập tức cười ồ lên.

Đó là tác phẩm thành danh của Quách Hòe Sinh vào khoảng năm ba mươi tuổi, tưởng niệm một nữ tướng anh dũng thiện chiến thời cổ đại ở Giang Châu. Vì được đặt tại điểm tham quan "cửa sổ" của thành phố, nó từ lâu đã trở thành hình ảnh quan trọng trong công tác tuyên truyền đối ngoại của Giang Châu. Thậm chí còn được người bình thường biết đến nhiều hơn cả vị viện trưởng khoa sơn dầu. Thực ra ngay trong phòng trưng bày mỹ thuật của Thục Mỹ cũng có một bản sao, còn lớn hơn cả cái ở Bình Kinh nữa.

Quách Hòe Sinh chỉ hận không thể vớ lấy tấm bảng điêu khắc đâm tên nghịch đồ này hai nhát: "Diễn! Mày cứ diễn tiếp đi!" Vạn Trường Sinh mới hắc hắc: "Đa số khá lỗi thời rồi, tác phẩm của thầy mới thực sự tỏ ra vượt thời đại." Quách Hòe Sinh không cười: "Đừng nói chuyện chung chung như vậy, hãy tập trung vào tác phẩm để bàn luận chi tiết."

Vạn Trường Sinh thực sự thấy mình nên mang theo cái máy chiếu nhỏ kết nối bluetooth kia, nhưng anh có một ưu thế mà người khác không có, chính là vẽ tay. Anh cứ thế đi thẳng đến bên bảng đen cầm phấn lên bắt đầu vẽ, từ những tác phẩm nước ngoài trong bộ sưu tập của bảo tàng, trong đó phần lớn vẫn là tác phẩm của Á Phi Mỹ, nhắc đến bức tượng nào là tiện tay phác họa ra tạo hình đại khái của bức đó, liên quan đến chi tiết thì lại chạm khắc tỉ mỉ: "Nghệ thuật hiện đại đã lật đổ định nghĩa về nghệ thuật truyền thống kinh điển, thách thức ở mức độ cao nhất quan niệm 'nghệ thuật chính là cái đẹp'. Tác phẩm điêu khắc cũng không ngoại lệ, những thứ xấu xí và kỳ dị cũng được đưa vào phạm trù thẩm mỹ, cá nhân tôi thì không tán đồng lắm..."

Ít nhất thì đám sinh viên từ năm bốn trở lên và các nghiên cứu sinh khoa Điêu khắc đều thu lại vẻ đùa giỡn ban nãy, tập trung lắng nghe. Hứa Rao còn lập tức giơ tay: "Đừng quên, tác phẩm điêu khắc của chúng ta có một giai đoạn đáng kể phải thể hiện đấu tranh giai cấp, đó không phải là định nghĩa của nghệ thuật hiện đại."

Vạn Trường Sinh gật đầu: "Định nghĩa về cái đẹp rất rộng, những gì có thể lay động lòng người đều là cái đẹp. Những cảm xúc tiêu cực như chấn động, phẫn nộ, đau lòng, căm phẫn cũng có thể được tạo ra nhờ sức hút của tác phẩm, chứ không nên là cảm giác buồn nôn, chán ghét hay thảm thương không nỡ nhìn. Lấy một ví dụ tiêu chuẩn, tác phẩm nổi tiếng 'Guernica' của Picasso là do thảm án đánh bom Guernica. Nếu dùng thủ pháp tả thực, liệu có phải là kích thích giác quan bằng máu thịt văng tung tóe, óc phơi đầy đất không? Ông ấy đã chọn thủ pháp nghệ thuật hiện đại, thủ pháp biểu tượng kết cấu mặt phẳng, tông màu đen trắng xám khiến người ta cảm thấy gần với cái chết hơn cả máu tươi. Tiếng thét, sự tuyệt vọng và đau đớn đó, đây mới là vẻ đẹp của sự đau đớn trong cảm xúc. Cùng một sự việc, cách biểu hiện nghệ thuật của chúng ta rất đa dạng, làm sao để cộng hưởng với khán giả nhiều hơn, chứ không phải kích thích giác quan, mới là bản chất của nghệ thuật..."

Những hình vẽ phác ra vài đường nét của 'Guernica' trên bảng đen cho thấy Vạn Trường Sinh, người luôn nỗ lực theo hướng tả thực, thực ra cũng đang cố gắng để bản thân hiểu về phong cách hiện đại trừu tượng. Dù điều này hơi khó với anh, thậm chí không nhẹ nhàng bằng ba đệ tử của mình. Nhưng tất cả đều là tư duy. Anh còn có thể quay lại kết hợp với quan điểm của bản thân tại bảo tàng mỹ thuật: "Những thứ bày ở đó chắc chắn đều là tinh hoa của các bậc thầy, tôi cũng chỉ là ý kiến cá nhân thôi. Theo sự thay đổi của thời đại, chúng ta cũng phải theo kịp thời đại, bốn chữ này nói thì dễ, nhưng lúc nào cũng phải tự yêu cầu bản thân. Ví dụ như vài trăm năm trước thời Phục Hưng, điêu khắc là phương thức tạo hình mà giáo đình La Mã, các vị đại công quý tộc quan tâm nhất, vì đó là hình tượng mà tất cả dân chúng sùng bái, tín ngưỡng, noi theo. Điều này cũng giống như một trăm năm trước, phương thức giải trí lớn nhất ở nông thôn là xem hát, năm mươi năm trước là xem phim, mười năm trước là xem tivi, bây giờ thì đều xem điện thoại. Điêu khắc hiện nay tất nhiên vẫn còn ý nghĩa tồn tại, nhưng có liên quan gì đến người dân bình thường không? Những thứ mà người dân không quan tâm thì còn giá trị tồn tại gì nữa, chẳng lẽ tương lai chúng ta chỉ có thể làm khủng long, yêu quái, người máy cho phim ảnh thôi sao?"

Có hai giáo viên điêu khắc lộ vẻ không đồng tình, kiếm tiền không tốt sao, nghiền ngẫm mấy thứ nhảm nhí này có ích gì? Đúng là rửng mỡ. Lão Quách lại khoanh tay dựa vào tường, mỉm cười. Còn đám sinh viên trẻ thì người xì xào bàn tán, người gật đầu, lại có người không nhịn được giơ tay: "Không thể nói không còn là không còn ngay được đúng không? Mấy chục, mấy trăm, mấy nghìn năm đều đã qua như thế mà."

Hứa Rao còn có thể giúp trả lời thay: "Những người rửa ảnh ngoài phố, chẳng phải chỉ sau một đêm là thất nghiệp hết sao? Ai mà tin được chỉ trong hai ba năm ngắn ngủi, máy ảnh kỹ thuật số và chụp ảnh bằng điện thoại đã đánh sập hoàn toàn thị trường phim chụp. Đây là một lối tư duy, ép buộc chúng ta phải suy nghĩ sâu sắc hơn về việc mình đang làm, có thể phát triển như thế nào."

Vạn Trường Sinh giơ ngón cái với sư huynh: "Thực ra lần này ở Bình Kinh, trong một tình huống rất tình cờ, tôi có xảy ra chút tranh chấp với người ta, tôi đã theo dõi dư luận trên mạng, rất nhiều người chửi ngôi sao giải trí kia chẳng qua cũng chỉ là phường xướng ca, có tư cách gì mà so sánh với giới nghệ thuật chúng ta. Nhưng thử nghĩ xem, người làm nghệ thuật chúng ta có đóng góp gì cho xã hội này? Chúng ta không sản xuất được một miếng thịt heo, cũng chẳng làm ra được một hạt thóc, cầm đao không thể đánh giặc, xuống ruộng không thể làm công, làm nghệ thuật thì giá trị đối với toàn xã hội là gì? Người ta là ngôi sao giải trí ít nhất còn giải trí cho mọi người, giúp mọi người thư giãn sau những căng thẳng mệt mỏi, còn chúng ta thì chỉ biết làm bộ thâm trầm gây thêm bực dọc cho người dân? Hay là chuyên trách ca công tụng đức?"

Quách Hòe Sinh ho nhẹ một tiếng đúng lúc: "Hướng tư duy thì đúng, không được chỉ biết lo 'vô bệnh rên rỉ' hay tự cao tự đại. Sáng tạo nghệ thuật suy cho cùng là phải gần gũi với thực tế. Các em đều là sinh viên khóa trên, thậm chí là nghiên cứu sinh, nếu chỉ coi học tập là thi cử lấy bằng, chứ không thực sự suy nghĩ về tương lai của chính mình, rồi sẽ có ngày các em trách tôi không dạy cho các em đủ những thứ cần thiết. Tiếp tục đi, chủ yếu tập trung vào chuyên môn..."

Vậy là Vạn Trường Sinh chỉ bàn về chuyên môn, những tác phẩm điêu khắc châu Phi khá nguyên sơ, những tác phẩm điêu khắc châu Âu giàu tính tư duy hơn, còn cả những tác phẩm điêu khắc trong nước mang nhiều màu sắc chính trị, đều lần lượt hiện ra dưới ngòi bút của anh. Hứa Rao thậm chí còn sắp xếp một bạn học phụ trách chụp ảnh, rồi bản thân ở bên cạnh lau bảng giúp.

Buổi trưa, Quách Hòe Sinh xách cổ đệ tử cùng đi ăn ở căng tin: "Khả năng tổng kết, tư duy và biểu đạt của cậu hiện tại khá lắm, tiếp theo chờ xem tác phẩm mới của cậu đây."

Vạn Trường Sinh nói mình đang ấp ủ: "Phải cảm động, phải có cảm xúc mới làm ra được. Nhưng tôi thấy mô hình giảng dạy này có thể phổ biến, lần này đến bảo tàng có dẫn theo mấy người, định để họ tự soạn một tiết học rồi giảng cho mọi người nghe. Trước hết, cách này ép họ phải đào sâu hơn sự hiểu biết về phần này, chắc chắn hiệu quả tốt hơn là học tập một cách nhạt nhòa, rồi cách giảng bài này lại có thể kích hoạt cảm nhận khác biệt của những người khác."

Quách Hòe Sinh không vui: "Cậu đều đã ra ngoài rồi! Sao không dẫn theo hai đứa khoa Điêu khắc?"

Vạn Trường Sinh nói Mã Chấn Vũ học năm hai chẳng phải đã đi Ý rồi sao: "Tiếp theo tôi muốn sắp xếp cơ hội để học sinh trong nước đi Bình Kinh học tập, mỗi tháng đều có thể sắp xếp vài người đến đó cảm nhận thử. Cái này không giống với việc chúng ta cứ lặp đi lặp lại cuộc sống và học tập trong cùng một khuôn viên trường mỗi ngày."

Quách Hòe Sinh mỉa mai học sinh của mình: "Cậu kiếm tiền cũng nhiều quá đấy! Tôi thấy cái 'Sáng tạo sản xuất' gì đó của các cậu bán được không ít trong trường đâu."

Vạn Trường Sinh bắt đầu giải thích về quy mô tổng thể: "Chủ yếu là mọi người cùng làm, cái cần chính là quá trình cùng tham gia biến thành hiện thực này, mới có động lực để tăng cường học tập, học đi đôi với hành..."

Hai thầy trò đi bộ, liên tục có sinh viên các chuyên ngành khác đi ngang qua, nam sinh bạo dạn sẽ hỏi sao Vạn Trường Sinh không mặc vest, nữ sinh thì gọi thẳng là nam thần.

Nụ cười của Quách Hòe Sinh thực ra chưa bao giờ tắt: "Tôi kỳ vọng cậu có thể tạo ra sự thúc đẩy thay đổi cho khoa Điêu khắc, biết không, một mặt tôi lo cậu tiêu tốn quá nhiều sức lực vào những việc bên lề này, một mặt lại hy vọng cậu không chỉ là một nhà điêu khắc giỏi, mà còn nên nhìn rõ sự thay đổi của thời đại, để thúc đẩy sự thay đổi tổng thể này, mâu thuẫn thật đấy."

Cảm nhận của Vạn Trường Sinh là: "Đồng đội, tận dụng khả năng của những người bạn xung quanh mình nhiều nhất có thể..."

Quả nhiên, chưa đến căng tin, Mã Chấn Vũ cuối cùng cũng nhận được tin nhắn đuổi theo để hội họp, nhưng không ngờ có cả trưởng khoa ở đó, vẻ mặt muốn nói lại thôi, như kiểu nhịn đại tiện vậy.

Quách Hòe Sinh cuối cùng cũng có thể cảm thán về ưu thế của Vạn Trường Sinh khi không câu nệ quan hệ thầy trò lãnh đạo: "Có gì thì nói, ấp úng làm gì!"

Vạn Trường Sinh thay trưởng khoa nói: "Lần này đi Ý chụp được không ít ảnh, vài ngày nữa trước hết lên một tiết ở Đại Mỹ Xã cho mọi người, kể lại những cảm nhận của cậu, sau đó tìm cơ hội lên một tiết cho sinh viên năm hai, năm nhất khoa Điêu khắc, chuyên lấy các loại hình điêu khắc ra giảng giải nhé?"

Mã Chấn Vũ có cảm giác kinh hoàng như tự chui đầu vào rọ!

Quách Hòe Sinh rất vui: "Được! Cứ thế mà quyết định, tuần... thứ hai."

Mã Chấn Vũ chỉ còn biết gãi đầu gãi tai đi theo bên cạnh, đoán chừng rất hối hận vì thời điểm này không đúng, nhưng lại không nỡ bỏ đi.

Ngồi trong căng tin, Vạn Trường Sinh rõ ràng không vì có trưởng khoa bên cạnh mà không trêu chọc sinh viên, thường xuyên có nam nữ sinh viên bưng khay cơm tới cổ vũ anh: "Em mua đồ của Mỹ Mỹ Đát (Měi měi dā) rồi! Ủng hộ anh, nam thần mỹ thuật của chúng ta tuyệt đối không thua kém cái gã liệt cơ mặt đó đâu, đi mở Weibo, mở livestream đi!"

"Vạn Trường Sinh, anh thực sự nên giải thích rõ cho những người đó thế nào là nghệ thuật cơ thể, giờ quản lý quá quái đản rồi..."

"Suỵt, đó... là trưởng khoa khoa Điêu khắc đấy..."

"Sáng nay nhìn thấy Chung Chung đang học tiết người mẫu, chúng em đều cổ vũ cho bạn ấy, trên mạng chửi khó nghe quá!"

Vạn Trường Sinh đều gật đầu lia lịa, còn có nữ sinh đến tìm anh chụp ảnh chung nữa!

Quách Hòe Sinh nhìn mối quan hệ giữa sinh viên thời đại mới này một cách khá mới mẻ, quay đầu thấy ánh mắt lén lút của Mã Chấn Vũ, giận không chỗ phát tiết, bốp một cái: "Nhìn người cho đàng hoàng! Phải đường đường chính chính, không biết học tập những ưu điểm này của cậu ta sao?!"

Mã Chấn Vũ vội vàng cười hắc hắc nịnh nọt: "Nhìn thấy thầy là em lại căng thẳng!"

Cái giọng điệu này đúng là giống hệt lúc Vạn Trường Sinh diễn, Quách Hòe Sinh cười đứng dậy đe dọa: "Tiết chuyên môn chiều thứ hai tuần sau, cậu lên lớp cho sinh viên năm nhất năm hai về bài học quan sát nghệ thuật, chuẩn bị cho tử tế vào."

Nhìn vị trưởng khoa đi xa, Mã Chấn Vũ muốn kéo Vạn Trường Sinh khóc: "Em thà đi Bình Kinh cùng anh còn hơn!"

Hóa ra khi cậu ta đang dạo nhà thờ ở Milan, thế mà lại gặp gỡ một cô gái tóc vàng, người ta sau đó còn đi theo nhóm nhỏ tham quan mấy ngày, lúc chia tay thực sự khó chịu đến cực điểm: "Sớm biết thế thì đi Bình Kinh theo anh rồi, không gặp Rebecca thì đã không phiền lòng đến mức này..."