Không gian trong nhà hai tầng rất đẹp, kết cấu khung thép, cầu thang khung thép, không gian hình chữ nhật lớn hơn một chút so với ký túc xá sinh viên thông thường, nhưng lại có chiều cao hai tầng, như vậy có thể bố trí hai khu vực ở trên và dưới, chứa được tám đến mười người.

Những mảng tường màu xám hoặc bất cứ màu nào khác, chi phí cũng tương đương với quét sơn trắng, nhưng lại mang đến những tông màu có chiều sâu hơn, phối hợp cùng kết cấu khung thép màu trắng gạo, những chiếc đèn treo mang đầy tính thiết kế.

Cùng một kết cấu đó, trong các phòng ký túc xá khác nhau cùng tòa nhà, lại sử dụng cách phối tông màu khác nhau.

Cho dù là sử dụng đèn rọi ray, đèn âm trần trang trí, hay là những mảng tường gạch.

Tất cả đều có thể thể hiện ra một khí chất hoàn toàn khác biệt.

Nếu đặt một chiếc ghế lười màu đỏ tươi vào trong phong cách công nghiệp lạnh lẽo với tường trắng, cột xi măng và khung thép đen bình thường, đều có thể tạo nên cảm giác tuyệt vời như điểm xuyết rồng vẽ thêm mắt.

Có thể nói, dọn vào ở những ký túc xá như vậy, ngay từ lúc bắt đầu, đã là một kiểu giáo dục thẩm mỹ dành cho các thí sinh năng khiếu nghệ thuật.

So sánh lại mà xem, ký túc xá sinh viên của Thục Mỹ thì có gì khác biệt với những ký túc xá "ngàn phòng như một" ở các trường đại học thông thường?

Viện trưởng bật cười: "Các cậu thật sự dám nghĩ dám làm nhỉ?"

Vạn Trường Sinh ừ một tiếng: "Chúng em không có hạn chế, các đội thiết kế cứ thoải mái bay bổng, nhà thiết kế chính kiểm soát và phê duyệt, em là người chốt hạ cuối cùng là có thể thực hiện. Từng có lúc mấy gã này quên thiết kế thiết bị phòng cháy, khiến chúng em suýt chút nữa bị đóng cửa, em nghĩ lần này sẽ không phạm phải sai lầm đó nữa, mọi vấn đề an toàn đều phải đặt lên hàng đầu. Còn về những thứ khác thì không có hạn chế, chúng em muốn mang đến cho các thí sinh nghệ thuật một bầu không khí thể hiện rõ nhất môi trường sinh viên mỹ thuật."

Viện trưởng châm thêm một điếu thuốc: "Những thí sinh nghệ thuật này sau này thi đỗ vào Mỹ Viện, liệu có cảm thấy thất vọng không, khi thánh đường nghệ thuật thực sự lại không giống như những gì họ tưởng tượng?"

Vạn Trường Sinh nhìn vị đại lão, cân nhắc một chút rồi mới mở lời: "Nói một cách dễ nghe thì, như vậy có thể thúc đẩy mỹ thuật viện phát triển theo hướng tốt hơn, bởi vì sau khi đã no cơm ấm áo, những sinh viên bước vào mỹ thuật viện không còn là những đứa trẻ nghèo khó không biết gì nữa, họ đều có tư tưởng riêng, có trí tưởng tượng phong phú của mình, không còn là kiểu răm rắp nghe theo sự dạy bảo của nhà trường như trước nữa. Từ sinh viên đến giảng viên đều phải thích nghi với sự thay đổi của thời đại mới này."

Viện trưởng nhìn xuyên qua làn khói lượn lờ, chăm chú nhìn học trò của mình: "Học viện phải thỏa hiệp với sinh viên sao?"

Vạn Trường Sinh cười: "Em chỉ nói thế thôi, giảng viên và giáo sư ở mỗi chuyên ngành đều kêu gào rằng mô hình giảng dạy hiện nay quá cứng nhắc, không thể phát huy không gian tưởng tượng tự do của sinh viên, rồi ca tụng mô hình giảng dạy Âu Mỹ có ưu thế lớn thế nào, tiên tiến ra sao. Nhưng muốn sinh viên có thể tự do tưởng tượng, thì đây chẳng phải là bước đầu tiên sao? Cứ khăng khăng giam cầm tư tưởng của họ, ràng buộc họ cái này không được nói, cái kia không được làm, thì còn có thể tự do ra cái gì nữa?"

Ánh mắt Viện trưởng càng thêm trầm trọng: "Nhưng sự tự do hoàn toàn buông thả sẽ biến thành bộ dạng gì, cậu có biết không?"

Vạn Trường Sinh gật đầu: "Em biết, sẽ là vô pháp vô thiên. Hôm nay xuất viện quay lại trường đào tạo, cảm giác lớn nhất là nhìn thấy từng tốp tân sinh viên nhuộm tóc đủ màu sắc hoa hòe hoa sói, thật đau đầu."

Viện trưởng vậy mà cười ha hả, có cảm giác thầm sướng khi cậu cũng sẽ gặp phải phiền não này: "Vậy cậu định làm thế nào?"

Vạn Trường Sinh tung ra chiêu thức của mình: "Tóc là của họ, muốn nhuộm như thế nào cũng là tự do của họ, chỉ cần không ảnh hưởng đến người khác em sẽ không cấm. Nhưng cách làm trong ngắn hạn là quay phim cho tốt, xúi giục họ đi diễn vai quần chúng, đi quan sát để thấy những môi trường khác biệt, khiến các thí sinh nghệ thuật cảm nhận được thế nào là cái đẹp. Cách làm lâu dài là đặt khu vực thiết kế, sáng tạo, làm việc của sinh viên mỹ thuật khóa trên cùng với khu vực giảng dạy, để những thí sinh nghệ thuật này hiểu rõ tương lai của mình trông như thế nào, nhìn rõ giá trị của bản thân. Mẹ kiếp, mình là người sau này sẽ kiếm hàng vạn mỗi tháng, đừng có học theo kiểu phi chủ lưu nhuộm đầy đầu hoa hòe hoa sói để gây chú ý. Sự tồn tại gây chú ý nên được thể hiện thông qua năng lực chuyên môn của chính mình."

Tóm lại là không có lệnh cấm hành chính kiểu cắt ngang một nhát, đó là thái độ ngu xuẩn đơn giản và không có não nhất.

Viện trưởng nghe xong có vẻ như đang mơ màng: "Thoải mái thật! Đây chính là cách làm lý tưởng nhất của chúng ta đấy, nhưng trong học viện làm sao có thể..."

Nói xong mới thấy câu này hình như mình không nên nói, vội chỉnh đốn lại sắc mặt: "Sau đó thì sao? Càng là trường đào tạo của cậu khiến những sinh viên này cảm nhận được bầu không khí trong lành của việc tự do phát huy, thì khi vào Mỹ Viện chẳng phải càng thấy cũ kỹ thối nát sao? Cậu đây là đang dỡ đài của tôi mà! Vào Mỹ Viện rồi lại chạy hết sang cái gọi là Đại Mỹ Xã của cậu, thì còn muốn đi học đi lớp nữa không, việc này liệu có phát triển đến mức ảnh hưởng tới trật tự giảng dạy bình thường không?"

Nói xong lại thấy mình hơi quá lời, bèn thu lại một chút: "Giai đoạn hiện tại thì nhóm sinh viên đó của cậu làm thực sự rất tốt, giúp ích rất lớn cho việc giảng dạy, nhưng khoảng cách này càng ngày càng bị nới rộng, sự truyền đạt trong lớp học của thầy cô giáo sư mỹ thuật viện ngược lại trở thành phần bổ sung cho thực hành ngoại khóa, toàn bộ kiến trúc hoàn toàn bị lật đổ, cậu hiểu không?"

Vạn Trường Sinh hiển thị bản vẽ phối cảnh của lớp học nơi phòng học và khu làm việc cùng tồn tại: "Vừa rồi là cách nói dễ nghe, vậy cách nói khó nghe chính là, nếu cứ cố chấp không chịu thay đổi, mô hình giảng dạy cũ kỹ thối nát không đi theo sự thay đổi của thời đại, thì tự nhiên sẽ bị tiến trình lịch sử vứt bỏ..."

Viện trưởng dựng ngược lông mày, đột nhiên nâng cao âm lượng: "Cái gì? Cậu nói cái gì?!"

Lời này có cảm giác đại nghịch bất đạo như muốn tạo phản vậy!

Vạn Trường Sinh chỉ chỉ màn hình: "Ngài xem mô hình giảng dạy này, để thí sinh nghệ thuật có thể nhìn thấy sinh viên mỹ thuật bên cạnh đang làm gì qua lớp kính, biết được tương lai của mình sẽ như thế nào, thực sự khác với mô hình giảng dạy hiện tại. Tác phẩm của ngài cũng không ngừng tìm kiếm cái mới, tìm kiếm sự thay đổi, chưa bao giờ từ bỏ việc khám phá, nhưng mô hình giảng dạy thì sao? Ai nói là nó nhất thành bất biến? Trên đời này không có gì là vĩnh hằng bất biến, chân lý duy nhất không thay đổi chính là sự thay đổi, chỉ cần không theo kịp thời đại, mọi thứ đều có thể bị vứt bỏ, tất cả mọi thứ."

Đây cũng là một trong những phần thiết kế mà Vạn Trường Sinh tâm đắc nhất, giữa các nhà xưởng lớn có đất trống, diện tích hơn năm vạn mét vuông, diện tích xây dựng hơn bốn vạn thực ra phần nhiều là các tòa nhà hai, ba, bốn tầng, cho nên đất trống thực ra cũng không ít.

Khu nhà máy khi đó rộng rãi vô cùng, cơ bản không chịu sự hạn chế hành chính thông thường nào, như một vương quốc độc lập, muốn sửa thế nào, mở rộng ra sao tùy thích.

Vì thế giữa các nhà xưởng lớn, đội ngũ thiết kế đã lấp đầy các dải cây xanh, diện tích đại loại như vài sân bóng rổ xếp hàng dài, những loại cây cối xanh mướt được cắt tỉa vuông vức cao hơn người, nhưng ở giữa lại như những đốm tròn trên lưng bọ rùa bảy sao, xếp hàng hai ba mươi ngôi nhà kính mái bằng hình bầu dục màu vàng, đó chính là khu vực làm việc được phân chia theo nhóm công tác, nhóm bảy tám người, mười mấy người, lớn nhỏ đều có, sát vách kính là một vòng bàn trắng, chính giữa là một chiếc bàn họp lớn, linh hoạt cơ động thuận tiện cho ngành công nghiệp sáng tạo sử dụng.

Quan trọng là đẹp! Màu vàng của mái bằng điểm xuyết trong một mảng xanh thẳm, nhìn từ trên cao xuống lớn nhỏ khác nhau, giống như những chiếc lá vàng rơi trên mặt đất, lại giống như những đóa hoa súng nở rộ trên mặt hồ tĩnh lặng.

Còn có hình ảnh mô phỏng cảnh đêm khi lên đèn, càng tạo nên bầu không khí ấm áp nơi ánh đèn hiu hắt tựa như trong mộng ảo.

Muốn vào những văn phòng này đều phải đi xuyên qua những bụi cây xanh tươi rậm rạp bao quanh, nghĩ thôi đã thấy khoái chí!

Đây vẫn là trường học sao?

Viện trưởng có lẽ đang chật vật dao động giữa thân phận nghệ sĩ và thân phận hành chính của mình: "Thực sự rất đẹp, cũng chỉ có cơ sở thương mại như cậu mới làm được như vậy. Trong Mỹ Viện, tùy tiện thực hiện một thay đổi nhỏ nào đó thôi là đều phải đối mặt với đủ loại áp lực và cân nhắc. Dù có giải quyết ổn thỏa nội bộ, khiến tất cả mọi người đều hưởng lợi như nhau để không xảy ra sai sót, thì vẫn phải đối mặt với sự phê duyệt của cơ quan quản lý cấp trên, điều này không thể tùy hứng như vậy được. Ai có thể đảm bảo quyết định của một vị hiệu trưởng, viện trưởng nào đó đều là đúng đắn cơ chứ? Rất khó thay đổi!"

Vạn Trường Sinh lúc này lại như một bậc trưởng bối lạnh lùng vô tình: "Cơ quan quản lý mỹ thuật chẳng phải từ mấy năm trước đã yêu cầu phi hành chính hóa sao? Yêu cầu tách rời khỏi hành chính, bãi bỏ hội này hội kia, đến tận bây giờ vẫn chưa làm, chẳng qua là vì rễ sâu cành bám quá nhiều quá phức tạp, dính líu lợi ích quá lớn, lực kháng cự quá mạnh. Nhưng... đây là lý do để vùi đầu làm đà điểu sao? Chẳng qua là người ở cấp trên đang cân nhắc thiệt hơn giữa cái được và cái mất mà thôi, cải cách là tất yếu, đã bày ra hướng đi ở đó rồi, mà thật nực cười là nhiều người vẫn giả vờ như chưa có chuyện gì xảy ra."

Viện trưởng, bản thân vẫn đang là chủ tịch, ủy viên hội đồng của đủ loại hiệp hội, có lẽ đã có một khoảnh khắc muốn ném mẩu thuốc lá vào mặt cái tên đại nghịch bất đạo Vạn Trường Sinh này!

Nhưng lại buộc phải thừa nhận rằng những gì Vạn Trường Sinh nói là sự thật.

Mỹ thuật rốt cuộc là gì?

Đối với xã hội này mà nói, giá trị tồn tại của mỹ thuật là gì?

Đối với chính phủ mà nói, vai trò xã hội của mỹ thuật lại là gì?

Những kẻ tầm nhìn thiển cận, hay nói cách khác là chỉ quan tâm đến bản thân, cứ loay hoay xoay quanh mấy hòn đá, mấy bức tranh và thư pháp cơ thể người.

Những người có tầm nhìn sẽ suy ngẫm về giá trị của nghệ thuật.

Những người có tầm nhìn xa trông rộng hơn mới nhìn thấy được mối quan hệ giữa mỹ thuật và xã hội này.

Nếu mỹ thuật tách rời khỏi quần chúng nhân dân, trở thành thú vui tự sướng của một nhóm rất nhỏ và món đồ chơi được tư bản săn đón, thì nó sẽ hoàn toàn mất đi gốc rễ.

Trong lịch sử Trung Quốc, vô số bộ môn đều như vậy, bất cứ lúc nào cũng có thể bị vứt bỏ.

Đạo lý này thực sự không sai, chỉ là một họa sĩ sơn dầu nổi tiếng đã hơn sáu mươi tuổi, vậy mà lại cần một sinh viên mới ngoài hai mươi tuổi đến điểm hóa?

Nói ra sợ là sẽ bị người ta cười rụng răng mất.

Có người có lẽ đánh giá quá cao các họa sĩ nổi tiếng, viện trưởng mỹ viện, cứ tưởng nhân vật lớn thì chắc chắn cái gì cũng hiểu, nào ngờ ít nhất là trong phạm vi các học viện mỹ thuật, những viện trưởng, giáo sư này trước hết là một nghệ sĩ, những người có thể trở thành nghệ sĩ đỉnh cao thường đều đắm chìm trong chuyên môn của họ.

Những nghệ sĩ "hai tai không nghe chuyện ngoài cửa sổ", lại còn phải giữ một trái tim thuần khiết như trẻ thơ nhiều vô kể.

Đặc biệt là trong các phân loại nghệ thuật truyền thống như hội họa quốc gia, sơn dầu, in ấn, điêu khắc, họa sĩ sơn dầu có lẽ là những người đơn thuần nhất.

Họ vừa không nhấn mạnh sự tu dưỡng văn hóa truyền thống toàn diện như tranh thủy mặc, cũng không kết nối với thị trường như điêu khắc, nhiều họa sĩ sơn dầu chỉ cần ngao du trong thế giới hội họa của riêng mình là đủ.

Có lẽ là vì đã ngao du trong cơ chế này quá lâu, người khác cũng không dám mạo muội nói những điều này với Viện trưởng.

Họa sĩ sơn dầu nổi tiếng, vậy mà lại đang kẹp điếu thuốc ở đó chìm vào trầm tư.

Vạn Trường Sinh lại thấy mẩu thuốc lá sắp bỏng đến ngón tay, vội vàng cầm lấy gạt tàn thuốc đưa tới chạm vào, còn dùng giọng điệu nịnh nọt nói ra những lời đầy đanh thép: "Thế đổi thời di, biến pháp nghi hĩ."

Viện trưởng giật mình tỉnh giấc, dụi tắt mẩu thuốc lá.