[TIÊU ĐỀ CHƯƠNG K HÔNG ĐƯỢC ĐẶT VẬY KỆ NÓ NHA]

Tâu Bệ hạ, thuở ấy có một nhà thương gia sở hữu cơ ngơi đồ sộ, bao gồm điền trang, hàng hóa và cả tiền mặt. Thỉnh thoảng, ông phải đi những chuyến xa để giải quyết công việc làm ăn. Một ngày nọ, có việc phải đi đến một nơi rất xa nhà, ông lên ngựa, mang theo một chiếc túi nhỏ đựng vài cái bánh quy và ít quả chà là, bởi ông phải băng qua vùng sa mạc không có lấy chút lương thực. Ông đến nơi suôn sẻ, và sau khi hoàn tất công việc, liền lên đường trở về. Vào ngày thứ tư của chuyến hành trình, do trời nắng gắt, ông rẽ khỏi con đường chính để nghỉ ngơi dưới bóng cây. Ngay dưới gốc một cây óc chó lớn, ông tìm thấy một mạch nước trong vắt đang chảy róc rách. Ông xuống ngựa, buộc nó vào một nhánh cây, rồi ngồi bên dòng suối sau khi lấy từ trong túi ra vài quả chà là và bánh quy. Dùng xong bữa ăn đạm bạc ấy, ông rửa mặt và tay chân ngay tại dòng suối.

Trong lúc đang làm việc đó, ông chợt thấy một vị thần khổng lồ, mặt mày đằng đằng sát khí, đang tiến về phía mình với thanh gươm cong trên tay.

- Hãy đứng dậy! - Gã thét lên bằng một giọng ghê rợn - Và để tao giết ngươi như ngươi đã giết con ta!

Vừa thốt ra những lời đó, gã vừa rú lên một tiếng đáng sợ. Người thương gia, hoảng sợ trước khuôn mặt gớm ghiếc của con quái vật cũng như trước những lời gã nói, run rẩy đáp:

- Hỡi ngài nhân đức, tôi có làm gì nên tội để đáng phải nhận cái chết cơ chứ?

- Ta sẽ giết ngươi! - Vị thần lặp lại - Như ngươi đã giết con ta.

- Nhưng... - Nhà thương gia thưa - Làm sao tôi có thể giết con của ngài được chứ? Tôi thậm chí còn chẳng biết mặt, chưa từng nhìn thấy nó bao giờ.

- Khi ngươi đến đây, chẳng phải ngươi đã ngồi xuống đất đó sao? - Vị thần hỏi - Và chẳng phải ngươi đã lấy vài quả chà là từ trong túi ra, rồi vừa ăn vừa vứt những hạt đi tứ tung đó sao?

- Vâng! - Thương gia đáp - Quả thực tôi đã làm vậy.

- Thế thì! - Vị thần bảo - Ta nói cho ngươi biết, ngươi đã giết con ta rồi, bởi trong lúc ngươi vứt hạt đi, con ta đi ngang qua, và một trong những hạt ấy đã bay trúng mắt nó khiến nó mất mạng. Thế nên ta phải giết ngươi.

- Ôi ngài ơi, xin hãy rộng lượng tha thứ cho tôi! - Người thương gia kêu lên.

- Ta sẽ không đời nào nương tay với ngươi! - Vị thần đáp.

- Nhưng tôi lỡ tay sát hại con ngài hoàn toàn là vô ý, cúi xin ngài hãy rủ lòng thương mà tha mạng cho tôi.

- Không! - Vị thần nói - Ta sẽ giết ngươi như ngươi đã giết con ta. - Nói đoạn, gã túm lấy cánh tay nhà thương gia, quật ngã ông xuống đất và giơ cao thanh gươm chém xuống đầu ông.

Nhà thương gia vừa kêu oan thấu trời, vừa khóc thương cho vợ con, tìm đủ mọi cách đáng thương để tránh khỏi kiếp nạn. Vị thần với thanh gươm giơ cao đứng chờ cho đến khi ông dứt lời, chứ không hề mảy may động lòng thương xót.

Đến đây, thấy trời đã hửng sáng, và biết rằng Quốc vương luôn thức dậy từ rất sớm để tham dự triều đình, Scheherazade liền ngừng kể.

- Quả thật, thưa chị, đây là một câu chuyện kỳ lạ vô cùng - Dinarzade nói.

- Phần sau còn kỳ lạ hơn thế nữa - Scheherazade đáp - Và em sẽ thấy đúng như vậy nếu Quốc vương cho phép chị sống thêm một ngày nữa và ban ân chuẩn để chị kể tiếp vào đêm mai.

Schahriar, người vẫn chăm chú lắng nghe Scheherazade với đầy vẻ thích thú, thầm nghĩ: "Ta cứ đợi đến ngày mai đã; ta vẫn có thể ra lệnh xử tử nàng ta bất cứ lúc nào sau khi nghe xong đoạn kết câu chuyện".

Suốt thời gian đó, tể tướng vô cùng lo lắng và thấp thỏm không yên. Nhưng ông khôn xiết mừng rỡ khi nhìn thấy Quốc vương bước vào phòng thiết triều mà không hề đưa ra mệnh lệnh khủng khiếp nào như ông vẫn hằng nơm nớp lo sợ.

Sáng hôm sau, khi trời chưa hửng sáng, Dinarzade liền nói với chị mình:

- Chị yêu ơi, nếu chị đã thức thì xin hãy kể tiếp câu chuyện đi.

Quốc vương chẳng đợi Scheherazade phải cất lời xin phép. Ngài phán:

- Hãy kể nốt câu chuyện về vị thần và nhà thương gia đi. Trẫm đang rất nóng lòng muốn nghe đoạn kết.

Thế là Scheherazade tiếp tục câu chuyện. Sự việc cứ thế diễn ra vào mỗi buổi sáng. Vương phi kể chuyện, và Quốc vương để nàng sống tiếp để kể cho trọn vẹn.

Khi nhà thương gia thấy vị thần quyết tâm chém đứt đầu mình, ông liền cất lời:

- Xin ngài cho phép tôi được giãi bày thêm một lời nữa. Hãy cho tôi xin hoãn lại một chút ít thời gian; chỉ một khoảng ngắn thôi để tôi về nhà từ giã vợ con và lập di chúc. Khi làm xong những việc đó, tôi sẽ quay trở lại đây, và lúc ấy ngài muốn giết thế nào tùy ý.

- Nhưng... - Vị thần nói - Nếu ta đồng ý cho ngươi khất thời gian, ta lại e rằng ngươi sẽ chẳng thèm quay trở lại nữa.

- Tôi xin lấy danh dự ra để đảm bảo với ngài - Nhà thương gia đáp - rằng tôi nhất định sẽ quay lại mà không sai hẹn.

- Ngươi cần bao nhiêu thời gian? - Vị thần hỏi.

- Tôi xin khất thời hạn một năm - Nhà thương gia đáp - Tôi hứa với ngài rằng đúng vào ngày này năm sau, tôi sẽ có mặt dưới những tán cây này để xin chịu phán quyết của ngài.

Nghe vậy, vị thần liền buông ông ra bên bờ suối rồi biến mất.

Nhà thương gia, sau khi hoàn hồn sau cơn hoảng sợ, liền lên ngựa tiếp tục hành trình.

Khi ông về đến nhà, vợ con ra đón với niềm vui sướng khôn tả. Thế nhưng thay vì ôm chầm lấy họ, ông lại bật khóc nức nở khiến họ sớm đoán ra chắc hẳn đã có chuyện chẳng lành xảy ra.

- Xin anh hãy nói cho chúng em biết chuyện gì đã xảy ra vậy? - Vợ ông gặng hỏi.

- Ôi! - Người chồng đáp - Anh chỉ còn sống được đúng một năm nữa thôi.

Rồi ông kể lại tất cả mọi chuyện đã diễn ra giữa mình và vị thần, cùng việc ông đã hứa danh dự sẽ quay lại vào cuối năm để chịu chết. Khi nghe được tin sét đánh ngang tai ấy, họ vô cùng tuyệt vọng và khóc lóc thảm thiết.

Ngày hôm trước, nhà thương gia bắt đầu thu xếp công việc gia đình, trước hết là trả hết các khoản nợ nần. Ông ban phát quà cáp cho bạn bè, bố thí rộng rãi cho người nghèo khó. Ông trả tự do cho các nô lệ và chu toàn lo liệu cho vợ con. Một năm trôi qua nhanh chóng, và ông buộc phải lên đường. Lúc cất lời từ biệt, ông nghẹn ngào khôn tả trước nỗi đau buồn, phải cố gắng lắm mới dứt áo ra đi được. Cuối cùng, ông cũng đến nơi mình từng gặp vị thần vào đúng ngày đã hẹn. Ông xuống ngựa, ngồi bên mép suối, mang theo nỗi thấp thỏm kinh hoàng để chờ đợi vị thần.

Trong lúc đang mòn mỏi chờ đợi như vậy, một cụ già dắt theo một con hươu cái đi đến chỗ ông. Họ chào hỏi nhau, rồi cụ già lên tiếng hỏi:

- Huynh đài có thể cho tôi biết điều gì đã đưa đẩy huynh đến chốn hoang vu này, nơi có rất nhiều yêu tinh độc ác quanh quẩn hay không? Nhìn những tán cây tươi tốt này, ai nấy đều tưởng nơi đây có người sinh sống, nhưng thực chất đây lại là một chốn hiểm nguy không nên dừng chân lâu.

Nhà thương gia liền kể cho cụ già nghe lý do vì sao ông buộc phải đến đây. Nghe xong, cụ già hết sức ngạc nhiên.

- Quả là một câu chuyện kỳ lạ phi thường. Tôi rất muốn được ở lại chứng kiến cuộc gặp gỡ giữa anh và vị thần. - Nói rồi, cụ ngồi xuống bên cạnh nhà thương gia.

Khi họ đang trò chuyện, một cụ già khác bước tới, theo sau là hai con chó màu đen. Cụ chào hỏi họ và hỏi xem họ đang làm gì ở chốn này. Cụ già dắt con hươu cái liền kể lại câu chuyện phiêu lưu của nhà thương gia và vị thần. Vừa nghe xong câu chuyện, cụ già thứ hai cũng quyết định ở lại để xem chuyện gì sẽ xảy ra. Cụ ngồi xuống bên những người khác và cùng trò chuyện, thì bỗng một cụ già thứ ba xuất hiện. Cụ hỏi tại sao người thương gia đi cùng họ lại có vẻ buồn rầu đến vậy. Mọi người liền kể lại câu chuyện cho cụ nghe, và cụ cũng quyết định ở lại xem giữa vị thần và nhà thương gia sẽ diễn ra điều gì, thế là cụ cùng ngồi chờ với những người khác.

Chẳng mấy chốc, họ nhìn thấy đằng xa một làn khói dày đặc cuồn cuộn bay lên như một đám mây bụi. Làn khói ấy cứ tiến lại gần mãi, rồi bỗng chốc tan biến đi, và họ nhìn thấy vị thần xuất hiện. Gã không thèm nói lấy một lời với họ, trực tiếp tiến đến chỗ nhà thương gia, tay lăm lăm thanh gươm, túm lấy cánh tay ông và gằn giọng:

- Hãy đứng dậy và để tao giết ngươi như ngươi đã giết con ta!

Nhà thương gia cùng ba vị cụ già bắt đầu khóc lóc và rên rỉ thảm thiết.

Lúc đó, cụ già dắt con hươu cái liền sụp xuống dưới chân con quái vật và cất tiếng van xin:

- Hỡi Minh chủ các loài thần, tôi cúi xin ngài hãy kìm chế cơn thịnh nộ và lắng nghe tôi nói. Tôi sắp sửa kể cho ngài nghe câu chuyện của tôi và của con hươu cái tôi đang dắt theo đây, và nếu ngài thấy nó còn kỳ diệu hơn câu chuyện của người thương gia mà ngài chuẩn bị tước đoạt mạng sống này, tôi hy vọng ngài sẽ rộng lượng bỏ bớt một phần ba hình phạt cho anh ta được chăng?

Vị thần trầm ngâm suy nghĩ một hồi lâu, đoạn đáp:

- Thôi được, ta đồng ý.