Xa xưa trở về trước, có một thành, trong thành này có bao nhiêu người sinh sống, người giàu, kẻ nghèo, thợ thuyền khéo léo, thương nhân tháo vát, và cả những kẻ lười biếng, lang thang lêu lổng như mọi thành khác. Đa dạng là thế, nhưng hết thảy dân trong thành từ giàu chí nghèo, những người sớm khuya làm lụng không ngơi tay cũng như những kẻ chỉ làm được chăng hay chớ đều nhất trí rằng quanh thành có những điều đáng ngờ xảy ra.
Chẳng hiếm chuyện một thương nhân sang làng lân cận chơi thế rồi chẳng bao giờ trở về. Hoặc có người trở về thì mắt trợn ngược lên vì sợ hãi, mặt mũi tái xanh tái xám người run bần bật, và thay vì đi dạo ngắm cảnh hay hành hương tới ba mươi ba ngôi chùa thờ bà thánh Canh nông như đã định, thì chỉ ở rịt trong nhà mặc hàng xóm cậy lời cũng chỉ một mực lắc đầu. Người này hẳn phải trải qua chuyện gì đó khủng khiếp lắm mới không ai, không gì có thể cạy miệng ra được.
Từ đó, hễ chập tối, hàng xóm láng giềng lại tụ tập quanh bàn trà hút thuốc, suy đoán. Không có chuyện có băng cướp nào quanh vùng, bởi nếu có người ta đã phải nghe nói đến, và rồi cũng chẳng có ai bị cướp bóc gì hết; đề tài này vẫn mãi là một thứ chuyện kỳ lạ, khủng khiếp. Mà những người chứng kiến những thứ kỳ lạ như thế cũng chẳng ra mà làm chứng được, bởi họ chẳng bao giờ trở về.
Dân trong thành thi nhau đoán già đoán non, song họ chẳng bao giờ đoán được chân tướng sự việc. Dần dà họ quen với ý nghĩ có ma trong vùng và thôi thì để cho chắc, thà cứ ở nhà còn hơn là mạo hiểm ra ngoài cổng thành. Hiển nhiên là cứ thế mãi thì chẳng lợi lộc gì cho việc buôn bán.
Thời đó, có một anh thợ dệt chiếu sống ở trong thành. Đó là một người thợ khéo tay, lại còn thông minh, nhanh trí. Anh đi từ nhà này sang nhà khác, chữa những chiếc chiếu. Nhưng anh thích hơn cả là được đi xa để dệt chiếu cho người nào đặt hàng. Khi có ai đó trở nên khấm khá và muốn khoe khoang về ngôi nhà mới của mình hoặc khi một cặp vợ chồng mới cưới dọn về ở chung, người ta sẽ gọi ngay chàng thợ dệt chiếu trẻ tuổi. Không ai có đôi tay khéo léo như anh và cũng không ai mang lại nhiều niềm vui, tiếng cười cho gia chủ như anh. Anh thuộc tất cả những bài hát mới, biết tất cả những tin tức thú vị. Và phải nghe anh diễn kịch mới thực là thú! Anh có biệt tài bắt chước rất tài tình các đào kép, giống đến nỗi khán giả có cảm tưởng như đang xem chính họ diễn trên sân khấu. Chẳng mấy chốc anh thợ dệt chiếu đã nổi danh đến nỗi tất bật từ sáng tới khuya không hết việc. Anh không chỉ có tiếng khắp thành, và cả những làng xa xôi khác trong vùng cũng mời đến anh.
Thế cho nên, anh thợ dệt chiếu trẻ tuổi là một trong số những người can trường hiếm hoi dám đi ra khỏi bức tường thành vững chắc. Anh thường băng qua cánh đồng, vừa đi vừa hát những bài ca vui vẻ và lúc nào cũng quảy tay nải trên vai, trong tay nải luôn sẵn kim khâu cùng dụng cụ cần thiết. Và chưa bao giờ có chuyện gì xảy đến với anh; có thể bởi anh lúc nào cũng hát váng cả lên mà cũng có thể bởi anh chưa bao giờ có ý sợ hãi.
Đôi khi anh tự nhủ: “Chắc toàn là mấy thứ bà con lối xóm tưởng tượng ra để có chuyện mà nói với nhau bên bàn trà thôi. Mà cũng có thể họ không muốn cất công đi tới những làng xa xôi hơn. Bởi mình đây, thường xuyên ra khỏi thành, mà đã gặp bóng ma nào đâu.”
Một ngày nọ, người ở làng xa lại gọi đến anh. “Việc này dễ chừng phải mất ít nhất hai ngày,” họ nhắn anh thế. Nhưng mới xế trưa thì anh đã xong việc và cáo từ chủ nhà trở về. Trời không một gợn mây và nắng gay nắng gắt. Nóng nực đến nỗi chim chóc cũng im bặt; chỉ có chàng thợ trẻ là hăng hái bước đi, lòng mừng vui vì dư ra được nửa ngày.
“Ít ra mình cũng sẽ ghé vào xem kịch,” anh nhủ thầm, “đã lâu lắm rồi mình không tới đó. Và ai mà biết được, biết đâu lại chẳng còn dư thì giờ trò chuyện với hàng xóm, uống với nhau chén rượu.”
Mải nghĩ ngợi vẩn vơ, anh không hề để tâm thấy những đám mây đen đang ùn ùn kéo đến, thoáng chốc đã che kín cả bầu trời. Thình lình, trời tối sầm lại, đến nỗi giơ bàn tay ra trước mắt cũng không thấy rõ.
“Cũng chẳng lạ, với cái tiết trời nóng nực thế này,” anh tự nhủ, “chắc là cơn dông thôi. Miễn sao mình kịp về tới thành là được!” Và anh dò dẫm đi trong bóng tối. Nhưng chuyện gì thế nhỉ - thay vì con đường quen thuộc anh lại thấy mình bỗng đâu lạc giữa một khu rừng. Màn đêm dày đặc vây quanh anh, tất cả đều tĩnh mịch tuyệt đối và bầu không khí ngột ngạt khác thường đè nặng khắp xung quanh.
“Chẳng lẽ mình lạc ư? Mọi thứ đột nhiên lạ quá.” Anh thợ dệt chiếu hốt hoảng. Anh dè dặt đi theo hướng này một chút, rồi hướng kia một chút, nhưng vẫn không tìm thấy đường. Bỗng, anh như thấy đằng xa có ánh sáng.
“Mình phải tới phía có ánh sáng kia và hỏi đường mới được,” anh tự nhủ rồi rảo bước. Loáng chốc anh đã tới được ngôi chùa nhỏ. Dù rõ ràng anh như nghe thấy có tiếng nói khe khẽ ở bên trong, nhưng khi gọi thì chẳng thấy ai đáp lời. Vậy là anh đẩy cửa bước vào. Giữa ngôi chùa, có một bà sư đầu cạo trọc ngồi trước một cái bàn trên đặt một cuốn kinh đang mở sẵn. Dường như bà không nghe thấy anh vào bởi bà chẳng hề quay lại. Anh đợi một lát rồi bối rối húng hắng ho.
“Bạch thầy, xin thứ lỗi cho con vì đã quấy rầy. Con đang trên đường về thành thì cơn dông ập đến. Tối quá, con mất phương hướng, giờ đâm lạc đường. Xin thầy cho con trú nhờ ở đây cho hết cơn dông và hửng trời lên với nhé.”
Bà sư gật đầu ra hiệu đồng ý; vậy là anh thợ dệt chiếu bỏ dép, cầm tay nải đi vào, ngồi xuống một góc chiếu. Sự tĩnh mịch khiến anh thấy ngột ngạt. Có điều gì đó kỳ lạ, đáng sợ như rình rập quanh anh.
Bà sư lầm rầm cầu kinh. Anh thanh niên nhìn quanh, muốn được bắt chuyện để xua đi nỗi lo đang đè nặng trong lòng; nhưng bà sư dường như chỉ chú tâm vào cuốn kinh. Vậy là, được một lúc, thì anh bỏ ống điếu ra, nhồi thuốc và bắt đầu hút.
“Dẫu sao, chân tay bận bịu một tí thì đầu óc mới thư thái được,” anh nghĩ thầm và, trong phút lơ đãng, đánh rơi một ít tàn thuốc cháy dở xuống chiếu.
Bà sư tỏ vẻ giận dữ và ngẩng phắt đầu lên.
“Con xin lỗi,” chàng thợ chiếu cẩn thận thu tàn thuốc và cất lời. “Con không định làm hỏng chiếu. Đó là tại cơn dông; nó làm con thấy lo lắng đâm bất cẩn quá. Nhưng thầy đừng lo, giờ con không làm rơi nữa đâu.”
Vậy là anh ngồi yên không nhúc nhích, chốc chốc mới rít ống điếu thật cẩn thận. Cuối cùng anh cũng hút xong mà không làm rớt thêm gì nữa, thế nhưng màn đêm vẫn chưa tan. Anh đành ngó quanh và để ý thấy cái chiếu bị sờn một chỗ.
“Mình đã ở đây thì nên sửa nó giúp; dù gì mình cũng phải thể hiện chút lòng biết ơn đối với bà sư.”
Anh mở tay nải, mang ra một nắm dây và rút. Lúc bấy giờ, bà sư ngừng lẩm bẩm và liếc về phía anh cái nhìn ác ý.
“Chẳng việc gì đâu thầy ơi, thầy đừng bận tâm,” chàng thanh niên lễ phép nói. “Chỉ là con không thích ăn không ngồi rồi, vậy nên con mới bảo, có khi sẵn đây sửa lại cho thầy chiếc chiếu.”
Bà sư lại liếc nhìn anh đầy dữ dằn, nhưng không nói năng gì và lại bắt đầu cầu kinh. Vậy là anh thợ tiếp tục công việc. Anh túm lấy một nắm nan chiếu chìa ra và kéo. Đúng lúc đó, cả ngôi chùa chao đảo như bị động đất và bà sư thét lên đau đớn: “Á, khủng khiếp quá!”
“Ôi, thầy đừng sợ,” anh thanh niên nói hòng trấn an bà lão. “Chỉ là cơn bão thôi mà, dường như dông gió ngày càng khủng khiếp. Nhưng thầy không cần phải lo lắng đâu, ngôi chùa này có thể chịu được bão lớn hơn nhiều. Thầy đừng sợ!”
Ngay khi bà sư bình tĩnh lại, anh thợ trẻ nhìn lại nắm xơ chiếu trong tay. Anh hoảng hốt và nhớ lại những tin đồn trong thành. Trên tay anh là một nắm lông dài, màu xám đốm trắng.
“Mình không thích điều này,” anh tự nhủ. “Đây là lông lửng; sao nó lại ở chiếc chiếu được nhỉ?”
Anh vội vàng lấy từ trong tay nải một chiếc kim khâu thật dài, lấy đà và dùng hết sức bình sinh đâm vào chiếc chiếu. Chiếc kim xuyên từ bên này sang bên kia chiếc chiếu và một tiếng thét khủng khiếp vang động không gian. Ngôi chùa cùng bà sư tức thì biến mất và anh thợ dệt chiếu thấy mình đang ngồi ở bờ ruộng, chân trần, tay cầm kim. Mặt trời thiêu đốt và trời không một gợn mây. Sửng sốt, anh nhìn quanh. Nhưng ở chỗ trước đây là ngôi chùa, anh chỉ thấy một vũng máu, từ đó kéo dài một vệt. Anh lần theo vệt máu và tới trước một cái hang sâu. Ngay lối vào, có một con lửng khổng lồ nằm chết ở đó.
“Chà, đây chính là bóng ma đã khiến cả vùng không yên,” anh tự nhủ. “Hóa ra đó chẳng phải chỉ là tin đồn.” Và chỉ đến lúc đó anh mới nhận ra mình vừa thoát khỏi hiểm nguy.
Từ đó về sau, khu vực quanh thành lại được yên ổn và mọi người có thể thoải mái làm việc của mình. Trước họ hay ở nhà bao nhiêu, thì giờ họ lại năng đi bấy nhiêu, đến nỗi chẳng có thành nào mà người dân lại ít ở nhà như dân thành chúng tôi.
