Thuở xưa, trong một ngôi làng có một thợ rèn giàu có sống cùng cô con gái duy nhất, tiểu thư Akiko. Vợ của người thợ rèn đã qua đời không lâu sau khi cô gái nhỏ chào đời và người chồng đã đi bước nữa, vì ông cần người coi sóc chuyện nhà cửa. Nhưng lựa chọn của ông không đem lại hạnh phúc. Bà vợ hai là một kẻ hà tiện và độc ác, không gì có thể làm bà ta vui lòng và nhất là đối với Akiko, bà ta luôn đố kỵ vì, dù cho có bị mẹ kế nhục mạ thế nào, Akiko vẫn luôn vui vẻ và tươi cười. Cô gái trẻ càng lớn, bà mẹ kế lại càng giao cho cô nhiều việc hơn, đến nỗi cô gái trẻ Akiko chẳng mấy chốc đã thành người duy nhất coi sóc việc nhà cửa. Bà mẹ kế cả ngày chỉ biết biếng nhác và ra đủ mệnh lệnh rồi tối tối lại thủ thỉ với ông bố rằng Akiko không làm việc này hay làm hỏng việc nọ. Nghe thấy những lời buộc tội ấy, Akiko bật khóc, nhưng đến hôm sau cô gái lại quên hết và lại vui vẻ mải miết lo cho những bận bịu của mình. Cô luôn làm mọi việc nhẹ nhàng như không, và các bà các chị người hầu chưa bao giờ nghe thấy lời lẽ khó nghe nào từ cô. Akiko tỏ ra đáng mến với tất cả mọi người, vì từ chính những gì mình phải nếm trải, cô hiểu thế nào là bất công. Cô cũng rất tử tế với các thầy tu, những người ăn mày lang thang có thể bắt gặp ở mọi ngôi làng: chưa có người nào ra khỏi nhà cô mà lại đi tay không. Thỉnh thoảng cô còn dúi cho đám thợ học việc một đồng bạc cô tiết kiệm được từ tiền chợ búa. Ai nấy đều yêu mến Akiko. Khi những lời ca tràn đầy niềm vui của cô cất lên trong nhà, tất cả đều cảm thấy trong lòng tươi vui và nhanh tay làm việc hơn; và của cải nhà người thợ rèn càng thêm sung túc.
Tuy nhiên, cư xử như thế thì hoàn toàn chẳng vừa mắt bà mẹ kế chút nào; chẳng có tối nào bà ta không phàn nàn: “Ai nó cũng giao du, cứ như thể thế là tốt với một cô con gái nhà lành ấy. Rồi có ngày nó sẽ đuổi hết khách của ông đi đấy!”
Hay lại còn: “Nếu nhà ta cứ tiếp tục thế này thì có ngày phải ra ngủ ở đống rơm mất thôi. Tôi mà không để mắt từng giây từng phút thì nó sẽ phân phát hết những gì rơi vào tay nó mất. Tiêu tiền thì nó biết cân nhắc đấy, nhưng kiếm tiền về cho gia đình thì nó lại khác hẳn. Nhà ta mà cứ thế này thì chẳng chóng thì chày cũng ra đường mà ăn mày thôi; lúc ấy ông mới sáng mắt ra xem lòng tốt của con gái ông dẫn chúng ta tới đâu.”
Ngày qua ngày, cứ nghe mãi những điều bà mẹ kế đơm đặt cho Akiko, ông bố rồi cũng tin lời bà ta. Ông đã rất khó nhọc mới kiếm ra tiền, thế nên ông không thích có người tiêu bừa bãi tiền của ông. Chưa bao giờ Akiko biện hộ trước những lời buộc tội của bà mẹ kế. Cô chỉ buồn bã cúi đầu rồi lau những giọt lệ trào dâng trong mắt. Nhưng ngày hôm sau, căn nhà lại lảnh lót vang lên giọng hát vui tươi của cô.
“Con bé không coi trọng những lời chỉ bảo đầy thiện chí đó,” ông bố tự nhủ khi nghe thấy tiếng hát của con gái, và thời gian trôi đi, trái tim ông cứ chai sạn dần. Và vào ngày giáp Tết, khi bà mẹ kế kêu la phàn nàn rằng Akiko định xúi vận rủi vào nhà khi đem gạo cũ ra làm bánh truyền thống, chứ không phải loại gạo ngon nhất, làm như thế khác nào là để xua đuổi thần Tài, ông bố liền nổi giận đuổi Akiko ra khỏi nhà.
Akiko buồn bã đi khắp làng. Đâu đâu người ta cũng đang chuẩn bị đón Tết và chẳng ai mảy may để ý đến chuyện xảy ra với cô con gái người thợ rèn, cô gái lúc nào cũng vui vẻ thế cơ mà. Akiko cứ đi mãi theo đường cái và tới được làng bên. Cô đang đói và lạnh; cô chỉ ao ước tìm được chỗ nào đó vào làm mướn tạm để kiếm chút thức ăn và một chỗ ngủ qua đêm - nhưng ai nấy đều lạnh lùng đóng sập cửa trước mặt cô.
Akiko đã gần như lả đi, khó nhọc lắm cô mới cất bước nổi; thế rồi cuối cùng cô gõ cửa một quán trọ hỏi xin một chút trà ấm.
“Ông chủ quán ơi, cháu không có tiền, nhưng cháu có thể gán cho ông chiếc áo khoác chần bông của cháu. Hãy cho cháu xin chút đồ ăn nóng.”
“Chuyện này dễ thế sao,” chủ quán trọ đáp. “Bất cứ ai cũng có thể đến làm thế sao? Ta cho mi ăn rồi sau đó ta chẳng kiếm nổi đồng nào từ cái áo khoác này. Không đâu, hãy đưa cái áo khoác đây, ta sẽ đem bán nó rồi chúng ta xem nó đáng giá bao nhiêu.”
Akiko cởi áo khoác ra và đợi trước quán trọ, trên người cô giờ chỉ mặc độc chiếc kimono mỏng manh. Chủ quán sai đầy tớ đi bán chiếc áo khoác còn Akiko thì đứng chờ anh đầy tớ mang tiền về, người cô run lên vì lạnh.
Cô gái ở lại đó rất lâu, chịu đựng cái đói và cái lạnh. “Khi nào anh ta đem tiền về, mình sẽ được ăn chút đồ nóng, rồi vẫn sẽ còn dư ít đồng bạc để đi tiếp. Biết đâu mình cũng sẽ tìm được ai đó tốt bụng thuê mình làm việc và cho mình chỗ qua đêm,” cô gái tự an ủi bản thân. “Mình sẽ chẳng phải đi khỏi nhà lâu đâu; chắc chắn bố sẽ sớm nhận ra là ông đã sai và sẽ cho gọi mình về, vì trên đời này làm gì có chuyện gì bất công đến thế được.”
Akiko chờ đã rất lâu. Khách trọ cứ đến rồi đi, đám kẻ hầu người hạ cứ vào rồi lại ra, nhưng chẳng ai mảy may để mắt đến cô gái trẻ đang ngồi co ro trên bậc cửa. Cuối cùng, không thể chịu đựng thêm cái đói và cái rét đang giày vò, Akiko khẽ cất tiếng gọi chủ quán.
“Đừng có quấy rầy ta, đồ khố rách áo ôm! Còn bé tí mà đã lang thang đầu đường xó chợ! Xéo khỏi đây ngay, mi đang đuổi khách nhà ta đi đấy!” chủ quán mắng mỏ cô.
Akiko, giọng đã run lẩy bẩy, nhắc lại với ông ta về cái áo khoác mà cô đã đưa để ông ta đem bán: “Đấy là một cái áo loại tốt; chắc chắn tiền bán nó đủ để ông đổi cho cháu chút cơm, chút cá và một tách trà nóng.”
“Ha ha, nó bảo là nó đã đưa cho ta một cái áo khoác cơ đấy,” lão chủ quán trọ kêu toáng lên cùng tiếng cười khinh miệt. “Một cái áo khoác quý giá, đáng cả một gia tài! Ha ha, không phải mi còn giao cho ta cả một túi đầy tiền đấy chứ? Có vẻ mi vẫn còn nhớ nhỉ! Các người đã bao giờ nghe thấy chuyện gì láo lếu thế chưa? Ta mà lại đem áo khoác của một con ăn mày đi bán ư! Cái ngữ như mi mà có áo khoác loại tốt thì đã yên vị ở nhà chứ chẳng phải lang thang hết từ làng nọ sang làng kia đâu!” Lão chủ quán hét to đến nỗi hết thảy khách trong quán đều bước ra dè bỉu cô gái trẻ nghèo khó.
Akiko bật khóc. Cái đói và cái lạnh thật khủng khiếp, nhưng chẳng gì khiến cô tổn thương bằng cái chuyện bất công rành rành này.
“Đây, cho mi cái này!” lão chủ quán vừa nói vừa lẳng cho cô một viên thịt khô cong và một chiếc túi vá chằng vá đụp. “Để cho mi thấy là ta đã rủ lòng thương và Tết nhất như thế này, ta cũng chẳng để ai tay không đi khỏi đây, kể cả với một con ăn mày láo lếu như mi. Còn giờ thì xéo ngay đi, không là ta sẽ thả chó ra!”
Akiko đeo chiếc túi vá lên và, mặt đỏ bừng bừng vì nhục nhã, cô bỏ chạy khỏi những tiếng cười cợt và chế nhạo của đám khách đang ăn tối. Trong đầu cô chỉ có một ý nghĩ là đi khỏi đây! Chỉ khi tới bìa rừng cô mới dừng lại. Tuyết đã bắt đầu rơi và Akiko không biết mình đang ở đâu cũng chẳng biết mình sẽ đi đâu. Giữa lúc tuyệt vọng, cô tự nhủ: “Thế giới này chẳng dành cho mình điều gì tốt đẹp. Nếu phải chết vì đói hay vì lạnh dọc đường và trở thành thứ đàm tiếu của người đời thì chi bằng chính mình hãy tự kết thúc cuộc đời. Mình sẽ đi vào rừng và để lũ sói ăn thịt!”
Vừa ra cái quyết định khủng khiếp đó, cô gái trẻ liền thực hiện ngay, cô rời khỏi con đường tiến vào bóng tối của cánh rừng.
“Trên núi này có rất nhiều chó sói mà mùa đông thì chúng đều đói cả. Chắc chắn là chúng sẽ nhanh chóng hết đói luôn cùng nỗi đau của mình,” cô vừa bước vừa tự nhủ.
Trong đầu cứ miên man toàn những ý nghĩ như thế, cô đến được một khoảnh rừng thưa nhỏ, cô ngồi xuống một tảng đá ở đó và chờ lũ sói tới. Hoàng hôn cứ xuống dần, tuyết rơi mỗi lúc một dày thêm, cánh rừng im ắng, không một chiếc lá nào rung rinh.
“Chắc đây không phải nơi người ta thường nói đến,” rốt cuộc Akiko tự nhủ khi mãi chẳng thấy con sói nào. “Mình chưa từng vào rừng lần nào và mình cũng không biết sói thường trú ở đâu. Phải đi tìm chúng mới được.”
Cô gái đứng dậy đi tiếp. Cô mở lối đi xuyên những bờ bụi rậm rạp, đi dọc những con đường mòn heo hút, vừa đi vừa gọi: “Sói ơi, sói à, hãy đến đây mau, đến ăn thịt ta; ta không muốn sống nữa!”
Cô gái cứ đi lang thang như thế rất lâu thì bất chợt, có tiếng cành cây gãy trong một bụi rậm gần đường mòn. Cành cây bị dạt sang hai bên và một con sói khổng lồ màu tím với đôi mắt to đỏ ngầu nhảy xổ ra giữa đường. Nó áp sát mình xuống như thể chực nhảy lên, nhe những chiếc nanh sắc nhọn ra và hướng ánh mắt hau háu về phía Akiko.
Cô gái dừng sững lại, câm lặng. Giờ khi được thấy những chiếc răng nhọn hoắt và cảm nhận hơi thở nóng hổi của chó sói, cô bắt đầu thấy sợ; nhưng ngay lập tức cô nhớ đến những nhục nhã mà người đời bắt cô hứng chịu cùng những bất công cô đã phải chịu đựng, cô nghĩ tới cái chết đói đang rình rập mình, và cô vẫn giữ vững quyết tâm.
Cô nhìn con sói, lòng đầy sợ sệt, nhưng cô vẫn nói với nó bằng giọng đanh thép: “Ăn thịt ta đi, chó sói! Thế giới này chẳng còn gì tốt đẹp dành cho ta!”
Con sói càng áp sát mình xuống mặt đường, nó chớp mắt và nhìn Akiko với ánh mắt dò xét. Rồi nó ngồi thẳng trên hai chân sau và vô cùng bất ngờ, nói bằng một giọng tử tế: “Không, ta sẽ không ăn thịt ngươi. Ta không ăn thịt con người, ít nhất là không ăn thịt những con người đích thực. Và ngươi là một con người đích thực. Tất cả bất hạnh xảy đến với ngươi đều xuất phát từ việc ngươi không biết cách nhận ra những con người đích thực. Ngươi quá cả tin. Nhưng ta muốn giúp ngươi!”
Nói xong, nó khẽ nhổ hai hàng lông mi, chìa cho Akiko và nói: “Khi nào ngươi muốn biết kẻ ở trước mặt ngươi có phải con người đích thực không, hãy đưa đôi hàng mi này lên trước mắt ngươi và nhìn cho kỹ. Ngươi sẽ lập tức biết mình đứng trước loại người nào. Hãy đặt niềm tin vào người không hề thay đổi gì dù bị săm soi qua hàng mi. Ngươi sẽ được hạnh phúc với một người đàn ông như thế. Còn những người khác, đừng có tin họ, dù họ có bày ra với ngươi gương mặt hiền hậu thế nào!”
Sửng sốt, Akiko cảm ơn con sói rồi quay trở lại. Và trong niềm ngạc nhiên tột độ, cô gái quên luôn cả cái đói và cái lạnh. Chẳng mấy chốc cô gái đã ra khỏi khu rừng và tới một thành nhỏ.
Akiko đứng giữa một ngã tư đường; xung quanh cô có rất nhiều người. Có nhiều người đeo gùi hoặc cõng những bó củi trên lưng; một số khác thì đánh ngựa ra chợ, số khác nữa thì trở về với đồ dự trữ. Có nhiều phụ nữ trang điểm rất đẹp và nhiều đàn ông có điệu bộ quyền quý. Tất cả đều có vẻ tử tế và trung thực. Làm sao cô có thể không tin tưởng những con người kia? Thế là Akiko quyết định thử làm theo lời khuyên của con sói. Cô đưa đôi hàng mi lên trước mắt và quan sát dòng người qua lại. Cô mới kinh ngạc làm sao khi thấy sự biến đổi ở những thị dân mang dáng vẻ trung thực và cao quý kia! Giả như người phụ nữ giàu có đầy phẩm hạnh, người mặc bộ đồ lụa dày dặn đang đi dạo, xung quanh là đám hầu gái và một bà vú đang dắt tay một cậu bé: nhô lên khỏi bộ kimono lụa là một cái đầu gà trống đang thèm thuồng mổ trộm tứ phía. Bà vú thì mang cái đầu cá, còn đám hầu gái - chỉ là lũ chuột và gà mái. Hay ở phía xa hơn, một viên quan đi cùng đám tùy tùng: phía trên cổ bộ kimono lễ phục kiêu ngạo vươn lên cái đầu lợn. Trên con phố kề bên, một lái buôn đang đi tới ngã tư; ông ta mang cái đầu cáo và đôi mắt nhỏ tí hướng ánh mắt ranh mãnh ra khắp nơi. Akiko nhìn bốn phía quanh mình nhưng vô ích, đâu đâu cô cũng chỉ thấy những khuôn mặt thú, nhô lên khỏi những thân hình bận lụa là, gấm vóc hay cả những bộ đồ rách rưới vá chằng vá đụp. Không nơi đâu có lấy một khuôn mặt người!
Khi ấy Akiko trở nên vô cùng buồn bã. Vậy thế gian này là như thế sao? Cả thành này không có lấy một con người đích thực sao?
Cô đã sắp từ bỏ mọi hy vọng thì thấy một anh chàng bán than, ăn mặc rách rưới, lưng gùi một gùi than củi lớn, anh chàng đang chầm chậm tiến về phía ngã tư. Có thể thấy là anh chàng đã phải trải qua cả chặng đường dài mới tới được đây. Trong lòng do dự, Akiko đeo đôi mi lên mắt một lần nữa. Lần này sẽ là cái đầu thú nào thế vào chỗ khuôn mặt đã gợi cho cô niềm tin tưởng kia?
Cô nhìn chăm chú, nhưng anh chàng bán than vẫn không thay hình đổi dạng. Cô có đặt lên hạ xuống đôi hàng mi, nhìn thật kỹ thế nào thì anh chàng bán than vẫn giữ nguyên khuôn mặt khôi ngô tuấn tú.
Akikio mừng rỡ; nhưng cô biết tiếp cận con người xa lạ ấy thế nào đây? Chàng sẽ nghĩ gì về cô? Thế là cô quyết định lén đi theo anh chàng bán than. Như thế cô sẽ biết chàng sống ở đâu và, dọc đường đi biết đâu cô sẽ nghĩ ra cách bắt chuyện với chàng.
Đến chợ, anh chàng bán than đổi gùi than lấy trà, gạo và muối; rồi không hề dừng lại, anh chàng đi về phía núi. Akiko đi sau chàng một đoạn khá xa, cố gắng không để mất dấu. Chàng trai trẻ rảo bước và Akiko phải khó nhọc mới theo kịp chàng. Họ đi con đường kế bên cánh đồng lúa, rồi tiến vào một con đường mòn trong rừng. Tới đó, anh chàng bán than mất hút, chàng ta còn trẻ lại khỏe mạnh trong khi Akiko vốn đã yếu đi rất nhiều vì đói và chặng đường dài cô đã đi. Nhưng may mắn làm sao cô đã thấy, phía xa xa, có làn khói bay lên. Hẳn đó là khói bay lên từ lò đốt than của chàng trai. Thế là cô đi tiếp về phía có khói bốc lên và, giữa một khoảnh rừng thưa, cô nhận thấy kế bên lò đốt than là một túp lều nhỏ.
Akiko đi thẳng tới túp lều và đưa mắt nhòm vào bên trong. Chẳng có ai ở trong nhà, nhưng trên bếp lửa có đặt một nồi nước. Anh chàng bán than hẳn đang ở không xa đây. Mệt mỏi, Akiko ngồi xuống bậc cửa và đợi.
Một lúc sau, anh chàng bán than đi từ trong rừng ra, dừng lại một lát trước cô gái trẻ rồi kêu lên: “Ra là mi theo ta tới tận đây hả, ma nữ! Hãy đi đường của mi đi, mi chẳng tìm thấy thứ gì ở nhà ta đâu!”
Akiko đứng dậy, ý tứ chào anh chàng bán than và cam đoan với chàng rằng mình không phải ma nữ, mà là người thật. Rốt cuộc, chàng bán than cũng tin cô.
“Đương nhiên là ta đã nhận ra nàng đi theo ta từ trong thành. Vì thế ta mới đi nhanh hơn; nhưng nàng vẫn cứ theo sau ta. Ta nghĩ nàng là ma nữ, vì một tiểu thư trẻ tuổi sẽ không dạo chơi một mình trong rừng như vậy. Thế nên ta mới không ở trong lều, vì ta tự nhủ rằng nếu ma nữ không thấy ta ở trong nhà thì nó sẽ bỏ đi. Nhưng thôi, hãy cho ta biết nàng làm gì trong rừng này vậy? Trông nàng không có vẻ là một người ăn mày; như ta thấy thì hình như ít ra nàng cũng đã biết đến những ngày tháng an nhàn, cách đây chưa lâu.”
Akiko kể cho anh chàng nghe chuyện về bà mẹ kế độc ác và sự bất công của người cha khi đuổi cô ra khỏi nhà, đúng ngày giáp Tết. Cô cũng kể cho chàng nghe chuyện cô muốn để cho lũ sói ăn thịt mình; cuối cùng, cô gái hỏi anh chàng bán than phải chăng không muốn giữ mình lại.
“Em biết nấu ăn và có thể dọn dẹp nhà cửa cho chàng. Chắc chắn chàng sẽ hài lòng về em.”
“Ta chắc chắn sẽ hài lòng thôi, nhưng ta không biết là nàng, nàng có bằng lòng ở lại nhà ta không. Ta chỉ là một người bán than, khó nhọc kiếm sống từ đôi bàn tay. Ở nhà ta sẽ không giống như ở nhà giàu.”
Akiko chẳng cần gì giàu sang phú quý; cô hạnh phúc khi tìm được một mái nhà và mong mỏi lớn nhất của cô là có thể ở lại nhà chàng bán than. Trước khi bước vào trong lều, cô nhìn xuống chân mình, đôi bàn chân đã lấm lem vì chặng đường dài. Không, cô không thể vào trong với đôi chân dơ dáy như thế được, cô bèn hỏi chàng bán than xem có thể rửa ráy ở đâu.
“Phía sau lều, ngoài bìa rừng, có một dòng suối đấy.”
Đoạn suối được kè quanh bằng nhiều cọc gỗ. Akiko cúi xuống và mặt nước lấp lánh như thể có ánh nắng phản chiếu trên đó.
“Nhưng trời đã tối rồi, lấy đâu ra những tia nắng ấy chứ?” Akiko tự nhủ và cô nhìn sát xuống mặt nước hơn. Dưới đáy nước có nhiều viên đá và đó chính là thứ phát ra những ánh lấp lánh. Akiko nhặt một viên đá lên và nhìn kỹ. Rồi cô rửa sạch hai bàn chân, dù cô có chút ngại ngùng khi nhúng đôi chân xuống làn nước lấp lánh ánh vàng. Cuối cùng, cô cúi xuống uống dòng nước chảy ra từ một ống tre bắc vào vách đá.
“Đây chắc chắn là nơi chàng bán than thường đến lấy nước để nấu nướng,” cô tự nhủ; nhưng đột nhiên, cô ngừng uống, vẻ sửng sốt. Cái thứ chảy ra từ ống tre không phải là nước, mà là thứ rượu sa kê tuyệt hảo nhất. Akiko nhặt lấy một viên đá lấp lánh ánh vàng rồi chạy thẳng về lều.
“Chàng có biết viên đá này là gì không?” cô hỏi chàng bán than.
“Là đá thường thôi. Dưới suối đó có nhiều lắm, cả xung quanh đó nữa. Chúng rất đẹp, hãy xem chúng lấp lánh chưa này. Dù có khô hết nước thì chúng vẫn cứ lấp lánh như vậy,” chàng bán than bình thản nói. “Nàng xem này, ta đã trang trí khắp lò đốt bằng loại đá này đấy. Nếu nàng muốn, ta có thể lát kín lối đi dẫn ra suối, có nhiều đá ở đó lắm!”
“Đây không phải là đá, mà là vàng ròng,” Akiko giải thích với chàng. “Ở trong thành, chàng có thể dùng thứ này đổi lấy bất cứ thứ gì chàng muốn, và chàng sẽ chẳng cần nhọc công kiếm sống nữa.”
“Người ta đổi gạo lấy một viên đá ư? Nàng mệt quá nên nghĩ lung tung rồi. Một gùi than thì đúng, ta có thể đổi nó lấy thứ gì ta cần, nhưng chỉ có điều, ta đủ sống rồi,” chàng bán than vẫn điềm nhiên nói.
“Thế chàng có biết thứ chảy ra từ ống tre dưới suối là gì không?”
“Nhưng nàng làm sao vậy?” chàng đốt than làu bàu. “Đấy là một dòng nước trong trẻo tinh khiết chứ là gì đâu. Bao nhiêu năm nay ta vẫn uống thứ nước đó và chẳng bị làm sao hết.”
Akiko bật cười và vẻ vui tươi của nàng trở lại. “Dòng nước trong trẻo tinh khiết ư! Vậy là chàng còn không biết đó là thứ rượu sa kê tuyệt hảo nhất mà em từng được uống ư?”
Rồi nàng giải thích với chàng bán than rằng chàng đã sống trên kho báu bao nhiêu năm mà vẫn cứ lao động cực nhọc đến tận bây giờ.
“Ngay ngày mai, chúng ta hãy đem vàng vào trong thành và đổi lấy tiền. Rồi chúng ta mời thợ đến, cho xây dựng một quán ăn gần nguồn rượu sa kê. Và khi ấy chàng sẽ ngạc nhiên với cuộc sống tương lai của chúng ta!”
Chàng bán than chẳng mảy may tin lấy một lời, nhưng thấy Akiko đã hết buồn và mệt, chàng cũng chẳng muốn làm khó nàng. Thế là hôm sau, hai người mang vàng vào trong thành. Và chỉ ít lâu sau, quán ăn “Lò Than Tắt” được xây dựng trong khoảnh rừng thưa.
Chẳng mấy chốc, với thứ rượu sa kê tuyệt hảo và cô chủ quán đáng mến, quán ăn đã nổi tiếng khắp vùng, và từ khắp xa gần, các nhà buôn và samurai đều ghé chân lại quán. Thậm chí, có lần, lãnh chúa của vùng cũng dừng chân tại đây để nếm thứ rượu chảy ra từ chính ngọn núi đá ấy; rượu ngon đến nỗi, kể từ hôm đó, lãnh chúa đã cho người mang rượu tới dinh thự và không bao giờ chịu uống thứ rượu nào khác.
Khoảnh rừng thưa vẫn luôn tấp nập người ra kẻ vào - từ những vị khách danh giá đến những kẻ tầm thường hơn và, còn có đủ loại người lang thang nữa: những tu sĩ, những kẻ ăn mày. Nhưng cô chủ quán luôn tươi cười với mọi khách hàng.
Nhưng trong thời gian ấy, chuyện gì đã xảy ra ở cố hương của Akiko?
Ông bố đã đuổi đứa con gái nhỏ ra khỏi nhà, bà mẹ kế rồi cũng được an lòng. Chỉ có điều, từ đó bà ta phải một tay coi sóc chuyện nhà cửa và chỉ ít lâu sau, bà ta trở lại là con người bất mãn và cắm cảu như trước; chuyện đó kéo dài tới tận khi cái tính nết khó ưa của bà ta lên đến đỉnh điểm và bà ta chết vì cái tính đó. Còn ông bố, cũng chẳng còn làm nên trò trống gì nữa. Tất cả cứ như bị yểm bùa. Những lưỡi hái mà người khắp vùng đặt hàng chỗ ông đều đột nhiên gãy vụn dù có khi chưa hề được dùng lấy một lần. Ông muốn rèn một lưỡi rìu thật tốt, thì nó lại thành ra xấu xí. Dù ông có la mắng đám thợ học việc đến đâu, dù có đuổi bao nhiêu kẻ dưới thì cũng công cốc, lò rèn nhà ông cứ lụn bại dần và, cuối cùng, ông chỉ còn nước đi tha phương cầu thực. Thế là ông đã được trải nghiệm cái điều mà bà vợ hai đã tiên đoán, nhưng lại vì một lý do hoàn toàn khác.
Một hôm, cùng một số người ăn mày nữa, ông thợ rèn thuở xưa đến quán “Lò Than Tắt”. Ông không nhận ra con gái mình, nhưng ông ngạc nhiên khi thấy, thay vì đón họ bằng những lời chửi rủa, ở đây người ta lại đem cho họ cháo thịt và thậm chí cả một bát sa kê hảo hạng. Tấm lòng hiếu khách đối với những người ăn mày nghèo khổ ấy khiến ông bất giác nhớ đến cô con gái cũng rất đáng mến và giàu tình thương như cô chủ quán ăn này. Chỉ đến lúc ấy ông mới hiểu ra rằng một lời nói tử tế có ý nghĩa thế nào đối với một người nghèo khổ đang mệt mỏi và ông thấy hối hận vì khi xưa đã hành xử vội vàng thiếu suy nghĩ.
“Akiko tội nghiệp của ta; con bé đã ra nông nỗi gì đây. Phải chăng con bé cũng đang lang thang khắp đầu đường xó chợ như ta hay có khi con bé đã chết từ lâu, con gái bất hạnh của ta?” ông thở dài và nước mắt lăn dài trên má.
Akiko đang phục vụ khách không xa chỗ mấy người ăn mày; nhưng một cảm xúc mơ hồ cuốn cô chú ý tới những người nghèo khổ ấy. Nhất là ông lão ăn mày dường như đã gặp ở đâu kia, cho đến khi, rốt cuộc cô cũng nhận ra đó là cha mình. Cô ngần ngại hồi lâu xem có nên lại nhận cha hay không, trong lòng vẫn còn nghĩ đến nỗi đau cũ và những lời ác độc mà cha cô đã nói khi đuổi cô khỏi nhà. Nhưng khi nhìn những giọt nước mắt cay đắng của ông lão lúc nhớ về con gái, cô quên phắt mọi chuyện và tiến lại gần ông. “Cha ơi, cha đừng khóc nữa, con là con gái Akiko của cha đây!”
“Akiko, con gái bé bỏng của ta,” người thợ rèn nghẹn ngào. “Con xem số phận đã trừng phạt cha thế nào đây vì cha đã cư xử bất công.”
Akiko gọi chồng ra, rồi cả ba người kể câu chuyện đời mình cho nhau nghe, nước mắt đầm đìa.
Ông thợ rèn già ở lại với con gái và con rể, và họ sống một cuộc đời hạnh phúc an nhàn. Và sau này, ông lão ấy vẫn kể lại cho các cháu nghe câu chuyện về cha mẹ chúng và quán ăn “Lò Than Tắt”.
