Vào giữa thập niên 70, quân đội tiến hành cải cách huấn luyện. Nghiêm Trạch Quang đã hệ thống hóa đưa ra các ý tưởng cải cách hiệu suất chiến đấu của Lục quân, nói một cách cụ thể chính là bộ binh hóa thông minh, pháo binh hóa chiến thuật, hậu cần hóa song song. Để nâng cao năng lực tác chiến thực tế của bộ đội, ông đã lập một điểm thí điểm bộ binh thông minh tại đại đội 8, tập trung huấn luyện chiến thuật thọc sâu vu hồi và năng lực sinh tồn dã chiến. Đồng thời, ông phátمين ra chiến thuật tiếp sức hỏa lực để tăng cường sức sát thương trong cơ động. Cùng lúc đó, ông soạn thảo một bản "Bảy quy trình huấn luyện sĩ quan", yêu cầu các cán bộ nghiên cứu chiến thuật bộ binh của một số quân đội giả định là kẻ địch, lấy nhiều chiến dịch của Chiến tranh Triều Tiên làm giáo trình, từ đó khám phá mô hình tác chiến và chiến thuật lục quân của quân đội địch giả định.
Những suy nghĩ này của Nghiêm Trạch Quang đã gây ra tranh luận trong các cơ quan cấp trên. Phe ủng hộ Nghiêm Trạch Quang cho rằng cách đánh truyền thống không còn linh nghiệm, chiến thuật biển người cần phải được cải tiến, phải xây dựng lực lượng bộ binh phản ứng nhanh và tác chiến cường độ cao; phe không đồng tình thì cho rằng trang bị của chúng ta lạc hậu, vẫn phải dựa vào việc phát huy ưu thế chiến trận địa, chiến đấu vận động, phát huy tính chủ quan năng động của con người.
Trong phe ủng hộ Nghiêm Trạch Quang, xuất hiện một nhân vật đặc biệt, đó chính là Thẩm Đông Dương, tham mưu dự khuyết trung đoàn 3, tốt nghiệp Trường Bộ binh Nam Kinh.
Thẩm Đông Dương cho rằng, theo mô hình huấn luyện hiện hành, cơ bản vẫn là chĩa vào quân đội Quốc Dân Đảng, vẫn là cái bài "gạo tám lạng cộng súng trường". Dựa dẫm vào số đông thế mạnh và đánh liều mạng đấm ăn xôi, chỉ biết cắm đầu chú trọng mét, giây, vòng mà phớt lờ việc nghiên cứu chiến thuật mới trong điều kiện trang bị mới của quân đội ngoại quốc, vẫn lấy việc hy sinh số lượng lớn làm cái giá cho chiến thắng. Tại buổi tọa đàm tốt nghiệp của đội huấn luyện tham mưu toàn sư, Thẩm Đông Dương đã làm văn đề xuất: số lượng bộ binh hiện có quá nhiều trong khi chất lượng quá kém, hai điều này là quan hệ nhân quả. Bởi vì người đông, một lượng lớn kinh phí đã đổ vào việc tiêu hao con người, cho nên trang bị không thể đổi mới. Thẩm Đông Dương lấy ví dụ: nếu đem số tiền chế tạo ba khẩu súng trường bán tự động dùng để chế tạo một khẩu súng trường tầm xa, cho dù cự ly bắn tăng thêm năm mươi mét, độ chính xác tăng thêm mười phần trăm, thì năng lực tự phòng thủ có thể tăng lên gấp bội, hơn nữa còn bớt đi chi phí của hai chiến đấu viên và giảm bớt xác suất thương vong. Nếu đem kinh phí chế tạo mười khẩu súng cối và chín người được bớt lại dùng để chế tạo một bệ phóng tên lửa mặt đất, không chỉ có thể nâng cao tốc độ và độ chính xác, mà còn tiết kiệm được kinh phí, giảm đi chín mươi phần trăm xác suất thương vong.
Quan điểm của Thẩm Đông Dương đã vấp phải sự phản đối của rất nhiều người.
Quách Tấn Hải nói với Vương Thiết Sơn rằng: "Đây là tư tưởng phản động trang bị là trên hết, là nhấn mạnh yếu tố vật chất là trên hết mà phớt lờ tính chủ quan năng động của con người. Hơn nữa, theo quan điểm của cậu ta, bộ binh chúng ta hình như phần lớn đều không có sự tồn tại cần thiết, vậy chúng ta đi làm gì?"
Vương Thiết Sơn lạnh lùng nói: "Chúng ta đi làm ruộng, giao chiến trận cho bọn họ đánh là xong!"
Thẩm Đông Dương từ đội huấn luyện tham mưu trở về, liền bị Vương Thiết Sơn gọi tới mắng cho một trận. Vương Thiết Sơn nói: "Cậu có biết đầu đạn súng là làm bằng cái gì không? Đứng nói chuyện thì không đau lưng. Tuổi còn trẻ mà mở miệng là cuồng ngôn. Cái gì mà bộ binh tồn tại số lượng lớn là không có ý nghĩa? Quân đội của chúng ta được đánh ra từ trong chiến tranh, sao lại không có ý nghĩa chứ?"
Thẩm Đông Dương nói: "Tình cảm chiến tranh và nhu cầu chiến tranh là hai việc khác nhau. Tôi không hề nói sự tồn tại của bộ binh là không có ý nghĩa, mà cho rằng cần thiết phải tinh giản. Ba khẩu sộng cối cộng thêm kinh phí tiêu hao của pháo thủ, có thể chế tạo một bệ phóng tên lửa đất đối đất. Đem số tiền tiêu hoa trên đầu một trung đoàn dùng trên đầu một tiểu đoàn, làm cho vũ khí tinh tiêm hóa, nhân sự ưu chất hóa, chiến thuật bén nhọn hóa, sức chiến đấu của tiểu đoàn này ít nhất tương đương với hai trung đoàn."
Vương Thiết Sơn tức giận đùng đùng hỏi: "Cậu có căn cứ gì?"
Thẩm Đông Dương nói: "Đây là điều hiển nhiên, ví dụ như, một trăm người cầm đại đao không đánh lại mười người cầm súng trường. Cho dù đánh hòa đi nữa, hai bên đồng vu tận, thì đó cũng là tỷ lệ một chọi mười."
Vương Thiết Sơn nói: "Trung Quốc cần bao nhiêu bộ binh, đây là vấn đề để cậu cân nhắc sao? Đây là vấn đề để Đảng Trung ương và Quân ủy Trung ương cân nhắc."
Thẩm Đông Dương nói: "Tôi là tham mưu, tham mưu chính là hiến kế."
Vương Thiết Sơn nói: "Tham mưu còn có tham mưu cao tham mưu thấp, cậu một tên tham mưu trong trung đoàn lại còn là dự khuyết, cậu tưởng mình là lãnh đạo Đảng và nhà nước chắc?"
Thẩm Đông Dương nói: "Là một tham mưu cơ sở, tôi có nghĩa vụ từ góc độ cơ sở để đưa ra quan điểm của mình."
Vương Thiết Sơn nói: "Người trẻ tuổi, cậu có biết trời cao bao nhiêu không?"
Thẩm Đông Dương đáp: "Học hải vô nhai."
Vương Thiết Sơn nói: "Người trẻ tuổi, cậu có biết đất dày bao nhiêu không?"
Thẩm Đông Dương nói: "Cái này tôi biết, đất dày bao nhiêu bằng đường kính Trái Đất!"
Vương Thiết Sơn gầm lên: "Cậu hãy cho tôi làm cho đàng hoàng ba đại chiến thuật, làm cho rõ ràng mảng tấn công phòng thủ ấy cho tôi!" Sau đó ra lệnh cho tham mưu trưởng: "Cho cái tên không biết trời cao nhưng lại biết đất dày này xuống đại đội làm tiểu đội trưởng nửa năm."
Vương Thiết Sơn mặc dù rất nghiêm khắc với Thẩm Đông Dương, nhưng trong thâm tâm hắn rất yêu mến thanh niên ngạo mạn bất kham này. Hắn nói với Quách Tấn Hải: "Lão Quách à, cậu đừng thấy thằng nhóc này kiêu ngạo, tôi ngẫm nghĩ lời nói của cậu ta quả thực không phải không có lý. Thế nhưng, nói thì dễ, làm thì đâu có đơn giản như cậu ta tưởng! Rễ cái chằng chịt, dọc ngang đan xen, phức tạp lắm!" Quách Tấn Hải nói: "Bàn giấy thì ai mà chẳng biết? Tôi thấy thằng nhóc này có vẻ hoa hòe hoa sói thực chất không có bao nhiêu. Cán bộ thế này không dễ quản. Chi bằng sau này cứ ném cậu ta vào ban chính trị, để tôi đến nắn cho bộ xương của cậu ta mềm ra."
Vương Thiết Sơn cười ha hả nói: "Cậu cũng nghĩ đơn giản quá rồi. Giao cậu ta cho cậu, nếu cậu ta không phục tùng sự quản lý của cậu thì tính sao? Dùng từ của cậu ta là đồng vu tận, chẳng lẽ anh bạn cách mạng lâu năm như cậu lại còn muốn đồng vu tận với cậu ta chắc? Bây giờ không phải thời kỳ chiến tranh, thời kỳ chiến tranh thì dễ nói rồi, ai không nghe mệnh lệnh là tôi dám bắn ngã kẻ đó, nhưng bây giờ tình hình phức tạp rồi."
Quách Tấn Hải nói: "Hè hè đoàn trưởng, quỷ Mỹ cắn đứt một nửa lỗ tai tôi mà tôi còn chẳng buông tay, cứ thế bóp chết hắn ta đấy. Tôi không tin là không trị nổi một thằng nhóc miệng còn hôi sữa này."
Vương Thiết Sơn hỏi: "Cậu trị thế nào?"
Quách Tấn Hải nói: "Rất đơn giản, buổi sáng tôi bắt cậu ta viết một bản báo cáo tư tưởng, buổi chiều lại bắt cậu ta viết một bản báo cáo tư tưởng, tối lại bắt cậu ta tăng ca viết một bản thu hoạch học tập, ngày mai lại bắt cậu ta viết một bản điều tra đại đội. Cậu ta viết hay thì tôi biểu dương rồi bảo cậu ta viết tiếp, cậu ta viết kém thì tôi phê bình rồi bảo cậu ta viết lại. Tôi bảo đảm không quá một tháng, cậu ta sẽ hết tính khí."
Vương Thiết Sơn nói: "Đây là chiêu độc của cậu đấy à? Hửm, được đấy."
Quách Tấn Hải đắc ý nói: "Hè hè, chiêu này thử lần nào linh lần nấy. Cậu xem mấy cán bộ ở ban chính trị kìa, nhìn thấy tôi cứ như chuột thấy mèo, mặt xanh lè cả ra."
Vương Thiết Sơn thu lại sắc mặt, nói: "Quách Tấn Hải, cậu nghe cho rõ đây, sau này tuyệt đối không được phép làm như thế nữa. Đây là hình phạt biến tướng cậu có biết không? Hảo thảo nào người ta đều nói cậu là cán bộ công tác chính trị không học chính trị, bảo cậu đi làm tiểu đoàn trưởng thì cậu không chịu, cứ cắm cổ nói mình văn võ song toàn, khăng khăng đòi làm cái chức phó chủ nhiệm ban chính trị này. Cậu cái đồng chí này, lấy việc chống đối lãnh đạo làm vinh, lấy việc trị hạ cấp làm thú vui, đây là bản chất gì chứ? Lão cách mạng phải chú ý học tập, phải chú ý phương pháp!"
2
Nghe nói ở trung đoàn 3 có một tham mưu dự khuyết tên là Thẩm Đông Dương dám đối đầu với Vương Thiết Sơn, trong lòng Nghiêm Trạch Quang vô cùng đắc ý, bèn dặn dò phó tham mưu trưởng Thạch Đắc Pháp tìm cách dò la lai lịch của người này. Sau khi dò la rõ ràng, người này là học viên tốt nghiệp Trường Chỉ huy Bộ binh Nam Kinh, năm nay mười chín tuổi. Người này từ năm thứ hai học trường bộ binh, đã liên tục đăng các bài luận thuật học thuật trên các báo chí và tạp chí quân sự lớn nhỏ, từ chiến trận thời kỳ binh khí lạnh đến bố trí ở giai đoạn sơ khai của hỏa khí, cho đến vận dụng hỏa lực bộ binh tầm trung hiện đại, đều có kiến giải rất sâu sắc. Đặc biệt là bài viết "Luận chiến lược tinh binh", quan điểm mới mẻ, lập luận sắc bén.
Nghiêm Trạch Quang không cho là đúng, nói: "Không thể chỉ nhìn bài viết, phải tìm hiểu sâu sắc, mang quân đánh giặc là khoa học, không cho phép nửa điểm giả dối."
Thạch Đắc Pháp nói: "Không biết đoàn trưởng có suy nghĩ gì?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Đến cái này mà cũng không hiểu, cậu lĩnh hội ý đồ của thủ trưởng thế nào vậy? Lĩnh hội, lĩnh hội, hai chữ này nghĩa là gì?"
Thạch Đắc Pháp là người đánh trận thành tài, trình độ văn hóa không cao, tối hôm đó về nhà lĩnh hội đại khái suốt nửa đêm, sáng hôm sau báo cáo với đoàn trưởng rằng: "Ý nghĩa của lĩnh hội chính là ý nghĩa đào chân tường."
Nghiêm Trạch Quang cười mỉm nói: "Sao lại nói lời khó nghe thế? Không phải đào chân tường, mà là dùng người tối đa."
Thạch Đắc Pháp nói: "Bây giờ đánh trận, đều chú trọng nghệ thuật chỉ huy rồi, đoàn trưởng anh thường hay nói, đánh trận đánh chính là nhân tài, là nghệ thuật sử dụng nhân tài, là nghệ thuật kinh nghiệm, là nghệ thuật trí tuệ, là nghệ thuật ý chí... Gia Cát Lượng ba lần đến lều tranh, Tiểu Gia Cát đang dòm ngó trung đoàn 3..."
Nghiêm Trạch Quang cười nhạt nói: "Đây là nói gì thế, đầu dê thịt chó, gượng ép ghép vào. Người này, rốt có phải là nhân tài hay không, hãy còn đợi thực tiễn kiểm nghiệm. Tôi chỉ nghe các cậu nói thế này thế nọ, tôi cảm thấy thằng nhóc này có vẻ rất hợp mạch suy nghĩ của tôi."
Thạch Đắc Pháp nói: "Cơ quan sư và cơ quan đoàn đều nhìn nhận như vậy. Nghe nói thằng nhóc này trong rất nhiều bài viết của cậu ta đều nhắc đến đoàn trưởng và các chiến dịch có liên quan đến đoàn trưởng, tỷ như chiến dịch lột da Tiểu Xích Bích Tiềm Sơn, chiến dịch phục kích liên hoàn Mao Điền Bá, đều là những nét bút lớn đặc sắc."
Nghiêm Trạch Quang "ồ" lên một tiếng, có vẻ trầm tư, ngâm ngừ một lúc mới nói: "Xem ra người này quả thực là kẻ có tâm. Cậu biết đấy, phàm là những gì hợp mạch suy nghĩ của tôi, đều không hợp mạch suy nghĩ của Vương Thiết Sơn; phàm là những gì tôi ủng hộ, Vương Thiết Sơn đều phản đối, và ngược lại cũng thế. Bây giờ người này bị cái đám Vương Thiết Sơn chỉ trích là trèo cao với tới xa, ham lớn công to, chính là thể hiện những người như thế không có đất sống dưới tay Vương Thiết Sơn. Ham lớn công to thì có gì không tốt? Trèo cao với tới xa cũng chẳng có gì không tốt, mấu chốt là xem có thể 'lớn' lên được không, có 'với' tới được không. Đương nhiên, bài viết thì vẫn phải làm, quan trọng hơn là phải có bản lĩnh thật sự, biết nói mà không biết làm thì không được, biết làm mà không biết nói cũng không được, phải vừa biết nói vừa biết làm."
Thạch Đắc Pháp nói: "Tôi tiếp tục tìm hiểu. Tuy nhiên, tôi cho rằng đoàn 1 chúng ta đào chân tường từ đoàn 3, nhỡ đâu..."
Nghiêm Trạch Quang lại cắt ngang lời Thạch Đắc Pháp: "Thạch Đắc Pháp, cậu ngồi lên phích nước sôi cho tôi."
Thạch Đắc Pháp ngơ ngác hỏi: "Phích nước sôi thì ngồi kiểu gì, ngồi nổ tung thì làm thế nào?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Đúng thế, mông chỉ có thể ngồi trên ghế, không thể ngồi trên phích nước sôi. Hiểu chưa?"
Thạch Đắc Pháp chớp chớp mắt nói, hiểu rồi.
Thực ra hắn vẫn chẳng hiểu gì cả.
Nhưng chẳng bao lâu sau, Thạch Đắc Pháp vẫn khéo léo bí mật đón Thẩm Đông Dương đến đoàn 1, chịu sự tiếp kiến của Nghiêm Trạch Quang. Trong phòng làm việc của Nghiêm Trạch Quang, vừa nhìn thấy chàng trai này, Nghiêm Trạch Quang đã cảm thấy rất thuận mắt, tuy không gọi là anh tuấn khôi vĩ, nhưng cũng có chút phong thái già dặn trước tuổi, hơi câu nệ một chút nhưng cũng rất phóng khoáng. Khi bước chân vào phòng làm việc của Nghiêm Trạch Quang, Thẩm Đông Dương giơ tay chào Nghiêm Trạch Quang, Nghiêm Trạch Quang đứng dậy xua tay nói: "Cậu là khách của đoàn 1 chúng ta, xin mời ngồi."
Sau khi Thẩm Đông Dương ngồi xuống, Nghiêm Trạch Quang nói: "Đoàn trưởng đoàn 1 tình nghi tiếp kiến tham mưu đoàn 3, có ý nghĩa gì?"
Thẩm Đông Dương không ngờ Nghiêm Trạch Quang lại hỏi vấn đề này trước tiên, cậu định nói là anh hùng tiếc anh hùng, lại cảm thấy không thỏa đáng; định nói tinh anh mến tinh anh, lại cảm thấy càng không thỏa đáng. Thẩm Đông Dương nói, để tôi nói một câu không khiêm tốn: "Đoàn trưởng Nghiêm triệu tập bí mật tôi, chính là tuệ nhãn thức châu."
Nghiêm Trạch Quang bất ngờ nhìn Thẩm Đông Dương một cái rồi nói: "Ồ, sự tự tin của cậu đã vượt quá mức độ tưởng tượng của tôi rồi. Nhưng làm sao tôi có thể chứng minh cậu chính là minh châu chứ? Nếu như cậu chỉ là một Triệu Quát bàn giấy, há chẳng phải bản đoàn trưởng thành ra kẻ có mắt như mù sao?"
Trán Thẩm Đông Dương lập tức rỉ ra những giọt mồ hôi li ti.
Cũng may Nghiêm Trạch Quang không tiếp tục làm khó cậu. Nghiêm Trạch Quang nói: "Nghe nói cậu rất có hứng thú với các chiến dịch, còn nghiên cứu qua một số chiến dịch điển hình của bản đoàn chúng ta. Chắc chắn sẽ có rất nhiều tâm đắc nhỉ?"
Lúc này Thẩm Đông Dương mới tìm được chủ đề thích hợp với mình, nhưng cũng không dám bén nhọn lộ liễu. Cậu biết đoàn trưởng đối diện với mình là một tên cáo già mưu sâu kế hiểm.
Thẩm Đông Dương nói: "Lấy sử làm gương, tôi muốn học hỏi từ đó. Tôi đã phân tích tỉ mỉ chiến dịch lột da Hồng Thạch Lĩnh do đoàn trưởng Nghiêm phát minh trong thời kỳ Chiến tranh Giải phóng và chiến dịch phục kích liên hoàn Mao Điền Bá tiêu phỉ ở Quảng Tây. Tôi cho rằng chiến dịch trước là phát huy ứng biến tại chỗ, kiểm tra năng lực ứng phó khẩn cấp của người chỉ huy. Chiến dịch sau mới là tác phẩm tinh xảo của nghệ thuật chiến tranh. Đoàn trưởng Nghiêm lúc đó là đại đội trưởng đại đội 1 kiêm đội trưởng công tác, với tư cách là một người chỉ huy cơ sở, ngài có sự nhạy cảm kỳ lạ đối với địa hình. Trận chiến đó một lần nữa chứng minh, không đánh trận không có sự chuẩn bị, trước tiên có phần thắng trong tay, sau đó mới có nắm chắc phần thắng."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Cậu cho rằng vấn đề mấu chốt để một đội bộ đội giành chiến thắng là gì?"
Thẩm Đông Dương nói: "Ngoài sĩ khí quân tâm và huấn luyện trang bị ra, thì chính là chiến thuật. Mà tất cả các vấn đề chiến thuật, đều có thể quy kết về thời gian và không gian, đến vị trí được chỉ định vào thời gian được chỉ định, thì mới có thể đạt được cơ sở của chiến thắng. Cho nên nhà binh mới nói, binh quý thần tốc."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Binh không cốt ở số lượng nhiều mà cốt ở tinh nhuệ. Nói thật lòng, tôi có quan điểm rất lớn đối với chỉ huy chồng chéo, tệ nạn của chỉ huy chồng chéo không chỉ là quy trình chỉ huy phức tạp, ảnh hưởng đến hiệu suất chiến đấu, quan trọng là nó dễ dàng hạn chế tính chủ quan năng động của người chỉ huy cơ sở, quan trọng hơn nữa là nó có thể trên thực tế dần dần nuôi dưỡng thói quen vô trách nhiệm của người chỉ huy cơ sở. Tôi nghe nói cậu có quan điểm của riêng mình về việc tinh binh giản chính, hình như chúng ta có chút... tư tưởng lớn gặp nhau."
Thẩm Đông Dương nói: "Xấu hổ quá, tôi sao có thể dám nhận là tư tưởng lớn gặp nhau? Tuy nhiên, tôi quả thực rất... kiến giải của đoàn trưởng Nghiêm quả thực trúng đích. Đối với một quốc gia mà nói, lính nhiều không phải là chuyện tốt, một là lắm thầy thối ma, bộ đội nhiều dễ sinh ra tâm lý ỷ lại, dễ sinh ra tâm lý may rủi, dễ gây ra tình trạng vô trách nhiệm tập thể. Hai là binh lính nhiều, ngoài ưu thế thịt người ra, các thứ khác tất yếu sẽ bị suy yếu, ví dụ như trang bị, ví dụ như ăn uống, ví dụ như tiền lương. Đừng thấy ăn uống và tiền lương, nó không chỉ là vấn đề lợi ích cá nhân, quan trọng hơn là cảm giác ưu việt và lòng tự hào được phóng chiếu trong lòng quan binh. Địa vị quân nhân thấp, thiếu đi cảm giác ưu việt và lòng tự hào, tự nhiên sẽ thiếu đi tinh thần trách nhiệm."
Nghiêm Trạch Quang hỏi: "Cậu cho rằng địa vị quân đội chúng ta thấp sao?"
Thẩm Đông Dương nói: "Cái này phải xem so với ai, nếu so với các quốc gia tiên tiến, đãi ngộ của quân đội chúng ta là rất thấp, thấp hơn mười lần trở lên. Nếu so với giai cấp công nhân và giai cấp nông dân trong nước, đãi ngộ của cán bộ quân đội chúng ta lại coi là cao."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Các quốc gia tiên tiến mà cậu nói ám chỉ những quốc gia nào? Làm sao cậu biết đãi ngộ của quân đội chúng ta thấp hơn đãi ngộ của quân đội các quốc gia tiên tiến đó? Chẳng lẽ cậu nghe lén đài địch à? Nghe lén đài địch là hành vi phản động cậu có biết không?"
Thẩm Đông Dương khó hiểu nhìn Nghiêm Trạch Quang, rất lâu sau mới nói: "Tôi phân tích ra từ những bài viết phê phán chủ nghĩa xét lại và chủ nghĩa tư bản trên tờ 'Tham khảo tiêu tức'."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Trên báo đều nói, nhân dân Trung Quốc chúng ta sống trong hạnh phúc xã hội chủ nghĩa, trên thế giới vẫn còn ba phần tư nhân dân nghèo khổ đang sống trong nước sôi lửa bỏng, cậu lại dám nói mức sống của chúng ta thấp, căn cứ ở đâu? Nói bừa không có căn cứ, làm không khéo là phải ngồi tù đấy. Người trẻ tuổi, cậu phải cẩn thận."
Thẩm Đông Dương đăm đăm nhìn Nghiêm Trạch Quang, phán đoán suy nghĩ chân thực của Nghiêm Trạch Quang, nhưng trên mặt Nghiêm Trạch Quang không hề lộ ra chút biểu cảm nào.
Thẩm Đông Dương nói: "Đoàn trưởng Nghiêm, nếu ngài muốn biết căn cứ, tôi có thể báo cáo với ngài phương pháp tôi thu được căn cứ. Báo chí của chúng ta chỉ báo tin vui chứ không báo tin buồn, nịnh bợ nịnh bợ một cách rất vụng về. Tỷ như nói, phê phán chủ nghĩa tư bản nước nào đó thực hiện kích thích vật chất, mua chuộc sĩ quan và binh lính, mua chuộc thế này thế nọ, tôi thu thập nội dung báo chí về mặt này trong nửa năm, thì sẽ biết được số tiền người ta dùng để mua chuộc, gần như có thể tính ra tổng số người bị mua chuộc. Toàn thể quân nhân đều bị mua chuộc rồi thì còn gọi là mua chuộc nữa không? Đó chẳng phải là nâng cao toàn thể hay sao? Lại tỷ như trang bị, người ta ở nước ngoài đều sử dụng cả rồi, lại còn giấu giếm với chính chúng ta, thế mà việc giữ bí mật lại làm rất ngu ngốc. Thu thập các tờ báo liên quan đến chiến tranh xâm lược của đế quốc để phân tích tổng hợp, thì có thể đại khái phát hiện ra trong chiến tranh xâm lược, hắn đã sử dụng chiến thuật gì, đại khái phát hiện ra binh khí của hắn đã phát triển đến mức độ nào rồi. Tỷ như trong chiến tranh Cách Sa La có một chiến dịch, là chiến đấu bộ binh, báo chí của chúng ta đưa tin, một bên lục quân triển khai xung phong tập đoàn trong tung thâm nông cạn, ba tiếng xung phong bảy mươi hai kilômét, lúc đó tôi phán đoán, đội bộ đội này là bộ đội vận tải bọc thép, hoặc là đã sử dụng xe chở quân bọc thép. Ba tháng sau tôi đã xác thực được từ bản tin của một trận chiến khác, đội bộ đội này là một tiểu đoàn vận tải bọc thép. Tôi đọc báo, thường nhìn thấu qua những lời nói nhảm đó để tìm ra kiến thức mà tôi cần nhất. Tôi cho rằng quân đội Trung Quốc chúng ta nên hiểu rõ thế giới bên ngoài, không thể tự lừa dối mình được nữa, cái gì mà trên thế giới vẫn còn ba phần tư người nghèo sống trong nước sôi lửa bỏng, nói năng nhảm nhí thế này, chẳng khác nào ếch ngồi đáy giếng. Chúng ta ở đây dương dương đắc ý, bên kia lại là thuyền chắc súng lớn, Chiến tranh Nha Tôm, Chiến tranh Giáp Ngọ, đều ăn phải cái thiệt này cả. Nghĩa Hòa Đoàn vậy mà lại giơ đại dao, mặt bôi máu heo, miệng hô đao thương bất nhập, kết quả máu chảy thành sông."
Nghiêm Trạch Quang nhìn Thẩm Đông Dương, đột nhiên cảm thấy thằng nhóc này có chút giống mình, thích mày mò sự việc, lại còn có thể mày mò đến đúng trọng tâm. Nghiêm Trạch Quang nói: "Hỗn xược! Hiện nay tình hình sơn hà tổ quốc đang một mảnh đại hảo, không phải tiểu hảo, không thể sùng ngoại mị ngoại, không thể tự coi nhẹ mình, không thể làm chí khí kẻ khác, dập tắt uy phong của mình!"
Thẩm Đông Dương kinh ngạc nhìn Nghiêm Trạch Quang nói: "Đoàn trưởng Nghiêm, chẳng lẽ chúng ta đang thảo luận vấn đề sao? Nếu như ngài triệu tập tôi tới là để hô khẩu hiệu cho tôi, hô khẩu hiệu không phải tiểu hảo mà là đại hảo, vậy thì thứ cho tôi không thể tuân mệnh, xin cáo từ đây!"
Nói xong, đứng phắt dậy, cầm mũ quân nhân đội lên đầu, đang định chào, Nghiêm Trạch Quang quát lên: "Ngồi xuống!"
Thẩm Đông Dương do dự một chút, rồi vẫn ngồi xuống, dừng lại chốc lát rồi nói: "Đoàn trưởng Nghiêm, báo tin vui không báo tin buồn, tôi cũng biết, nhưng tôi hy vọng tôi có cơ hội hiểu rõ kẻ địch của chúng ta, chúng ta không thể chìm đắm trong thần thoại kẻ địch đều là ô hợp ô hợp, chúng ta bách chiến bách thắng. Chúng ta không chỉ cần nghiên cứu các chiến dịch quá khứ, mà còn cần nghiên cứu kẻ địch của chúng ta hôm nay đang làm gì? Chúng ta không thể ngày này qua ngày khác năm này qua năm nọ luyện ba kỹ thuật lớn. Bộ binh kẻ địch tiềm ẩn của chúng ta đều dùng đến tên lửa rồi, chúng ta không thể cầm súng trường đi liết lê với xe tăng của địch."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Vậy cậu nói phải làm thế nào?"
Thẩm Đông Dương nói: "Tôi cho rằng, các thủ trưởng tuyến đầu tác chiến như các ngài, đặc biệt là mấy vị lão cách mạng xông pha từ thời kỳ chiến tranh ra như các ngài, nên có dũng khí phản ánh vấn đề lên trên, phải quen thuộc chiến thuật của đối thủ, ít nhất cũng phải phát giáo trình xuống cho chúng ta, để chúng ta biết đối thủ tiềm ẩn của chúng ta rốt cuộc có sức mạnh lớn đến nhường nào, rồi sau đó mới tiến hành huấn luyện có tính nhắm mục tiêu, không thể cứ mãi dừng lại ở trình độ tác chiến với Quốc Dân Đảng."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Nên phản ánh? Khẩu vị của cậu không nhỏ nhỉ. Phản ánh, phản ánh cái gì, nói chúng ta không được, địch lợi hại? Tôi sẽ không phạm cái lỗi sơ đẳng này đâu. Phải biết rằng, những ngôn luận này của cậu mà truyền ra ngoài, rất có khả năng sẽ gặp xui xẻo."
Thẩm Đông Dương nói: "Tôi đang thành khẩn bộc lộ sự lo lắng của mình, biết gì nói nấy, người nói không có tội mà!"
Nghiêm Trạch Quang cười lạnh một tiếng nói: "Người nói không có tội? Hè hè, cậu vẫn còn non lắm. Tuy nhiên, tôi sẽ không tố cáo cậu, bởi vì đây là cậu và tôi đơn độc thảo luận vấn đề. Thế nhưng, bước ra khỏi cánh cửa này, cậu mà còn nói những lời này, tôi không dám bảo đảm không có người tố cáo cậu đâu."
Thẩm Đông Dương cười nói, bước ra khỏi cánh cửa này, "Tôi sẽ không nói những lời này đâu."
Nghiêm Trạch Quang rất hưởng thụ câu nói này, lại hỏi: "Thích đọc sách gì?"
Thẩm Đông Dương nói: "Không có bao nhiêu sách để đọc, tôi thích đọc những bài viết phê phán chủ nghĩa đế quốc và chủ nghĩa xét lại trong 'Tham khảo tiêu tức' hơn."
Nghiêm Trạch Quang cười nói: "Hay lắm chàng trai, đọc bài viết đại phê phán rất hay, chính là phải tiếp nhận cải tạo tư tưởng. Sống đến già, học đến già. Tôi ở đây cũng có một cuốn cỏ độc, cầm về mà phê phán cho kỹ đi."
Nghiêm Trạch Quang nói vừa mở ngăn kéo, đưa cho Thẩm Đông Dương một cuốn sách rách.
Thẩm Đông Dương tiếp lấy mở ra xem, trong lòng lạnh buốt nửa đoạn. Cậu vốn tưởng rằng đây là thánh điển của nhà binh nào đó, cậu vô cùng khao khát có được một cuốn "Bàn về chiến tranh" của Clausewitz bản nội bộ dùng để phê phán, cậu nghe nói sư đoàn 27 chỉ có đoàn trưởng Nghiêm là có một bộ.
Thế nhưng, thứ mà đoàn trưởng Nghiêm giao vào tay cậu, lại chính là cuốn "Đội võ công địch hậu" mà cậu đã đọc từ hồi thơ ấu, điều này khiến cậu hoang mang khôn tả.
3
Nghiêm Lệ Văn đã học cấp ba rồi, ở nội trú, chủ nhật mới về nhà ở, nhưng không nhất định lúc nào cũng ở nhà Nghiêm Trạch Quang. Phần lớn thời gian vẫn là về nhà Vương Thiết Sơn ở. Nhà của Vương Thiết Sơn giống như một mái ấm, rất ấm áp. Đặc biệt là từ khi có thêm cậu em trai khờ khạo ngốc nghếch Vương Kỳ, nhà của Vương Thiết Sơn lại càng có sức hút đối với Nghiêm Lệ Văn. Con bé yêu thương tiểu Vương Kỳ giống như yêu thú cưng vậy, hễ rảnh là lại dẫn Vương Kỳ đi chơi.
So với Nghiêm Trạch Quang, Vương Thiết Sơn rõ ràng là một người cha nhân từ, mặc dù đã có con trai của mình, nhưng vẫn cưng chiều Nghiêm Lệ Văn trước sau như một, đương nhiên không chỉ trong sinh hoạt, mà còn cả trong học tập. Hồi đó nhà trường lúc thì đình chỉ lớp học náo động cách mạng, lúc thì khôi phục lớp học náo động cách mạng, lúc thì phê phán con đường chuyên môn trắng, lúc thì phê phán "vạn ban giai hạ phẩm, duy hữu độc thư cao". Thế nhưng Vương Thiết Sơn kiên trì một nguyên tắc, yêu cầu Nghiêm Lệ Văn, ở trường học được những gì thì học ở nhà cũng không được lơi lỏng.
Nghiêm Trạch Quang cơ bản chưa từng tham gia họp phụ huynh của Nghiêm Lệ Văn lần nào, còn Vương Thiết Sơn hễ có thời gian là sẽ cố gắng hết sức đi tham gia. Thật sự không rảnh, mới phái Tôn Phương đi tham gia. Tôn Phương tham gia họp phụ huynh nhiều lần, biết cái gì cần ghi chép cái gì không cần ghi chép, về nhà còn phải báo cáo tỉ mỉ với Vương Thiết Sơn. Vương Thiết Sơn nói với Nghiêm Lệ Văn rằng: "Nữu Nữu, nhớ lấy, tài nghệ nhiều không đè thân, bố mày làm lính, chính là đánh súng cho giỏi, con đi học, chính là đọc sách cho tốt. Cho dù năm tháng nào đi nữa, tri thức vẫn là quan trọng."
Nghiêm Lệ Văn từ trước đến nay vẫn coi lời của bố là chân lý, cho nên thành tích học tập vẫn luôn rất tốt, và rất vinh dự có một lần được lớp giới thiệu làm điển hình chuyên môn trắng để chịu sự phê phán nhỏ.
Nghiêm Trạch Quang không ngờ tới, Vương Thiết Sơn cũng không ngờ tới. Trong "Cách mạng Văn hóa", quân dã chiến nơi sư đoàn 27 đóng quân cơ bản không bị chấn động, ngược lại đến khi "Cách mạng Văn hóa" sắp kết thúc, hai người bọn họ lại cùng lúc gặp vận đen.
Nguyên nhân bắt nguồn từ một bức thư khiếu kiện. Trong thư tố cáo Nghiêm Trạch Quang nhất quán kiên trì tuyến đường quân sự phản động, hoài lòng bất mãn và công kích độc ác đối với "Cách mạng Văn hóa" vô sản vĩ đại.
Cuối bức thư tố cáo còn đính kèm một bài thơ vè, chính là kiệt tác tùy tay bôi nhọ của Nghiêm Trạch Quang và Vương Thiết Sơn năm xưa——
Làm tiểu đoàn trưởng tám chín năm,
Mặc hỏng cả trăm chiếc quần lót.
Súng pháo hỏng luyện tập ngày đêm,
Hồng quân không sợ vạn thủy thiên sơn khó khăn.
Phong vũ Chung Sơn nổi sấm sét,
Mười năm nay chưa từng đánh trận.
Tay ngứa ngáy lòng nôn nao,
Cứ muốn nã một phát súng vào ai đó.
Tổ công tác ở trên phái xuống, nói là phải điều tra cho ra ngô ra khoai.
Chính ủy sư đoàn Lưu Giới Hà đọc bài thơ này xong, dở khóc dở cười nói: "Đây là cứt chó, đây tính là vấn đề gì chứ? Thứ nhất, không có chứng cứ nói là do Nghiêm Trạch Quang viết. Thứ hai, cho dù là do Nghiêm Trạch Quang viết, thì đây cũng chẳng tính là thơ phản động gì cả."
Người phụ trách tổ công tác nói: "Thứ nhất, có phải do Nghiêm Trạch Quang viết hay không, có thể điều tra. Thứ hai, nhất định phải làm cho rõ ràng, tên này muốn nã một phát súng vào ai, bên trong này ẩn giấu cảm xúc rất nguy hiểm."
Thế là liền điều tra. Vừa điều tra, bài thơ vè này không ngờ lại không phải tác phẩm của riêng một mình Nghiêm Trạch Quang, Vương Thiết Sơn cũng tham gia sáng tác. Lưu Giới Hà ra tay trước cướp tiên cơ, bí mật gọi Vương Thiết Sơn và Nghiêm Trạch Quang đến một góc của Tây Đại Trận doanh, mặt đen xì mắng cho cả hai người một trận. Lưu Giới Hà nói: "Mẹ kiếp, hai người các cậu, kể từ khi không đánh trận nữa, tôi nhìn thấy các cậu là phiền. Các cậu tự nhìn cũng thấy phiền. Chẳng thấy các cậu có lúc nào đoàn kết với nhau, viết cái bài thơ cứt chó này thì lại đoàn kết được với nhau nhỉ. Nói đi, câu nào do cậu Nghiêm Trạch Quang viết, câu nào do cậu Vương Thiết Sơn viết."
Đến lúc này hai người mới hiểu ra đại họa lâm đầu. Nghiêm Trạch Quang mặt âm trầm đọc lại bức thư tố cáo một lượt rồi nói: "Tôi hiểu rồi, đây là nhắm vào tôi mà tới. Trong này phản động nhất chính là câu do tôi viết, cứ muốn nã một phát súng vào ai đó."
Vương Thiết Sơn cũng đọc lại bức thư tố cáo một lượt rồi nói: "Câu đó là do tôi viết. Lúc đó tôi bởi vì vợ không mang thai, trong lòng nôn nóng, than vãn hơi quá."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Lão Vương cậu đừng tự chuốc họa vào thân, việc này không liên quan gì đến cậu cả."
Vương Thiết Sơn nói: "Sáng tác tập thể, không ai có thể phủi sạch quan hệ."
Lưu Giới Hà nói: "Mẹ kiếp các cậu mà cũng trọng tình nghĩa phết nhỉ. Hồi ức lại cho đàng hoàng xem, đây có phải do các cậu viết không? Các cậu có tài năng này không?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Cái bài thơ vè rách này, thì cần tài năng gì chứ?"
Vương Thiết Sơn nói: "Tôi tuy chỉ là học sinh tốt nghiệp cấp một cao cấp, nhưng viết mấy thứ thế này thì vẫn thừa sức."
Lưu Giới Hà nói: "Hai tên đoàn trưởng, hai cái đầu heo. Các cậu lại hồi ức lại cho tôi thật đàng hoàng xem, có nhớ nhầm không, có phải đạo văn của người khác, hoặc là bị người khác hãm hại không?"
Vương Thiết Sơn nói: "Hảo hán làm thì hảo hán chịu, đây chính là do chúng tôi viết, mấy câu phản động nhất là do tôi viết."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Mấy câu phản động nhất, vừa hay lại là những câu có tài năng nhất, cậu lão Vương không có bản lĩnh đó đâu, đó là kiệt tác của bản bộ đấy."
Lưu Giới Hà nói: "Đây đâu phải đầu heo chứ, quả thực là không có não. Đánh trận thì mỗi người các cậu có một chiêu cao, chứ còn về chính trị thì nát bét. Tôi nói cho các cậu biết, không ai trong các cậu được tranh giành hết, cắn chặt răng vào, nói cái bài thơ vè trứng dái này không phải do các cậu viết, chưa từng thấy, cũng chưa từng nghe qua. Hai cậu đã nghe rõ chưa?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Không hiểu!"
Lưu Giới Hà nói: "Vương Thiết Sơn, cậu giúp hắn ta một tay, để hắn ta hiểu ra. Giam các cậu vào đại lao, bắn bỏ các cậu đều là chuyện nhỏ, nhưng mà chính ủy như tôi đây cũng phải gặp xui xẻo cùng các cậu đấy!"
Vương Thiết Sơn nói: "Hiểu rồi."
Lưu Giới Hà nói: "Cho dù xảy ra chuyện gì đi nữa, nhất định phải cắn chặt răng không buông, cho dù có tra tấn bằng ghế cọp hay nhồi nước ớt đi chăng nữa, cũng phải giữ vững khí tiết cách mạng. Đây cũng là chiến đấu, hiểu chưa?"
Lúc này Nghiêm Trạch Quang mới chầm chậm nói: "Hình như hơi hiểu rồi."
Hai ngày sau, tổ công tác liền tuyên bố cách lythẩm tra đoàn trưởng đoàn 1 Nghiêm Trạch Quang và đoàn trưởng đoàn 3 Vương Thiết Sơn, hai người bị giam lỏng trong một nhà kho cũ nát ở thao trường Tây Đại Trận doanh.
Cũng may, có người làm cảnh vệ, có người đưa cơm, cơm nước cũng không đến nỗi quá tệ. Hai người ở chung một phòng, bên trong còn có cả bồn cầu xổm.
Hồi đó con trai của Vương Thiết Sơn là Vương Kỳ đã đi học tiểu học rồi, thằng nhóc lớn lên lanh lợi đáng yêu, Vương Thiết Sơn bị giam ở Tây Đại Trận doanh, ngoài việc không nhìn thấy con trai ra thì trong lòng sốt ruột cào cào, ngày nào cũng chửi đới. Nói: "Mẹ kiếp đây là cái chuyện chim chóc gì thế, chẳng qua chỉ là phát tao vãn vài câu, thế mà lại cho mang giày cỏ, quả thực là án văn chương mà!"
Nghiêm Trạch Quang mặc kệ hắn. Nghiêm Trạch Quang có việc của Nghiêm Trạch Quang. Nghiêm Trạch Quang bảo Thạch Đắc Pháp đến "thăm tù" lấy chiếc túi chỉ huy của mình tới, bản đồ bày la liệt một bàn. Nhàn rỗi không có việc gì làm, Nghiêm Trạch Quang liền đi mày mò đống bản đồ rách nát đó.
4
Cuối cùng cũng có một ngày, hai người lại cãi nhau, bởi vì Nghiêm Trạch Quang nhắc đến trận chiến Song Du Thụ. Nghiêm Trạch Quang tận dụng cốc trà, xà phòng, gạt tàn thuốc, mẩu bút chì, tóm lại là tất cả những thứ có thể tận dụng được đều tận dụng hết, dùng những thứ này để thay thế bàn cát.
Nghiêm Trạch Quang nói: "Tôi nghĩ đi nghĩ lại, trận chiến Song Du Thụ cậu vẫn có vấn đề. Ba kế sách thượng trung hạ của tôi, tình hình nào cũng đã tính toán vào cả rồi, bao gồm cả việc địch tăng viện binh, bao gồm cả việc binh lực thực tế và binh lực tình báo không khớp nhau. Thế nhưng, sau khi trận đánh phát động, tình hình không giống với những gì chúng ta tưởng tượng, không, ý tôi là hình như không giống, thực ra vẫn giống, nó phù hợp với phương án tối ưu của tôi. Thế nhưng cậu lại tự ý rời khỏi cao điểm số 2, đã gây ra thế bị động."
Vương Thiết Sơn nói: "Bây giờ cậu có nhắc lại cái này cũng vô ích rồi, tôi không đôi co với cậu nữa."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Bây giờ cậu và tôi sắp thành tù nhân rồi, công lao thị phi cũng chẳng quan trọng nữa, ngược lại có thể cởi mở thảo luận. Thảo luận rõ ràng rồi, sau này thả chúng ta ra ngoài, còn có thể rút ra bài học kinh nghiệm. Nếu như không thả chúng ta ra ngoài, chúng ta cũng có việc để làm, cứ coi như chơi cờ tướng đi."
Vương Thiết Sơn nói: "Tôi không phải ngay từ đầu đã rời khỏi cao điểm số 2 đâu. Tôi đã đợi ở cao điểm số 2 hai mươi phút, hô gọi cậu mà cậu không thèm đếm xỉa, hai mươi phút sau tôi mới hạ quyết tâm cơ động. Tôi không thể ôm cây đợi thỏ được."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Cậu vốn dĩ nên ôm cây đợi thỏ. Cậu nên rõ ràng một điều, trình độ chiến thuật của cậu kém xa tôi, cho nên cậu nên kiên định không đổi tin tưởng vào kế hoạch của tôi."
Vương Thiết Sơn nói: "Tôi cũng thừa nhận binh lực của địch không có thay đổi, địch đã tạo cho chúng ta một ảo ảnh, nhưng đó là sau hai mươi phút mới hiểu ra, thế nhưng lúc đó tôi đã thọc sâu vào mặt phản sỉ của đỉnh chính rồi, có quay lại cũng không kịp nữa."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Ai ra lệnh cho cậu rời khỏi cao điểm số 2?"
Vương Thiết Sơn nói: "Tôi trong vòng hai mươi phút không nhận được mệnh lệnh, thì tôi phải tùy cơ ứng biến chứ."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Hỏng là hỏng ở cái chỗ tùy cơ ứng biến này của cậu đấy, chính là cái sự tùy cơ ứng biến này của cậu đã đánh trận Song Du Thụ thành cơm nửa sống nửa chín."
Vương Thiết Sơn nói: "Thế nào gọi là cơm nửa sống nửa chín? Tổ chức đã có kết luận rồi, đó gọi là đại thắng Song Du Thụ. Mặc dù cậu không lên đến đỉnh chính, nhưng đó là vì tình hình địch thay đổi đòi hỏi, chẳng qua là nhiệm vụ của hai chúng ta đổi chỗ cho nhau mà thôi, công lao cũng lớn không kém, sao cậu cứ phải canh cánh trong lòng mãi thế?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Bởi vì tôi muốn chứng minh sự chính xác của tôi và sự không chính xác của cậu."
Hai người bị giam bảy tám ngày, vẫn không có động tĩnh gì là sẽ thả người. Vương Thiết Sơn cuối cùng cũng không kìm nén được nữa, nói là muốn đi tìm tổ công tác nói chuyện, không thì dứt khoát tống hắn vào ngục, không thì thả hắn về bắt bộ đội.
Nghiêm Trạch Quang nói: "Trái Đất rời khỏi ai thì vẫn cứ quay bình thường. Với hai chút bản lĩnh đó của cậu, toàn là bài cũ cả, bắt hay không bắt đều vô thế."
Vương Thiết Sơn nói: "Tôi nhớ con trai, tôi muốn bọn họ thả tôi ra."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Thả hay không thả cậu, cậu không quyết định được, tôi cũng không quyết định được. Tôi thấy thế này rất hay, có ăn có uống, lại còn có thể thảo luận chiến thuật. Về trận chiến Song Du Thụ, tôi nhìn nhận thế này..."
Vương Thiết Sơn phiền não cắt ngang lời hắn: "Đừng nhắc đến cái trận Song Du Thụ gì đó của cậu nữa, tôi đau đầu lắm."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Chủ tịch Mao dạy chúng ta rằng, trên thế giới sợ nhất là chữ nghiêm túc, người cộng sản chúng ta chú trọng nhất là sự nghiêm túc. Vấn đề Song Du Thụ không đơn thuần là chuyện giữa hai người cậu và tôi, nó liên quan đến..."
Vương Thiết Sơn tức giận nói: "Cầu xin cậu đấy họ Nghiêm, chúng ta có thể bàn chuyện khác được không?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Bàn chuyện khác? Chuyện khác thì có gì hay để bàn?"
Vương Thiết Sơn nói: "Bàn về Dương Đào!"
Nghiêm Trạch Quang ngẩn người, đặt chiếc kính lúp trong tay xuống, ngả người phịch một cái ra ghế, thở hồng hộc, giọng điệu như đang mộng du: "Dương Đào, Dương Đào... Dương Đào ở đâu chứ?"
Vương Thiết Sơn nói: "Cậu cho rằng Dương Đào ở đâu?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Còn có thể ở đâu được nữa? Dương Đào hy sinh rồi, được chôn cất ở Thập Vạn Đại Sơn của Quảng Tây."
Vương Thiết Sơn nói: "Cậu dám chắc chứ?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Tôi không muốn chắc."
Vương Thiết Sơn nói: "Thế thì đúng rồi. Không biết tại sao, bao nhiêu năm nay trong lòng tôi vẫn luôn có một mối nghi ngờ, có lẽ Dương Đào vẫn chưa chết, có lẽ Dương Đào vẫn còn sống."
Nghiêm Trạch Quang đột nhiên nhảy dựng lên, chỉ thẳng vào mũi Vương Thiết Sơn nói: "Đều tại cái tên thợ lò trộm vào hàng ngũ cách mạng là cậu đã làm hỏng chuyện tốt của tôi. Nếu như ngày đó cậu không ngốc nghếch giơ tay lên, nếu như Dương Đào ngày đó công khai chấp nhận lời cầu hôn của tôi, thì cô ấy sẽ không xa lánh chúng ta, cô ấy không xa lánh chúng ta, thì sẽ không có chuyện xảy ra sau đó..."
Vương Thiết Sơn bình thản nhìn Nghiêm Trạch Quang. Một lúc sau mới nói: "Cậu nói câu này hoàn toàn vô lý! Nhưng tôi không so đo với cậu, điều tôi muốn nói với cậu bây giờ là, Dương Đào có lẽ vẫn còn sống."
Nghiêm Trạch Quang đập một bạt tai lên bàn nói: "Mơ mộng!"
Ngừng một lát lại nói: "Mơ mộng cũng không đến lượt cậu mơ!"
Vương Thiết Sơn nói: "Chẳng lẽ cậu không thấy kỳ lạ sao? Nếu như nói Dương Đào thật sự chết rồi, thế nhưng chúng ta lùng sục núi bao nhiêu ngày như thế, sống không thấy người, chết không thấy xác."
Nghiêm Trạch Quang nước mắt đầm đìa nói: "Tôi đoán là dã thú..."
Vương Thiết Sơn nói: "Lúc đó tôi cũng nghĩ thế, thế nhưng cho dù là dã thú đi nữa... thì cũng phải để lại chút vết tích chứ, tỷ như quần áo, còn cả súng lục nữa!"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Lúc đó tôi cũng có một tia hy vọng mong manh, thế nhưng một tháng trôi qua, chẳng thấy bóng dáng đâu, tôi liền tuyệt vọng."
Vương Thiết Sơn nói: "Nếu như không phải sau đó bộ đội khẩn cấp sang Triều Tiên, tôi nhất định sẽ tiếp tục tìm kiếm."
Nghiêm Trạch Quang phớt lờ Vương Thiết Sơn, tự lẩm bẩm nói: "Tôi khao khát Dương Đào cô ấy vẫn còn sống biết bao, chỉ cần cô ấy còn sống, được gặp lại một lần, tôi có chết cũng nhắm mắt."
Vương Thiết Sơn nói: "Nếu như có thể thả chúng ta ra ngoài, cậu đi Quảng Tây một chuyến với tôi."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Cậu đúng là mơ mộng suông, tôi sẽ không mắc mưu cái tên thợ lò như cậu đâu."
5
Vụ việc bài thơ vè phản động kia, cuối cùng cũng được Lưu Giới Hà xoay sở dàn xếp ổn thỏa.
Sau khi trấn an được Nghiêm Trạch Quang và Vương Thiết Sơn, Lưu Giới Hà bắt đầu chuyển hướng tầm nhìn của tổ công tác, hướng tầm nhìn của tổ công tác sang quần chúng nhân dân. Tổ công tác đã điều tra hai tuần ở đoàn 1 và đoàn 3, không một ai đứng ra nói bài thơ vè đó là do Nghiêm Trạch Quang và Vương Thiết Sơn viết, ngược lại mọi người còn đồng thanh nói rằng, bởi vì lúc bấy giờ Nghiêm Trạch Quang và Vương Thiết Sơn nắm giữ cải cách giáo dục rất cứng rắn, một số đồng chí đã viết thơ châm biếm họ. Góc độ của bài thơ thuộc về ngôi thứ ba, tức là quần chúng nhân dân.
Đương nhiên, nếu chỉ dựa vào cái này, thì vẫn chưa đủ để thả Nghiêm Trạch Quang và Vương Thiết Sơn ra, mà là bởi vì Lưu Giới Hà và phó quân trưởng Giả Hoành Sinh đều đến quân khu làm công tác, cộng thêm "Cách mạng Văn hóa" lúc này đã là nỏ mạnh hết đà, mọi người cũng đều nhìn ra được, không thể nào cứ làm ầm ĩ hồ đồ kéo dài như thế mãi được, cấp trên lúc này mới lên tiếng, thả hai người Nghiêm, Vương ra, tạm thời không tham gia công tác, đình chỉ công tác điều dưỡng.
Không có việc gì làm, Nghiêm Trạch Quang cảm thấy vô cùng cô đơn, tự nhốt mình trong cái gọi là phòng tác chiến thứ hai ở nhà để nghiên cứu chiến dịch mấy ngày, càng nghiên cứu lại càng chán nản thất vọng, cuối cùng có một ngày không nhịn được nữa, lén lút chạy đến nhà Vương Thiết Sơn, nói với Vương Thiết Sơn rằng: "Cậu chẳng phải nói thả ra rồi sẽ đi Quảng Tây một chuyến sao? Bây giờ tôi đồng ý rồi."
Vương Thiết Sơn nói: "Nhưng mà bây giờ tôi không đi được, con trai tôi mới học tiểu học, tôi phải thường xuyên kèm cặp nó."
Trong lòng Nghiêm Trạch Quang dâng lên một trận chua xót, đành cắn răng nói: "Bây giờ chính là hai chúng ta chẳng có việc chó gì làm cả, cậu đường đường là một đoàn trưởng Giải phóng quân, chẳng lẽ cứ ở nhà chăm con mãi thế à, thế thì quá sa sút ý chí chơi bời tiêu khiển rồi chứ?"
Vương Thiết Sơn nghiêm giọng nói: "Thứ nhất, tôi là đoàn trưởng Giải phóng quân, nhưng là đoàn trưởng bị bãi chức rồi, đã rảnh rỗi nhàn cư rồi, có thể không cần chịu trách nhiệm. Thứ hai, con trai tôi là con trai bảo bối, chứ không phải thứ đồ chơi tiêu khiển gì cả. Tôi kèm cặp con trai bảo bối của tôi học tập cho giỏi ngày ngày tiến bộ, không phải sa sút ý chí chơi bời tiêu khiển. Cậu nói năng cho cẩn thận đấy!"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Cầu xin cậu đấy, cậu chẳng lẽ cứ muốn để tôi bức bách đến chết sao?"
Vương Thiết Sơn nói: "Đi Quảng Tây thì được, nhưng tôi có ba điều kiện."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Chỉ cần không quá đáng lắm, đều có thể xem xét."
Vương Thiết Sơn nói: "Thứ nhất, lần hành động này cậu là chủ mưu, mọi trách nhiệm do cậu gánh vác, đặc biệt là chỗ Vương Nhã Ca, cậu không được để lộ ra nửa tiếng gió."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Cái này cậu yên tâm. Chúng ta lấy danh nghĩa về thăm quê, trên thực tế tôi quả thực cũng muốn về quê một chuyến, từ trước đại tỷ võ đến nay mới về, thoắt cái đã mười năm rồi. Chúng ta có thể kiêm cả việc công lẫn việc tư."
Vương Thiết Sơn nói: "Thứ hai, chi phí đi lại hoàn toàn do cậu chi trả."
Nghiêm Trạch Quang kêu lên: "Mơ đi cưng, hành động của hai người, dựa vào cái gì mà bắt một mình tôi chịu chi phí đi lại?"
Vương Thiết Sơn nói: "Cậu không chịu chi phí đi lại thì thôi vậy, Vương Kỳ nhà chúng tôi như măng mọc sau mưa, lớn nhanh như thổi, cần bổ sung dinh dưỡng, nhà chúng tôi tiền nong eo hẹp."
Nghiêm Trạch Quang phẫn nộ nói: "Mẹ kiếp, tôi chịu! Thứ ba?"
Vương Thiết Sơn nói: "Khi nào đi, khi nào về, đi đâu, gặp ai, toàn bộ đều phải nghe theo tôi."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Thế thì tôi đi cùng cậu để làm gì, chẳng lẽ tôi thành vật trang trí chắc?"
Vương Thiết Sơn nói: "Nếu cậu không đồng ý, vậy thì tôi hết cách."
Nghiêm Trạch Quang nghiến răng nghiến lợi nói: "Tên thợ lò khốn khiếp, ông đây đành chịu uốn gối cầu toàn vậy!"
Khi khoa cán bộ bộ chính trị sư đệ trình báo cáo về quê thăm thân của Vương Thiết Sơn lên cho Lưu Giới Hà, tâm trạng của Lưu Giới Hà đang rất tốt. Lưu Giới Hà nhìn báo cáo rồi nói: "Cậu Vương Thiết Sơn này, cuối cùng cũng nghĩ thông suốt rồi, cũng nên về nhà thăm một chút." Bèn nhấc bút viết một chữ "Đồng", rồi lại dừng lại, ngẩng đầu lên hỏi khoa trưởng khoa cán bộ: "Đoàn trưởng xin nghỉ phép, cần phải báo cáo bộ chính trị quân đoàn phê chuẩn chứ?"
Khoa trưởng khoa cán bộ nói: "Đồng chí Vương Thiết Sơn đã bị miễn chức rồi, sư đoàn phê chuẩn, báo cáo lên quân đoàn để lưu án là được rồi."
Lúc này Lưu Giới Hà mới cầm lại bút, viết thêm chữ "Ý" đằng sau chữ "Đồng" rồi nói, cũng được, "Vương Vương Thiết Sơn sinh con muộn, cũng nên về nhà vinh tổ quang tông rồi."
Khoa trưởng khoa cán bộ nói: "Vâng."
Đến buổi chiều, khoa trưởng khoa cán bộ lại đệ trình lên một bản báo cáo thăm thân nữa.
Lưu Giới Hà phủi phủi tờ báo cáo hỏi: "Làm trò quỷ gì thế?"
Khoa trưởng khoa cán bộ giật mình nói: "Không làm trò quỷ gì cả!"
Lưu Giới Hà chộp lấy điện thoại nói: "Nối máy cho tôi với Nghiêm Trạch Quang." Nghiêm Trạch Quang bắt máy, Lưu Giới Hà nói: "Tiểu Gia Cát, mẹ kiếp cậu nói cho rõ xem, các cậu muốn giở trò quỷ gì?"
Nghiêm Trạch Quang nói ở đầu dây bên kia: "Không hiểu ý của chính ủy Lưu."
Lưu Giới Hà nói: "Buổi sáng Vương Thiết Sơn viết báo cáo thăm thân, buổi chiều báo cáo của cậu lại được gửi lên. Các cậu chẳng lẽ đang mưu đồ âm mưu gì à?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Chúng tôi không mưu đồ âm mưu gì cả. Tôi không biết Vương Thiết Sơn cũng xin nghỉ phép."
Lưu Giới Hà nói: "Chẳng lẽ các cậu là anh hùng gặp lại ý hợp tâm đầu à? Tại sao lại cứ muốn đi cùng nhau?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Thứ nhất, nếu như tình hình là thật, vậy thì đúng là ý hợp tâm đầu; thứ hai, nhà của hai chúng tôi tuy đều ở Ngạc Dự Hoản, nhưng không cùng một huyện, nước sông không phạm nước giếng; thứ ba, chúng tôi cùng bị cách ly, cùng bị điều tra, cùng bị miễn chức, cùng cáo lão hồi hương cũng là chuyện hợp tình hợp lý."
Lưu Giới Hà nói: "Mẹ kiếp Tiểu Gia Cát, cậu tưởng tôi hiếm lạ gì cậu chắc, tôi chỉ hận không thể cho cậu nghỉ phép mười năm, để cậu về làm nông dân lại từ đầu. Thế nhưng bây giờ tôi không thể thả cậu đi, đặc biệt là không thể thả cậu và Vương Thiết Sơn đi cùng nhau. Hai oan gia các cậu, quỷ quái xuất thần, tôi không yên tâm."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Chính ủy ngài cứ yên tâm, tôi ở cùng Vương Thiết Sơn, cái gì cũng có thể làm tốt, chỉ có đoàn kết là không làm tốt được, huống chi là đồng tâm hiệp lực mưu đồ âm mưu chứ. Ngài có phê chuẩn xin nghỉ phép của Vương Thiết Sơn hay không tôi mặc kệ, nhưng nếu ngài không phê chuẩn xin nghỉ phép của tôi, ngày mai tôi sẽ tìm tổ công tác, tôi thừa nhận những ngôn luận phản động cái gọi là đó là do tôi viết, tôi lại quay về phòng cách ly của tôi. Chính ủy Lưu cứ chờ mà giải trình vấn đề của ngài đi."
Lưu Giới Hà nói: "Hè hè, cóc bốn chân tôi thấy nhiều rồi, chỉ là chưa từng thấy con lừa ba chân nào cả. Tôi còn sợ cậu uy hiếp chắc? Cậu thực sự muốn thăm thân cũng được thôi, tôi phê chuẩn cho Vương Thiết Sơn một tháng, phê chuẩn cho cậu nửa tháng."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Có thể đổi ngược lại, phê chuẩn cho tôi một tháng không?"
Lưu Giới Hà nói: "Cũng được thôi, Vương Thiết Sơn đi trước, đợi hắn về rồi cậu hãy đi."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Tôi đồng ý."
Lưu Giới Hà cười hì hì trong điện thoại nói: "Cậu đồng ý? Đó là chuyện cậu đồng ý chắc? Cậu muốn đi cùng nhau, tôi cứ bắt các cậu đi riêng. Cậu đồng ý đi riêng, tôi cứ bắt các cậu đi cùng nhau. Cho hai oan gia các cậu chó cắn chó, giám sát lẫn nhau."
Nói xong, Lưu Giới Hà cúp điện thoại, xoạt xoạt viết một tờ giấy đưa cho khoa trưởng khoa cán bộ: "Đồng ý cho Vương Thiết Sơn và Nghiêm Trạch Quang nghỉ phép một tuần, cùng xuất phát, cùng về đội."
6
Nghiêm Trạch Quang vừa nhận được thông báo của khoa trưởng khoa cán bộ liền ngây người ra, thảm thiết kêu lên: "Một tuần? Một tuần thì làm được cái quái gì chứ! Quê nhà tôi cách đây một nghìn hai trăm kilômét, tàu hỏa có chạy chết thôi, thì cũng mất một ngày một đêm rưỡi. Đi về trên đường đã mất ba ngày ba đêm rồi. Các ông lớn cơ quan các người sao không xuất phát từ thực tế, khoảng cách nguyên quán của cán bộ chẳng lẽ khoa cán bộ các người không nắm được à?"
Khoa trưởng khoa cán bộ đường đường chính chính đáp lại: "Đoàn trưởng Nghiêm bớt giận, tôi không chỉ tính được khoảng cách tàu hỏa cậu về nguyên quán, mà còn tính được khoảng cách ô tô nữa. Số tiền thanh toán vé tàu xe thăm thân của các người, cộng trừ sẽ không vượt quá năm phần trăm dự toán của khoa trưởng tôi đâu. Thế nhưng đoàn trưởng Nghiêm ngài thử nghĩ xem, cái này là do tôi quyết định được chắc?"
Nghiêm Trạch Quang tức giận đùng đùng đi tìm Vương Thiết Sơn, Vương Thiết Sơn cũng đang phiền não vì chuyện này, nhìn Nghiêm Trạch Quang nói: "Tính sao đây? Đừng nói là đi Quảng Tây, cho dù là thăm thân thật sự thì cũng không đủ thời gian đâu, trừ phi cộng kỳ nghỉ của hai chúng ta lại để một người về."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Cậu đúng là đồ đầu đất. Thứ nhất, kỳ nghỉ được tính từ ngày mai, kết thúc vào rạng sáng ngày 30 tháng 10, chỉ cần chúng ta tính toán kỹ lưỡng, có thể kéo dài kỳ nghỉ thành mười ngày."
Vương Thiết Sơn nói: "Mười ngày cũng gấp gáp lắm chứ, bây giờ học sinh khắp nơi đi móc nối thực tế, trên tàu đông nghẹt người, đi trên đường chậm như rùa bò, còn chậm hơn cả xe bò."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Thứ nhất, sớm đã không đi móc nối nữa rồi, bây giờ là giai đoạn thắng lợi của 'Cách mạng Văn hóa'. Thứ hai, cậu và tôi tuy đã bị miễn chức, nhưng giấy chứng nhận cán bộ vẫn còn hiệu lực, chúng ta đều là cán bộ cấp 14, là có thể đi toa mềm. Thứ ba, cho dù không thể về đội đúng hạn, thì cũng chẳng sao cả. Cho dù bây giờ có đánh trận đi chăng nữa, hai tên đoàn trưởng hạ đài như cậu và tôi cũng chỉ đành trơ mắt đứng nhìn, chi bằng trốn ra ngoài cho trong lòng dễ chịu hơn chút."
Nghiêm Trạch Quang nói vậy xong, Vương Thiết Sơn liền động tâm. Hắn đã chuẩn bị sẵn sàng chu đáo rồi, cũng đã nói dối với Tôn Phương rồi, giống như chiếc lò xo đã được lên dây cót đầy đủ, không giải phóng sức đàn hồi ra, e rằng là sẽ nén đến sinh bệnh mất.
Hai người đạt được sự đồng thuận cao độ về vấn đề này, liền hành động khẩn trương, đầu tiên là Vương Thiết Sơn nhờ người quen đi cửa sau mua vé tàu, hai tiếng sau hai người liền xuất hiện ở quảng trường nhà ga. Để giữ bí mật, bọn họ thậm chí không dám điều xe, mà đi xe buýt tới.
Vương Thiết Sơn mặc áo Trung Sơn màu xám ở nửa thân trên, bên dưới là quần quân đội màu xanh lá cây, trông thoáng qua vẫn ra dáng đội trưởng hoặc đội viên tuyên truyền công xưởng. Vẻ ngoài của Nghiêm Trạch Quang có chút buồn cười, bên trên mặc chiếc áo khoác quân đội đã tháo quân hiệu, bên dưới mặc chiếc quần màu xanh. Hắn vì vội vàng nên sơ suất, lúc quyết định cải trang vi hành thì mới phát hiện không có thường phục, chiếc quần này vẫn là làm từ hơn mười năm trước lúc Vương A Cơ mang thai, vòng eo cực kỳ rộng thùng thình, lại còn là kiểu của phụ nữ, lệch eo.
Lúc ra cửa, Vương Thiết Sơn nói: "Đường đường là cán bộ cấp mười bốn, đúng là mất mặt chủ nghĩa xã hội thật! Cậu ăn mặc thế này mà đi tìm Dương Đào á?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Chưa chắc đã tìm thấy ấy chứ."
Vương Thiết Sơn nói: "Trong lòng đã mất đi sự chắc chắn trước rồi, xem ra trận chiến này cầm chắc thất bại."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Hết cách rồi, tôi không có thường phục. Người nhà của tôi không giống người nhà của cậu, người nhà của tôi hận không thể coi tôi như người nhà, hoàn toàn mặc kệ cuộc sống của tôi. Mẹ nó đến một bộ thường phục cũng không có. Giá mà là Dương Đào..."
Vương Thiết Sơn ngắt lời hắn: "Dựa vào cái gì mà cô ấy phải làm người nhà cho cậu, cậu đã là tư lệnh độc tài rồi, người ta vẫn là đãi ngộ cấp chính đoàn đấy!"
Nghiêm Trạch Quang dùng một vẻ mặt sống dở chết dở nhìn Vương Thiết Sơn nói: "Vấn đề nằm ở chỗ này đây, giá mà là Dương Đào..."
Vương Thiết Sơn lại ngắt lời hắn: "Tôi hỏi cậu, nếu thực sự tìm thấy Dương Đào thì phải làm sao?"
Nghiêm Trạch Quang hồ đồ hỏi: "Làm sao cái gì?"
Vương Thiết Sơn nói: "Kết cục, cậu nghĩ sẽ là kết cục gì?"
Nghiêm Trạch Quang dứt khoát xua tay nói: "Vấn đề này rất buồn cười!"
Vương Thiết Sơn nói: "Buồn cười hay bi thảm? Cậu chẳng lẽ chưa từng nghĩ đến, lỡ như Dương Đào thật sự còn sống, thật sự bị chúng ta tìm thấy, thì phải làm thế nào đây, vở kịch sau này nên diễn tiếp ra sao?"
Nghiêm Trạch Quang lại dứt khoát xua tay nói: "Vấn đề này càng buồn cười hơn! Lỡ như Dương Đào thực sự còn sống, lỡ như thật sự bị chúng ta tìm thấy, tôi sẽ ly hôn với Vương A Cơ, kết hôn với Dương Đào!"
Vương Thiết Sơn nói: "Cho dù cậu có thể ly hôn đi chăng nữa, nhưng cậu nghĩ xem, cậu đều là người qua tuổi bốn mươi hướng đến tuổi năm mươi rồi, Dương Đào lớn hơn cậu ba tuổi, chẳng lẽ cô ấy không thành gia lập thất sao?"
Lần này thì Nghiêm Trạch Quang ngẩn người ngơ ngác, trong vấn đề này hắn vĩnh viễn là một kẻ thiểu năng. Nghiêm Trạch Quang ngẩn ra rất lâu, lúc này mới là lần thứ ba dứt khoát xua tay nói: "Vấn đề này vẫn rất buồn cười! Lỡ như Dương Đào thật sự thành gia lập thất rồi, tôi sẽ động viên cô ấy ly hôn!"
Vương Thiết Sơn cười hì hì nói: "Đây mới là sự buồn cười thực sự, sự tình một phía thực sự! Nếu Dương Đào thực sự còn sống, thực sự bị chúng ta tìm thấy, không cần người khác ra tay, bên cạnh cậu đã có sẵn một kẻ địch vừa hùng mạnh vừa anh dũng rồi!"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Cậu á? Cậu có con trai của cậu, có người vợ ân ái, cậu tranh giành với tôi gần ba mươi năm rồi, tôi chỉ còn lại mỗi Dương Đào thôi, cậu không được tranh giành với tôi nữa. Cậu mà còn tranh với tôi nữa, tôi đành phải làm Pushkin thôi."
Vương Thiết Sơn kinh ngạc hỏi: "Pushkin là ai?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Đến Pushkin là ai mà cũng không biết, chút văn hóa ấy thế mà còn đòi tranh Dương Đào với tôi, cửa cũng không có đâu!"
Vương Thiết Sơn nói: "Được, lùi một vạn bước mà nói, cho dù tôi có cúi đầu làm trâu làm ngựa đi chăng nữa, nhưng cậu có nắm rõ địch tình không? Cậu có biết đối thủ là ai không? Đặc biệt là, cậu có biết Dương Đào nghĩ thế nào không? Cậu không biết! Cho nên suy nghĩ của cậu là sai lầm, chiến thuật của cậu là mù quáng, cuộc tấn công của cậu được định sẵn là sẽ thất bại!"
Nghiêm Trạch Quang nổi giận, đứng ì tại chỗ, không đi nữa, âm trầm nhìn Vương Thiết Sơn nói: "Vậy tại sao chúng ta còn phải đi Quảng Tây, không tìm thấy thì khó chịu, tìm thấy lại càng khó chịu hơn. Chẳng lẽ tôi sống chán ngấy rồi chắc?"
Vương Thiết Sơn nói: "Cho nên tôi phải nhắc nhở cậu, phải có một tâm thái bình thường, đừng ảo tưởng kỳ tích xảy ra. Hành động lần này của chúng ta, chẳng có mục đích gì cả, chính là quay lại chốn cũ, chính là xem lại nơi chúng ta từng đánh trận, cho dù là vì để kiểm điểm chiến thuật đi chăng nữa."
Nghiêm Trạch Quang ngây ra đứng đó, ngẩng đầu nhìn không khí.
Vương Thiết Sơn sốt ruột hỏi: "Cậu nói đi, rốt cuộc là đi hay không đi?"
Nghiêm Trạch Quang hếch cổ nói: "Đi, tên đã lắp vào cung, không thể không bắn, tại sao lại không đi?"
Sau đó liền lên xe buýt công cộng, sau đó liền đến nhà ga.
7
Nghiêm Trạch Quang và Vương Thiết Sơn xách chiếc túi du lịch bằng nhựa có in hai chữ "Thượng Hải" và tòa nhà Khách sạn Cẩm Giang, ngó đông ngó tây tìm lối vào ga, vừa vặn tìm thấy, đang định xếp hàng soát vé, một thanh niên cánh tay phải đeo băng đỏ "Đại biểu quân đội" liền chặn đường lại nói: "Hai vị thủ trưởng, xin mời vào phòng khách quý."
Nghiêm Trạch Quang mừng rỡ nói: "Mẹ kiếp, không ngờ cải trang rồi mà vẫn bị nhận ra, thế nào gọi là cách mạng lão thành, phong thái cách mạng lão thành đều hiện rõ trên mặt cả."
Vương Thiết Sơn nói: "Với cái bộ dạng môi hạc má khỉ của cậu ấy, người ta chắc chắn cho rằng cậu là thư ký, người đi theo của tôi rồi."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Với cái bộ dạng thô kệch to lớn của cậu ấy, e là bị coi thành cảnh vệ đặc cấp của cán bộ cao cấp rồi, đến người đi theo cũng không bằng."
Hai người vừa đấu khẩu vừa đi theo đại biểu quân đội, nghênh ngang bước vào phòng khách quý, vừa bước vào cửa, Nghiêm Trạch Quang giống như nhìn thấy ma, run lẩy bẩy một cái, chiếc túi hành lý liền từ trong tay rơi bịch xuống đất.
Ở chính giữa phòng khách quý, Lưu Giới Hà – chính ủy Sư đoàn hai mươi bảy đang nghênh ngang ngồi đó, kẹp điếu thuốc lá trên tay, vắt chéo chân, đang mỉm cười nhìn bọn họ.
Vương Thiết Sơn hít ngược một ngụm khí lạnh, sau khi định thần lại, mặt đầy nụ cười nịnh nọt hỏi: "Chính ủy, sao anh lại tới đây?"
Lưu Giới Hà vặn hỏi: "Cậu nói xem?"
Vương Thiết Sơn nói: "Chẳng lẽ thủ trưởng cũng đi thăm người nhà?"
Lưu Giới Hà nói: "Tôi thăm người nhà á? Tôi thăm cái con khỉ khô ấy! Đưa vé xe ra đây!"
Con ngươi của Vương Thiết Sơn cứng đờ lại.
Nghiêm Trạch Quang thấy tình hình không ổn, ra tay trước chặn đường nói: "Vé xe ở trong tay cậu ta, hành động lần này là do cậu ta đề xướng."
Vương Thiết Sơn nói: "Ngậm máu phun người, vé xe đúng là ở trong tay tôi, nhưng đã bàn bạc xong xuôi rồi, tôi làm thư ký cho cậu ta, tôi là người đi theo. Cậu thành khẩn khai báo đi, tôi tòng phạm không hỏi."
Lưu Giới Hà quát lớn: "Giao vé xe ra đây!"
Vương Thiết Sơn nói: "Tôi lập công chuộc tội!"
Vừa nói, vừa mò mẫm tìm vé xe từ trong túi áo, hai tay giao nộp cho Lưu Giới Hà.
Vé xe là đi từ thành phố Tương Châu đến Quế Lâm.
Lưu Giới Hà cười nhạt một tiếng, cầm vé xe nói: "Hai tên các cậu, lại còn dám chơi trò mê hồn trận với ông đây, suýt chút nữa bị các cậu qua mặt rồi. Nhưng các cậu cũng đừng có nghĩ ngợi, Sư đoàn hai mươi bảy này, chỉ có các cậu là thông minh nhất chắc? Đường đường là một ủy viên chính trị sư đoàn như tôi, mà bị hai tên đoàn trưởng các cậu đem chiến thuật ra chơi đùa, thế chẳng thành trò cười lớn bằng trời sao?"
Vương Thiết Sơn nói: "Thủ trưởng quả thật thần cơ diệu toán."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Con cáo dẻo dai đến đâu cũng không đấu lại thợ săn giỏi."
Vương Thiết Sơn nói: "Đạo cao một thước, ma cao một trượng."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Giả mãi vẫn là giả, ngụy trang nên bị lột trần!"
Lưu Giới Hà trầm mặt xuống, quát lớn giọng: "Lập tức quay về vị trí của các cậu, bước vào trạng thái chiến đấu cấp độ một!"
Nghiêm Trạch Quang khó hiểu hỏi: "Chúng ta chẳng phải đã bị cách chức rồi sao?"
Lưu Giới Hà xua tay nói: "Lên xe rồi nói tiếp."
Vương Thiết Sơn và Nghiêm Trạch Quang đưa mắt nhìn nhau, đột nhiên cả hai cùng toét miệng cười. Vương Thiết Sơn nói: "Ngoan ngoãn thật, e là sắp có chiến trận để đánh rồi."
Nghiêm Trạch Quang nói: "Mẹ kiếp nó, lại đánh trận, nếu tổ chức mà còn phái cậu đến làm trợ lý cho tôi lần nữa, tôi thà thắt cổ chết quách đi cho rồi!"
Vương Thiết Sơn nói: "Thế gọi là đào ngũ trước trận, chết không đáng tiếc!"
Hai người xách túi hành lý lên, tinh thần phấn chấn chạy lom khom theo Lưu Giới Hà, lên chiếc xe jeep việt dã hiệu Bắc Kinh, Lưu Giới Hà ngồi ghế trước, hai người ngồi ghế sau.
Lưu Giới Hà nói: "Muốn biết đã xảy ra chuyện gì không?"
Cả hai đồng thanh nói: "Cực kỳ muốn biết."
Lưu Giới Hà nói: "Vậy hai cậu khai mau, các cậu đến Quế Lâm để làm gì?"
Vương Thiết Sơn nói: "Bị giam cấm túc bao nhiêu ngày như thế, ra ngoài lại không có công việc làm, chúng tôi muốn đi giải khuây một chút, quay lại chốn cũ."
Lưu Giới Hà quay đầu hỏi Nghiêm Trạch Quang: "Những gì cậu ta nói là thật à?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Tôi xin tố giác, cậu ta nói dối đấy, cậu ta nói Dương Đào có lẽ vẫn còn sống, xúi giục tôi đi tìm Dương Đào."
Vương Thiết Sơn đau khổ vô cùng nói: "Nghiêm Trạch Quang đồng chí đúng là ngậm máu phun người, có phải tôi xúi giục cậu đâu? Vương A Cơ đồng chí tố giác cậu rồi, cậu nằm mơ giữa ban đêm toàn gọi tên Dương Đào thôi."
Lưu Giới Hà ấn ấn mẩu thuốc lá vào chiếc hộp quạt trong tay, dập tắt hẳn, lúc này mới quay đầu lại nói: "À, hóa ra là vậy. Sao hai cậu lại biết Dương Đào vẫn còn sống?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Là lão Vương đoán mò đấy, tụi tôi mà biết rồi thì đã chẳng đến Quảng Tây tìm kiếm làm gì."
Lưu Giới Hà đột ngột quay người lại, chỉ vào trán Nghiêm Trạch Quang nói: "Trong vấn đề hôn nhân gia đình này, cậu Nghiêm Trạch Quang đúng là thành sự thì không đủ mà bại sự thì thừa, quan hệ với vợ mình thì làm cho rối tung rối mù lên, xem hoa trong sương, vớt trăng đáy nước, ngày nào cũng tơ tưởng đến một đồng chí đã hy sinh."
Nghiêm Trạch Quang không phục nói: "Tôi không có làm quan hệ rối tung rối mù lên."
Lưu Giới Hà nói: "Còn chưa rối tung rối mù á? Cậu cực kỳ thiếu tôn trọng Vương A Cơ đồng chí. Người ta gọi người yêu thì gọi thế nào, người yêu, vợ, bà xã, tệ nhất cũng là mụ vợ, tuy có màu sắc đại nam tử chủ nghĩa, nhưng dẫu sao cũng là tiếng người nói. Còn cậu thì sao, lúc giới thiệu Vương A Cơ với người khác, vậy mà lại nói, đây là phối ngẫu của tôi. Nghe xem nào, phối ngẫu, có ai gọi vợ như thế không?"
Nghiêm Trạch Quang ấp úng nói: "Vốn dĩ chính là phối ngẫu mà, đây cũng là cách gọi chuẩn mực. Người yêu với ngườiếc gì chứ, ý nghĩa mập mờ, nghe nổi da gà. Tôi đến bệnh viện sư đoàn tìm Vương A Cơ, cũng giới thiệu bản thân mình là phối ngẫu của Vương A Cơ mà."
Lưu Giới Hà nói: "Cậu Nghiêm Trạch Quang làm việc gì cũng khác người thường, tôi cảnh cáo cậu, sau này không cho phép cậu gọi Vương A Cơ là phối ngẫu nữa. Người yêu, vợ, bà xã, mụ vợ, mấy cách gọi này cậu muốn chọn cái nào thì chọn, tuyệt đối không được gọi Vương A Cơ đồng chí là phối ngẫu nữa, cậu nghe rõ chưa?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Nghe rõ rồi, vậy gọi là bà xã đi. Đừng tốn lời vì chuyện nhỏ này nữa, chính ủy mau nói cho tụi tôi biết đã xảy ra chuyện lớn gì đi chứ?"
Lưu Giới Hà nói: "Cậu Gia Cát nhỏ chẳng phải tính toán như thần đấy ư?"
Nghiêm Trạch Quang nói: "Đoàn trưởng tôi còn bị cách chức rồi đây này, tính toán như thần cái quái gì."
Lưu Giới Hà nói: "Cậu bị cách chức thì tính là quái gì chứ. Trung ương có bốn người chức vụ lớn hơn các cậu gấp một trăm lần còn bị cách chức cơ mà. Các cậu được phục chức rồi."
Nghiêm Trạch Quang và Vương Thiết Sơn ngồi ở hàng ghế sau, cậu nhìn tôi, tôi nhìn cậu, Vương Thiết Sơn đột ngột chộp lấy tay Nghiêm Trạch Quang nói: "Lão bạn già ơi, không dễ dàng gì đâu, cậu với tôi rốt cuộc cũng vượt qua được rồi, suýt chút nữa thì thành tội phạm truy nã trốn chạy rồi đấy!"
Nghiêm Trạch Quang cũng kích động nắm chặt tay Vương Thiết Sơn nói: "Lão thợ lò ơi, mặc dù cậu có rất nhiều khuyết điểm và sai lầm, nhưng tôi vẫn tha thứ cho cậu, ai bảo cậu là chiến binh kiêm bạn tù khổ nạn của tôi cơ chứ!"