Đối với Vạn Trường Sinh, người mà trong đầu chứa đầy những khái niệm ăn sâu bén rễ như "tri bạch thủ hắc" (biết trắng giữ đen), điều này đơn giản là một cuộc lật đổ!

Chẳng phải Vạn Trường Sinh từng nói với giáo viên đào tạo ở thành phố cấp địa khu của mình rằng, vạn sự vạn vật trên đời đều có thể thể hiện bằng đen và trắng sao.

Bốn chữ "tri bạch thủ hắc" cơ bản có thể coi là chân ngôn "làm màu" nhất của hội họa truyền thống, giống như bốn chữ "ấn tòng thư xuất" là chân ngôn của nghệ thuật khắc ấn vậy.

Rõ ràng biết cái gì là ánh sáng, nhưng vẫn có thể giữ vững cuộc sống hiện thực xám xịt, đây là triết lý được Lão Tửxiển thuật trong "Đạo Đức Kinh".

Giống như bức đồ hình Thái Cực Bát Quái song ngư nổi tiếng "phụ âm bão dương", vạn vật trên đời đều hàm chứa hai luồng khí âm dương tương phản mà tương thành, không thể chấp nhất cho rằng ngoài đen ra thì chỉ có trắng.

Mà là sự tồn tại nương tựa vào nhau.

Đen trắng là bộ khung, màu sắc chỉ là biểu hiện như lớp da bọc bên ngoài.

Trong hội họa mang đậm ý cảnh Trung Quốc, đen trắng có địa vị vô cùng quan trọng.

Đặc biệt là màu đen, dù sao thì đa số hội họa đều thực hiện trên giấy trắng, có thể nói đối với Vạn Trường Sinh, hội họa chủ yếu chính là màu đen.

Ai mà ngờ được, ở đây lại cấm dùng!

Tại sao vậy?

Vạn Trường Sinh đương nhiên không hiểu thì hỏi.

Nữ giáo viên có dáng người cao ráo, cách ăn mặc cũng rất thời thượng này rất hòa nhã, cô không nói lời thừa thãi mà trực tiếp dùng màu đen tô một mảng cỡ bàn tay lên giấy vẽ, sau đó đổi bút, điêu luyện chọn vài màu trong hộp màu, nhanh thoăn thoắt trộn trên nắp hộp như dùng máy đánh trứng, tạo thành màu xám đen như bị bỏ thuốc độc, rồi tô bên cạnh màu đen vừa nãy. Chỉ trong chốc lát, màu đen ban đầu đã gần khô: "Cảm nhận xem? Màu đen này gọi là màu than, đen như than đá vậy. Màu bột (gouache) một khi dùng màu đen, sau khi khô sẽ tạo ra màu đen cứng nhắc cực đoan như thế này, không có linh khí, em nhìn cái này xem..."

Lại vài câu ngắn ngủi trôi qua, mảng màu đen pha trộn sau đó cũng đã khô, giáo viên họ Phạm vẫn tiếp tục làm mẫu: "Lúc nãy cô pha thêm chút xanh dương, xanh lục, mảng xám đen này sẽ thiên lạnh. Bây giờ thêm chút đỏ, vàng, tông màu này sẽ thiên ấm, hiểu chưa? Hội họa màu sắc, ít nhất là trong giai đoạn thi cử với loại màu bột này, nếu dùng màu đen thuần túy, mảng màu đó sẽ trở nên vô cùng cứng nhắc, các màu khác đè lên cũng không nổi, cả bức tranh coi như hủy. Cho nên tất cả những màu đậm, dù em thấy nó là màu đen, cũng phải dùng các màu khác pha ra, màu đen có sự sống, màu đen có thuộc tính riêng, hiểu chưa?"

Vạn Trường Sinh tỏ ý mình đang cố gắng thấu hiểu, vậy thì để mình hiểu thêm chút nữa.

Tạm thời cứ theo thái độ lúc học phác họa, dùng công phu cao cường của mình trấn áp xem có được không đã, không cho dùng màu đen thì không dùng vậy.

Màu sắc không phải là cứ nhìn thấy màu gì thì nặn ra rồi đắp trực tiếp lên tranh là được, mà phải pha trộn hai loại màu trở lên với nhau, hoặc thêm chút trắng cho nhạt đi, thêm chút... màu xám đen phức hợp để đậm lên. Những lý lẽ này Vạn Trường Sinh đều hiểu, những bức vẽ thần tiên trên tường miếu Quan Âm kia, một số màu cũng là vẽ ra như vậy.

Nhưng khi thực sự bắt tay vào vẽ loại màu sắc kiểu phương Tây này, Vạn Trường Sinh có lẽ chính là minh chứng cụ thể cho kiểu người "đi nhầm đường rất khó quay đầu".

Anh pha màu rất chật vật!

Anh không nhìn thấy màu sắc trên vật thể...

Ví dụ như một quả lê, nó màu vàng, trong tranh truyền thống thì phần lớn chỉ cần tô màu vàng lên, dù là trong lối công bút trọng thái, cũng chỉ là thêm chút đen, tô vào chỗ tối là xong.

Tranh Trung Quốc là màu sắc của tưởng tượng, có chút màu vàng để gợi ý là đủ rồi.

Nhưng màu sắc trong tranh phương Tây đòi hỏi sự chính xác đến từng mặt lập thể, phải giàu cảm giác biểu đạt của màu sắc!

Ví dụ như những phần tối sầm của quả lê đó, phải thể hiện ra cảm giác màu sắc thiên vàng, hoặc thiên đỏ, hay thiên xanh lục. Một bài thi màu sắc xuất sắc bắt buộc phải tràn đầy sự cảm nhận nhạy bén về màu sắc!

Hoặc là thô sáp tối tăm, hoặc là sáng sủa trong trẻo, tất cả đều thể hiện được tông điệu và cảm xúc của tác phẩm.

Vạn Trường Sinh, người vốn đầy thần thái trong tranh phác họa đơn sắc, lúc biểu hiện bằng màu sắc lại ngẩn tò te như khúc gỗ!

Cô Phạm đoán chừng biết Vạn Trường Sinh là người mới bắt đầu từ con số không, không nhịn được chỉ chỉ người bên cạnh anh: "Hai em cùng đến, em có thể học hỏi bạn ấy..."

Vạn Trường Sinh kiêu ngạo quay đầu lại, nhìn thấy Đỗ Vân đang hứng khởi bôi màu lên giấy vẽ. Đây là vẽ cái gì vậy trời, cái bình thì méo mó, quả táo thì khô quắt, quả lê vẽ như quả chuối, lung tung rối rắm toàn là những mảng màu to tướng, có một quả hồng, cô ấy có lẽ chỉ dùng ba năm nhát cọ thô kệch là thể hiện xong!

Cô Phạm cười: "Nữ sinh này có cảm nhận màu sắc rất tốt, cực kỳ nhạy bén. Em nhìn màu đỏ của quả hồng này xem, từ mặt sáng hàm chứa sức sống của ánh mặt trời, đến phản quang ở mặt tối bị ảnh hưởng bởi vải nền nên thiên xanh dương, em ấy đều thể hiện được. Còn về hình thể chẳng qua chỉ là vấn đề nhỏ cần luyện tập, quan trọng là cái cảm giác màu sắc phong phú này!"

Có thể nói, mấy ngày nay, Vạn Trường Sinh luôn giữ thái độ rất bề trên trước mặt Đỗ Vân.

Ai mà ngờ được lại có thể đại bại trong chớp mắt như vậy?

Đỗ Vân còn ghé đầu nhìn vào bức tranh đầy chật vật của Vạn Trường Sinh, rất ngạc nhiên: "Vui lắm, đơn giản mà, giống như mình trang điểm cho búp bê vậy! Sao cậu không vẽ..."

Vừa nói cô vừa khoe với Vạn Trường Sinh: "Cậu xem cái cọ lớn này đầu nó phẳng nè, tớ thích đầu này chấm chút vàng, đầu này chấm chút xanh dương, cuối cùng cùng chấm vào màu nâu rồi vẽ lên, ở giữa ẩn hiện chút xanh lục, ha ha ha, muốn sống cho qua ngày thì trên đầu phải có tí xanh, như vậy cuộc sống mới phong phú đa sắc màu chứ?"

Đám học sinh xung quanh cười nghiêng ngả, cả cô Phạm cũng cười: "Được rồi được rồi, đừng nói đùa nữa. Cô khuyến khích em, em có cảm nhận màu tốt, nhưng khả năng tạo hình còn kém xa. Nào, đổi tờ giấy khác, bây giờ bắt đầu từ tạo hình cho nghiêm túc chút. Còn em, em cứ luyện tập cảm nhận màu sắc trước đã... đừng vội."

Nếu không nói câu cuối, Vạn Trường Sinh còn cảm thấy dễ chịu hơn chút. Vốn dĩ không vội, bây giờ lại bắt đầu thấy vội rồi.

Màu trong hộp không thể cứ lấy cọ quẹt thẳng lên được đúng không. Nhưng Vạn Trường Sinh dù có pha màu thế nào, cô giáo cũng đánh giá là "bẩn". Anh bắt đầu hơi nghi ngờ liệu mình có bị mù màu hay không.

Cô Phạm còn cẩn thận mở điện thoại, mở ra một bộ thẻ kiểm tra mù màu, chính là kiểu họa tiết ghép từ những mảnh kính vỡ đầy màu sắc. Vạn Trường Sinh không dám nói mình nhận diện đúng 100%, nhưng ít nhất phần lớn đều phân biệt được.

Nữ giáo viên cũng hơi thắc mắc: "Khả năng cảm nhận màu sắc của em đúng là không nhạy bén lắm, nhưng cũng không đến mức hoàn toàn không có cảm nhận về màu sắc như thế này chứ. Lão Tào nói em trước đây vẽ tranh truyền thống?"

Vạn Trường Sinh đành nói: "Màu vẽ đều là tự làm, hoàn toàn khác với loại này, tóm lại môn này em hoàn toàn là người mới bắt đầu từ con số không."

Đỗ Vân cũng là người mới nhưng lại kêu quá đã, dù cô giáo đánh giá thành tích của cô vẫn còn kém xa, vẽ như trẻ con vài tuổi, nhưng những mảng màu trên tranh thực sự tràn đầy cảm xúc.

Cô vui đến mức mặt dính đầy màu vẽ cũng chẳng thèm để ý.

Vừa vung cọ tự do, cô vừa phân tích cho Vạn Trường Sinh: "Tớ nghĩ... có lẽ tớ chỉ là đi ngang qua lớp học, nhìn thấy họ vẽ màu, rồi cảm thấy trong lòng mình như có vô số màu sắc đang nhảy múa, nên mới đến học vẽ. Vẽ tranh chẳng phải nên là ngũ sắc rực rỡ sao? Cuộc đời tớ cũng phải đa sắc màu, tuyệt đối không thể chỉ là 'dĩ sắc thị nhân' (dùng sắc đẹp để hầu hạ người)... sắc này không phải sắc kia đâu nha, ha ha ha!"

Vạn Trường Sinh chỉ thấy mặt mình bị vả bốp bốp, tất cả sự điềm tĩnh trước đó trước mặt Đỗ Vân, giờ đây đều biến thành sự "làm màu" không biết trời cao đất dày là gì.

Ngay cả Hoàng Mẫn ghé lại xem cũng thấy kinh ngạc, sao cảm nhận về màu sắc của Vạn Trường Sinh lại thiếu hụt đến mức này.

Trời mới biết khi Vạn Trường Sinh vẽ những bức bích họa trong miếu Quan Âm đó, thì cần gì đến cảm nhận màu sắc? Mặt xanh nanh vàng là yêu quái, từ bi hỉ xả là Bồ Tát. Hoặc là vẽ như tranh tết, rực rỡ vô cùng, màu trong hộp có gì thì tô nấy, hoặc là theo tiêu chuẩn cố định, Bồ Tát nhất định phải vàng kim lấp lánh hoặc mặt béo tai to, yêu quái nhất định phải là màu đen, xanh lục, xanh lam, những màu vốn không thường thấy trong cuộc sống thường nhật.

Trong đầu Vạn Trường Sinh từ lâu đã mặc định màu sắc ám chỉ điều gì, sự cảm nhận màu sắc của anh và sự hồn nhiên thuần khiết tự nhiên như Đỗ Vân hoàn toàn là hai thế giới.

Trải qua cả ngày học màu sắc, Vạn Trường Sinh dù biết thế giới hội họa tương lai của mình không cần loại cảm nhận màu sắc này, nhưng anh vẫn thấy khó chịu vì tâm trạng thất bại khi đối mặt với kỳ thi.

Đặc biệt là bên cạnh còn có kiểu người như Đỗ Vân, "nông nô lật mình cất tiếng hát": "Nào! Năm trăm tệ, mua một tặng một, tớ đối với cậu đủ nghĩa khí rồi đúng không, học cái này theo tớ đi, không khó đâu!"

Nghe lại chính những lời mình từng nói trước đây, Vạn Trường Sinh muốn xấu hổ chết đi được!