Đại Ngọc Truyện

Lượt đọc: 88 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Hồi 2
Hoa Lăng Sớm Tàn Người Con Gái Họ Chân Đáng Thương; Cỏ Lan Nở Muộn Chàng Trai Họ Giả Khôn Xiết Ngậm Ngùi

❊ ❊ ❊

Lại nói mọi người đang trên đường tới Tiêu Tương quán, bỗng thấy một bọn Uyên Ương, Đãi Thư, Thúy Lũ lôi lôi kéo kéo, cười cười nói nói đi đón đầu tới. Uyên Ương nói: "Lão thái thái sợ các cô nương ngồi bên hồ lâu nhiễm phải gió lạnh, nên đặc biệt sai tôi tới mời đấy. Bên Hồng Hương Phổ đã bày biện bàn ghế xong xuôi, ban nhạc thập phiên thô tế cùng phường kể sách hát khúc đều đã đến đủ, chỉ chờ các cô nương với các nãi nãi qua là mở tiệc." Lý Hoàn cười nói: "Nghe bảo các ngươi định mở hội thi thêu thùa gì đó, chúng ta đang định chạy tới làm trọng tài đây. Các ngươi sao lại giải tán rồi?" Tuyết Nhạn, Đãi Thư đều cười đáp: "Nãi nãi đâu có thèm để mắt đến mấy thứ trò vặt của bọn con. Chúng con vừa gom góp được ít đồ, liệu chừng đã đến giờ vào tiệc nên không dám chậm trễ, hẹn nhau bữa khác thi tiếp, vừa khéo thì gặp chị Uyên Ương. Chuyến này mà tới muộn một bước, chắc chắn bị mắng là trong mắt không có chủ tử, chỉ mải vui chơi mà bỏ quên cả chủ tử mất." Uyên Ương cười: "Tôi còn bảo chủ tử đều ở cả trong đình, một lũ các người cớ sao lại từ bên kia kéo tới, hóa ra là như thế. Các người muốn đọ đường kim mũi chỉ, sao chẳng gọi tôi với?" Tuyết Nhạn nói: "Chính vì muốn mời chị nên mới hoãn lại đấy chứ." Uyên Ương cười mắng: "Mày khéo mượn nước đẩy thuyền làm ơn làm huệ gớm."

Thế là mọi người theo Uyên Ương tới Hồng Hương Phổ, an tọa dự yến, so đũa xếp chỗ. Giả mẫu ngồi ghế trên cùng, là chiếc ghế lòng đan bọc gấm cẩn vàng gỗ tử đàn kiểu Tô Châu, bảo Đại Ngọc ngồi vào chiếc ghế khắc hoa gỗ khởi tử trước mặt mình. Vương phu nhân và Tiết di ma đều ngồi ghế dựa có tay vịn khắc hoa văn rồng quỳ bằng gỗ hoàng hoa lê kiểu kinh thành. Từ Lý Hoàn, Phượng Thư trở xuống cho tới các tỷ muội đều ngồi một dãy ghế gỗ nam mài bóng loáng, trên ghế cũng lót đệm dệt gấm, phủ khăn lụa. Phía trước bàn tiệc, dưới bức bình phong lớn khắc sơn thủy khảm ngọc ngà nền sơn mài viền hoa lê, lại bày riêng một chiếc bàn dài đầu cong khắc hoa văn thuồng luồng bằng gỗ hoa lê lớn, bên trên trải gấm đoạn, đặt vô số lễ vật. Chẳng qua cũng chỉ là vải vóc, phấn thơm, tranh chữ, đồ ngoạn ngoạn các loại, trên từ Giả mẫu, hai vị phu nhân Hình, Vương cùng Tiết di ma, dưới đến các anh chị em đều có phần quà biểu thị lòng thành. Hình phu nhân vì cớ có bệnh không tới dự tiệc, chỉ sai người mang tặng hai đôi giày tất. Ngay cả trong cung cũng có tiểu thái giám truyền chỉ của Nguyên phi, ban cho một giá gác bút bằng ngọc Hán, một nghiên chặn giấy bằng ngọc Hán, cùng với các thứ hương như thủy trầm, tâm tự, tu di tổng cộng mười hai hộp; lại chỉ vào một trục tranh bọc gấm vàng đựng trong tráp gỗ đàn hương mà bảo: "Trục tranh sơn thủy của Thẩm Chu này là ban cho Tứ cô nương."

Đại Ngọc cùng Tích Xuân đều quỳ nhận, Phượng Thư bước lại thưởng tiền cho tiểu thái giám. Đại Ngọc lại đích thân nâng chén rót rượu trợ hứng cho Giả mẫu, rồi dập đầu trước các bậc trưởng bối. Giả mẫu lại dặn: "Đây là rượu nho, không say người đâu, các chị em cháu cũng uống vài chén đi." Đại Ngọc liền rời chỗ đi rót rượu cho Lý Hoàn, Phượng Thư và các tỷ muội. Phượng Thư vội nói: "Em rót không quen, để chị làm cho. Nay là ngày vui của em, cứ thong thả mà hưởng trọn một ngày mới phải."

Bỗng nhiên Bắc Tĩnh vương phủ có bốn người đàn bà tìm đến, cũng nói là tới chúc thọ Lâm cô nương. Lại có một phong thiếp đưa cho Bảo Ngọc, hẹn ngày mai sang dự tiệc. Giả mẫu vội vàng bảo mời vào ngay, hỏi han vài câu, rồi sai dọn riêng một bàn thết đãi họ ngồi, bày lại rượu thịt tinh tươm. Trong số lễ vật có một chậu cá chép vàng Bắc Minh hiếm thấy trên đời, nuôi trong một chiếc chậu lớn hình lá sen bằng bích ngọc, khiêng cả chậu mang tới đặt giữa sân. Các cô nương, a hoàn đều ùa tới tranh nhau ngắm nghía, trỏ trỏ trỏ trỏ, cười nói không dứt. Duy chỉ có Đại Ngọc chẳng màng để ý, mắt không liếc tai không nghe, chỉ ngồi một chỗ trò chuyện cùng Bảo Thoa. Mọi người ngắm cá một hồi rồi lại trở về chỗ ngồi, dọn bàn đổi trà, nghe khúc hát chuyện trò rôm rả, chẳng cần thuật kỹ.

Nào ngờ đến tối trong viện Di Hồng lại bày thêm một bàn tiệc, chuyên vì Tập Nhân mà mừng thọ, bởi lẽ nàng cũng sinh vào ngày hôm nay. Ban ngày vì có lão thái thái ở đó nên chẳng ai dám làm kinh động bề trên, bèn không nhắc tới. Mãi cho đến đêm đóng cổng viện lại, mới tiện bày đũa dọn tiệc.

Tập Nhân đã sớm tháo trâm xâu vòng ngọc, lúc này chỉ mặc một chiếc áo lót chẽn người mặc nhà nửa mới nửa cũ, khoác chiếc áo giáp ngắn trần bông bằng the bóng màu xanh dầu, dưới mặc quần kẹp lụa xanh, dựa nghiêng mình vào đống chăn bông tơ dệt hoa luồn sợi kim tuyến màu cánh sen, cười nói: "Em tính là thứ gì cơ chứ, cũng đáng để bày tiệc so đũa thế này, nào có dám nhận?" Vẻ mặt cứ nhàn nhạt, chẳng mấy hào hứng. Xạ Nguyệt bảo: "Chị bây giờ càng ngày càng khó chiều, chúng tôi sốt sắng tới mừng thọ chị, chị lại cứ làm bộ làm tịch như tiểu thư, ai bắt chuyện cũng chẳng thèm ngó ngàng. Tôi đây muốn các người chúc thọ cho còn chẳng có cái phúc ấy nữa là." Bảo Ngọc cười nói: "Việc ấy có gì khó? Sinh nhật cô vào ngày nào? Đến lúc đó cũng bày cho cô một bàn." Xạ Nguyệt nói: "Thôi đi cho em nhờ, cái gian nhà này bao nhiêu là người, cứ ai cũng bày tiệc sinh nhật thì một năm mười hai tháng chẳng lúc nào ngơi. Đâu ra ngần ấy tiền mà phung phí?" Bảo Ngọc đáp: "Lo nghĩ nhiều thế làm gì. Được ngày nào hay ngày ấy; đến lúc cạn tiền thì đành bấm bụng chịu đựng mà thôi. Người xưa có câu: 'Tùy ngộ nhi an', đâu phải chỉ để bảo những ngày tháng sa cơ lỡ bước phải biết chịu nghèo, mà còn có ý vui hưởng thái bình, an phận thủ thường nữa chứ." Xạ Nguyệt vội gạt đi: "Đừng có mọt sách với chúng em, nghe chẳng hiểu gì đâu. Muốn làm thơ thì đi tìm Bảo cô nương, Lâm cô nương bọn họ ấy — có mắng chúng em thì chúng em cũng chẳng biết đâu." Bảo Ngọc cười: "Đó cũng đâu phải lời xấu gì, sao cô cứ để bụng thế?" Xạ Nguyệt cười đáp: "Hóa ra cậu thích người ta gọi cậu là 'đèn kéo quân' đấy à, khéo lại coi đó là lời khen không biết chừng."

Trong lúc hai người chuyện phiếm, Thu Văn, Xuân Yến đã dẫn mấy ả nha hoàn nhỏ bày biện tiệc xong xuôi, liền mời Tập Nhân ngồi ghế trên. Tập Nhân sống chết không chịu, chỉ bảo: "Thế này thì tổn thọ chết mất." Bảo Ngọc nói: "Có gì đâu nào? Chẳng qua chỉ là một cái chỗ ngồi thôi mà. Ta ngồi cùng nàng là được chứ gì." Bèn nắm tay Tập Nhân cùng ngồi vào ghế trên, Xạ Nguyệt, Thu Văn ngồi đối diện, Khởi Tán, Bích Ngân ngồi hai bên đầu bàn, những a hoàn nhỏ còn lại như Xuân Yến, Giai Huệ thì cứ thấy chỗ nào trống thì chen vào ngồi tùy ý. Bọn Xạ Nguyệt liền muốn kính rượu Tập Nhân, Tập Nhân nhất quyết không chịu nhận, cười bảo: "Đừng làm tổn thọ tôi nữa, nghiêm túc ngồi nói chuyện một lát đi. Cứ rùm beng ầm ĩ thế này, ngoài kia nghe thấy lại lắm lời ra tiếng vào." Xạ Nguyệt cười: "Nếu không muốn kinh động người ta thì mau uống cạn chén này đi, để mọi người còn ngồi xuống. Chứ không thì hai người cứ ngồi sánh vai trên cao ngất ngưởng thế kia, một lũ chúng em cứ đứng xếp hàng dưới đất mà chúc rượu, nom chẳng khác nào người ta đang làm đám cưới vậy."

Mọi người nghe xong, nhìn qua nhìn lại, quả thấy có chút ý tứ ấy thật, thảy đều bật cười. Mặt Tập Nhân ửng đỏ, đành phải nhận lấy chén rượu, ngửa cổ uống cạn. Thu Văn, Bích Ngân lại bước lên bảo: "Tiện thể uống luôn chén của chúng em đi." Tập Nhân toan từ chối, lại sợ trêu ra thêm nhiều lời đàm tiếu, đành phải đón lấy chén bên tả chén bên hữu mà uống cạn. Những người còn lại ngay cả bọn Xuân Yến cũng bước lại kính rượu, uống của người này rồi thì không từ chối được người kia. Chớp mắt Tập Nhân đã bị chuốc mười mấy chén, mặt mày rực rỡ như hoa đào nở rộ, đáy mắt sóng sánh như làn nước xuân, bất đắc dĩ đành xua tay cầu xin: "Các em ngoan, tha cho chị đi, chị chẳng uống nổi nữa đâu." Bảo Ngọc thấy nàng uống đến nỗi hai mắt lim dim mờ mịt, sắc đỏ bừng khắp mặt, cũng can: "Đừng ép nàng ấy nữa, say khướt hại thân thể thì dở." Thu Văn nói: "Nhị gia đã biết xót người ta rồi, chúng mình ngồi xuống thôi." Thế là mọi người cùng ngồi, uống rượu gắp thức ăn, chuyện trò việc nhà. Bảo Ngọc lại đích thân gắp mấy món ngon đặt trước mặt Tập Nhân, dặn dò: "Ăn vài miếng đi, giải bớt hơi men cũng tốt."

Tập Nhân thấy chàng ân cần như vậy, đành phải nếm vài đũa, nhưng trong lòng cứ trĩu nặng buồn bực, nhai trong miệng rốt cuộc chẳng biết là mùi vị gì. Trước mắt ngọc rung châu rủ, bên tai tiếng hò hét nâng chén ầm ĩ, nàng lại như kẻ ngồi giữa lòng thuyền nhìn cảnh bên bờ, cứ như cách xa đám đông ngoài kia tới vài trượng. Bỗng lại nghe Bảo Ngọc nói: "Theo ta thấy, mấy đào kép hát kịch ban ngày, bảo là dân nhà nghề mà hóa trang với giọng hát chẳng ra làm sao, còn thua xa mấy đứa con gái nhà mình dạo trước, các nàng thấy có phải không?" Tập Nhân nghe lời ấy, liền biết chàng lại nhớ tới Phương Quan, trong lòng càng thêm giá buốt. Nàng đanh mặt lại, chẳng đợi ai mời mọc, tự rót một chén rượu rồi lại ngửa cổ cạn sạch. Mọi người ai nấy cũng đều hiểu ý, nào ai dám tiếp lời, cũng chẳng dám vạch trần, trong lòng đều dâng lên nỗi chua xót. Nghĩ tới dạo trước sinh nhật Bảo Ngọc, bày tiệc đêm ở viện Di Hồng, mời các vị cô nương tới hành tửu lệnh bốc thẻ hoa, cảnh tượng náo nhiệt biết bao nhiêu. Giờ đây trong phòng chẳng qua chỉ vắng đi hai ba người, mà ngỡ như trống trải mất nửa cái viện Di Hồng. Bởi thế ai nấy đều mất hứng, chỉ qua loa ăn uống chút rượu thịt, nói vài câu chúc tụng nơi đầu môi chót lưỡi cho xong chuyện, rồi dọn dẹp đi ngủ.

Đêm đến, Tập Nhân nằm ở giường ngoài của Bảo Ngọc, trằn trọc trở mình mãi mà không sao chợp mắt được. Nguyên do là ban ngày nàng đưa Hương Lăng về phòng, nhất thời chưa tiện đi ngay, bèn ngồi nán lại nói dăm câu chuyện phiếm, hỏi thăm: "Trong mình em rốt cuộc thấy thế nào? Những ông lang thường tới khám cho phủ ta, chẳng lẽ lại không chữa nổi sao?" Hương Lăng bảo: "Cũng chẳng có gì, chỉ là họng khô người hâm hấp sốt, đêm đến mồ hôi trộm toát ra không dứt. Đã ngót nửa năm nay kinh nguyệt chẳng thấy tới rồi." Tập Nhân nghe vậy giật nẩy mình: "Thế thì làm sao cho đặng?" Hương Lăng cười thảm: "Dẫu có chữa khỏi thì đã làm sao? Tâm thì mạnh mà mệnh lại mỏng, cũng bằng thừa." Lại nắm lấy tay Tập Nhân bảo: "Chị ơi, chị em mình hòa thuận một phen, dạo trước chiếc váy lụa quả lựu chị tặng em, em vẫn cất giữ cẩn thận lắm, chỉ e chẳng còn cơ hội mặc lại nữa. Em đã tính kỹ rồi, mai này khi nhắm mắt xuôi tay, cũng chẳng ham hố đồ khâm liệm gì khác, cứ mặc chiếc váy ấy mà đi thôi, cũng coi như không uổng phí một năm trời được sống trong vườn, từng có những giờ khắc vui tươi."

Tập Nhân nghe xong, nước mắt ròng ròng rơi xuống, khuyên lơn: "Tội gì mà nói những lời gở miệng như thế? Vận số em tuy lận đận, nhưng di thái thái đối với em rất tốt, Bảo cô nương cũng rộng lượng nhân hậu. Chẳng nói đâu xa, em xem các thầy thuốc ngày ngày ra vào nườm nượp, là thật lòng muốn chữa bệnh cho em đấy thôi. Qua vài hôm nữa là bệnh sẽ khỏi." Vừa nói, nàng vừa đưa tay sờ lên trán Hương Lăng, chỉ thấy nóng bừng như than đỏ, bất giác kinh hãi: "Sao mà nóng thế này? Để chị sang bẩm với di thái thái ngay, phải mời đại phu tới xem mới được."

Hương Lăng liều mạng lắc đầu, không cho nàng đi, níu chặt lấy tay nàng bảo: "Chị ơi, hôm nay gặp nhau, chẳng biết còn có ngày gặp lại nữa hay không. Em có một câu rút ruột rút gan, muốn dặn dò chị." Tập Nhân thấy nàng nói năng trịnh trọng, vội hỏi: "Chuyện gì thế?" Hương Lăng lại ngập ngừng dừng lại, nhìn ra ngoài cửa sổ mà cười thảm não. Vốn dĩ nàng từ ngày bị Hạ Kim Quế đuổi ra ngoài, dọn tới ở chung với Bảo Thoa, thân thể ngày một hao mòn suy kiệt, kết thành chứng can huyết, tự biết mình chẳng còn sống được bao lâu nên chẳng còn kiêng dè gì nữa. Lại thêm xưa nay vốn tính khí hợp với Tập Nhân, bèn siết chặt lấy tay, dốc cạn tâm can chậm rãi giãi bày: "Chị ơi, em số kiếp bèo bọt đã đành, kiếp này gặp phải cái oan gia ấy, chỉ ngỡ là nghiệp chướng tiền kiếp, vốn chẳng dám oán trách nửa lời; nào ngờ hắn lấy vợ, lại rước về một kẻ như thế, muốn bức chết em cho bằng được. Em nghĩ bụng cùng phận đàn bà con gái với nhau, cớ sao mình lại phải chịu người ta lăng nhục giày vò đến nông nỗi này, huống chi phẩm hạnh nết na của ả nào có giống thiên kim tiểu thư, rõ ràng là Diêm Vương đòi mạng. Cho nên dẫu em có chết, em cũng chẳng phục. Nay em có một lời muốn nhắn nhủ chị — chớ có nghĩ rằng mình đã có nơi chốn nương tựa cả đời mà an tâm hưởng thái bình. Đi làm lẽ người ta, có khác nào chuột ngủ chung với mèo, dẫu có cẩn thận mười phần, khép nép chiều chuộng, gặp được bà nãi nãi hiền hòa giữ lễ thì còn may; nhược bằng gặp phải kẻ như ả kia, dẫu mình có thân bằng sắt xương bằng đồng, cũng bị mài mòn nghiền nát tan tành. Thà rằng gả cho kẻ thường dân áo vải, làm vợ chồng môn đăng hộ đối, dẫu có húp cháo nuốt rau, vẫn còn hơn ngày ngày bị đem ra rán nướng trong lồng kính châm dầu cừu thế này."

Tập Nhân nghe nàng nói năng bạo dạn khác hẳn ngày thường, lại nói trúng tim đen của mình, thẹn đỏ bừng mặt, lấy tay che mặt nói: "Mau đừng nói bậy! Phận đàn bà con gái chúng mình, dĩ nhiên phải nghe theo ý trời, bước đến đâu hay đến đấy, bản thân mình làm sao tự định đoạt được? Huống hồ như nãi nãi nhà em, dẫu sao cũng chỉ là số ít, vạn người khó có một. Em xem các cô nương trong vườn này, có ai như thế đâu?" Hương Lăng cười khổ: "Lời đâu phải nói như thế. Ả lúc ở nhà mẹ đẻ làm con gái, chẳng phải cũng êm ấm đoan trang sao? Không tốt thì nhà ai chịu cưới về. Lúc ấy, nào ai lường được lại thành ra cái bộ dạng này? Em từ nhỏ bị phường buôn người bắt cóc, ngay cả cha mẹ ruột họ tên là gì cũng chẳng nhớ nổi, lại trôi dạt vào cái xứ La Sát này, chỉ đành bèo dạt mây trôi, phó mặc cho số phận. Chị đâu giống em, chị vốn có cha mẹ anh em, thân thể là của mình, muốn đi đâu thì đi, việc gì phải lội vào vũng nước đục này?" Tập Nhân nghe xong, trong lòng không khỏi kinh hoàng bạt vía, tinh thần hoảng loạn, gượng gạo bảo: "Đó là vì em đang ốm, nghĩ ngợi lung tung quá nhiều nên mới nảy ra những ý nghĩ ấy. Mau đừng nghĩ quẩn nữa, cứ an tâm dưỡng bệnh, còn bao nhiêu ngày tháng tốt đẹp chờ em phía sau kia kìa." Hương Lăng nghe vậy, biết chẳng thể khuyên giải được, bèn gối đầu lên gối thở dài: "Đúng là kẻ si muội." Rồi không nói thêm lời nào nữa. Tập Nhân liệu chừng tiệc sắp bắt đầu, bèn cáo từ ra về. Hương Lăng cũng chẳng giữ lại.

Lúc này đêm khuya thanh vắng, Tập Nhân lại nhớ tới những lời Hương Lăng nói, từng chữ từng câu, rành rọt rõ ràng, còn sâu sắc hơn cả khắc vào tim. Người xưa bảo người sắp chết lời nói thường thật lòng, những lời ruột gan ấy của Hương Lăng, câu nào câu nấy đều móc từ đáy lòng ra giãi bày với nàng, sao nàng có thể không tin, sao nàng có thể không hoảng sợ. Xưa nay nàng vốn chí cao tâm lớn, một lòng chỉ muốn vượt lên trên đám đông, thế nhưng nhìn thấy con người như Hương Lăng mà phải chịu kết cục như thế, nàng không khỏi dấy lên nỗi bi thương thỏ chết cáo buồn, môi hở răng lạnh. Vì thế suốt một đêm trằn trọc trăn trở, mắt chẳng hề khép lại được, mãi tới lúc trời gần sáng mới mơ màng chợp mắt.

Hôm sau thức dậy, thấy trong phòng vắng tanh, giường của Bảo Ngọc đã được dọn dẹp phẳng phiu ngăn nắp, ngay cả Xạ Nguyệt, Thu Văn cũng đều không có mặt, nàng liền biết mình đã dậy muộn. Vội khoác áo bước ra ngoài. Đám nha hoàn nhỏ đã ăn xong bữa sáng, đang thu dọn bàn ghế. Thấy Tập Nhân ra, thảy đều cười bảo: "Chị đã dậy rồi. Chắc hôm qua chị say rượu nên ngủ say thế." Tập Nhân thẹn thùng nói: "Hóa ra đã muộn thế này, sao chẳng ai gọi chị dậy?" Xạ Nguyệt, Thu Văn vừa khéo bước vào nghe thấy, cười nói: "Vốn định gọi đấy chứ, nhưng Nhị gia không cho, bảo hiếm khi chị mới say một bữa, dứt khoát để chị ngủ cho đẫy giấc rồi hẵng dậy." Tập Nhân càng thêm ngượng ngùng, bèn hỏi: "Nhị gia đâu rồi?" Xạ Nguyệt đáp: "Sáng sớm đã thay đồ tang ra ngoài rồi." Tập Nhân giật bắn mình, vội vàng hỏi dồn: "Ai mất thế?" Xạ Nguyệt bảo: "Em nghe không rõ, bảo là em gái của Phó Thông phán nào đó, chẳng phải người quan trọng gì đâu. Vừa rồi em mới tiễn ra khỏi vườn, đưa tay nải đồ đạc cho Minh Yên, dặn dò vài câu rồi mới quay về." Tập Nhân bấy giờ mới trút được gánh nặng trong lòng, tim đập thình thịch, toát cả mồ hôi lạnh.

Lại nói Phượng Thư sáng sớm đã trang điểm tề chỉnh sang chỗ Giả mẫu, vừa bước vào sân, trông thấy một ả nha hoàn nhỏ mới để chỏm đang chống chiếc chổi cao bằng đầu người mà quét sân, kéo qua kéo lại nom vất vả trăm bề, nhưng lại vô cùng cẩn thận. Bất giác nàng dừng bước hỏi: "Mày mấy tuổi rồi? Tên gọi là gì?" Con bé ngẩng mặt lên, híp mắt đáp: "Con tên Tiểu Hà, năm nay mười tuổi ạ. Vì chị con đi lấy chồng nên con được chọn vào đây. Người ta bảo trước hết cứ ở viện này sai bảo vài hôm, rồi mới đưa sang phòng thái thái ạ." Phượng Thư liền hỏi: "Chị mày là ai?" Tiểu Hà đáp: "Là Thải Hà trước kia hầu hạ thái thái ạ." Phượng Thư trong lòng khẽ động, liền không nói thêm gì nữa, bước vào phòng thỉnh an Giả mẫu trước.

Vương phu nhân đã tới từ sớm, hỏi Phượng Thư: "Ta nghe nói con bé ốm, đã mời đại phu xem chưa?" Phượng Thư thưa: "Đa tạ thái thái nhớ tới. Đại phu tối qua đã tới xem rồi, bảo chỉ là cảm mạo phong hàn thông thường thôi, không đáng ngại, uống vài thang thuốc là khỏi." Nhân đó lại nhắc tới tiệc rượu hôm qua, Giả mẫu thở dài: "Hôm qua là ngày vui của Lâm muội muội con, ta thấy trên bàn tiệc chẳng có lấy mấy món ra hồn, ngay cả cái ban nhạc thập phiên kia cũng chẳng hay ho gì. Ta biết bây giờ không bằng ngày trước, chẳng thể bày vẽ phô trương như xưa nữa, nhưng cũng không thể để mất cả thể diện lớn. Năm kia con bé nhà họ Tiết tròn mười lăm tuổi, còn náo nhiệt dường ấy; năm nay đến lượt Lâm muội muội con, lại kém cỏi đi ngần này. Con bé lại là đứa hay nghĩ ngợi, há lại chẳng chạnh lòng sao?" Phượng Thư đầy bụng ấm ức, nhưng chỉ đành khéo léo thưa lại: "Con đâu phải không nghĩ thế. Chỉ là hôm trước con có bàn bạc với đại tẩu, chị ấy bảo các chị em trong vườn phần nhiều không thích đồ dầu mỡ, cứ một mực thịt cá ê hề lại đâm ngấy, chỉ cần làm thật nhiều món tươi mới khéo léo lạ miệng, chiều theo sở thích của họ là được. Lâm muội muội vốn dĩ chẳng thích nghe hát kịch, các chị em cũng đều ưa thanh tịnh, con vốn đã hỏi qua bọn họ, ai nấy đều bảo chỉ cần lão thái thái với thái thái vui lòng là trên hết. Con vì thế mới liệu chừng bảo nhà bếp chọn những món lão thái thái và thái thái thích làm mỗi thứ một ít mang lên, ngoài ra lại theo khẩu vị riêng của từng chị em mà làm vài món, thành thử trông không được thịnh soạn mâm cao cỗ đầy. Ngay cả bọn hát khúc kể sách kia cũng chỉ là chuẩn bị cho lão thái thái, thái thái cùng di thái thái giải khuây mà thôi. Con biết lão thái thái vốn là muốn góp vui cho các cô nương, chỉ ngồi một lát là phải nghỉ ngơi, các cô nương cũng chỉ xem hai hồi kịch là giải tán, nên con mới không chuẩn bị rườm rà. Dù sao tâm ý của lão thái thái cũng chẳng ở chỗ ăn uống xem kịch, mà chỉ mong tiệc chóng tan để kê bàn đánh bài, vét sạch tiền của con mang về, lúc đó thì dẫu nghe kịch hay bày tiệc, tiền gì mà chẳng có." Lời lẽ ấy chọc cho Giả mẫu bật cười, bảo: "Mày nói thế chẳng qua là muốn ta thương hại mày, ngại ngùng không nỡ lấy tiền của mày chứ gì. Lại tính toán xem liệu ta có trả lại số tiền hôm qua thắng được cho mày không hử, cái đó thì đừng hòng." Lại nói: "Chính là hôm qua chơi chưa đã tay đấy. Mau đi mời di thái thái tới đây, chúng ta cùng ăn cơm, ăn xong lại đánh bài tiếp." Phượng Thư cười đáp: "Hóa ra lão thái thái lo Lâm muội muội chịu thiệt thòi là giả, hôm qua chưa thắng đủ tiền nên trong lòng ấm ức mới là thật. Đã vậy thì con sai người đi mời cô mẫu tới. Con cũng phải vào vườn lo liệu cho xong xuôi công việc, lát nữa sẽ sang hầu lão thái thái ăn cơm, rồi đánh bài suốt cả buổi chiều, mặc cho lão thái thái thỏa sức mà thắng tiền, có được không ạ?" Dứt lời liền cáo lui bước ra.

Vương phu nhân bước theo ra bảo: "Ta đi cùng con một đoạn, ghé xem con bé thế nào." Phượng Thư thưa: "Con bé đang ho hắng, lỡ lây sang thái thái thì không hay. Huống chi lúc này con cũng chưa về nhà ngay, còn cả đống việc phải xử lý nữa ạ." Vương phu nhân liền dừng bước, thở dài: "Thế thì để mai hẵng hay. Ta biết việc của con bề bộn, con bé lại hay đau ốm, bản thân con dạo này cũng chẳng khỏe khoắn gì, tinh thần sa sút không bằng trước, đến cả lễ nghĩa ngoài mặt cũng chẳng buồn câu nệ nữa. Dẫu bảo ngày tháng không bằng thuở trước, nhưng cũng chưa túng quẫn đến mức ấy, cớ sao ngay cả chốn mặt mũi ngoài đời cũng cứ chăm chăm bớt xén thế? Lão thái thái trông thấy, há lại chẳng buồn lòng! Tuy người không nỡ trách mắng nặng lời, nhưng ta biết trong bụng lão thái thái chẳng dễ chịu gì đâu. Phận làm con cháu chúng mình, không hiếu kính được thì thôi, lẽ nào đến cả việc bày một mâm cỗ lấy niềm vui cũng không biết đường làm vừa lòng người già sao? Theo ý ta, tính toán tằn tiện tuy là lẽ phải, nhưng cũng phải có chừng có mực, ngoài mặt thế nào cũng phải coi cho được mới nên. Hôm qua Bắc Tĩnh vương phi còn cất công sai mấy người đàn bà mang lễ vật sang mừng thọ đấy, người nhà mình lại chẳng coi ra gì. Cái bàn tiệc đạm bạc ti tiện thế kia, để người ngoài nhìn vào rồi đồn thổi ra, chẳng phải thành trò cười cho thiên hạ hay sao?"

Phượng Thư nghe xong, nghẹn họng trố mắt không thốt nên lời, muốn phân trần lại biết thái thái xưa nay chẳng mó tay vào việc quán xuyến gia đình, có nói thêm cũng chẳng thông suốt được. Đành phải vâng dạ, đưa mắt nhìn thái thái đi khuất rồi mới quay sang Bình Nhi bảo: "Chị xem, lời này là thế nào cơ chứ! Chẳng lẽ tôi không biết tiêu tiền, không biết bày vẽ phô trương cho náo nhiệt hay sao? Cũng phải liệu cơm mà gắp mắm chứ. Tôi đây cũng muốn đúc mâm vàng đài bạc, bao trọn cả gánh hát nam bắc về hát suốt nửa tháng trời đấy, nhưng có ngần ấy lạng bạc, làm được trò trống gì? Cứ như thế này cũng đã là cắn răng giật gấu vá vai mới lo liệu nổi đấy thôi. Số tiền bớt xén được, tôi nuốt riêng vào túi mình chắc? Một cái hoa viên to lớn nhường ấy, tự dưng mọc lên từ đất bằng chắc? Tiệc tỉnh thân ngày trước thì vẻ vang đẹp mắt lắm, lúc có tiền thì ai mà chẳng biết ra oai hưởng lạc? Cái dạo tiền tiêu như nước chảy ấy, giờ thì lại quay ra oán trách, vớ được món hời rồi lại còn làm bộ làm tịch, ai nấy đều giả vờ như không biết tiền từ đâu ra, chỉ để lại một mình tôi làm kẻ ác. May mà năm kia trong cung có một vị lão thái phi băng hà, mấy năm nay mới không nhắc lại chuyện tỉnh thân nữa, chứ nhỡ đâu lại thêm một hai bận như thế, trừ phi chết thêm một vị Tuần diêm ngự sử nữa, rồi rước thêm một Lâm cô nương chẳng hiểu sự đời về nuôi, để có ngần ấy bạc trắng bù vào chỗ trống, bằng không thì mới đúng là trò cười lớn cho thiên hạ đấy." Bình Nhi nghe vậy, không tiện tiếp lời, chỉ đành cười gượng bảo: "Bên Bắc Tĩnh vương phủ cũng lạ thật, ngày thường ngoài lão thái thái, thái thái, Bảo Ngọc cùng mấy vị gia có chức sắc trong phủ ra, chưa từng nghe nói vương phủ ấy lại đi tặng lễ mừng thọ cho các cô nương, huống chi đây lại là biểu cô nương. Sao bỗng dưng lại dở chứng bày vẽ cái trò này, nhớ ra mà chúc thọ cho Lâm cô nương nhỉ?" Phượng Thư nói: "Đúng là thế đấy. Chẳng biết họ lại đang diễn cái màn kịch gì nữa."

Hai người vừa đi vừa nói, chẳng mấy chốc đã tới sảnh nghị sự ngồi xuống. Đám đàn bà con gái cai quản các việc đã đứng chật ngoài cửa đợi từ sớm, thế là từng tốp từng tốp bước vào bẩm báo hỏi việc. Phượng Thư tay chỉ mắt đưa, cắt đặt thưởng phạt, chưa đầy nửa ngày đã xử lý xong mười mấy việc lớn nhỏ, bèn truyền lệnh xuống: "Nếu không có việc gì hệ trọng thì buổi chiều không cần tìm ta, có gì cứ bẩm với Bình Nhi là được." Lại hỏi: "Vợ Lâm Chi Hiếu đâu rồi?" Có người đàn bà thưa: "Bên Đông phủ Trân đại nãi nãi sai người gọi đi có việc phân phó ạ."

Phượng Thư gật đầu, bèn dặn dò Bình Nhi: "Chị nhớ tới con bé hầu nhỏ ở viện lão thái thái ban nãy, vất vả lắm mới được chọn vào, lại phải làm việc nặng nhọc, tuổi đời còn nhỏ quá. Huống chi bên phòng thái thái, Thải Vân với Ngọc Xuyến đều giương mắt hổ rình rập, đâu dễ gì để người khác ngoi đầu lên? E rằng ở đấy tám trăm năm cũng chẳng thấy được ánh mặt trời. Chi bằng phái sang cho các cô nương sai bảo, người ta còn biết xót xa che chở cho đôi chút. Chị bảo với vợ Lâm Chi Hiếu, bảo mụ sau bữa cơm tối sang phòng tôi, tìm cách thu xếp cho con bé một chỗ khác mà làm việc." Bình Nhi nghe xong, lấy làm ngạc nhiên lắm.

Thế là Phượng Thư lại quay về chỗ Giả mẫu. Vương phu nhân, Tiết di ma cũng đều đã sang đông đủ, bèn dọn cơm ra ăn. Trong bữa tiệc có món canh măng tươi long nhãn, Giả mẫu bỗng nhớ lại chuyện năm nào sau khi Bảo Ngọc bị đòn cứ nằng nặc đòi ăn món canh lá sen gương sen nhỏ, bèn cười bảo: "Đem bát canh này đưa cho Bảo Ngọc một bát đi, kẻo nó lại mong ngóng, đợi đến lúc bị đòn mới có mà ăn." Nói làm mọi người đều cười rộ lên. Phượng Thư phụ họa: "Lão thái thái cứ hễ ăn được món gì ngon là lại nhớ tới Bảo huynh đệ, chỉ sợ chúng con bạc đãi chú ấy. May mà có cô mẫu ngày ngày tận mắt chứng kiến, nhỡ đâu bà con thân thích khác nghe thấy, lại tưởng chúng con ngày ngày bớt xén không cho ăn không cho mặc, phải đợi lão thái thái nhắc nhở mới thí cho húp một ngụm canh đấy chứ." Khiến cho Vương phu nhân và Tiết di ma cùng cười nghiêng ngả. Giả mẫu cười mắng một tiếng "đồ khỉ gió", trách yêu: "Ta chiều mày quá rồi nên mày càng ngày càng trèo lên đầu lên cổ ta mà nói móc. Ta mới nói có một câu, mày đã tuôn ra cả một thúng." Tiết di ma nói: "May mà Phượng nha đầu không phải là đàn ông, nhược bằng làm đàn ông rồi lại ra làm quan làm tướng, thì một câu nói ra bên dưới chẳng biết đè chết bao nhiêu người, đen cũng nói thành trắng được mất thôi."

Cười đùa một hồi dứt, Phượng Thư mới thong thả bẩm: "Lão thái thái đâu có biết, sáng nay con xem bảng thực đơn, biết có món canh này nên đã dặn nhà bếp nấu dư ra một bát, bảo bọn Tập Nhân bưng sang rồi. Ngặt nỗi Bảo huynh đệ sáng sớm đã đổi đồ tang ra khỏi cửa, bảo là em gái của Phó Thông phán nào đó qua đời, sang bên ấy đi viếng rồi ạ."

Giả mẫu giật mình, dồn dập hỏi: "Từ bao giờ thế? Sao ta chẳng hay biết tí gì? Em gái Phó Thông phán ấy là nhân vật quan trọng nào chứ? Ai cho phép Bảo Ngọc đi?" Vương phu nhân đáp: "Con thì có nghe loáng thoáng, bảo là người tên Phó Thí gì đó, xuất thân từ môn hạ của lão gia nên xưa nay vẫn có qua lại, nay làm tới chức thông phán, lão gia rất coi trọng." Giả mẫu vẫn cau mày nói: "Phó thông phán với chánh thông phán cái thớ gì mà ghê gớm, tùy tiện sai một đứa tiểu sai nào sang hỏi thăm một tiếng là được rồi, cớ sao lại để Bảo Ngọc phải đích thân tới? Con đã biết thì phải cản nó lại chứ, đâu phải chuyện hỷ sự gì, cũng chẳng phải chốn tốt lành gì, việc gì phải đi dính cái hơi xui xẻo ấy." Phượng Thư vội cười phân trần: "Chuyện này không thể trách thái thái được đâu ạ, lão tổ tông lẽ nào lại không biết cái tính nết quái gở của Bảo huynh đệ? Chú ấy đâu có nhắm vào ông chánh thông phán phó thông phán nào, mà là vì cô em gái vừa mất kia kìa. Nghe nói tên là Phó Thu Phương, dung mạo xinh đẹp, tư chất thông minh, cả thêu thùa lẫn học vấn đều tinh thông, bởi thế ông anh trai coi như ngọc như ngà, những gia đình tầm thường đều không thèm gả, chỉ chăm chăm dùng cô em này để trèo cao bám quý. Ai ngờ số mệnh chẳng có cái phúc ấy, cô em dạo trước bỗng mắc một chứng bệnh, mời thầy bốc thuốc mãi chẳng thấy đỡ, mới dây dưa chừng một hai tháng mà đã mất rồi, vừa tròn hai mươi lăm tuổi."

Giả mẫu nghe xong, liền niệm "A Di Đà Phật" không ngớt, thở dài: "Cái người làm anh này cũng hồ đồ thật, dẫu em gái mình có là trang tiên nữ giáng trần đi chăng nữa, thì giữ rịt mãi trong khuê phòng cũng đâu thành chuyện được; con bé ấy cũng thật là đáng thương, ta bảo bệnh tật gì đâu, rõ ràng là bị ông anh này làm lỡ dở duyên phận mà chết oan uổng. Con bé đã có tài có sắc thì trong lòng ắt khó mà thanh thản, tâm đã không yên thì tà ma bệnh tật nào chẳng tìm đến? Cái thứ đó đâu phải thuốc thang mà chữa nổi." Vương phu nhân, Tiết di ma đều nói: "Lão thái thái nói phải lắm, chắc hẳn là cái lẽ ấy rồi."

Lát sau ăn cơm xong, rửa tay súc miệng, lại ngồi chuyện phiếm một hồi cho tiêu cơm, bọn Uyên Ương liền kê bàn đánh bài. Phượng Thư quả nhiên ngồi hầu Giả mẫu đánh bài suốt nửa ngày, mãi tới tối mịt mới trở về phòng. Vợ Lâm Chi Hiếu đã đợi sẵn ở đó, thấy Phượng Thư về liền vội vàng đứng dậy tươi cười chào hỏi, đợi Phượng Thư an tọa rồi mới dám ngồi xuống, chứ chưa vội bẩm việc ngay. Bình Nhi hầu hạ cởi áo ngoài, bưng trà dâng lên, Phượng Thư liền ngồi ghé vào mép sập. Thấy trên chiếc gối dựa thêu gấm mắt lưới có vắt chiếc áo cộc tay lót lụa màu xanh sẫm dệt mặt the tím lưng dài mà Giả Liễn vẫn thường mặc ở nhà, nàng bèn tiện tay kéo lại khoác lên mình, rồi thong thả nhấp vài ngụm trà, mới cất tiếng hỏi: "Bên kia Trân đại tẩu tìm thím có việc gì thế?" Vợ Lâm Chi Hiếu thưa: "Còn chẳng phải vì chuyện lục soát hôm trước sao ạ. Vì đuổi con Nhập Họa đi rồi, theo lẽ nên thêm cho Tứ cô nương một đứa nha hoàn hầu hạ. Nếu bảo bên này thêm người, thì Tứ cô nương vốn là người bên phủ kia; nếu bảo bên kia chọn người đưa sang, một là Tứ cô nương chưa chắc đã vừa mắt, hai là sợ nãi nãi nghĩ ngợi; nhược bằng cứ làm ngơ không đoái hoài, lại sợ miệng lưỡi thế gian bàn tán, bảo em gái thiếu ăn thiếu mặc mà làm chị dâu lại vờ như không thấy. Cho nên đại nãi nãi mới bảo tôi sang dò ý tứ của nãi nãi xem thế nào." Phượng Thư cười nói: "Chị ấy cũng cẩn thận quá rồi. Việc này có gì mà phải nghĩ ngợi?" Lại bàn với mụ: "Vừa khéo hôm nay tôi tìm thím cũng là vì chuyện nha hoàn. Sáng sớm tôi ở bên viện lão thái thái có trông thấy đứa em gái của Thải Hà, tên gọi là Tiểu Hà, người mới bằng củ cải ngần ấy thôi mà chiếc chổi chống còn cao hơn cả người. Ý tôi là, thím tùy tiện phái nó sang phòng cô nương nào đó, cất nhắc lên làm nha hoàn hạng hai, giao cho mấy việc nhẹ nhàng là được rồi. Bên chỗ thái thái thì điều một đứa khác sang."

Vợ Lâm Chi Hiếu nghe xong lấy làm lạ lùng lắm, bất giác đưa mắt nhìn Bình Nhi, thấy Bình Nhi khẽ gật đầu ra hiệu, vội cười nói: "Đã thế thì chi bằng cứ để con bé ở lại phòng nãi nãi có phải hơn không?" Phượng Thư cười nhạt: "Lần trước tôi chọn con gái thím vào đây, cái lũ tiểu nhân kia đã bàn ra tán vào, bảo tôi hễ thấy đứa nào khôn ngoan là cứ kéo về phòng mình, chọn đứa a hoàn cũng phải hớt tay trên của người khác. Giờ này mà lại bốc thêm một đứa từ phòng thái thái sang nữa, thì họ lại càng có cớ mà đặt điều." Vợ Lâm Chi Hiếu vội vàng đon đả nói: "Đấy là cái đứa không có mắt nào ăn nói càn rỡ thế ạ? Con Tiểu Hồng nhà tôi thì có gì tốt đẹp cơ chứ, đáng để người ta nhai đi nhai lại cái lưỡi ấy? Nó trước kia ở viện Di Hồng cũng chỉ là đứa a hoàn quét tước làm việc nặng, tay chân vụng về, đầu óc chậm chạp, nhờ nãi nãi cất nhắc cưu mang, đi theo hầu nãi nãi học được đôi câu ăn nói, cách đối nhân xử thế, bấy giờ mới ra được cái hình người. Vốn dĩ nó đâu phải a hoàn hạng nhất hạng hai có mặt mũi gì, mà phải phiền đến nãi nãi tranh giành cơ chứ, đấy là một lẽ; lại thêm một lẽ nữa, dẫu có là đứa tốt đẹp đến đâu, đừng nói là người trong phòng Bảo Ngọc, dẫu là đại nha hoàn hầu cận bên lão thái thái, nếu nãi nãi thực sự ưng ý muốn dùng làm vây cánh, thì lão thái thái chẳng lẽ lại không cho, ai dám hé răng nửa lời phản đối? Tôi ngày thường vẫn mắng con bé nhà tôi: 'Chẳng biết mày tu được cái phúc đức từ mấy đời, mà lọt được vào mắt xanh của Nhị nãi nãi, cha mẹ mày tích cóp thể diện cả đời này cũng chẳng bì kịp đâu. Chỉ có một điều, chớ thấy nãi nãi coi mày ra con người mà học đòi cái thói trèo cao ngông nghênh lăng loàn, làm mất sạch cái mặt già nửa đời của bố mẹ mày là chuyện nhỏ, chứ làm vấy bẩn lên thanh danh của nãi nãi dẫu chỉ một hai phần, thì có đánh chết mày tám lần cũng chẳng đền nổi tội đâu.'"

Phượng Thư nghe những lời ấy trong lòng êm ái vô cùng, không kìm được cười bảo: "Đấy là thím biết thương tôi nên mới nghĩ thế. Đâu phải ai ai cũng biết điều và nhân nghĩa được như thím." Bỗng nàng lại nhớ ra một việc, bèn dặn: "Hôm trước thái thái ra ngoài dâng hương, tôi thấy chiếc xe mui vải xanh viền đỏ của người đi không được êm, hỏi ra mới biết có mấy cái đinh tán bị rụng, các khớp nối cũng lỏng lẻo cả rồi, thím nhớ tìm thợ sửa chữa lại đi, kẻo đến lúc cần dùng lại luống cuống." Vợ Lâm Chi Hiếu vâng dạ, rồi lại nói: "Chẳng riêng gì thái thái đâu ạ, xe cộ của cả hai phủ đều có tuổi cả rồi, theo ý tôi, sao không đóng mới lấy hai chiếc? Tôi vừa từ bên phủ kia đi sang, thấy trước cổng đỗ bao nhiêu là cỗ xe lớn, chiếc nào chiếc nấy mới toanh bóng loáng, sơn thếp sáng loáng cả lên, hỏi ra mới biết ở đầu phố có người phương nam mới mở hai tiệm đồ mây với tiệm sơn, hợp sức đóng xe rất khéo, bao nhiêu công tử vương tôn đều tới chỗ họ đặt đóng xe." Phượng Thư nghe xong trong lòng không vui, nhưng không tiện nói nhiều, chỉ cười nhạt: "Người phương nam đóng xe, cùng lắm chỉ có cái mui xe với vành xe là coi được thôi, chứ làm bánh xe thì vẫn phải nhờ thợ già đất kinh thành. Tôi cũng muốn sắm cho mỗi người một cỗ xe mới lắm chứ, nhưng ngốn biết bao nhiêu là tiền bạc? Hoa lợi tô thuế các trang ấp đều do ông Lâm Chi Hiếu nhà thím trông nom thu về cả, thím còn lạ gì nữa? Năm ngoái vừa hạn vừa lụt, thu về được chút bạc còm cõi chỉ đủ nhét kẽ răng, bây giờ đang phải ăn trước trả sau, miệng ăn núi lở đây này. Có xe mà ngồi là tốt lắm rồi, ít bữa nữa khéo lão thái thái ra ngoài, tôi phải bò ra đất mà cõng người đi ấy chứ." Vợ Lâm Chi Hiếu cười bồi: "Quả đúng là như thế thật. Tôi nghe nói ngoài chợ dạo này đậu nành với lúa miến đã tăng lên năm sáu lạng một thạch, cám bã cũng bán tới hai tiền một đấu, chỉ sợ qua ít ngày nữa, vỏ cây rễ cỏ cũng chẳng có mà ăn. Mấy vị gia trong phủ lại chẳng biết lo sốt vó, đêm nào cũng đàn hát rượu chè, chỉ có mỗi mình nãi nãi ngày đêm lao tâm khổ tứ. Phủ này nếu không có Nhị nãi nãi chống đỡ, thì chẳng biết đã loạn đến mức nào rồi. Lại còn một việc nữa, chỗ con Tình Văn ở phòng Bảo Ngọc sau khi đi rồi vẫn chưa bổ sung người, là chỉ định một đứa khác hay là cất nhắc nha hoàn hạng hai lên, hay là cắt luôn phần tiền tiêu hàng tháng ấy đi, đều phải đợi nãi nãi định đoạt. Còn chỗ trống của Phương Quan với Tứ Nhi cũng chưa ai bù vào, hôm nay nãi nãi đã muốn thu xếp chuyện a hoàn, chi bằng định đoạt luôn một thể." Phượng Thư ngẫm nghĩ một lát rồi bảo: "Chuyện này tôi không tiện tự tiện chủ trương đâu. Nha hoàn trong phòng Bảo Ngọc đều do đích thân thái thái xem xét từng đứa một, nếu muốn bù vào chỗ trống, tôi còn phải dò xem ý tứ của thái thái thế nào, rồi hỏi lại Tập Nhân xem sao đã."

Vợ Lâm Chi Hiếu cười nói: "Ai cũng bảo nãi nãi thông minh tháo vát, mỗi ngày qua tay cả trăm sự vụ lớn nhỏ, lại còn phải thấu triệt lòng dạ trên dưới không sót một mảy may, tinh thần kém cỏi một tí là hỏng việc ngay. Cứ xem cái gương sờ sờ ra đấy, đợt trước nãi nãi ốm mấy hôm, thái thái giao phó cho Đại nãi nãi, Tam cô nương cùng với Bảo cô nương nhà Tiết di thái thái giúp việc quản gia, ba người cùng xúm vào quản một mối việc đấy nhé, lại đặt ra bao nhiêu quy củ, ngày nào cũng tuần tra kiểm xét, kể cũng là cẩn thận lắm rồi. Thế mà vừa đè được đầu này lại ngóc đầu kia, sinh ra biết bao nhiêu thị phi rắc rối, chốc thì đánh bạc uống rượu, chốc thì mất trộm, chốc thì con Ngẫu Quan bên phòng Lâm cô nương đốt vàng mã trong vườn, chốc thì Triệu di nãi nãi lại xô xát ẩu đả với a hoàn của Bảo Ngọc; rồi lại cái bận bày tiệc mừng thọ trong vườn, Sử đại cô nương say khướt, thanh thiên bạch nhật nằm ngửa sóng soài trên ghế đá mà ngủ say như chết, làm đám đàn bà bên dưới tha hồ đặt điều đàm tiếu — may mà tôi nghe thấy, mắng mỏ đe nẹt chặn lại rồi bẩm lên Tam cô nương, phạt một trận rồi đuổi cổ ra ngoài. Hở ra một tí là lại chuyện nước hoa hồng, cao phục linh, dẫu nãi nãi nhân từ rộng lượng với kẻ dưới không nỡ phạt nặng, nhưng ai mà chẳng biết kẻ vừa ăn cướp vừa la làng chính là đứa ăn trộm? Bốn bề nhốn nháo loạn cào cào chẳng ra thể thống gì. Đúng là 'Cà rốt trộn ớt cay — nhìn không ra, chẳng lẽ nếm không biết?'; 'Tám cái bình dầu mà chỉ có bảy cái nắp — không thiếu cái này thì cũng hụt cái nọ'. Ấy thế mà lão thái thái về vẫn khen ngợi hết lời bảo vất vả, khen Tam cô nương, Bảo cô nương biết quán xuyến việc nhà. Thật làm cho lũ chúng tôi càng thêm nhớ cái anh minh của nãi nãi. Xưa nay nãi nãi cai quản cơ nghiệp, bao giờ có những chuyện nhơ nhớp ấy xảy ra? Mà cũng chẳng thấy bề trên khen ngợi không dứt lời như thế bao giờ. Mới hay người đời nói chẳng sai, người tài thì lắm việc, kẻ càng giỏi giang thì càng phải chịu mũi dùi dòm ngó, chỉ cho phép làm đúng chứ không được phép sai sót nửa phần. Nếu không nhờ nãi nãi có bảy cái tim tám cái đầu, thì làm sao thu xếp được mọi bề êm thắm nhường ấy?" Phượng Thư thở dài: "Cái tâm này của tôi cũng coi như nát vụn ra rồi, dạo này cũng có phần gánh vác không xuể nữa." Vợ Lâm Chi Hiếu vội đỡ lời: "Nãi nãi lại nói đùa rồi, dẫu có thêm vài trăm miệng ăn, một vạn sự việc, nãi nãi cũng nhất định thu xếp đâu ra đấy gọn gàng ngăn nắp."

Hai người lại chuyện trò thêm một lúc, vợ Lâm Chi Hiếu mới cáo từ bước ra. Dọc đường mụ thầm nghĩ ngợi: "Hẳn là năm nào vợ thằng Lai Vượng cậy mình là kẻ hầu hồi môn của Phượng Thư, ép gả Thải Hà cho con trai mụ làm dâu, Lâm Chi Hiếu về nhà vốn đã lén nói với mình chuyện này chẳng ra đâu vào đâu, thằng con thứ của Vượng Nhi cờ bạc rượu chè, chẳng lo làm ăn lương thiện, đốn mạt vô cùng; Thải Hà bao năm nay ở phòng thái thái được coi như nửa người chủ tử, quen thói áo gấm cơm chim xúng xính sang trọng, bao giờ phải chịu cái thứ nhơ nhớp hôi hám ấy, chẳng phải là bông hoa lài cắm bãi phân trâu sao. Ngặt nỗi Phượng Thư đứng ra ép làm mối, mẹ Thải Hà chẳng dám trái lời, hai nhà rốt cuộc vẫn kết làm thông gia. Cưới về chưa đầy nửa năm, Thải Hà đã bị hành hạ đến thân tàn ma dại, một tháng ngóc đầu dậy được mười ngày thì có đến hai mươi ngày phải nằm liệt giường liệt chiếu. Nghĩ bụng những lời này Nhị nãi nãi ắt cũng đã phong phanh nghe thấy, hiếm khi ngài động lòng trắc ẩn, muốn tìm cho Tiểu Hà một chỗ tử tế, cũng là có ý bù đắp, mình tuyệt đối không thể phụ tấm lòng này của ngài, phải tìm cho bằng được một nơi thật thỏa đáng để an trí cho Tiểu Hà." Bèn nghĩ bụng vừa hay phòng Tích Xuân đang cần người, chi bằng bảo nó sang đấy. Bỗng lại nghĩ, đã làm việc thiện này thì chi bằng làm cho trọn vẹn ân tình, phải để cho mẹ Tiểu Hà biết rõ ràng, dẫu không màng bà ta đền ơn đáp nghĩa, cũng phải để bà ta khắc cốt ghi tâm. Thế là mụ đích thân tìm tới nhà mẹ Thải Hà.

Mẹ Thải Hà đang cùng một ả nha hoàn nhỏ cán bột làm bánh, trên bàn bày một bát đậu phụ sốt thịt, một bát nộm miến rau thập cẩm, một đĩa dưa muối dầm tương, một đĩa to rau sống, lại thêm một nắm hành hoa tươi rói mới nhặt sạch trắng muốt cọng xanh, một đĩa ớt sợi xanh đỏ xắt nhỏ chiên qua dầu, xếp đống màu sắc rực rỡ bắt mắt. Thấy vợ Lâm Chi Hiếu bước vào, biết ắt có sự việc gì, mụ vội vã rửa tay pha trà, lại bưng hạt dưa mơ khô ra mời mọc. Vợ Lâm Chi Hiếu chỉ bảo: "Chị dâu đừng bận rộn làm gì, tôi vừa ở phòng Nhị nãi nãi uống cả một bụng trà Nữ Nhi vùng Nam Hải, đang chẳng biết tiêu đi đâu đây này." Liền kéo mụ ngồi xuống, lại ngó lên bàn cười nói: "Chị dâu khéo đổi món gớm, bữa nào dạy tôi cách cán bánh mỏng này với, nhà tôi cứ chê tôi cán bột dày hơn cả cái thớt, bảo ăn bánh mà ngỡ như đang gặm tường." Nói cười một hồi, mụ mới đem ý đồ đến đây giãi bày đầu đuôi cặn kẽ, lại bảo: "Đây thực là ơn trời biển của Nhị nãi nãi, tôi nghĩ bụng đã muốn tìm cho con gái chúng mình một chỗ tốt, thì phải để nó trong lòng bằng lòng mới được, cho nên mới sang hỏi chị dâu, chị ngày thường hầu hạ trong vườn, thấy viện nào là tốt nhất?"

Mẹ Thải Hà khóc ròng: "Đại nương có gì mà không biết chứ? Ban đầu là do đích thân Nhị nãi nãi đứng ra làm mối, tôi nào dám nói nửa chữ 'không'? Thở mạnh một hơi còn chẳng dám, cứ mơ mơ màng màng mà nhận lời. Về đến nhà, hối hận suốt ba bốn đêm ròng không sao chợp mắt. Nhưng lời đã nói ra như bát nước đổ đi, hốt lại làm sao được nữa? Bây giờ cũng chẳng dám oán trách người ta, chỉ nhờ cậy vào cái phúc của đại nương mà che chở cho cháu nó thôi." Vợ Lâm Chi Hiếu bảo: "Đó vốn là duyên số tạo hóa của mỗi người, chỉ hiềm tính khí con gái lớn của chị quá đỗi nhu nhược. Thôi chuyện ấy gác lại, nay Tiểu Hà cũng đã lớn khôn, vừa vào vườn đã được cất lên hạng hai, nghĩ bụng chẳng bao lâu nữa sẽ rạng mày rạng mặt thôi. Chị dâu mau chóng sang bên nhà thông gia một chuyến đi, hỏi cho đích xác tin tức, sáng mai tìm một đứa a hoàn nhỏ sang báo cho tôi biết mới phải." Mẹ Thải Hà nghe câu nào gật đầu câu nấy, coi vợ Lâm Chi Hiếu chẳng khác nào Quan Âm sống giáng trần. Biết mụ vì sang bẩm việc cho Phượng Thư nên chưa kịp ăn cơm tối, bèn tha thiết giữ mụ lại ăn cơm rồi hẵng đi, bảo rằng "tuy chẳng có món gì cao lương mỹ vị, nhưng có bánh mỏng vừa mới tráng xong, cuộn với hành hoa, chấm tương ngọt ăn cũng đậm đà lắm; lại có dưa tương vừa mới dỡ hũ ngon tuyệt, trộn với dầu mè, gừng tỏi băm nhỏ cùng ớt sợi xanh đỏ, đưa cơm phải biết", rồi sai a hoàn nhỏ đi đong rượu về.

Vợ Lâm Chi Hiếu cười nói: "Tôi cũng muốn ngồi yên ổn uống vài chén với chị dâu lắm chứ, ngặt nỗi làm gì có cái diễm phúc ấy? Vẫn còn ba bốn mối việc vặt vãnh bờ bụi chưa xong kia kìa. Ngày tháng ăn rượu nói chuyện phiếm dẫu sao còn dài, để sau này ăn cũng vậy thôi." Dứt lời liền đứng dậy cáo từ. Mẹ Thải Hà nào chịu để mụ đi, cứ níu chặt lấy nài nỉ thế nào cũng phải uống chén trà rồi hẵng bước, lại sai a hoàn nhỏ ra ngõ gọi xe, bản thân mụ thì sửa soạn ba cân thịt hun khói, một con gà muối, một hũ dưa tương, hai vò rượu, một xửng bánh mỏng, lại gắp đủ các món rau bổi đựng vào đĩa, lấy bát úp lại cẩn thận, đem hết thảy chất lên xe đưa sang nhà họ Lâm. Vợ Lâm Chi Hiếu chỉ khước từ lấy lệ một đôi câu rồi thản nhiên nhận lấy, đoạn bước lên xe, nghênh ngang đi mất. Mẹ Thải Hà tay vịn cánh cửa, nhìn theo chiếc xe đi khuất bóng, mới vội vã quay vào phòng chải đầu thay áo, xách thêm hai tảng thịt hun khói cùng một hộp đồ ăn chín, quả nhiên tìm sang bên nhà thông gia.

Lại nói Bảo Ngọc xưa nay vốn ghét cay ghét đắng những việc thù tạc chúc tụng viếng tang, nhưng vì hâm mộ tài danh của Phó Thu Phương, biết nàng bẩm tính thông tuệ khác đời, cốt cách thanh tao nhã nhặn, nay tuổi xuân chết yểu, bảo sao không khỏi thở than? Thế là chẳng những đích thân tới phúng viếng, mà khi về phòng vẫn cứ thở ngắn than dài, ủ rũ chau mày. Tập Nhân hầu hạ chàng thay áo, khuyên nhủ: "Cậu đi ra ngoài suốt cả ngày trời, lão thái thái mong ngóng sốt ruột lắm, nửa buổi chiều đã sai người sang hỏi thăm ba bốn bận xem cậu đã về chưa. Vừa sợ đi đường va quẹt, lại sợ những chốn ấy xú khí uế tạp, va phải tà khí quấy nhiễu cậu. Đã bình an trở về rồi thì dẫu sao cũng nên sang chỗ lão thái thái, thái thái lượn qua một vòng cho bề trên yên lòng; hay là sang phòng các cô nương dạo chơi, đàm đạo đôi câu cho khuây khỏa, chứ cứ ru rú ngồi ủ rũ ở đây làm gì? Lát nữa nghẹn ra bệnh thì chẳng phải tự chuốc lấy khổ sở sao?"

Bảo Ngọc nghe nàng nói có lý, đành phải bước ra, gọi hai ả nha hoàn nhỏ đi theo sang phòng Giả mẫu thỉnh an. Tập Nhân liền đem cất đồ tang đi, lại sai chuẩn bị nước tắm chờ chàng về, đoạn bảo người đi tìm một bánh trà Phổ Nhĩ lâu năm mang tới, đích thân dùng dao vàng bẻ ra một mẩu nhỏ, nghiền nát trong cối giã, dùng một chiếc ấm con bằng đất chu sa hình hoa mai hãm thật đặc để sẵn cho ra nước đậm màu. Thu Văn cười nói: "Chị cũng cuống quýt quá thể, có phải lần đầu Nhị gia ra khỏi cửa đâu, cũng chẳng hề va chạm sứt mẻ gì, việc gì mà phải gióng trống khua chiêng thế. Huống hồ Nhị gia xưa nay vốn chẳng ưa uống trà Phổ Nhĩ, lại cất công pha ra làm gì." Tập Nhân bảo: "Em thì biết cái gì, cái chốn ban ngày cậu ấy tới có hạng người nào mà chẳng lai vãng? Hoặc là hít phải tử khí của ai đó, hoặc là vướng phải tà ma ám muội gì, ngoài mặt thì nhất thời chưa nhận ra ngay, nhưng cách một ngày nửa đêm mà phát tác lên thì mới rầy rà to chuyện. Cho nên phải sớm bảo cậu ấy đi dạo giải khuây, rồi tắm rửa một trận cho sảng khoái, uống một bát trà thật đậm, tống sạch cái ngụm trọc khí ấy ra ngoài mới yên." Xạ Nguyệt nói: "Đã thế thì Bảo Ngọc thường bảo một chiếc ấm chỉ nên dùng để pha một loại trà là tốt nhất, bằng không thì lẫn mùi vị, ấm coi như bỏ đi, đem pha trà thì phí cả trà ngon. Chiếc ấm hoa mai kia năm ngoái từng dùng để uống trà Thiết Quan Âm rồi, chi bằng cất nó đi, lấy một chiếc ấm mới tinh khác mà dùng."

Thu Văn đành phải đặt ấm hoa mai xuống, đi lấy một chiếc ấm đoạn nê tử sa hình quả dưa mang đi tráng rửa, lẩm bẩm: "Các chị thì chu đáo thật đấy, chỉ hiềm Nhị gia nhà mình chẳng biết đoái hoài tới các chị, giá như bản thân chịu cẩn thận lấy một hai phần, thì đã chẳng rỗi hơi đi đâm đầu vào cái chốn đặt người chết hấp hối ấy làm gì. Làm cho lũ chúng mình vô cớ bị lão thái thái mắng cho một trận te tua, đích thân sai Hổ Phách sang truyền lời, bảo lần sau mà còn bén mảng tới những chốn như thế thì phải cản lại ngay." Bích Ngân nói: "Ai bảo chẳng phải chứ! Cái cô Phó Thu Phương gì đó, chẳng qua cũng chỉ là nghe cái tên mà thôi, bảo là giai nhân tuyệt sắc, chứ rốt cuộc mặt mũi méo tròn ra sao cũng chưa từng thấy qua, thế mà cậu ấy cứ cất công đau lòng than ngắn thở dài, làm như chết mất người bạn tri kỷ tri âm lâu năm không bằng. Bảo cậu nhà mình ấy à, đúng thật là kẻ rỗi việc rước bận vào thân; tự mình bận rộn đã đành, lại cứ muốn kéo theo cả một gian phòng người ta bận đến cuống cuồng gà bay chó sủa mới chịu xong. Hèn chi các cô nương cứ gọi cậu ấy là 'đèn kéo quân'!"

Một lát sau Bảo Ngọc trở về, Bích Ngân vội lấy tay bịt miệng không nói nữa, nhưng Bảo Ngọc đã nghe loáng thoáng được đôi ba câu, nhìn bộ dạng ấy cũng đoán ra được đại khái, cười nói: "Lũ người các cô đúng là chẳng có lương tâm gì cả, người ta có người chết thảm thế rồi mà vẫn còn bị các cô oán trách." Xạ Nguyệt nói: "Thôi đi cho em nhờ, cậu chẳng tự trách mình không biết thương xót người ta, lại quay ra trách bọn em vô tình. Đừng nói là vị tiểu thư nhà họ Phó kia bọn em chẳng quen biết, vốn chẳng bàn tới chuyện có lòng hay vô tâm; dẫu có quen biết đi chăng nữa, cô ấy được Nhị gia nhỏ cho mấy giọt nước mắt này đã là phúc phận ngoài ý muốn rồi, ngần ấy còn chưa đủ sao? Còn cứ bắt cả gian phòng bọn em phải vì cô ấy mà tụng kinh niệm phật, bộ không sợ cô ấy ở thế giới bên kia chẳng được yên thân hay sao?" Thu Văn cười: "Cái miệng lưỡi sắc bén của mày càng ngày càng giống cái giọng điệu của Tình Văn rồi đấy, hèn chi ngày nào cũng lải nhải nhắc tới chị ấy." Lời vừa thốt ra, thấy Tập Nhân liếc xéo mình một cái, mới nhận ra lỡ lời, ân hận không kịp, vội giả vờ dọn dẹp chén đĩa mà lẩn ra ngoài.

Tâm sự của Bảo Ngọc sớm đã bị gợi lại, thở dài: "Tình Văn cũng là bậc hiếm có trên đời, ngặt nỗi số mệnh lại mỏng manh; cho nên mới bảo ông trời vô tình, hễ là những đứa con gái như kỳ trân dị bảo chốn nhân gian thì lại sớm lìa đời, còn cái lũ sâu mọt tham quan thì lại cứ nhởn nhơ phí cơm tốn gạo, đúng thật là rường cột chạm trổ toàn chứa xác thịt không hồn; chén ngọc mâm vàng chỉ rặt một lũ túi cơm giá áo. Nếu không thế thì sao người ta lại bảo hồng nhan bạc mệnh chứ? Ngày trước lúc Tình Văn mất, ta còn vì nàng ấy mà làm một bài văn tế; tính ra thì Phó tiểu thư tạ thế, ta cũng nên có vần thơ khúc vịnh để tỏ lòng kính trọng chân thành mới phải. Ngặt nỗi ta lại chưa từng có duyên gặp mặt, nếu cứ cậy vào lời lẽ sáo rỗng mà đặt điều thêu dệt, thì ngược lại thành ra bất kính mất." Cứ thế lải nhải càu nhàu, nói mãi chẳng thôi.

Rên rẩm đến mức Tập Nhân phàn nàn: "Mới nói không chuyện tìm chuyện, cái con tỳ Xạ Nguyệt này lại đến dội thêm dầu vào lửa. Còn không mau hầu hạ Nhị gia đi tắm." Một mặt tự mình tiến lên cởi áo khoác bên ngoài cho cậu. Bích Ngân đi lên giúp một tay, Tập Nhân như có điều suy nghĩ, nói: "Phải rồi, ta suýt nữa quên mất, hôm nay Nhị nãi nãi sai người đến nói, còn giữ ở nhà bếp cho Nhị gia một bát canh, ngươi mau đi lấy về, tắm xong còn uống." Bích Ngân nói: "Đã là lúc nào rồi, còn uống canh." Tập Nhân nói: "Uống hay không uống, dù bưng về rồi đổ đi cũng thế. Nếu không đi lấy, chỉ sợ nhà bếp vẫn còn người chờ, mà lại phụ một tấm lòng của Nhị nãi nãi." Bích Ngân đành phải đi.

Mọi người trò chuyện, Bảo Ngọc rốt cuộc chẳng nghe vào nửa câu, chỉ nghe Xạ Nguyệt nói mình tự tay phúng viếng Phó Thu Phương là cái phúc quá phận, không khỏi nghĩ đến cái chết của Tình Văn, Phó Thu Phương vẫn còn có mình hoài niệm cúng tế, đến ngày sau mình qua đời, không chỉ Tình Văn, Phó Thu Phương đã sớm không còn, ngay cả những người bên cạnh lúc này, e rằng cũng đều gió bay mây tán, kẻ chết người đi, chẳng biết có ai vì mình mà rơi lệ đau lòng. Giả sử mình chết không đúng lúc, những người trước mắt này đều đã đi rồi, chỉ còn lại mình cô hồn dã quỷ rời đi, thì có thú vị gì? Chọt lại nhớ tới câu thơ trong bài "Táng Hoa Dâm" do Đái Ngọc viết: "Nông kim táng hoa nhân tiếu si, tha niên táng nông tri thị thùy?" Bất giác lòng đau thần trí ngẩn ngơ, trong mắt rơi xuống dòng lệ.

Xạ Nguyệt thấy cậu như thế, trong lòng hối hận không kịp, tự hổ thẹn trách mình: "Đều là lỗi của tớ rồi, càng là lúc cậu sầu rảnh hận lung tung, tớ lại càng đến trêu cậu. Chỉ là cậu vốn cũng từng nói rồi, Tình Văn đâu có chết, là đi làm Phù Dung hoa thần rồi. Ngày trước chúng tớ khóc nó nhớ nó, Nhị gia còn khuyên chúng tớ mở rộng lòng ra, giờ đây chính mình lại nghĩ không thông sao? Còn nhớ năm nọ Lưu lão lão kể chuyện cổ, nhắc đến cô con gái một vị hương thân trong trang của bà, tên là Nhược Ngọc tiểu thư gì đó, còn trẻ đã chết, cha mẹ cô ấy nặn tượng cúng tế, về sau pho tượng ấy lại thành tinh, Nhị gia còn bảo không phải thành tinh, người như thế vốn không chết được. Nhị gia đã nói vị Phó cô nương kia văn thải tướng mạo đều độc nhất vô nhị, lại còn trẻ tuổi, nghĩ bụng cũng chẳng phải chết, mà là được phong làm hoa thần nào đó thôi. Thiên trì ngự uyển, đâu chỉ có mỗi một cành Phù Dung cô đơn như thế, hẳn phải có vài loại hoa kỳ cỏ lạ khác, biết đâu Phó cô nương là đi quản lý loại hoa nào khác thì sao? Hôm ấy tớ thấp thoáng nghe ai nói, Kim Xuyến nhi phòng Thái thái còn làm Thủy Tiên hoa thần đấy. Tớ ngày thường rảnh rỗi lại thấy ngưỡng mộ, nghĩ Tình Văn ngày trước vốn thân thiết với Kim Xuyến nhi, giờ đây bọn họ gặp nhau ở nơi đó, tự nhiên lại càng hòa khí hơn trước. Vị Phó cô nương kia làm hoa thần, lúc này nghĩ bắt đầu cũng ở cùng bọn họ. Nhị gia tuy rằng không có duyên gặp mặt Phó cô nương, thế nhưng Tình Văn gặp cô ấy rồi, cũng như nhau cả thôi, dù sao cũng là người từ trong phòng này đi ra, coi như giúp Nhị gia đền xong nguyện vọng rồi."

Mấy lời này lại trúng vào lòng Bảo Ngọc, nghe mà vui vẻ trở lại. Huống chi lại nhắc tới Kim Xuyến nhi, trong lòng nghĩ quả nhiên Kim Xuyến nhi cũng làm hoa thần, cũng coi như thỏa nguyện rồi, không khỏi vừa khen ngợi vừa nhớ nhung. Lại sợ mình một mực đau thương, e rằng khiến Xạ Nguyệt bất an, nếu lại để Tập Nhân phàn nàn cô ấy thì càng không hay, bèn đổi sắc mặt, nói: "Lời ngươi nói rất có lý. Chắc chắn là như vậy rồi." Bèn chải đầu mặc áo đàng hoàng đi ra.

Tập Nhân thấy cậu lúc đầu u ám đầy mặt, đến khi bước ra lại sắc mặt hòa nhã, không khỏi trút được gánh nặng trong lòng, cười nói với Xạ Nguyệt: "Giải chuông còn phải nhờ người buộc chuông. Thảo nào ngươi dám trêu cậu ấy như thế, hóa ra là có phương pháp dỗ dành cởi bỏ." Một mặt trải chăn gối. Chợt nghe tiểu nha đầu báo: "Lan gia đến rồi." Mọi người lấy làm lạ: "Sao giờ này lại đến?" Đành phải đón ra, mời ngồi dâng trà. Giả Lan cùng Bảo Ngọc chào hỏi xong, nói: "Thầy giáo mới mời ở trong trường ngày mai sinh nhật. Mẫu thân bảo con hỏi xem: Nhị thúc có đi chúc thọ không? Nếu đi, bảo con cùng đi với thúc." Bảo Ngọc nói: "Hai ngày nay trong người ta đang không khỏe, cháu tự đi đi."

Giả Lan đành phải vâng lời, không tiện đi ngay, lại chẳng có chuyện gì để nói, chỉ tiện tay lật xem sách trên bàn. Bảo Ngọc cũng sợ làm lạnh nhạt cháu, đành kiếm vài câu hỏi: "Ta nghe Đại tẩu tử nói cháu ngày đêm chăm chỉ, hẳn là có tiến bộ lớn." Giả Lan đang muốn thảo luận học vấn, nghe cậu hỏi tới, liền hứng khởi nói: "Gần đây cháu đọc sách, nghe câu 'Thiên tương giáng đại nhiệm ư tư nhân dã, tất tiên khổ kỳ tâm chí, lao kỳ cân cốt, ngạ kỳ thể phu, không phạp kỳ thân, hành phất loạn kỳ sở vi…' Cháu nghĩ, những người như chúng ta từ nhỏ sinh ra trong nhà phú quý đỉnh thịnh, lớn lên trong chốn nhung lụa là lượt, an hưởng phú quý tôn vinh, chưa từng biết vất vả nhọc nhằn là ý gì, càng không biết đói khát trống trải là vị gì, sau này e rằng khó làm nên chuyện lớn." Bảo Ngọc cười nói: "Đó chẳng qua là bọn hủ nho nghèo khổ lúc trẻ nhà nghèo, lại tâm cao khí đại, ganh ghét giàu sang, cho nên bịa đặt ra để tự tâng bốc mình thôi. Chẳng cần phải đọc sách chết như thế, tưởng rằng hễ làm việc lớn thì nhất định phải vui với cái nghèo, ngược lại là đi vào tà đạo rồi, so với tham đồ phú quý còn tồi tệ hơn. Phải biết nếu quả thực vui với nghề yên với thời, thì nên nghèo hay giàu đều vui, chứ không phải vui với cái nghèo mới là hiền tài, giàu sang thì lo âu. Những kẻ như Trần Thắng, Ngô Quảng, Hoàng Sào, Trương Giác, vốn đã từng vất vả nhọc nhằn, đói khát trống trải, cho nên về sau mới dấy binh làm loạn. Nếu nói đó là làm nên chuyện lớn, há chẳng phải trái với đạo thánh hiền sao? Huống hồ chỉ có thời thịnh thế mới có minh quân, lẽ nào những bậc đại danh thánh chủ đều xuất thân từ nhà nghèo khổ trống trải sao? Mới biết lời thánh nhân cũng không thể tin hoàn toàn."

Giả Lan từ nhỏ tuy ở nhà phú quý thế gia, nhưng vì cha mất sớm, mẹ lại dạy dỗ rất nghiêm, so với các con cháu khác trong hai phủ Vinh Ninh, đừng nói chưa từng nếm trải sự dâm dật phóng túng, làm bừa làm loạn như bọn Dung, Thương; ngay cả những người tớ có thể diện lớn một chút như Lý Quý, Mính Yên được ý phóng túng cũng không thể, nào đã từng được tùy tâm sở dục một ngày bán buổi? Mỗi mỗi đều lấy lời người xưa để tự cảnh tỉnh mình, cho rằng khắc khổ mới là đạo chân chính. Nay coi như một pho đạo lý lớn dũng cảm nói ra với Bảo Ngọc, tưởng rằng cậu sẽ khen mình có chí khí, không ngờ lại nhận về một bài phê bình. Trong lòng không phục, nhưng không dám cãi nhiều, chỉ thầm nghĩ: "Nếu từ xưa thánh hiền đều sinh ra ở nhà đỉnh thịnh, thì lấy đâu ra những vị vua mất nước như Tống Huy Tông, Lý Hậu Chủ? Nghiêu, Thuấn, Vũ, Thang há từng sinh ra trong phú quý? Kiệt, Trụ, Mãng, Tháo mới là chết vì dâm dật." Trong lòng thầm thắc mắc một hồi, trên mặt lại chỉ vâng vâng dạ dạ. Ngồi thêm một lúc rồi đi.

Tập Nhân bèn đi tới dọn khay trà, cười nói với Bảo Ngọc: "Cháu nó tuổi còn nhỏ, chú như cậu vốn nên dạy dỗ, chỉ là cũng phải thường xuyên khuyến khích mới phải. Cậu ngày thường vốn không chịu thân cận với nó, hôm nay khó khăn lắm mới nói vài câu, thảo luận học vấn, chính nên hòa nhã vui vẻ mới đúng, sao lại đại luận một bài dạy bảo thế kia?" Bảo Ngọc nói: "Đứa trẻ này tuổi còn nhỏ mà một bụng đạo học khí, thà rằng không đọc sách còn hơn đọc sách chết." Tập Nhân thở dài: "Bản thân cậu không đọc sách thì thôi, còn lắm đạo lý thế, nhìn không nổi người ta chăm chỉ, may mà Lão gia không nghe thấy, nếu không lại chẳng biết thế nào. Huống chi nó hăng hái đến đây, tốt xấu gì cũng nên hòa nhã thảo luận rồi hãy để nó về, làm sao lại dội gáo nước lạnh, sa sầm mặt xuống dạy bảo một tràng như thế, há chẳng làm nó trong lòng không thoải mái sao?" Bảo Ngọc cười nói: "Tuổi nhỏ cũng là một vị gia, làm gì có chuyện như cô nói mà kiêu kỳ thế, động chút là giận dỗi?" Tập Nhân cười nói: "Người thật sự động chút là giận dỗi đâu phải Lan ca, mà chẳng thấy cậu cứng họng nói cô ấy lấy nửa câu. Lẽ nào khắp thiên hạ, chỉ cho phép Lâm muội muội của cậu động chút là giận dỗi, lại không cho phép người khác cũng có lúc không thoải mái sao? Thế này lại chẳng thành câu tục ngữ thường nói: 'Chỉ cho phép muội muội nhiều lòng, không cho phép cháu trai giận dỗi' rồi sao?" Nói làm cả phòng đều cười lên.

Bảo Ngọc chợt ngồi bật dậy, "Á" một tiếng kêu lên: "Suýt nữa quên mất." Tập Nhân và mọi người đều giật bắn người, giật mình hỏi: "Có phải mất đồ gì không?" Bảo Ngọc nói: "Không phải, vừa rồi không phải cô bảo ta đi thỉnh an Lão thái thái, Thái thái, rồi lại qua phòng các chị em dạo một vòng sao? Lúc ta qua thăm Lâm muội muội, thiên hạ cô ấy lại ra khỏi vườn sang chỗ Bảo tỷ tỷ mất rồi. Ta hỏi Tử Quyên: 'Hôm qua cô ấy ở trong vườn bị trúng chút gió, vốn hơi ho hắng, sao không ngoan ngoãn dưỡng bệnh, lại đi lung tung khắp nơi?' Tử Quyên nói: 'Đâu phải không dưỡng, chẳng qua nghe nói Hương Lăng đột nhiên bệnh tình trầm trọng, đại khái chỉ còn trong mấy ngày này thôi, nên vội vàng đi gặp một lần.' Ta nghe xong, vốn cũng muốn đi theo xem sao, lại nghĩ vừa từ nơi kia về, lại đến phòng người bệnh thì e rằng kiêng kỵ; vốn bảo tắm xong mới đi thăm muội muội, không ngờ Lan nhi đến đây quấy rầy một hồi là quên mất, may mà các cô nhắc tới. Suýt nữa hỏng việc lớn." Tập Nhân nói: "Tôi tưởng chuyện gì to tát lắm? Đằng nào mà chẳng gặp, việc gì phải gấp gáp trong chốc lát này? Sáng sớm mai còn phải đến Bắc Tĩnh Vương phủ nghe hát đấy, chớ có dậy muộn, đến trễ bị người ta đánh giá là không kính trọng." Bảo Ngọc đâu chịu nghe, chỉ nói: "Ta đi một chút rồi về ngay, không ngồi lâu đâu. Thà rằng Bắc Tĩnh Vương phủ không đi, Chân Tương Quán thì không thể lỡ được." Bích Ngân vì đi một chuyến xa tắp bưng canh về, Bảo Ngọc quả nhiên không uống, trong lòng đang không vui, cố ý xúi giục: "Cậu cứ để cậu ấy đi đi, không gặp mặt một lần này, cậu ấy quyết không chịu ngủ đâu." Tập Nhân nói: "Đã thế thì ngươi đi theo đi, đừng nán lại lâu, trời cũng không còn sớm nữa, ngồi một chút rồi về." Lại sai tiểu nha đầu Giai Huệ cầm đèn lồng sừng trong suốt trúc xanh đi trước dẫn đường.

Đẩy cửa bước ra, lại thấy ánh trăng thật lớn, sắp tròn mà chưa tròn, ánh sáng trong vắt soi vũ trụ, lay hoa động lá, chiếu sáng lòng người thanh thản dễ chịu. Bảo Ngọc thốt lên khen một câu ánh trăng thật đẹp, nói: "Hóa ra hôm nay đã là rằm rồi." Bích Ngân phì cười nói: "Người này không phải ngốc rồi sao? Hôm qua tháng Hai ngày mười hai là sinh nhật Lâm muội muội của cậu, hôm nay là ngày mười ba, sao lại lòi đâu ra ngày rằm thế này." Bảo Ngọc cười nói: "Ta nhìn trăng này tưởng như đã tròn, cứ ngỡ đêm nay là rằm, nên quên mất chuyện hôm qua." Bèn bảo Giai Huệ quay về, nói: "Ánh trăng đẹp thế này, tự nhiên thắp cái đèn lồng, chiếu không thấy đường, lại thêm lắm bóng. Thà thắp nó đi."

Ở đây Tập Nhân vừa hạ khăn trùm gương xuống, chợt thấy Giai Huệ thình thịch chạy vào nói: "Tôi vừa nhìn thấy sau cây hải đường—" Thấy Tập Nhân trừng mắt nhìn mình, vội hãm chân lại. Tập Nhân ngạc nhiên hỏi: "Bảo ngươi soi đường cho Nhị gia, sao tự mình lại về rồi?" Giai Huệ bèn đem chuyện Bảo Ngọc nói ánh trăng vừa khéo không cần đèn lồng ra kể một lượt, không đợi Tập Nhân lên tiếng, Thu Văn đã chửi trước: "Dù không dùng đèn lồng, cũng nên ở phía trước thăm đường, giúp Nhị gia nhắc nhở một chút, chẳng có chút lanh lẹ nào. Chỉ biết ăn với ngủ." Giai Huệ bĩu môi đi ra. Thu Văn và mọi người ước chừng không dùng đến mình nữa, bèn cũng tự giải tán.

Tập Nhân đốt hương Mộng Điềm lên, vén hai góc màn, suy nghĩ một hồi, thấy không còn việc gì làm nữa, đành lấy một cái khung thêu nhỏ ngồi dưới đèn thêu hoa. Chờ khoảng hai tuần trà, mới nghe thấy cổng viện mở ra, bước chân lẹp kẹp đi tới, vội ra đón khỏi phòng, một mặt đón lấy, một mặt phàn nàn: "Nói là đi một chút rồi về, đi một cái là gần nửa đêm. Không kể ngày đêm cứ ngồi lỳ ra đó, lẽ nào Lâmcô nương cũng không đuổi cậu?" Bích Ngân cười nói: "Lâmcô nương đâu phải không đuổi chứ, cứ đòi đi ngủ mãi, gia nhà mình bước một bước ngoảnh đầu ba lần miệng hứa hẹn đi rồi, khó khăn lắm mới mò ra gian ngoài, lại nhìn thấy một mụ bà đang trông bếp sắc thuốc, vị tiểu gia si tình nhà mình dậm chân kêu một tiếng 'thế này sao mà được', đuổi mụ bà kia đi, nhất định phải tự tay sắc thuốc, tự tay bưng vào, lại giương mắt nhìn Lâmcô nương uống xong thuốc, lại hầu hạ súc miệng mới chịu đi đấy." Tập Nhân bèn nói Bích Ngân: "Ngươi đi theo Nhị gia, mấy việc nhỏ này cũng không biết giúp một tay, lại để cậu ấy tự làm? Cậu ấy chê mụ bà làm không tốt, bản thân cậu ấy lẽ nào lại biết hầu hạ người khác?" Bích Ngân bĩu môi nói: "Thôi đi ạ, tôi biết tỷ tỷ biết hầu hạ, ngày ngày trách tôi giàn giụa. Chỉ là đừng nói tôi, chính Tử Quyên, Tuyết Nhạn đứng một bên còn không chen chân vào được. Tỷ tỷ lẽ nào không biết gia nhà mình là không nghe khuyên sao? Trừ phi tỷ tỷ tự mình qua kéo về, Nhị gia mới may ra nghe; tôi cứ lải nhải mãi, thì ăn thua gì? Không bằng một cái rắm."

Bảo Ngọc cười nói: "Được rồi, ta đã về rồi, các cô còn cứ lải nhải mãi. Con gái con lứa, đến rắm cũng nói ra được." Bích Ngân cũng cười nói: "Các người tôn quý, giỏi thì cả đời đừng thả rắm." Tập Nhân lại bật cười, hầu hạ Bảo Ngọc súc rửa đi ngủ, không nhắc tới nữa. Chính là:

Hoa tàn khó kiếm xuân nơi cũ,

Loan về sao đắc lại sinh hương.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ kanunu8.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 14 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.