Đó là một khúc nhạc vĩ cầm, một bản dạ khúc êm dịu mà sâu lắng, tựa như đang giãi bày nỗi lòng.
Bầu không khí này càng tôn lên vẻ yên tĩnh của quán cà phê nằm cách khu dân cư ồn ào không xa.
Uông Nhân Long và Thẩm Tấn Phượng đi cùng đều không ngờ rằng, Tiền Khiết - người hẹn gặp họ - lại không để cả hai bước chân vào nhà, mà chặn họ ngoài khu dân cư, hẹn tới quán cà phê Thượng Đảo này. Điều hai người càng không ngờ tới là Tiền Khiết giấu giếm người chồng Phương Nhất Phi, thay mặt anh đến cầu xin Uông Nhân Long.
"Nghe nói anh đang hẹn mọi người cùng về lại vùng sơn cước năm xưa du ngoạn chốn cũ?" Tiền Khiết hỏi thẳng Uông Nhân Long.
"Du ngoạn chốn cũ?" Uông Nhân Long khựng lại, đây không phải ý định ban đầu của anh, nhưng anh cũng chẳng muốn giải thích, người ta đã hiểu như vậy thì cứ để họ hiểu thế đi. "Hai người cũng muốn đi sao?"
"Tôi thật lòng rất muốn về xem thử, nhưng chẳng thể đi được!" Trên gương mặt Tiền Khiết thoáng hiện một nụ cười cay đắng, "Đình Khách Quá trên núi Quế Sơn, cánh đồng lớn Đại Điền Bá có dòng suối trong chảy dưới chân núi, Phương Nhất Phi ngay cả trong lúc mê man cũng luôn miệng nhắc tới."
Uông Nhân Long thầm đoán ý định Tiền Khiết hẹn gặp mình: "Vậy..."
"Tôi muốn nhờ anh khi trở về thì tìm giúp Phương Nhất Phi một người, tên là Mông Hương Lệ..."
"Phụ nữ sao?"
"Cô em người tình đầu đời của Phương Nhất Phi." Tiền Khiết nói với tốc độ cực nhanh, ánh mắt thoáng chút bất an liếc nhìn Uông Nhân Long và Thẩm Tấn Phượng, rồi lại nhanh chóng dời đi, hạ thấp giọng nói, "Không phải kiểu mối tình đầu như hai người nghĩ đâu, hai người họ ngay cả tay cũng chưa từng nắm. Chỉ là, chỉ là trong lòng có cảm giác ấy, có điều cảm giác này đã ngự trị trong lòng Phương Nhất Phi hơn ba mươi năm rồi! Anh ấy chẳng còn sống được mấy ngày nữa, trước mặt tôi lại nói ra đoạn tình cảm này, tôi... tôi, tôi nghĩ muốn để anh ấy trước khi ra đi..."
Lời của Tiền Khiết nói mỗi lúc một nhanh, nhưng rốt cuộc vẫn không nói hết trọn vẹn ý tứ, nước mắt đã trào khỏi khóe mi, rơi lã chã, vài giọt rớt vào tách cà phê trước mặt chị.
Uông Nhân Long và Thẩm Tấn Phượng trao nhau một ánh nhìn. Thẩm Tấn Phượng dùng giọng điệu dịu dàng thấu hiểu khuyên giải giúp Tiền Khiết bình tĩnh lại, cuối cùng mới làm rõ được đầu đuôi ngọn ngành câu chuyện.
Phương Nhất Phi mắc ung thư phổi giai đoạn cuối. Bác sĩ tuyên bố anh chỉ có thể sống tối đa ba tháng nữa, tế bào ung thư đã di căn, chạy loạn khắp nơi trong cơ thể. Bác sĩ bảo phẫu thuật cũng chẳng có nhiều ý nghĩa, sau lưng Phương Nhất Phi, bác sĩ nói thẳng với Tiền Khiết rằng với tình trạng như của anh, thông thường chỉ còn sống được một tháng; thời buổi này, nhiều tiền thì sống thêm được vài ngày, ít tiền thì... Ý tứ ngoài lời đã quá rõ ràng, hai tháng còn lại kia có sống tiếp được hay không hoàn toàn phụ thuộc vào điều kiện kinh tế của gia đình. Tiền Khiết và Phương Nhất Phi đều là cựu thanh niên trí thức. Trước khi Phương Nhất Phi đổ bệnh, Tiền Khiết đã nhận tiền trợ cấp một lần để chấm dứt hợp đồng lao động, chỉ chờ đủ tuổi nghỉ hưu để lĩnh lương hưu; Phương Nhất Phi vừa ngã bệnh, kinh tế gia đình càng thêm khốn đốn, lấy đâu ra tiền duy trì mạng sống trong hai tháng sau. Bệnh tình thực sự tuy giấu Phương Nhất Phi, chỉ bảo với anh là bệnh phổi nghiêm trọng, phát hiện muộn nên phát tác dữ dội, nhưng bản thân anh cảm nhận được sức khỏe ngày một sa sút, thường xuyên từ sáng đến tối không ăn không uống được hạt cơm ngụm nước nào, chỉ dựa vào truyền dịch để duy trì. Có lẽ qua trải nghiệm của bản thân, anh nhận ra mình chẳng còn sống được bao lâu nữa, bèn đột ngột kể với Tiền Khiết về mối tình đầu với Mông Hương Lệ thời còn cắm chốt tại nông thôn, đồng thời áy náy nhắc lại chuyện năm xưa vì muốn về Thượng Hải nhận chân làm việc thay người thân mà nhẫn tâm không lời từ biệt với một Mông Hương Lệ nặng tình sâu sắc. Mông Hương Lệ từng nhờ những thanh niên trí thức về muộn nhắn lời cho Phương Nhất Phi, bảo anh hãy viết thư cho cô, nhưng anh chỉ mải lo làm thủ tục nhận việc của mình, chẳng hề gửi lại cho Mông Hương Lệ lấy nửa lời.
Nhìn Phương Nhất Phi nước mắt đầm đìa hối hận khôn nguôi kể lại chuyện xưa, trong lòng Tiền Khiết dấy lên một thoáng ghen tuông, nhưng đồng thời cũng bày tỏ sự thấu hiểu và cảm thông với nỗi cắn rứt của anh. Nhất là khi nghe các nam nữ thanh niên trí thức từng cùng cắm chốt dưới chân núi Đình Khách Quá với Phương Nhất Phi nhắc tới, chuyện tình năm xưa của hai người họ thuần túy là kiểu qua lại ngầm hiểu trong lòng, giữa hai người ngay cả tay cũng chưa từng nắm, Tiền Khiết lại càng thấy đáng quý, ở thời buổi bây giờ quả thực chẳng khác nào câu chuyện cổ tích. Thế là chị nảy sinh ý định để Phương Nhất Phi được gặp mặt Mông Hương Lệ một lần trước lúc lâm chung.
Một tuần trước, trong buổi gặp mặt kỷ niệm bốn mươi năm phong trào thanh niên trí thức lên núi xuống làng, nghe nói Uông Nhân Long đang rủ rê các cựu thanh niên trí thức trở lại quê hương thứ hai, cùng đi thăm khu phong cảnh Đình Khách Quá, chị liền dò hỏi được số điện thoại di động của anh, đường đột gọi điện cho Uông Nhân Long, nói có một việc muốn nhờ, mong Uông Nhân Long có thể ghé qua nhà chị ngồi một lát.
Hôm họp mặt thanh niên trí thức, Tiền Khiết đã đẩy Phương Nhất Phi ngồi trên xe lăn cùng đi. Những thanh niên trí thức Thượng Hải từng ở vùng Quế Sơn năm xưa, người quen hay không quen, đều thi nhau bàn tán về bệnh tình của Phương Nhất Phi trong buổi họp, nhắc đến cảnh nhà túng quẫn bần hàn của anh, "tội nghiệp thật", Uông Nhân Long ấn tượng rất sâu sắc. Trong lòng anh phỏng đoán, đôi vợ chồng cựu thanh niên trí thức gia cảnh bần hàn này chắc chắn có điều muốn nhờ vả mình về mặt kinh tế; trong lúc nhận lời đến thăm, trong lòng anh cũng đã có chút tính toán giúp đỡ tiền bạc cho hai người.
Nào ngờ khi Uông Nhân Long cùng trợ lý Thẩm Tấn Phượng lái xe sắp tới khu dân cư nơi gia đình Phương Nhất Phi sinh sống, Tiền Khiết lại gọi điện mời hai người tới quán cà phê Thượng Đảo cách cổng khu nhà không xa để ngồi. Khi Uông Nhân Long vừa thoáng để lộ vẻ khó hiểu trong giọng nói, Tiền Khiết liền thoái thác rằng nhà cửa quá đơn sơ chật chội, con gái đang ôn thi đại học, Phương Nhất Phi vừa truyền dịch xong mới nằm nghỉ, nói chuyện ở quán cà phê vẫn tiện hơn. Càng không ngờ tới là Tiền Khiết không hề cầu xin Uông Nhân Long về mặt kinh tế, mà lại đưa ra yêu cầu nhờ anh tìm lại người tình đầu đời năm xưa của chồng.
Bản dạ khúc vẫn văng vẳng mơ hồ truyền tới. Uông Nhân Long xoay xoay tách cà phê, cất tiếng hỏi: "Chị làm thế này, Nhất Phi... Phương Nhất Phi có biết không?"
Tiền Khiết lắc đầu, trên gương mặt khả ái đã chớm nét sương gió lộ vẻ kiên định và cố chấp: "Tôi nghĩ đây cũng là nguyện vọng trong lòng anh ấy, chỉ có điều, anh ấy sợ làm tổn thương tôi nên mới không chịu nói ra tâm ý."
Uông Nhân Long ngắm nhìn gương mặt với ngũ quan đoan trang của Tiền Khiết, có thể tưởng tượng được thời trẻ Tiền Khiết cũng là một cô gái Giang Nam mang vẻ đẹp khuê các dịu dàng, nếu không thì Phương Nhất Phi cũng chẳng thể nhanh chóng chôn vùi mối tình với Mông Hương Lệ đến thế.
Chẳng hiểu sao, trong tâm trí Uông Nhân Long, Mông Hương Lệ nhất định là một cô thôn nữ xinh đẹp, tết một bím tóc to đen nhánh, bước đi mang dáng vẻ tự nhiên tha thướt, khắp người toát lên hơi thở tươi mát sảng khoái lòng người.
Uông Nhân Long cầm chiếc thìa nhỏ khuấy khuấy tách cà phê rồi lại đặt xuống, nói: "Hiện tại, Kỷ Văn Tiến đã làm thủ tục nghỉ hưu nội bộ, Đội trưởng đội cảnh sát phòng chống ma túy Ứng Lực Dân, Hiệu trưởng trường trung cấp nghề Khâu Duy Duy cùng chồng là An Khang Thanh, La Ấu Hạnh vừa mới nghỉ hưu, lại thêm một người con gái của thanh niên trí thức là Bạch Tiểu Quỳnh cùng hai ba mươi thanh niên trí thức từng cắm chốt ở các công xã lân cận, đều tỏ ý muốn tham gia hoạt động trở về quê hương thứ hai. Lúc xuất phát, tôi sẽ nhờ mọi người cùng giúp đỡ, tận dụng nguồn quan hệ của từng người với địa phương để dò hỏi về người tên Mông Hương Lệ này. Cô bé năm đó..."
Tiền Khiết cười một tiếng: "Bây giờ ít nhất cũng đã tới tuổi trung niên rồi."
"Chị cứ yên tâm." Uông Nhân Long tỏ ý hiểu rõ lời Tiền Khiết, người phụ nữ ít nhất đã bước vào tuổi trung niên thì chắc chắn đã có gia đình riêng, cuộc đời riêng của mình, bất kể cô ấy còn ở nông thôn, ở chợ huyện hay đã ra thành thị, trong quá trình tìm kiếm cô ấy, anh đều sẽ cẩn thận dè dặt, không gióng trống khua chiêng, đồng thời tôn trọng ý nguyện hiện tại của cô ấy, "Nếu tìm được tung tích của cô ấy, tôi sẽ hẹn cô ấy ra nói chuyện trước, xem cô ấy có ý định muốn gặp mặt Phương Nhất Phi hay không."
Tiền Khiết gật đầu đầy vẻ tin cậy với Uông Nhân Long: "Nếu cô ấy bằng lòng, anh có thể bảo cô ấy gọi điện thoại trực tiếp tới, tôi sẽ lập tức sắp xếp cho cô ấy nói chuyện với Nhất Phi."
"Tôi hiểu." Uông Nhân Long cảm nhận được tâm lý nóng lòng chẳng thể chờ đợi của Tiền Khiết, để chị yên tâm, anh lại bổ sung thêm một câu, "Làm ăn buôn bán chút ít nên tôi vẫn còn vài người bạn ở thành phố tỉnh lỵ. Đến lúc đó tôi cũng sẽ nhờ họ cùng giúp một tay."
"Cảm ơn anh nhiều lắm." Tiền Khiết vừa nói vừa gọi nhân viên phục vụ tới thanh toán, Uông Nhân Long không để chị trả tiền, chỉ đưa mắt ra hiệu, Thẩm Tấn Phượng liền rời chỗ đi đón nhân viên phục vụ bước về phía quầy thu ngân.
Lúc bước ra khỏi cửa quán cà phê Thượng Đảo, Tiền Khiết như sực nhớ ra điều gì, lại buột miệng nói: "Ồ, tôi suýt nữa thì quên mất. Mông Hương Lệ là người con gái Bố Y, dân tộc thiểu số đấy."
"Tôi hiểu rồi." Uông Nhân Long chẳng hề thấy xa lạ, "Hồi ở miền núi tôi từng tiếp xúc với họ, họ rất sạch sẽ, trai gái tính tình bộc trực thẳng thắn, mến người hiếu khách, thích hát dân ca, thích thổi lá cây, giai điệu bài "Hảo Hoa Hồng" ấy tôi còn biết ngâm nga vài câu, lãng mạn lắm. Điều họ căm ghét nhất chính là sự giả dối, gian trá, lừa lọc."
Tiền Khiết ngoái đầu nhìn Uông Nhân Long: "Anh còn hiểu rõ hơn cả tôi nữa, vậy tôi xin trăm sự nhờ cậy anh."
Sau khi bắt tay từ biệt, Tiền Khiết vẫn lịch sự đứng trên vỉa hè, đợi Uông Nhân Long và Thẩm Tấn Phượng nổ máy xe, chạy ra khỏi bãi đỗ. Qua gương chiếu hậu của chiếc Audi, có thể nhìn thấy dù xe đã chạy được một quãng xa, chị vẫn đang vẫy tay về hướng chiếc xe khuất dần.