Bây giờ đã không còn nói rõ được cảm giác của tôi lúc mới được điều về Nam Kinh. Vào lúc tôi tuyệt đối cùng đường, vào lúc tôi cảm thấy hoàn toàn không có lối thoát, vào lúc tôi chán chường nhất, lệnh điều động về thành phố bỗng nhiên tới. Nhớ lại lúc đó tôi đang làm việc, trong xưởng máy móc gầm rú, hai tay tôi đầy dầu mỡ, một phó xưởng trưởng của nhà máy cơ khí nông nghiệp chạy đến tìm tôi, cười báo tin vui này. Nói thật lòng, tâm trạng tôi lúc đó, đương nhiên là vui mừng, nhưng cũng không hẳn là vui mừng gì cho cam. Đại quân thanh niên trí thức lần lượt trở về thành phố, trong số những người cùng về nông thôn cắm đội năm đó, tôi gần như đã thuộc về tốp cuối cùng. Ngày này thật sự mong đợi quá lâu, trước sau, tôi đã ở nông thôn tròn tám năm, trải qua tám năm này, tôi đối với việc làm lại người trong thành phố đã chẳng còn chút tự tin nào, tôi sớm đã chán nản tâm lạnh.

Vào lúc đó, là đêm trước ngày đập tan Bè lũ bốn tên, lục phủ ngũ tạng của tôi đã tê dại, trong tâm hồn đã mọc đầy vết chai sần.

Tôi và A Nghiên gần như kết hôn ngay lập tức, mọi người đều đổ xô đến chúc mừng chúng tôi, đều nói lão Tứ tìm được một người phụ nữ có tình có nghĩa. Lúc này tôi đã ba mươi tuổi, trong số thanh niên trí thức cùng cắm đội năm đó, vì thời gian về thành phố trước sau khác nhau, rất nhiều đôi tình nhân đã đường ai nấy đi. Mọi người không ngớt lời ca ngợi sự chung thủy của A Nghiên, đều nói những người có tình thắm thiết như chúng tôi cuối cùng lại được ở bên nhau, có thể chịu đựng được thử thách của thời gian như thế, thật sự quá không dễ dàng. Hết người này đến người khác bước tới nâng ly chúc rượu tôi, tử lượng của tôi xưa nay vốn kém, người khác khuyên thế nào, tôi cũng không chịu uống nhiều. Kết quả ngày hôm đó người uống say túy lúy lại là Phùng Thụy, cái thằng nhóc đó đã tốt nghiệp đại học, được phân công về Cục Thương mại Thành phố, thời đó vẫn là thời kỳ kinh tế kế hoạch, mua thuốc lá, mua rượu, thậm chí mua nước tương đều phải dùng tem phiếu, thế nên gần như tất cả những ai quen biết Phùng Thụy đều nịnh hót lấy lòng nó, đều nịnh bợ nó.

Phùng Thụy bước đi lảo đảo đi đến trước mặt chúng tôi, phát âm đã không còn rõ ràng:

"Lão Tứ, cậu nhất định phải uống với tôi, hai anh em chúng ta nhất định phải uống—"

Tạ Tĩnh Văn cũng bưng ly rượu đi tới, cô ấy về Nam Kinh trước tôi một bước, lúc đó lấy được lệnh điều động là cuốn gói đi luôn, thậm chí còn chẳng thèm chào tôi một tiếng. Đây là lần duy nhất chúng tôi gặp lại sau khi về thành phố, cô ấy chặn Phùng Thụy lại, mang theo chút hơi men, mặt đỏ bừng bừng nói:

"Cậu nhóc cậu đừng cậy mình uống được, đến, tôi uống cùng cậu."

Phùng Thụy nói: "Lại không phải hai chúng ta kết hôn, tôi uống rượu với cô làm cái gì?"

Tạ Tĩnh Văn lập tức sầm mặt, nói: "Đừng có phát rồ rượu, muốn uống thì uống, không uống thì cút ngay!"

“Uống, uống, hôm nay ai uống với tôi, tôi cũng uống.”

Tôi không biết có ai biết mối quan hệ giữa tôi và Tạ Tĩnh Văn hay không, dù sao thì A Nghiên cũng hoàn toàn không có chút đề phòng nào. Trong lễ cưới, mọi người bàn tán nhiều nhất, vẫn là chuyện ai chia tay với ai, ai chia tay với ai, rồi sau đó lại làm hòa kết hôn. Trong số thanh niên trí thức cùng xuống nông thôn, tôi và A Nghiên kết hôn tuyệt đối thuộc dạng kết hôn muộn, con của những người kết hôn sớm đã sắp vào tiểu học rồi. Ăn xong là đến màn náo phòng tân hôn, người đông phòng nhỏ, chỉ có thể lần lượt từng tốp đi vào tham quan, giống như nhồi nhân bánh bao, sắp nhồi cho căn phòng tân hôn nổ tung luôn. Điều kiện nhà ở của nhà chúng tôi vốn dĩ đã không tốt, chỉ có một gian phòng, lần này để tôi kết hôn, đành miễn cưỡng ngăn một gian phòng nhỏ ra từ gian phòng lớn. Thời đó rất thịnh hành dùng ván dăm làm tường ngăn, một lớp tường mỏng tang, cách một lớp tường ấy, âm thanh ho hắng và nói chuyện ở bên ngoài đều có thể nghe rõ mồn một. Người thợ mộc làm việc cũng là một thanh niên trí thức, lúc làm tường ngăn, anh ta từng nói đùa với tôi rằng:

"Sau này ngàn sức mà giữ gìn chút nhé, tấm ván dăm này mỏng quá."

Tôi không muốn nói cuộc sống sau khi kết hôn của chúng tôi hạnh phúc đến mức nào. Hạnh phúc chính là như vậy, cậu mong với ngóng mãi, đến lúc thực sự có trong tay, cũng chỉ có thế mà thôi. Rất nhiều chuyện không thể ngờ tới, rất nhiều chuyện vốn không đẹp đẽ như tưởng tượng ban đầu. A Nghiên từng khiến tôi say đắm đến nhường nào, từng khiến tôi mê mẩn đến mức hồn xiêu phách lạc. Tôi đã vô số lần mơ tưởng về đêm đầu tiên của chúng tôi, nhưng giấc mơ thành sự thật, đến tận đêm tân hôn, tôi lại có chút lúng túng không biết phải làm sao. Cách một bức tường ván dăm mỏng manh, tiếng ngáy ngủ bên ngoài nghe rõ mồn một. Sự việc lại khéo thế đấy, trên người A Nghiên lại đúng lúc "đến tháng", cô ấy vì thế cũng cảm thấy vô cùng áy náy. Người đến náo phòng tân hôn rất nhanh đã rời đi, mọi người đều cảm thấy không nên làm lỡ khoảng thời gian tuyệt vời của cặp đôi mới cưới, lúc đi vẫn còn nói những lời đùa cợt mang đầy hàm ý. Con người thời đó không giống bây giờ, đêm tân hôn thời đó thường là đêm tân hôn theo đúng nghĩa đen, mọi người tuyệt đối tin rằng chúng tôi có lẽ chưa làm chuyện gì cả, họ tuyệt đối tin rằng chúng tôi vẫn đều là những kẻ tay mơ.

Cả tôi và A Nghiên đều biết rằng trong ngày này không thể làm chuyện đó. Trong cuốn sổ tay nhỏ hướng dẫn tân hôn, điều này được viết rành rành không chút sai sót. Bây giờ, phải trải qua đêm tân hôn thế nào, đã trở thành một vấn đề lớn không ra lớn, nhỏ không ra nhỏ. Về mặt này, tôi hoàn toàn không chuẩn bị tâm lý nào cả, A Nghiên cũng chẳng biết phải làm sao. Chẳng khác nào trò đùa ác ý, ông trời cố tình trêu ngươi lão Tứ. Không còn gì khiến người ta luống cuống hơn thế nữa, cuối cùng cũng mong chờ đến khoảnh khắc này, ngoài việc ôm ấp vuốt ve lẫn nhau ra, chúng tôi chẳng làm được gì khác, kết quả là suốt cả một đêm, tôi đành phải để cô ấy nắm lấy "tiểu huynh đệ" của tôi. A Nghiên về mặt này đương nhiên rất ngây thơ, tôi nằm đó vẩn vơ suy nghĩ, tâm tư muôn vàn, suy nghĩ bay xa. Lúc này, muốn không vẩn vơ suy nghĩ cũng không được, muốn không tẩu hỏa nhập ma cũng sẽ tẩu hỏa nhập ma. Tôi nghĩ đến sự bất trung của mình, nghĩ đến những chuyện điên rồ đã làm với Tạ Tĩnh Văn trên bàn thờ ở nghĩa trang liệt sĩ, trong lòng từng trận dằn vặt và áy náy.

Con người thời đó thực sự có rất nhiều chuyện không hiểu, A Nghiên có chút thẹn thùng, lại càng có chút tò mò, nắm chặt lấy tiểu huynh đệ của tôi không chịu buông. Chúng tôi cứ lặng lẽ nằm đó, hoàn toàn không thể ngủ được. Chúng tôi bất lực, có sức cũng chẳng biết dùng vào đâu, tôi cảm thấy vô cùng tuyệt vời, vô cùng nực cười. Do phòng tân hôn và bên ngoài chỉ cách nhau một lớp ván gỗ mỏng manh, đêm hôm khuya khoắt, chúng tôi cũng chẳng dám nói câu nào. Chỉ có thể lặng lẽ lắng nghe tiếng ngáy vang dội của người bố bên ngoài, nghe tiếng lật mình trên giường của em gái hoặc mẹ tôi. Đêm hôm khuya khoắt, bên ngoài có một chút động tĩnh nhỏ thôi, cũng đều nghe rõ mồn một. Tiểu huynh đệ của tôi giống như một chiến sĩ không chịu khuất phục, vô số lần đứng dậy, vừa mới định ngã xuống, lại dưới sự nâng đỡ của A Nghiên, đột nhiên xốc lại tinh thần, dựng đứng lên như một đài tưởng niệm.

A Nghiên đặt cho tiểu huynh đệ của tôi một biệt danh là "cán xẻng xúc". Đây là phát hiện đặc sắc nhất của cô ấy trong đêm tân hôn, cô ấy vì thế mà vô cùng đắc ý với trí tưởng tượng của mình. Bây giờ đã chẳng còn nhìn thấy loại cán xẻng kiểu cũ này nữa, cũng chỉ chừng hai ba mươi năm, loại cán xẻng bằng gỗ kiểu cũ đó đã bị đào thải hoàn toàn. Ngày trước, nhà nào nhà nấy xào rau đều dùng loại xẻng này, phần phía trước là bằng kim loại, phía sau là một cái cán tròn dài. A Nghiên đã liên tưởng tiểu huynh đệ của tôi với cái cán xẻng tròn đó. Tôi nói đùa với A Nghiên rằng, phép ẩn dụ "cán xẻng xúc" này không được chính xác cho lắm, bởi vì tôi cảm thấy tiểu huynh đệ của mình không dài đến thế, nhưng lại to hơn cái thứ đó rất nhiều.

A Nghiên liền cười, nói dài cũng được, to cũng được, đều không quan trọng, mấu chốt là một loại cảm giác, là thứ liên tưởng sinh ra một cách tự nhiên không kìm chế được. Ý cô ấy là dáng vẻ khi đàn ông cương cứng, cô ấy nói mỗi khi nghĩ đến phép ẩn dụ này, đôi khi đang nấu ăn, tay cầm cán xẻng xúc, không nhịn được sẽ phì cười thành tiếng. Đêm hôm đó, tôi vô cùng khó chịu, suy cho cùng thì cứ đứng sừng sững cả một đêm mà chẳng làm nên tích sự gì. Cảm giác này không hề dễ chịu chút nào, gọi là chịu tội thì đúng hơn. Ngày hôm sau, tôi cảm thấy vô cùng mệt mỏi, vô cùng chật vật, mệt mỏi hơn cả đêm đầu tiên điên cuồng trải qua cùng Tạ Tĩnh Văn. Đây rõ ràng là một sự trừng phạt, tôi tội đáng phải chịu, là sự báo ứng cho hành vi sai trái của chính mình.

Thời gian đi làm của tôi và A Nghiên luôn xung đột với nhau, cô ấy tan ca về nhà, xấp xỉ chính là lúc tôi phải đi làm. Hơn nữa ngày nghỉ cũng không phải cùng một ngày, chúng tôi đều làm việc trong ngành dịch vụ, là chế độ nghỉ luân phiên. Tôi được phân công vào một quán ăn rất nổi tiếng để học làm đầu bếp, mặc dù đã ba mươi tuổi rồi, mới bắt đầu bái sư học việc. Thời đó, điều khiến người ta bất mãn nhất, chính là hầu như không có bất kỳ cách nào để tận hưởng trọn vẹn. Ý tôi là chuyện giữa vợ chồng, mặc dù chúng tôi đã trở thành vợ chồng hợp pháp, nhưng mãi mãi vẫn cứ lén lút, bởi vì môi trường ở quá tệ, thực sự là quá tồi tệ.

Cảm giác cả một đại gia đình sống chung với nhau không hề tốt đẹp gì, nhà đã nhỏ lại càng không tốt. Tôi từ nhỏ đã sống trong môi trường như thế, nhà chúng tôi năm người, từ bao nhiêu năm nay, vẫn luôn ở trong một căn phòng rộng khoảng ba mươi mét vuông, thời đó trong nhà không có nhà vệ sinh, từ khi tôi còn biết nhận thức, mẹ tôi, cả chị gái và em gái tôi, đều ngồi bô ngay trước mặt tôi. Sau này tôi lớn rồi, họ liền che một tấm vải ở góc phòng, nhưng thường lại quên kéo lại. Trong nhà chúng tôi, lúc nào cũng là âm thịnh dương suy, lúc nào khí thế của phụ nữ cũng lấn át, mẹ tôi luôn oán trách bố, bố thì mãi mãi chẳng hé răng nửa lời. Bọn họ cứ thản nhiên ngồi bô, ngồi trên bô trò chuyện, dùng cách này để cho thấy họ mới là chủ nhân thực sự của cái nhà này.

Mẹ tôi là một nhân vật kiểu nửa cũ nửa mới, là nữ sinh trung học, ông ngoại làm nghề buôn vải lụa, mở một cửa hàng ở phía nam thành phố. Phụ nữ thời đó có thể học hết trung học đã là rất giỏi rồi, cộng thêm việc mẹ gả cho bố tôi lúc bấy giờ là một tiểu mỹ nhân chính hiệu, bà nhìn bức ảnh của mình hồi đó, không nhịn được lại thở dài, không nhịn được lại oán trách, nói nằm mơ cũng không ngờ cả đời mình lại bất mãn như vậy. Lúc mẹ kết hôn, cũng là khoảng thời gian bố tôi đắc ý nhất, lúc đó, ông với tư cách là huấn luyện viên võ thuật của trường sĩ quan, mặc bộ đồ sĩ quan chỉnh tề, oai phong lẫm liệt biết bao. Đáng tiếc khoảng thời gian tốt đẹp này chẳng tày span đã một đi không trở lại, Quốc Dân Đảng mất thiên hạ, bố trở thành thành phần tứ loại, trở thành lịch sử phản cách mạng, mọi thứ đều thay đổi.

Từ nhỏ tôi đã ngủ chung giường với bố, nhà chúng tôi trong một thời gian rất dài, vẫn luôn có hai chiếc giường, tôi và bố một giường, mẹ cùng chị và em gái ba người chen chúc một giường. Sau khi kết hôn với A Nghiên, tôi vẫn luôn ngẫm nghĩ về cuộc đời của bố và mẹ. Trên thực tế, tình cảm của bố mẹ vẫn luôn không tốt lắm, tâm tư của bố đều dồn vào việc luyện quyền, cả đời mẹ đều sống trong cảnh khá u uất. Cuộc hôn nhân bất hòa của họ đã để lại bóng tối sâu sắc cho chúng tôi những người làm con. Bọ họ là vợ chồng, lại không giống vợ chồng, đi ngang qua nhau như người xa lạ, bởi vì mặc dù sống chung một phòng, làm vợ chồng năm mươi năm, nhưng họ mãi mãi vẫn ngủ giường riêng. Mẹ trong suốt cuộc đời này, mối quan hệ với bố lúc có lúc không, khi người khác bàn về nỗi khổ vợ chồng ly thân, bà cảm thấy đây hoàn toàn chẳng tính là gì cả. Cả đời bà vốn không ly thân với bố, nhưng thứ sống lại là một cuộc sống ly thân thực sự.

Đương nhiên, không có nghĩa là giữa họ không có chuyện đó, ba đứa trẻ không thể vô duyên vô cớ từ trên trời rơi xuống, điều tôi muốn nói là hôn nhân của họ tuyệt đối có vấn đề rất nghiêm trọng, tình cảm giữa hai người cực kỳ lạnh nhạt, với tư cách là con cái, chúng tôi hầu như chưa từng thấy giữa họ có nụ cười đùa nào. Trong cái nhà này không một ai dành cho bố sự tôn trọng tối thiểu, chúng tôi chưa bao giờ gọi trực diện ông là "bố", chúng tôi lười gọi ông, ông cũng mặc kệ. Chúng tôi thậm chí còn không cảm thấy bố có gì oan uổng trong cuộc đời này, chiếc mũ lịch sử phản cách mạng sau đó của ông rốt cuộc cũng không còn nữa, được minh oan, giá trị của ông hình như lại được phát hiện lại, được một trường đại học mời về làm huấn luyện viên võ thuật, còn được phong danh hiệu phó giáo sư, nhưng toàn bộ gia đình chúng tôi chịu ảnh hưởng của mẹ, cộng thêm thói quen đã nuôi dưỡng từ bao nhiêu năm nay, vẫn cứ không coi ông ra gì. Lúc bố sa cơ lỡ vận, mẹ khinh thường ông, lúc không sa cơ lỡ vận nữa, để chứng tỏ quan điểm trước đây của mình là đúng, mẹ vẫn khinh thường ông.

Thực ra, không chỉ đối với bố như vậy, trong cái nhà này của chúng tôi, chẳng ai dám nói là dành cho ai sự tôn trọng tối thiểu. Lúc A Nghiên kết hôn với tôi, chị gái tôi đã sớm xuất giá, em gái đã kết hôn một lần, chẳng bao lâu thì ly hôn, lại dọn về nhà ở. Con em gái này của tôi tính khí cực kỳ tệ, ngay từ đầu, nó đã không thích A Nghiên, chỉ thích gây sự. Mỗi khi tôi đang nôn nóng muốn làm chuyện đó, A Nghiên luôn thì thầm dặn dò bên tai tôi, bảo tôi nhẹ nhàng chút, đừng gây ra tiếng động, tránh để con em gái ở bên ngoài nghe thấy. Có một tối nọ, biên độ động tác của tôi hơi lớn một chút, sáng hôm sau, con em gái mặt sầm lại, hỏi chúng tôi tối qua có phải đánh nhau không, sao tiếng động lại lớn thế. Mặt A Nghiên lập tức đỏ bừng, tôi giả vờ như không nghe thấy, con nhóc này vậy mà lại ép người quá đáng nói thêm một câu:

"Lão Tứ, em đang hỏi anh đấy?"

"Chuyện gì?"

"Hay thật đấy, anh là giả vờ ngốc hay ngốc thật đấy?"

Trong một môi trường thế này, muốn tìm kiếm niềm vui hoan ái, quả thực là điều bất khả thi. Tôi vốn vẫn luôn cảm thấy, sau khi kết hôn với A Nghiên, cuộc sống sẽ vô cùng ngọt ngào, nhưng lúc kết hôn thực sự rồi, hai người thực sự ở bên nhau rồi, mọi thứ đều không giống với tưởng tượng ban đầu. Cuộc sống mãi mãi cũng không tốt đẹp như trong tưởng tượng. A Nghiên hình như chỉ xem chuyện đó là nghĩa vụ mà người vợ nên làm, cô ấy cảm thấy đây chỉ là chuyện của một mình tôi, chỉ cần có thể khiến tôi thỏa mãn là xong việc, thế nên, tôi thường tốn hoài công sức, dù cố gắng thế nào cũng không có phản ứng, bận rộn thế nào cũng là công cốc. Chúng tôi hoàn toàn không tìm được cảm giác gì, A Nghiên mỗi lần chỉ mong chuyện đó nhanh chóng kết thúc, cô ấy nằm đó bất động giống như một người ngoài cuộc, chỉ cần có một chút tiếng động bất thường nào đó, liền sẽ nhẹ nhàng vỗ lưng tôi, liền sẽ véo mông tôi, cảnh cáo tôi đừng có quá quắt.

Lúc làm chuyện đó, những lời A Nghiên thì thầm bên tai tôi, hoặc là "nhẹ chút đi", hoặc là "nhanh lên một chút". Sự bất hòa giữa chúng tôi, đương nhiên không chỉ dừng lại ở chuyện này. Về mặt kinh tế, cũng thường xuyên xảy ra những chuyện xích mích nhỏ, chuyện này đương nhiên không phải với tôi, chủ yếu là với mẹ tôi. Sau khi kết hôn, nhà mẹ đẻ quy định A Nghiên mỗi tháng bắt buộc phải lấy ra một phần hai số tiền để phụ giúp chi phí gia đình. Lúc đó, tôi đã bước qua tuổi ba mươi rồi, thứ nhận được vẫn là tiền lương học việc, đành phải ném da mặt đi chiếm chút ánh sáng từ bố mẹ. Chúng tôi ăn ở bên nhà này, không đóng tiền cơm, mẹ tôi vì thế cảm thấy quá thiệt thòi, bà chủ yếu cảm thấy A Nghiên ăn cây táo rào cây sung, bên này không bỏ ra một xu nào, vậy mà còn phải phụ giúp nhà mẹ đẻ. Mẹ tôi giống hệt như em gái, đều là những người phụ nữ không chịu yên chuyện, trong bụng có chút cục tức nào, nhất định phải nói ra mới sảng khoái, nhất định phải cãi nhau một trận mới đã ghiền.

Nói thật lòng, những mâu thuẫn này hại tôi chẳng dám ngẩng đầu lên trước mặt bố mẹ đôi bên. Người lớn hai bên rõ ràng đều không hài lòng với cuộc hôn nhân của chúng tôi. Người nghèo chí ngắn, con người khi nghèo rồi, rất nhiều chuyện chẳng có cách nào khác. Nhắc đến chuyện này, cũng là một chuyện rất kỳ lạ, nhà mẹ đẻ A Nghiên mặc dù không giàu có, cũng không đến nỗi nghèo đến mức độ đó, bắt buộc phải để đứa con gái đã đi lấy chồng phụ giúp, suy cho cùng thì các con lần lượt đều lớn cả rồi, đều có công ăn việc làm, hơn nữa tiền lương của bố vợ và mẹ vợ cũng không phải quá thấp. Bố mẹ A Nghiên làm việc ở đường sắt, đều là những người có học thức một chút. Mẹ vợ là giáo viên trường tiểu học đường sắt, lại cứ nhằm vào đứa con gái A Nghiên này mà đặc biệt khắc nghiệt, động một tí là mang câu "Tôi không thể nuôi cô lớn từng này mà công không được" ra bên miệng. Bà ngay từ đầu đã không thích người con rể là tôi đây, từ đầu đến cuối vẫn cảm thấy gả con gái cho tôi là quá thiệt thòi.

Mẹ vợ tôi mãi mãi sẽ dùng hai chuyện để kể lể A Nghiên, bởi vì có hai chuyện này, dường như đã có lý do đầy đủ để bắt A Nghiên đưa tiền phụ giúp. Chuyện thứ nhất là lúc bà mang thai em trai A Nghiên, sắp đến ngày sinh nở, bị A Nghiên làm cho giật mình một cú. Lúc đó A Nghiên dẫn theo hai người em gái chơi đùa trên bãi đất trống, dưới chân bỗng nhiên vấp phải một cú, ngã văng đi một đoạn rất xa, mẹ vợ vì thế mà bị kinh hãi, ngay tối hôm đó liền phải vào bệnh viện. Bà nhắc đến chuyện này là canh cánh trong lòng, khẳng định A Nghiên từ nhỏ đã có tâm địa mưu hại bà, mẹ vợ sinh được năm cô con gái, vất vả lắm mới có được đứa con trai quý tử này, nếu vì thế mà xảy ra ngoài ý muốn, thử hỏi chuyện này nghiêm trọng đến mức nào. Chuyện thứ hai, là chuyện đưa A Nghiên về thành phố đầu tiên, lúc đó ngoài con thứ ba là A Nghiên ra, con thứ tư và con thứ năm đều cắm đội ở nông thôn, người làm mẹ trong hoàn cảnh bàn tay ngón dài ngón ngắn đều là thịt, ưu tiên cân nhắc A Nghiên trước, chỉ riêng điểm này thôi cũng đủ chứng minh đối xử với A Nghiên không tệ, cũng đủ để A Nghiên báo đáp ân tình của bà cả đời.

A Nghiên ngay từ đầu đã hiểu rõ, mục đích thực sự của việc đưa mình về thành phố, là muốn cô ấy chăm sóc cho người bà ngoại lúc bấy giờ đã bị liệt nằm liệt giường. Trong số mấy chị em, chỉ có A Nghiên là chịu khổ giỏi nhất, biết chăm sóc người khác nhất, rõ ràng là, về điểm này, A Nghiên chẳng chiếm được chút hời lớn nào cả, thế nhưng cô ấy lại vì bản thân được về thành phố trước, mà luôn ôm sự áy náy đối với hai đứa em gái. A Nghiên mãi mãi là kiểu người phụ nữ trong lòng luôn vương vấn nhà mẹ đẻ, sinh ra đã có tinh thần hy sinh, từ lúc kết hôn, cô ấy đã trăm phương nghìn kế chăm sóc nhà mẹ đẻ, mẹ cô ấy dù không quy định cô ấy đưa tiền phụ giúp, cô ấy cũng sẽ chủ động làm như vậy. Đương nhiên, tôi không bận tâm chuyện này, không bận tâm cô ấy lấy ra một phần hai tiền lương để phụ giúp nhà mẹ đẻ, lão Tứ xưa nay chưa từng là kẻ tiểu khí bụng dạ hẹp hòi, nói thật lòng, điều tôi không thể chịu đựng được chính là thái độ đó của mẹ vợ, bà từ đầu đến cuối vẫn khinh thường tôi, không chỉ khinh thường tôi, mà còn tiện thể khinh thường cả A Nghiên. Bà bởi vì người đàn ông mà A Nghiên gả cho kém cõi nhất, nên luôn dùng đủ mọi cách để khiến tôi bẽ mặt, dùng những lời lẽ khó nghe nhất để sỉ nhục tôi.

Em gái út của A Nghiên kết hôn, mẹ tôi mang hai tấm vải lụa bọc chăn người ta tặng lúc chúng tôi kết hôn ra, tìm một mảnh giấy đỏ gói lại coi như quà mừng. Chuyện này không biết làm sao mà đến tai mẹ vợ biết được ngọn nguồn, lập tức có chút không vui, nói với A Nghiên:

"Mẹ đã bảo con rồi, cái kiểu gia đình thị dân tiểu tư sản đó, là không thể gả vào được, làm gì có chuyện cứ đem đồ đạc qua lại tết nhất như thế."

Nếu mẹ vợ chỉ phàn nàn trước mặt con gái thì thôi đi, mấu chốt là bà còn phải đứng trước mặt tôi, lải nhải không dứt:

"Lão Tứ, hai tấm vải lụa bọc chăn này, tính là tiền mừng do mẹ cậu bỏ ra, hay là tính của hai vợ chồng nhỏ các người."

A Nghiên nói: "Mẹ, có gì mà phải so đo chứ, là của ai thì chẳng giống nhau."

"A Nghiên, con bé này chẳng lẽ thực sự không hiểu chuyện hay sao, sao lại giống nhau được chứ?"

Lúc này, tôi chỉ có thể im thin thít.

A Nghiên lẩm bẩm một câu: "Có sao đâu!"

"Đương nhiên là chẳng có sao cả," mẹ vợ lại nói, "dù sao cũng chưa dùng qua, không đem đồ đã dùng qua ra đây, đã là khá lắm rồi. Nếu thực sự làm thế, con còn có thể làm gì được, thị dân tiểu tư sản vẫn mãi là thị dân tiểu tư sản."

Những lời này đương nhiên sẽ không lọt đến tai mẹ tôi. Nhưng bà có giác quan thứ sáu, phụ nữ ai mà chẳng có cái trực giác đó, bà biết mẹ vợ tôi khinh thường bà, thế nên trong lòng cũng rất có ý kiến. Bà cảm thấy đối phương quá phách lối, nói bản thân bà gả con gái, làm gì thấy có của hồi môn gì đâu. Mẹ tôi bất bình nói, hừ, nhắc đến thì vẫn là tri thức cái nỗi gì, động một tí là cứ như tiểu thư nhà đại phiệt, bày đặt ra vẻ phú quý, thế nhưng đến lúc bản thân cần phải bỏ ra thì lại keo kiệt bủn xỉn không nhổ ra nổi một xu. Mẹ tôi càng nói càng nổi giận, điều bà kỵ nhất là người khác nói bà là thị dân tiểu tư sản, vì câu nói này, bà nhất định phải tranh cho ra ngô ra khoai:

"Thật không biết ai mới là thị dân tiểu tư sản nữa, tôi dẫu sao cũng từng đọc sách qua hẳn hoi, nói về xuất thân, tôi không biết là hơn mẹ vợ cô gấp mấy lần, bố cô có kém cỏi đi nữa, nhắc đến thì là lịch sử phản cách mạng, chứ tôi có điểm nào kém hơn mẹ vợ cô đâu, dựa vào cái gì mà bà ta lại khinh thường tôi, dựa vào cái gì mà khinh thường gia đình chúng tôi."

Tôi nằm mơ cũng không ngờ sau khi về thành phố lại gặp phải những phiền phức này, nằm mơ cũng không ngờ sau khi kết hôn lại có những nỗi khổ tâm này. Có điều đôi khi tôi nghĩ sớm biết thế này, thà rằng đừng về thành phố còn hơn, thà rằng đừng kết hôn còn hơn. Lão Tứ tôi đây không phải là kẻ không có tính khí, chiếu theo sự dnah tính của tôi, người nhà mẹ đẻ A Nghiên cộng lại hết, cũng chẳng đủ cho một mình tôi đấm. Thế nhưng, tất cả những uất ức này, tôi đều cắn răng nhẫn nhịn. Tôi không còn tính khí nóng nảy như hồi mới xuống nông thôn nữa, tôi không còn là lão Tứ vài ngày không đánh nhau là ngứa ngáy tay chân đó nữa, tôi đã qua tuổi ba mươi rồi, không đáng để làm thế.

Lúc đầu, tôi nhẫn nhục chịu đựng, hoàn toàn là vì A Nghiên, hễ nghĩ đến việc cô ấy vất vả chờ đợi tôi bao nhiêu năm nay, nghĩ đến việc cô ấy bao nhiêu năm không thay lòng đổi dạ, tận mắt chứng kiến cô ấy cũng là người đã bước sang tuổi ba mươi, tôi có chịu đựng uất ức lớn thế nào đi nữa cũng chẳng sao. Nhắc đến chuyện nhẫn nhục chịu đựng, A Nghiên mới thực sự là nhẫn nhục chịu đựng, có thể chung sống với mẹ tôi, có thể chung sống với đứa em gái cưng của tôi, tuyệt đối không phải là chuyện dễ dàng gì. Hoàn cảnh của A Nghiên còn khó khăn hơn tôi rất nhiều, tôi có thể dỗi hờn mà không thèm về nhà mẹ vợ, còn cô ấy thì ngày nào cũng phải quay về cái nhà này để chịu tội. A Nghiên là kiểu người có chịu uất ức cũng không cảm thấy đó là uất ức. Dần dần, tôi phát hiện bản thân hoàn toàn lười so đo với mẹ vợ. Đánh Thái cực quyền chú trọng lấy nhu khắc cương, qua bao nhiêu năm luyện quyền, tôi cũng dần ngộ ra được một số đạo lý tu thân dưỡng tính. Có rất nhiều chuyện không thể so đo được, tôi biết mẹ vợ khinh thường tôi, khinh thường thì cũng chẳng có cách nào, bà khinh thường tôi, tôi còn khinh thường bà ấy chứ. Chỉ cần bản thân tôi trên thực tế sống không đến nỗi tồi tệ kém cỏi như mẹ vợ nghĩ là được. Lúc đó, tôi cảm thấy việc quan trọng nhất, chính là mau chóng học cho thật tốt một nghề thủ công. Con người sống trên đời, bắt buộc phải có một nghề thủ công cho ra hồn mới được, tuổi tác của tôi không còn nhỏ nữa, không tranh thủ thì không được.

Con người thời đó hoàn toàn không coi trọng việc học nghề thủ công, mọi người đằng nào cũng nhận số tiền lương như nhau, đều là hơn ba chục đồng. Các quán ăn lúc bấy giờ đều do nhà nước kinh doanh, tụi thanh niên đều thích làm bồi bàn, bởi vì như vậy có thể ở sảnh lớn ngoài kia trò chuyện cười đùa với các cô gái. Lúc đó cũng chẳng có việc kinh doanh gì mấy, rảnh rỗi vô cùng, không có cái kiểu ăn uống bằng tiền công quỹ như thế này, nào được như bây giờ đi đâu cũng thấy quán ăn. Thời đó ai nấy đều nghèo, trong tay chẳng có mấy tiền, ăn ăn uống uống vẫn còn mang chút hiềm nghi tư sản, thế nên cũng chẳng có khách khứa mấy. Nhóm người chúng tôi từng là thanh niên trí thức, ưu điểm lớn nhất chính là có thể chịu thương chịu khó, người xuất thân thanh niên trí thức không ai sợ khổ cả. Dù thế nào cũng vẫn tốt hơn ở nông thôn, dù thế nào cũng vẫn cường hãi hơn làm nông dân. Có thể chịu thương chịu khó tuyệt đối là chuyện tốt, con người tôi sau này dẫu có sa đọa thế nào đi nữa, nhưng thói quen chịu thương chịu khó chưa từng thay đổi. Trong số mấy thanh niên vào quán cùng đợt lúc đó, chỉ có mình tôi là chịu khó học hỏi kỹ thuật một cách nghiêm túc, chỉ có tôi là chịu động não, chỉ có tôi là chịu khiêm tốn học hỏi.

Tôi đã thu hút được thiện cảm của sư phụ Lý Diên Linh, lúc đó, vẫn chưa có ai biết đến ông ấy, không ai biết ông lão này có một tay tuyệt kỹ. Lý Diên Linh lúc đó chẳng là gì cả, ông ấy trong thời kỳ Cách mạng Văn hóa cũng từng bị phóng trúng xuống dưới, sau khi được điều về, gần như đã đến tuổi nghỉ hưu. Ông ấy vẫn luôn tiếc nuối vì không có ai chịu theo mình học nghề, thấy tôi chịu học, liền rất nghiêm túc dạy bảo tôi, đó thực sự là cầm tay chỉ việc. Nói thật lòng, làm đầu bếp thực sự chẳng có gì khó cả, chỉ cần cậu chịu động não, chịu khiêm tốn học hỏi, chẳng mất bao lâu là cậu có thể nhập môn. Tôi rất nhanh đã học ra được một vài manh mối. Đương nhiên rồi, có thể gặp được một vị sư phụ giỏi mới chính là vận may của cậu. Sư phụ Lý Diên Linh ân cần dạy bảo tôi, chuyện nghề thủ công, học hành nghiêm túc, chỉ cần chừng trăm ngày là đủ để lòe thiên hạ qua quýt rồi, nhưng nếu cậu muốn bước lên một tầm cao hơn nữa, thì hoàn toàn khác biệt. Ông ấy nói lão Tứ cậu ngộ tính không tồi, ngàn vạn lần đừng thỏa mãn với chút da lông bề ngoài, ngành nghề nào cũng có trạng nguyên, cứ chăm chỉ làm việc, làm đầu bếp vẫn cứ có thể trồi lên nắm giữ vị trí cao.

Thời đó, số người đến nhờ vả tôi dần nhiều lên, cái thời ấy không giống bây giờ, làm việc gì cũng chú trọng tìm người quen, đều phải đi cửa sau. Làm việc gì nhất định phải có người quen quan tâm mới đáng tin cậy, những kẻ thích la cà quán xuyến đều hy vọng kết bạn với tôi, bạn bè của tôi có thể nói là đủ mọi thành phần ba giáo cửu lưu, đều là những nhân vật có tiền trong tay, chiếu theo lời của sư phụ Lý Diên Linh, kẻ có bản lĩnh mới thường xuyên la cà quán xuyến, cậu giao du nhiều với những người thế này, ngày sau tự khắc sẽ có lúc dùng đến. Tôi theo Lý Diên Linh học nghề hơn một năm, thì ông cụ nghỉ hưu, lúc đó thực sự chẳng coi ông ấy ra gì, không giống như sau này, giới ẩm thực động một tí là gọi ông là Lý lão, tôn ông làm trùm đầu bếp.

Tôi xem như là đệ tử quan môn khép lại sự nghiệp truyền nghề của Lý Diên Linh rồi, sau khi ông ấy nghỉ hưu, tôi thường xuyên đàng hoàng đến nhà ông để thỉnh giáo, lắng nghe ông truyền thụ kinh nghiệm. Nói thật lòng, tôi chính là thích ngẫm nghĩ việc món ăn nấu thế nào mới ngon. Hai người con trai của Lý Diên Linh lúc đó đều ở ngoại tỉnh, tôi liền chăm sóc ông ấy hệt như con ruột. Ông cụ bị ốm đau, cảm mạo phát sốt gì đó, bao gồm cả cắt trĩ, đều là tôi và A Nghiên cùng ông ấy đến bệnh viện. Nhà của ông ấy bị dột, tôi tìm bạn bên sở quản lý nhà đất đến giúp đỡ, dỡ hẳn mái nhà của ông ấy xuống để xây lại. Có một dạo, chúng tôi suýt chút nữa còn tìm cho ông một người vợ già, ông vì thế cũng đối xử với tôi như con trai, chuyện gì cũng nói với tôi, tuyệt kỹ gì cũng không giữ lại. Sau này tôi tự mở quán ăn, để chiêu dụ khách khứa, từng công khai đánh bóng tấm bảng hiệu đệ tử quan môn của Lý Diên Linh, ông cụ sợ tôi làm hỏng anh danh cả đời của ông, nên không mấy vui vẻ cho lắm, nhưng cũng chẳng nói thêm gì nhiều. Dù sao chúng tôi cũng từng có đoạn duyên phận đó, dù sao tôi cũng từng làm không ít việc bên cạnh ông.

Nhắc đến sư phụ Lý Diên Linh thì đó mới thực sự là người từng trải qua sóng gió lớn, trước giải phóng, rất nhiều đại gia của Quốc Dân Đảng đều từng ăn món do ông ấy nấu. Cái xứ Nam Kinh này lúc bấy giờ là thủ đô của Quốc Dân Đảng, ông ấy từng là nhân vật làm mưa làm gió một thời. Quan điểm của Lý Diên Linh chính là, làm đầu bếp trước tiên phải tạo ra tên tuổi, đạo lý này cũng giống như quán ăn ngày nay nhất định phải có món tủ vậy, món ăn nổi tiếng, quán ăn nổi tiếng, nhân vật nổi tiếng, với tư cách là một đầu bếp, chỉ có giao du với tầng lớp thượng lưu thì mới có thể thành danh. Nghe nói từ trước giải phóng, Chu Ân Lai đã biết đại danh của Lý Diên Linh, đến đầu những thập niên bảy mươi, Thủ tướng Chu dẫn khách ngoại quốc đến Nam Kinh tham quan, bỗng nhiên nhớ đến ông, hứng khởi đề nghị để ông trực tiếp đứng bếp, nói là rất hoài niệm những món ăn do ông nấu. Thủ tướng của một quốc gia cách hơn hai mươi năm, vậy mà vẫn có thể nhớ đến ông, đủ thấy danh tiếng của Lý Diên Linh hồi đó lừng lẫy cỡ nào. Chuyện này từng một thời được truyền tụng là giai thoại, Lý Diên Linh cũng luôn lấy đó làm tự hào, nhưng nói thật lòng, cho dù từng có chuyện này đi nữa, cái hồi Lý Diên Linh vừa mới nghỉ hưu, vẫn chẳng có ai coi ông ra gì cả.

Lý Diên Linh sau này trở thành vua đầu bếp, trở thành nhân vật đình đám trong giới ẩm thực Nam Kinh, đó đều là chuyện của sau này.

Mẹ vợ tôi qua ngày, dù có nhiều tiền đến mấy cũng tiếc không nỡ dùng. Tuy nhiên, bà rất nhanh đã phát hiện ra, cái người con rể vô tích sự là tôi đây thỉnh thoảng cũng có lúc dùng đến. Có việc gì đó, ví dụ như sinh nhật mẹ vợ và bố vợ, em gái út của A Nghiên kết hôn, em trai kết hôn, liền sai tôi đến đứng bếp. Thập niên bảy mươi không giống bây giờ, thời đó tổ chức hỉ sự không ra quán ăn, đều là tự lo liệu ở nhà, nếu chỗ không đủ lớn, còn phải mượn địa phận nhà hàng xóm, dưới mái hiên trong sân, chỉ cần là chỗ trống là được. Không chỉ nhà mẹ vợ cho tôi cơ hội thể hiện mặt mũi này, mà người thân bạn bè nhà họ cũng lần lượt mời mọc tôi. Dù sao tôi cũng xuất thân từ chính quy, người ta hễ nghe tôi là đầu bếp chính ngạch của quán ăn nào đó, từ trong đáy lòng đã bắt đầu khâm phục rồi. Có một lần, tôi còn thỉnh sư phụ Lý Diên Linh xuất sơn, do chính ông cụ đứng ra làm vài món ăn, có một món cá làm thực sự đạt đến trình độ tuyệt đỉnh. Đáng tiếc món ăn ngon cũng phải gặp người biết thưởng thức, đụng phải kẻ không biết ăn, thì cũng là công cốc. Những việc tôi làm này, làm thì làm rồi, vẫn chưa đủ để nâng cao địa vị của tôi trong nhà A Nghiên, mặc dù người ăn tấm tắc khen ngợi, nhưng người nhà bà ấy lại chưa từng chịu nói tốt cho tôi câu nào.

A Nghiên lúc đó bán thịt heo cũng là một công việc rất thơm, bởi vì giá thịt heo đều thống nhất, thịt nạc thịt mỡ cùng một giá, cho bao nhiêu thịt nạc kèm bao nhiêu thịt mỡ, hoàn toàn tùy vào hứng thú của người bán thịt. Rất nhiều người vì muốn bớt ghép ít thịt mỡ, đã liều mạng nịnh hót lấy lòng người bán thịt. Trong Cách mạng Văn hóa, người bán thịt tuyệt đối có địa vị hơn trí thức, thời đó rất nhiều kẻ có quyền có thế đều sẵn lòng kết bạn với A Nghiên. Cuộc sống của chúng tôi bắt đầu tốt lên từng ngày, nhìn chung thì, cuộc sống trôi qua rất tuyệt. Để an toàn, ngày nào tôi cũng đạp xe đưa A Nghiên đi làm. Phong trào xã hội thời đó không tệ hơn hôm nay là mấy, nhưng tôi vẫn có chút không yên tâm, bởi vì làm việc ở chợ thực phẩm, ngày nào cô ấy cũng phải chạy đi từ giữa đêm hôm khuya khoắt. A Nghiên vốn chẳng cần tôi đưa đón, cô ấy hoàn toàn chẳng bận tâm, mẹ tôi cũng vì chuyện này mà cứ lải nhải với tôi mãi, nói anh thế này, ngày nào cũng phải ngủ ít đi bao nhiêu giấc. Tôi nói ngủ ít đi là chuyện của tôi, tôi thích đưa cô ấy đi, tôi nguyện ý ngày nào cũng đưa đón cô ấy như thế.

Mặc dù trên đường chẳng có chuyện gì để nói, nhưng cô ấy ngồi sau xe tôi, dùng tay ôm lấy tôi, cảm giác đó thực sự rất tuyệt. Chỉ vào những lúc thế này, chỉ vào những đêm tối đen như mực này, đi xuyên qua những con hẻm yên tĩnh, đạp xe trên đại lộ, tôi mới cảm thấy cô ấy thực sự là vợ của mình rồi. Tôi cũng không hiểu tại sao, cảm giác này thậm chí còn thực tế hơn cả việc ngủ chung trên một chiếc giường, A Nghiên không tài nào hiểu nổi tại sao tôi lại có cảm giác này:

"Anh đúng là thú vị thật đấy, người ta rõ ràng từ sớm đã là vợ anh rồi, sao anh vẫn cứ có cái cảm giác này cơ chứ?"

A Nghiên lại nói: "Em không phải vợ anh, thì là vợ ai?"

Dưới ảnh hưởng của sư phụ Lý Diên Linh, tôi bắt đầu giao du với một số nhân vật tên tuổi trong xã hội. Những người qua lại với tôi lúc bấy giờ, có diễn viên nổi tiếng, bác sĩ Đông y nổi tiếng, bác sĩ Tây y nổi tiếng, giáo sư nổi tiếng, còn có cả những vị quan chức ham ăn. Nhắc đến cũng buồn cười, tôi từng có dạo làm cả dân chơi nghiệp dư, đường đường chính chính học hát kinh kịch mấy ngày, đóng vai hoa diện, mấy đoạn giai điệu nổi tiếng trong kịch mẫu, tôi đều có thể hát được, hát còn ra trò phết là đằng khác. Ngoài làm dân chơi nghiệp dư ra, tôi bắt đầu nuôi hoa, chơi chim, phảng phất phong vị của đám di lão di thiếu. Thời đó, đưa A Nghiên đi làm về, tôi liền trực tiếp ra công viên đánh quyền. Tôi không còn đánh Trần thức Thái cực quyền nữa, mà đổi sang đánh Dương thức Thái cực, thỉnh thoảng cùng bố luyện tập, ông liên tục có những đệ tử mới, chúng tôi liền cùng nhau luyện đẩy tay.

Lúc A Nghiên mang thai, đã bước qua tuổi ba mươi rồi. Tôi không ngờ lại xảy ra tai nạn ngoài ý muốn, bởi vì thoạt đầu, hình như mọi thứ đều rất bình thường. Tôi lúc đó có một người bạn chơi rất thân họ Cư, là bác sĩ ở bệnh viện chăm sóc sức khỏe phụ nữ và trẻ em, gã này lớn hơn tôi chừng chục tuổi, sau này trở thành chuyên gia phụ khoa nổi tiếng. Chúng tôi trở thành bạn bè, ngoài việc hắn ta ham ăn ra, còn có một nguyên nhân quan trọng nữa là cũng thích hát kinh kịch, hắn đóng vai kép lệch, hát thanh y, chúng tôi cùng nhau hát "Sa Gia Băng", tôi đóng Hồ Truyền Khuê, hắn đóng A Khánh Tẩu. Lão Cư đến nhà chúng tôi chơi, ngắm nghía vóc dáng của A Nghiên, tiện miệng hỏi cô ấy một số tình huống, liền kéo tôi ra một góc, nói vợ cậu sau này có khả năng phải mổ đẻ đấy. Hắn nói xương cốt gì đó của cô ấy có lẽ sẽ có chút vấn đề, tôi lúc đó cũng không để tâm trong lòng, bởi vì tôi và A Nghiên từng đến bệnh viện kiểm tra, bác sĩ nói mọi thứ đều hoàn toàn bình thường.

Sau đó lão Cư lại nhắc nhở tôi, bảo là sản phụ lớn tuổi, cẩn thận vẫn hơn. Thế là chúng tôi lại đến bệnh viện chăm sóc sức khỏe phụ nữ và trẻ em nơi lão Cư làm việc để kiểm tra lần nữa.

Lão Cư muốn tự tay kiểm tra cho A Nghiên, hắn mặc áo blouse trắng, đeo một chiếc khẩu trang lớn, dẫn A Nghiên vào phòng khám, bảo cô ấy cởi quần áo. A Nghiên đột nhiên do dự, cô ấy không muốn để một người đàn ông nhìn cơ thể mình, nhất là không muốn để một người đàn ông quen biết nhìn thấy. Tôi cũng cảm thấy chuyện này có chút gượng gạo, bởi vì cũng không ngờ lão Cư lại trực tiếp ra tay. Tôi chỉ đành bảo hắn tìm giúp một bác sĩ quen thuộc. Đến thời điểm then chốt này, tôi đành phải nói thẳng với lão Cư, hy vọng hắn có thể tìm cho A Nghiên một nữ bác sĩ. Lão Cư khựng lại một nhịp, mỉm cười gật đầu, hắn rõ ràng không phải lần đầu tiên gặp phải chuyện thế này. Tiếp theo đó, tôi và lão Cư đứng nói chuyện ở hành lang, một nữ bác sĩ tuổi không còn trẻ nữa vào khám cho A Nghiên, khám xong, nữ bác sĩ đó nói với lão Cư một thôi một hồi, lão Cư chăm chú lắng nghe, không ngừng gật đầu.

Lão Cư đối với chuyện gì hình như cũng có chút không yên tâm, cứ lật đi lật lại bệnh án để xem.

Nữ bác sĩ nói: "Tôi thấy vấn đề không lớn lắm."

Lão Cư cũng không nói gì nhiều, chỉ dặn dò A Nghiên, hễ có gì bất thường, lập tức đến bệnh viện. Lại bảo A Nghiên cố gắng ăn ít đi một chút, nói nếu bụng thấy đói, có thể ăn nhiều rau xanh hơn.

Ý của lão Cư là, hiện tại đang trong giai đoạn phát triển của thai nhi, A Nghiên ăn ngon quá, dinh dưỡng của thai nhi nhiều, thì sẽ to lên, to lên rồi, lúc sinh nở có lẽ sẽ phát sinh khó khăn. Lúc đó, bụng của A Nghiên đã có thể lồi rõ ra ngoài rồi, cô ấy đứng đó, người cao to vạm vỡ, lão Cư đứng cạnh cô ấy, trông vừa gầy vừa nhỏ. Hai người này đứng đó nói chuyện, tôi đứng bên cạnh nhìn, chỉ cảm thấy có chút buồn cười. Lúc đó khẩu vị của A Nghiên đặc biệt tốt, mẹ tôi và mẹ vợ tự cho là những người từng trải, đều không đồng tình với lời của lão Cư, họ cảm thấy người là sắt cơm là thép, nào có đạo lý cố tình ăn ít đi chứ. Người lớn đôi bên đều cổ vũ A Nghiên ăn nhiều vào, bản thân A Nghiên cũng ham ăn. Bụng của cô ấy cứ dần nhô lên như ngọn núi nhỏ, đi đứng lạch bạch, giống như một con vịt.

Lúc đầu, A Nghiên vẫn luôn cảm thấy tai nạn bất ngờ xảy ra có liên quan đến tôi. Sau khi cô ấy mang thai, tôi vẫn không nhịn được mà cứ quấn lấy cô ấy làm chuyện đó. Cô ấy cũng không đành lòng từ chối tôi, nhưng lại lo lắng sẽ xảy ra vấn đề, tôi bảo trong sách viết rành rành ra đấy thôi, ba tháng đầu và hai tháng cuối thai kỳ nên tránh giao quan tình dục, thời gian khác tự khắc không sao cả. Cô ấy cãi không lại tôi, mỗi lần đều nơm nớp lo sợ, sợ làm tổn thương thai nhi trong bụng. Nói thật lòng, chúng tôi thực sự rất cẩn thận, cứ như ăn trộm ăn cắp vậy, thế mà sau này vẫn xảy ra vấn đề. Lại thêm A Nghiên là người cố chấp, cô ấy kiên quyết cho rằng ở giữa có mối liên hệ tất yếu.

Vì chuyện này, cô ấy cãi nhau với tôi một trận tơi bời, cảm thấy tất cả đều là lỗi của tôi. Tôi cũng có một dạo bị cô ấy làm cho vô cùng hoang mang, hoài nghi nửa tin nửa ngờ. Sau này, tôi đã nói chuyện nghiêm túc với lão Cư về chuyện này, lão Cư nói hoàn toàn không có chuyện đó, những lời trong sách y khoa đó là đúng, cho dù có chút ảnh hưởng nhỏ đi chăng nữa, cũng không đến mức gây ra hậu quả nghiêm trọng như vậy. Nguyên nhân khó sinh có rất nhiều loại, rất nhiều người vẫn tiếp tục quan hệ tình dục trong thời kỳ mang thai. Nói thật lòng, tôi quả thực đã hối hận một thời gian, xảy ra chuyện thế này, cậu thế nào cũng phải tìm chút nguyên nhân chứ. Tôi hối hận vì yêu cầu mặt đó của mình có chút mãnh liệt, thế nhưng trong lòng mãi vẫn không tài nào hiểu nổi, trong lòng vẫn cứ thầm thì, rõ ràng đã tuân thủ nghiêm ngặt theo những lời trong sách vở rồi, tại sao vẫn xảy ra chuyện. Điểm này mãi vẫn khiến tôi trăm bề khó hiểu, nghĩ đến là trong lòng lại nhói đau.

Phải biết rằng, đến độ tuổi như chúng tôi, đều rất khao khát có một đứa con, chúng tôi không nên lấy sinh mạng của đứa trẻ ra để mạo hiểm. Tôi đương nhiên không ngờ A Nghiên lại khó sinh, không ngờ đứa trẻ sẽ chết, càng không ngờ từ nay về sau A Nghiên sẽ không thể mang thai được nữa. Tôi nằm mơ cũng không ngờ lại xuất hiện tai nạn bất ngờ thế này, nằm mơ cũng không ngờ lại có hậu quả nghiêm trọng nhường này. Tình huống lúc đó thực sự có chút nguy hiểm, bác sĩ đã bó tay hết cách, đành phải ra phòng khám mời cả lão Cư tới, lão Cư lúc đó đã là bác sĩ phụ khoa giỏi nhất toàn viện, sau khi ông ấy tới, đã tự tay tiến hành cấp cứu, nếu không nhờ ông ấy quyết đoán phẫu thuật, thì một mạng người của A Nghiên cũng có thể đã mất rồi.

A Nghiên tràn ngập oán hận đối với tôi, cô ấy dồn hết sự oán hận vào cái cán xẻng xúc của tôi, giận dỗi tuyên bố cả đời này sẽ không làm chuyện đó nữa. Mọi người đều khuyên nhủ cô ấy, bác sĩ cũng đả thông tư tưởng cho cô ấy, thần kinh của cô ấy thậm chí vì thế mà có chút chập mạch. Đây thực sự là một chuyện quá mức đau đớn, có một dạo, cô ấy chỉ biết lải nhải oán trách tôi, cứ như thể tôi thực sự là kẻ giết người nào đó vậy. Cô ấy vì chuyện này mà đau khổ tột cùng, trở nên có chút cuồng loạn, trở nên động một tí là muốn đi theo chiều hướng cực đoan. Cô ấy hoàn toàn biến thành một con người khác. Tôi chỉ có thể cố gắng nhường nhịn cô ấy, cô ấy nói gì tôi cũng không cãi lại. A Nghiên là người cố chấp, thứ mà cô ấy đã định đoạt, cậu đừng hòng thay đổi được ý định của cô ấy bằng cách nói gì đi nữa, cậu nói gì cũng vô ích. Đến cuối cùng, tôi dứt khoát không thèm đếm xỉa đến cô ấy, mặc kệ cô ấy lải nhải.

Dần dần bản thân A Nghiên cũng tự ngộ ra, biết rằng sự việc không giống như cô ấy tưởng tượng. Cuối cùng cô ấy cũng biết thực ra mình đã oan uổng cho tôi, dùng chuyện này để lải nhải oán trách tôi mãi là điều hoàn toàn vô lý.

Một người bạn gái của cô ấy dùng sự thật để đả thông tư tưởng cho cô ấy, mỉm cười nói:

"Có gì đâu cơ chứ, A Nghiên, hồi tao mang thai, đặc biệt thích làm chuyện đó, bụng to cứ như ngọn núi nhỏ ấy, mà vẫn cứ làm bình thường thôi, lúc đó, cảm giác tuyệt lắm đấy nhé. Tao cứ nằm lì ra đấy, chồng tao trèo lên trèo xuống bận rộn không ngừng, anh ấy mới mặc kệ con cái gì chứ."

Bạn gái của cô ấy sợ A Nghiên không tin lời mình nói, lại bồi thêm một câu:

"Chồng tao cứ thích dáng vẻ lúc tao mang thai cơ, tao nói cho mày biết, phụ nữ mà mang cái bụng to đùng, đối với đàn ông mà nói, kích thích bao nhiêu là kích thích bấy nhiêu."

A Nghiên lúc này mới bắt đầu tự trách vì bản thân không thể sinh con được nữa.

Bác sĩ nói, những tình huống ngoài ý muốn thế này, chỉ có số ít phụ nữ mới gặp phải. Rất có thể một trăm người cũng không có nổi một ca, thậm chí một nghìn người mới có một ca.

Thế nhưng con người một khi đã gặp vận xui, thì chẳng có cách nào khác, chuyện thế này lại cứ để A Nghiên đụng phải, giống như trúng giải độc đắc vậy. Phải biết rằng, tuổi tác của chúng tôi lúc đó đều không còn nhỏ nữa, rất xem trọng việc có được một đứa con như thế này. Chúng tôi đã chuẩn bị sẵn sàng làm bố làm mẹ rồi, sao lại nghĩ đến khó sinh chứ, sao lại nghĩ đến chuyện vì khó sinh mà ngay cả sau này cũng không thể sinh nở được nữa. A Nghiên vì thế cũng từ tự trách chuyển sang tự ti, cô ấy biết tôi là con một, cộng thêm từ nhỏ sống trong gia đình, chịu ảnh hưởng của tư tưởng trọng nam khinh nữ, dần dần bắt đầu cảm nhận được áp lực không thể sinh con.

Tâm trạng của tôi vì chuyện A Nghiên khó sinh mà trở nên vô cùng tồi tệ. Cuộc sống bình lặng ban đầu đó, đột nhiên hình như đã không còn tồn tại nữa. Tôi không thể nào thảnh thơi nhàn nhã như trước được nữa, không thể nào tự tìm niềm vui cho mình như trước được nữa. Lúc đầu hình như còn chưa cảm thấy gì, dẫu sao thì tính mạng của A Nghiên được giữ lại rồi. Còn người xanh thì không sợ không có củi đốt. Bây giờ người xanh vẫn còn, nhưng A Nghiên lại không thể mang thai được nữa. Nghĩ đến việc chúng tôi sau này vĩnh viễn không thể có con cái nữa, trong lòng tôi lại dâng lên một thứ cảm giác không sao tả xiết. Mẹ tôi động một tí là thở dài vì chuyện này, nói A Nghiên không thể sinh con nữa, cái họ Thái nhà lão Tứ chẳng phải chấm dứt ở đây rồi sao. Bà chẳng có tình cảm gì với bố, nhưng lại cực kỳ coi trọng chuyện nhà họ Thái có tuyệt hậu hay không.

Vì chuyện này, tôi đã nổi trận lôi đình một trận dữ dội, đập bàn đập ghế, không cho phép bất kỳ ai trong nhà nhắc lại nữa. Thế nên mẹ tôi không dám lải nhải trước mặt tôi nữa, tôi thực sự nổi giận rồi, bà thường là người nhượng bộ, biết tôi sẽ làm ra chuyện cực đoan. Lúc đó, nhà chúng tôi vừa mới thông qua bạn bè kiếm được một bình gas hóa lỏng về, tôi trong cơn giận dữ, lớn tiếng đe dọa sẽ châm lửa thiêu rụi cả nhà. Mẹ tôi và em gái biết tính khí tôi tệ, từ đó về sau hễ đứng trước mặt tôi là không dám nhắc đến những chuyện này nữa, thế nhưng trước mặt không nhắc, không có nghĩa là sau lưng không nhắc, không có nghĩa là không nói trước mặt A Nghiên.

Lúc bấy giờ tôi kỵ nhất là người khác nói câu tuyệt hậu, ai mà dùng chuyện này để chọc tức tôi, thì chính là tự tìm phiền phức. Có một hôm, mấy gã thanh niên đến quán chúng tôi uống rượu, uống hơi nhiều một chút, liền gây sự, định động tay động chân với Lục Đại Minh ở đại sảnh. Lục Đại Minh là nhân viên của quán chúng tôi, bình thường cũng xem là kẻ có chút tà khí, rất ít người dám dây vào cậu ta. Lần này, đối phương cậy đông người, đánh nhau thật, Lục Đại Minh rõ ràng chịu thiệt, mắt cũng sưng, mũi cũng chảy máu, tôi thấy tình hình không ổn, liền lao ra giúp đỡ, ba quyền hai cước, liền đánh cho đám thanh niên hống hách đó chạy mất dép.

Mấy cô gái trong quán nhìn thấy sự dũng mãnh của tôi, đều vô cùng kinh ngạc, nói:

"Không ngờ lão Tứ anh lại lợi hại như thế, quyền cước nhanh ghê."

Tôi vốn không có ý định ra vẻ ta đây, Lục Đại Minh lại sĩ diện hão, nói cho dù không có sự giúp đỡ của tôi đi nữa, thì cũng chẳng sao, cậu ta vẫn có thể ứng phó được, cậu ta mới không sợ mấy con chim đó. Thằng nhóc này đúng là kiểu chó cắn Lữ Động Binh, không biết lòng tốt của người khác, tôi tốt bụng tốt dạ giúp nó, nó chẳng nói được một tiếng cảm ơn, ngược lại còn cảm giác được tôi xen vào việc của người khác. Tôi bảo sao lúc nãy mày không nói sớm, có cần tao gọi mấy tên cẩu nhật đó quay lại cho mày đánh nhau lại trận nữa không.

Nói thật lòng, tôi đã bao nhiêu năm không đánh nhau rồi. Ở trong quán, tôi là một người đàn ông chăm chỉ tiến bộ chuyên tâm vào nghiệp vụ, chưa bao giờ gây chuyện thị phi. Mọi người đều quên mất tiếng tăm đánh nhau của lão Tứ, bản thân tôi cũng suýt quên mất rồi. Lục Đại Minh có lẽ vẫn còn nhớ một chút, bởi vì cậu ta là kiểu người lăn lộn ngoài xã hội, cậu ta nên biết lão Tứ tôi đây không phải tay vừa. Thế nhưng cậu ta có lẽ bị đánh cho lú lẫn rồi, vậy mà lại cố chấp bám theo tôi cãi nhau, mồm miệng không sạch sẽ, chửi thề chửi đổng, người khác càng khuyên can ở bên cạnh, cậu ta lại càng làm tới. Tôi càng phớt lờ cậu ta, cậu ta càng cho rằng tôi sợ mình.

Tôi liền nói: "Được rồi, Lục Đại Minh, là tôi không tốt, lần sau cậu có bị người ta đánh chết đi chăng nữa, cũng mặc kệ tôi."

Khí diễm của cậu ta càng thêm hung hăng, nói: "Mẹ kiếp đứa nào tuyệt hậu mới cần người giúp đỡ, mày là cái thá gì chứ, tao thèm vào."

Tôi hỏi cậu ta: "Mày nói cho rõ xem nào, ai tuyệt hậu?"

Máu chảy ra từ mũi Lục Đại Minh vừa mới cầm lại. Hôm nay cậu ta sinh ra là để tìm đòn, sinh ra là thiếu đòn. Người khuyên can ở bên cạnh thấy tôi thực sự nổi giận rồi, vội vàng xông lên ngăn cản tôi. Thấy có người kéo ra, Lục Đại Minh lại càng thêm vô pháp vô thiên, vậy mà còn lớn giọng tuyên bố chuẩn bị đấu tay đôi với tôi, nói là muốn chơi đơn giản trực diện, nói nếu mày có gan, thì động tay động chân, đừng có dùng mồm. Tôi chưa từng thấy kẻ nào không biết điều đến thế, ngọn lửa giận bốc lên đầu, liền âm thầm áp sát cậu ta, cậu ta hoàn toàn không ngờ tôi lại ra tay nhanh đến thế, mồm vẫn đang lẩm bẩm cái gì đó, tôi đã đấm thẳng một quyền vào mũi cậu ta. Cú đấm này trúng phóc, chát một tiếng, cứ như đánh vào một vật gì đó giòn tan, âm thanh lập tức vang dội khắp đại sảnh. Lục Đại Minh hai tay ôm mặt, cúi gằm đầu không hé răng, tôi sải bước tiến lên, liên hoàn một tổ hợp cú đấm, đánh cho cậu ta không còn chút sức phản kháng. Cuộc đời tôi, đánh nhau vô số trận, không ngờ lần này lại thất thủ, đánh Lục Đại Minh bị thương nặng. Thằng nhóc này vốn chẳng chịu đòn nổi, dính mấy cú đấm, nó lập tức ngã nhào xuống đất, tức thì hộc ra bọt máu, mãi chẳng thể đứng dậy nổi. Tôi vẫn đang trong cơn cuộ nộ, đinh ninh rằng nó đang giả vờ chết, liền tiếp tục đấm đá vào người nó.

Tôi lúc đó cũng có chút phát cuồng, ngày trước, lão Tứ tôi dẫu có hung hãn đến đâu, thì đến lúc nên dừng tay là cũng dừng tay, ngặt nỗi lần này, trong đầu tôi trống rỗng. Bên tai có người hét "đừng đánh nữa, đừng đánh nữa", thế nhưng tôi chính là không thể dừng tay lại được, ra tay ngày càng nặng. Tôi bảo mày mau đứng dậy cho tao, không phải muốn đấu đơn à, đứng dậy đánh đi, mày giả vờ làm cháu cái gì. Mọi người vội vã gọi điện thoại gọi cảnh sát, gọi xe cấp cứu, chẳng mấy chốc cảnh sát đến, xe cấp cứu cũng đến, tôi bị cảnh sát dẫn đi, còn Lục Đại Minh thì được người ta xúm vào khiêng lên xe đưa đến bệnh viện cấp cứu.

Vì chuyện này mà tôi bị kết án hai năm tù. Lục Đại Minh vì thế cũng mang thương tật suốt đời, tôi không ngờ hậu quả lại nghiêm trọng đến vậy, hối hận thì đã muộn. Nói thật lòng, tôi hối hận vì từ đó đánh mất công việc của mình. Hồi ấy, chỉ cần bị kết án tù, công việc và thâm niên coi như mất sạch. Mãn hạn tù, tôi được phóng thích khỏi trại giam, trở về nhà, câu đầu tiên của mẹ tôi chính là:

– Lão Tứ, sau này mày lấy gì nuôi sống bản thân?

A Nghiên ở bên cạnh an ủi: "Mẹ, đường trời không tuyệt đường sống, kiểu gì cũng sẽ có cách mà."

– Có cách gì? Có cái cóc khô gì! Cậu nói nghe nhẹ nhàng nhỉ.

Tôi muốn quay lại cửa hàng cũ, lãnh đạo cửa hàng bảo, chúng tôi đã sa thải cậu hồi đó, đã là sa thải thì không thể cho cậu quay lại nữa. Lãnh đạo cửa hàng lại nói, cậu không có việc làm, cái này trách không được chúng tôi, tuổi cũng không còn nhỏ nữa, sao lại chẳng biết kiềm chế cảm xúc chút nào thế.

Thế là tôi bước lên con đường tự mở cửa hàng cho riêng mình, mở một quán ăn nhỏ. Lúc đó đã là đầu những năm tám tuần, bắt đầu có cái gọi là làm ăn buôn bán, làm cá thể. Hồi đó, những người dám đứng ra làm ăn buôn bán cá thể đầu tiên, đều là những kẻ lăn lộn không nổi trong xã hội, có rất nhiều người giống như tôi, vừa mới từ trong tù ra, tìm không nổi việc làm, hết cách mới phải làm thế. Người có công việc chính thức hoàn toàn khinh thường làm những chuyện này, mọi người coi trọng cái bát sắt lắm, một người không có công việc chính thức, vào thời điểm đó tuyệt đối là một chuyện tày trời. Nói thật lòng, nghĩ lại mấy đấm lúc trước của tôi quả thực quá không đáng, một công việc ngon lành như thế, bản thân vừa mới ngóc đầu lên làm người ra ngộ nghĩnh được một chút, đã cứ thế dễ dàng vứt bỏ sạch sành sanh. Tôi cứ như thể bị đánh từ thiên đường xuống địa ngục, từ một nhân viên chính thức của đơn vị quốc doanh, thoắt cái lại rơi xuống hoàn cảnh còn thảm hại hơn cả thời đi thanh niên tuấn trí.

Mới đầu, về chuyện mở quán ăn thế nào, trong lòng tôi hoàn toàn không có đáy. Vừa khéo một người dì của A Nghiên có căn nhà mặt phố có thể cho thuê, thế là chúng tôi liền thuê lại nó. Sau khi thuê xong, để cẩn thận, tôi và A Nghiên đạp xe đạp lượn vòng khắp phố, hễ thấy quán ăn nhỏ là lại xông xáo tiến lên hỏi thăm người ta, hỏi người ta nên kinh doanh thế nào, định giá món ăn ra sao cho thỏa đáng, ngộ nhỡ làm không nổi nữa thì phải làm sao. Có một hôm, chúng tôi bước vào một quán ăn nhỏ ven đường, một bà chủ xinh xắn niềm nở đón chúng tôi vào, khi biết chúng tôi không phải đến ăn quán mà chỉ hỏi thăm vài chuyện, lập tức không giấu giếm chút nào mà giới thiệu cho chúng tôi.

Đây là một bà chủ tràn ngập nhiệt tình, nói cái gì cũng chịu nói, giấu giếm bất cứ điều gì. Chồng cô ấy đứng bên cạnh hì hì phụ họa cười ngốc, nói cái gì cũng hùa theo gật đầu bừa. A Nghiên đề nghị muốn vào bếp tham quan một chút, bà chủ liền tươi cười rạng rỡ dẫn chúng tôi đi.

Tôi nhớ bốn chữ mà người phụ nữ đó lặp đi lặp lại chính là: "Chuyện lớn cỡ nào!"

A Nghiên đặt ra một đống câu hỏi cho cô ấy.

– Cậu quản nó làm gì, cứ làm rồi hẵng tính, chuyện lớn cỡ nào cơ chứ, bà chủ cảm thấy những thứ này đều không tính là vấn đề, chuyện gì cũng cứ làm lên đã rồi tính, cậu sợ cái gì, trời có sập xuống đâu, vả lại cho dù có sập xuống, thì chưa chắc đã đè trúng cậu thật đâu. Chuyện lớn cỡ nào, chẳng qua chỉ là mua ít nồi niêu xoong chảo. Cậu nói cái này có thể là chuyện lớn cỡ nào cơ chứ.

Bước ra khỏi quán ăn nhỏ này, A Nghiên vẫn còn hơi do dự, thế nhưng tôi lại cảm thấy tràn đầy tự tin, như thể đã nhìn thấy viễn cảnh tốt đẹp rồi. A Nghiên hỏi tôi có cảm xúc thế nào, tôi nói bản thân thế nào cũng giỏi hơn cái ông chủ kia, người như ông ta mà còn có can đảm mở quán ăn, lão Tứ tôi đây còn có gì phải do dự nữa. A Nghiên không hiểu rõ ý tôi lắm, tôi liền bảo cô ấy, nói chỉ cần ghé vào bếp liếc qua một cái, trình độ cơ bản của đầu bếp lớn thế nào là nhìn ra ngay được, đây chắc chắn là một đầu bếp vô cùng bình thường, tuyệt đối là một kẻ đi đường tắt. Loại bỏ đi này mà còn dám mở quán, lão Tứ xuất thân chính thống chắc chắn lợi hại hơn hắn ta rất nhiều.

Không lâu sau đó, quán ăn của chúng tôi chính thức khai trương. Lúc mới khai trương, liên tục hơn một tuần liền, không có lấy một vị khách nào ghé cửa. Quả thực là một cú giáng trời giáng, tôi nằm mơ cũng không ngờ lại thảm hại đến thế. Cảnh tượng vắng lặng tiêu điều cũng là chuyện nằm trong dự liệu, thế nhưng lại tệ hại đến mức này, tự nhiên là tôi chưa từng nghĩ tới. Liên tục bao nhiêu ngày, người ta đi ngang qua cửa quán ăn của tôi, chỉ tò mò nhìn vào trong vài cái, rồi sau đó quay đầu bỏ đi.

Hồi đó, muốn đi ăn quán là phải tới quán lớn của quốc doanh, bằng không thì đi tiệm ăn vặt ăn hoành thánh ăn mì sợi. Mọi người hình như không quen đến quán do ông chủ tư nhân mở để ăn cơm, luôn cảm thấy những quán nhỏ đột ngột mọc lên như chúng tôi là hắc điếm, nhất định sẽ chém đẹp người ta. Mới khai trương dạo đó, chúng tôi còn chẳng kịp mua tủ lạnh, lúc đó mua cái thứ này phải dựa vào phiếu, nhất định phải tìm người quen mới được. Chính là Phùng Thụy đã giúp chúng tôi kiếm được một phiếu mua tủ lạnh, khi đó anh ấy hãy còn làm thư ký ở Cục Thương nghiệp, phiếu tủ lạnh khan hiếm đến mức không tưởng. Lúc thực sự đi trả tiền lấy hàng, tôi và A Nghiên đều hơi do dự. Nói thật lòng, nếu việc làm ăn này thực sự không duy trì nổi, chi bằng khỏi mất tiền oan mua tủ lạnh thì hơn. Người thời đó, mua tủ lạnh đã là một khoản đầu tư rất lớn, tiêu số tiền này phải đắn đo suy tính chán chê, hoàn toàn không thể ngờ được sau này nhà nhà đều sẽ có tủ lạnh, hoàn toàn không thể ngờ được tủ lạnh sẽ trở thành món đồ gia dụng bình thường nhất, kết quả vẫn là Phùng Thụy cười mỉm đả thông tư tưởng cho chúng tôi:

– Mua đi, mua về nhà rồi, dùng chơi một thời gian, không muốn dùng nữa, hai người trả lại tủ lạnh cho tôi, tôi đảm bảo hai người không thiệt hại dù chỉ một xu, tôi hoàn lại giá gốc cho hai người.

Tôi nói: "Phùng Thụy, việc làm ăn này rốt cuộc có duy trì nổi không, trong lòng tôi hoàn toàn không có đáy."

Phùng Thụy sầm mặt lại, nói: "Đến bây giờ dù sao cũng chẳng còn gì để mất nữa rồi, lão Tứ, tôi không hiểu cậu sợ cái gì, lão Tứ cậu đã đến bước đường này rồi, cậu còn sợ cái gì nữa?"

Phùng Thụy nói đúng, đã đến bước này rồi, tôi còn có gì phải sợ hãi nữa chứ.

A Nghiên nói: "Chúng ta mua đi."

Thế là chúng tôi đành cắn răng mua chiếc tủ lạnh đó. Bây giờ nhắc lại, thật sự phải cảm ơn chiếc tủ lạnh này cho đàng hoàng, tất nhiên càng phải cảm ơn Phùng Thụy cho đàng hoàng. Tiền mua chiếc tủ lạnh này, hồi đó vẫn là đi vay chị tôi, lúc mua cứ nơm nớp lo sợ, không biết số tiền này đến tháng năm nào mới trả hết nổi. Nếu không mua tủ lạnh, việc làm ăn rất có thể sẽ không tiếp tục được nữa. Công việc kinh doanh lúc đầu quả thực rất khó làm, nhưng chúng tôi đã mua tủ lạnh rồi, đã bỏ ra số vốn lớn như thế, dùng từ ngữ ngày nay mà nói, chính là đã đầu tư rồi, đâm lao phải theo lao, quán ăn nhỏ này dù không muốn mở cũng phải mở tiếp cho bằng được. Rất nhiều chuyện hoàn toàn không nói rõ được, nào ngờ chúng tôi rất nhanh đã vượt qua cửa ải khó khăn, không những trả hết tiền mua tủ lạnh, mà việc làm ăn vừa thấy phất lên, là lập tức phất lên rần rần. Lúc việc làm ăn không tốt, cửa hàng vắng tanh vắng ngắt, cậu ngốc nghếch ngồi đó chẳng có việc gì làm, đợi đến khi việc làm ăn thực sự phất lên, người ta ào ào kéo đến, cậu bận đến mức làm không xuể luôn.

Ầy, bây giờ nhớ lại, xét cho cùng, đó quả thực là những năm tháng làm ăn tốt đẹp. Thời buổi đó, chỉ cần cậu chịu làm, chỉ cần cậu dám cắn răng, làm bất cứ nghề buôn bán gì cũng có thể phát tài. Dân tình trên con phố của chúng tôi dạo đó, càng là kẻ lưu manh đầu đường xó chợ, càng là kẻ đê tiện dưới đáy xã hội, càng là kẻ chẳng có thân phận địa vị gì, càng là kẻ bình thường chẳng làm được tích sự gì, phát tài lại càng nhanh. Hồi đó rất nhiều người ùn ùn kéo nhau làm ăn buôn bán vịt ngâm nước muối, trên đường phố Nam Kinh hễ có chỗ nào là có chỗ bán vịt ngâm nước muối, nói về cái nghề này thì hoàn toàn chẳng dính dáng gì đến kỹ thuật cả, thế nhưng chưa đầy mấy năm, cậu chắc chắn sẽ trở thành hộ vạn tệ. Thật sự chỉ cần cậu làm, chỉ cần cậu chịu làm, chỉ cần cậu dám làm, không có ai là không phát tài cả. Thời đó phát tài quá dễ dàng, cứ như thể trên đường có ví tiền đang chờ cậu nhặt vậy, hộ vạn tệ hồi đó xấp xỉ có thể so sánh với triệu phú ngày nay, gia đình nào hồi đó mà có khoản tiền tiết kiệm một vạn tệ, chỉ tính riêng tiền lãi thôi, cũng đủ sống cả đời rồi.