Nhìn chung thì mọi người đều sợ khiếp vía với những khẩu súng nòng cỡ lớn. Điều đó dễ hiểu thôi, nhưng đôi lúc không phải như vậy. Bạn biết đấy, một khẩu súng nhỏ bắn ra những viên đạn nhỏ lại có thể gây ra nhiều nguy hại về thể chất nhiều hơn một khẩu súng lục Dirty Harry .44 Magnum, con quái vật với những viên đạn thần công. Khi một viên đạn lớn đi xuyên qua thân thể, nếu nó không trúng vào những phần quan trọng, bạn chỉ cần đặt một miếng băng cá nhân bịt kỹ lỗ vào và lỗ ra của viên đạn, và yên tâm rằng mình đã thoát khỏi bàn tay tử thần.
Những viên đạn cỡ nhỏ có thể gây nhiều thương tích hơn bởi nó sẽ làm rách hoặt nát phần cơ thể tiếp xúc với viên đạn, tạo ra một vùng thương tích rộng. Điều này làm tăng nguy cơ tổn thương các cơ quan quan trọng và động mạch chủ. Hãy hình dung nó như một cái chết bởi hàng ngàn vết cắt. Nạn nhân có thể sống sót trong một hoặc hai ngày, nhưng thường họ sẽ sớm đi về thế giới bên kia thôi.
Các điều tra viên biết rất rõ tất cả điều này vì những vụ án họ tham gia luôn tồn tại ít nhất một viên đạn hay một loại hung khí gây chết người. Đó là lý do tại sao tôi đã dấn thân vào một vụ án nhỏ nhưng có thể tạo ra một tác động lớn đến sự nghiệp của mình.
TRUY TÌM MANH MỐI TẠI CỬA HÀNG 7-ELEVEN
Sau ba năm làm nhân viên tuần tra, tôi đã được thăng tiến thành trinh sát điều tra tội phạm trộm cắp, một bước đi đúng hướng, nhưng chỉ là một bước nhỏ thôi. Tôi muốn đeo huy hiệu cảnh sát điều tra trong các vụ giết người cơ. Điều tra viên các vụ trộm cắp sẽ được cấp một huy hiệu kim loại mỏng. Khi tôi nhận được tấm huy hiệu của mình, anh em trong đội nâng cấp tôi từ nhà tuần tra “Nam châm xui xẻo” thành cái tên “Huy hiệu đồng” của đội chống trộm cắp.
Tôi cũng thấy vinh dự, nhưng không thể gọi là nhiều lắm. Tôi vẫn muốn tham gia vào cuộc chơi lớn hơn. Trong tâm trí tôi, việc điều tra các vụ trộm giống như chơi trò Ai là triệu phú. Hầu hết nạn nhân bị trộm cắp đều có bảo hiểm mất mát tài sản. Tôi không quên rằng họ là nạn nhân của tội phạm. Nhưng để một người lạ mặt xâm phạm các vật dụng riêng tư của mình thật sự rất phiền phức. Họ có thể cảm thấy bị xâm phạm và sợ hãi vì mất tự do, nhưng thật sự thì chẳng có ai mất mạng cả.
Quan trọng hơn hết, tội phạm trộm cắp thường chỉ bị quản chế. Vì hệ thống các trại giam không còn đủ chỗ cho chúng, vậy nên ngay cả khi bạn bắt được thủ phạm, bạn sẽ chẳng cảm thấy thỏa đáng do không thể tống hắn vào tù trong một thời gian đủ dài. Tôi muốn tống hết những kẻ giết người vào nhà giam vĩnh viễn. Vậy mới thỏa.
May mắn thay, sau khi tôi điều tra các vụ trộm cắp khoảng gần một năm, một vụ án đã mang lại cho tôi chiếc huy hiệu tôi vẫn hằng khao khát. Vụ án làm thay đổi cục diện này là một vụ cướp có vũ trang, hai nạn nhân bị thương nặng nhưng may mắn được các bác sĩ nhanh chóng hỗ trợ. Dù vậy, họ vẫn đang cận kề lưỡi hái tử thần, vụ án này có nhiều khả năng trở thành một vụ án giết người, đồng thời là một vụ án với vô vàn thử thách đặc biệt.
Tôi được điều động đến hiện trường chỉ vì tình huống cực kỳ khẩn cấp. Một nữ nhân viên và một khách hàng nam giới đã bị bắn bằng một khẩu súng ngắn cỡ nhỏ. Hung thủ là một tay cướp có vũ trang. Địa điểm xảy ra vụ án: cửa hàng tiện lợi 7-Eleven trong một khu dân cư đông đúc.
Kẻ thủ ác đã rời khỏi hiện trường. Chúng tôi không có bất cứ đầu mối nào để nhận dạng hắn ta. Xung quanh cửa hàng là các tòa nhà chung cư, do đó có rất nhiều nhân chứng cần phải phỏng vấn. Thế nên tất cả nhân viên cảnh sát, kể cả các thám tử chống trộm cắp, đã được triệu tập khẩn đến hiện trường.
Khi tôi đến, cửa chính phía trước mở toang để tiện cho các nhân viên y tế di chuyển cáng cứu thương. Không có ai bảo vệ hiện trường nên tôi tiến vào trong như thể đây chính là công việc của mình. Đây là một hành động liều lĩnh, tôi biết, nhưng hiện trường các vụ án hình sự vô cùng cuốn hút. Tôi nhận ra rằng một cái nhìn tổng thể sẽ giúp ích cho mình khi đặt câu hỏi với những người liên quan. Bên cạnh đó, tôi là một kẻ thích cạnh tranh và đang bừng bừng nhiệt huyết. Tôi muốn giải quyết vụ án này. Tôi luôn luôn muốn phá án.
Đảo một vòng quanh cửa hàng 7-Eleven nơi xảy ra vụ án, tôi cố gắng hình dung lại những gì đã xảy ra, giải đáp câu hỏi liệu một kẻ cướp có vũ khí cùng con mồi của mình đã hành xử như thế nào. Tôi chìm sâu vào luồng suy nghĩ của mình.
Ngay khi vừa bước vào một khu vực, tôi bất ngờ bị cắt ngang “Này, Kenda, cậu đang làm cái quái gì ở đó vậy? Ra ngoài mau!” La hét vào tôi không thực sự hiệu quả khi tôi đang bị cuốn trong dòng chảy suy luận của mình. Não và tất cả các giác quan của tôi đang tập trung vào việc phân tích hoàn cảnh phạm tội. Tôi bị yêu cầu di tản khỏi hiện trường, nhưng đã kịp đảo mắt vòng quanh một lần cuối, đủ lâu để khi rời khỏi đây, hiện trường vẫn còn khắc sâu trong trí não của tôi.
Cửa hàng vô cùng hỗn độn. Có dấu hiệu của một trận ẩu đả, cãi vã. Máu trên sàn. Màn hình máy tính bị xô ngã. Đồ hộp, những gói ngũ cốc, và các mặt hàng khác rơi vãi khắp nơi. Tất cả điều này hẳn là kết quả của vụ án đã xảy ra tại đây.
Có thương tích xảy ra, nhiều khả năng là chết người. Cửa hàng tiện lợi này chỉ bán các mặt hàng thông thường. Ngoại trừ một thứ. Một kệ kim loại treo các túi khoai tây chiên cỡ lớn đã bị đổ ngã xuống. Các túi khoai đổ ra sàn, và giữa đám đó, nằm bên dưới tầng thấp nhất của một cái kệ gần tủ trưng bày hàng hóa, là một chiếc vòng tay với mặt kim loại không sáng bóng mà đã ngả màu khói cũ.
Những vòng tay kim loại để khắc tên này rất phổ biến vào cuối những năm 70 ở Mỹ. Các chàng trai thường tặng chúng cho bạn gái. Các cô gái đưa vòng cho bạn trai. Một kiểu lãng mạn rẻ tiền.
Tôi không biết liệu chiếc vòng này có phải của một khách hàng đã đánh rơi hay của một trong những nạn nhân vụ xả súng, hay nó thuộc về kẻ tấn công họ. Món đồ trang sức rẻ tiền nằm lẫn lộn giữa đống hàng hóa khiến tôi tò mò vô cùng. Tôi không nhặt lên vì nó chính là một loại tang chứng cần được giữ nguyên tại hiện trường để hỗ trợ cho việc kiểm tra, thu thập, và ghi chép. Tôi đã kịp lưu giữ hình ảnh về chiếc vòng tay trong tủ chứa bằng chứng của chính khối óc mình, sau khi dán nhãn đóng dấu “có nhiều tiềm năng hữu ích”.
VỤ ÁN CHẲNG AI THÈM NHẬN
Tôi bước ra ngoài. Một trung sĩ béo lùn chuyên điều tra về các vụ án giết người đang cẩn thận ghi chú các địa chỉ trong khu vực xung quanh, rồi giao cho chúng tôi nhiệm vụ gõ cửa từng nhà để thu thập thông tin. Vào một buổi sáng tinh mơ ngày Chúa nhật, hầu hết cư dân, trừ những con chiên ngoan đạo, vẫn ngủ nướng trên giường. Dường như chẳng có ai thức giấc vì tiếng nổ của một khẩu súng ngắn cỡ nhỏ phát ra trong một tòa nhà.
Tuy nhiên, có rất nhiều người sống gần đó nên vẫn có khả năng một số người sẽ tỉnh giấc nhờ thính giác cực nhạy, hoặc ai đó tò mò nhìn ra ngoài cửa sổ vào đúng thời điểm vụ án diễn ra. Tôi bắt tay vào việc, giúp dân chúng cảnh giác với một loại hành vi bạo lực đang diễn ra quanh đây. Tất cả mọi người vô cùng bất ngờ. Không ai nghe thấy tiếng súng nổ. Không ai nhìn thấy nghi phạm đi vào hoặc bỏ chạy.
Sau vài giờ đồng hồ vắt óc suy nghĩ, tôi quay lại hỗ trợ các đồng nghiệp của mình và báo cáo để cấp trên loại trừ các địa chỉ nhà đã hoàn thành việc dò hỏi. Tôi đứng vào hàng, vừa chờ tới lượt báo cáo kết quả kém thành công của mình vừa nghe những tiếng cằn nhằn và thở dài của các vị trinh sát cựu binh quá cân. Một vài người ủ rũ và than vãn rằng vụ án 7-Eleven là một ca thất bại. Không ai muốn đảm nhận vụ này cả.
Báo cáo tổng kết chuyên môn: một vụ cướp có xả súng, hung thủ bỏ trốn, không có manh mối liên kết giữa các nạn nhân và kẻ phạm tội. Họ cũng lưu ý rằng vì cả hai nạn nhân vẫn còn sống, nên đây không xem là vụ giết người. Họ đã lảng tránh vụ án như thể né xa một con chồn hôi.
Ngài trung sĩ không phải là không hiểu, nhưng dường như ông ấy cũng nghĩ ca này sẽ đi vào bế tắc và trở thành bằng chứng về một lần bất lực của cảnh sát.
Khi ý thức được điều này, mong muốn phá án trong tôi lại trào dâng. Tôi còn trẻ, giàu lòng nhiệt thành và (bạn có thể nghi ngờ một chút) tôi không giỏi trong việc giữ cái miệng im lặng.
“Này, tôi sẵn sàng nhận vụ án này nếu không có ai muốn nhận”.
Chúa ơi, tôi vừa thốt ra câu đó ư?
Trung sĩ lườm tôi ngay tắp lự. Sau đó ông cười nhếch mép trong khi những điều tra viên ngớ ngẩn kia chế nhạo tôi: “Đúng rồi trung sĩ, giao cho cậu bé cử nhân này đi. Anh ta sẽ giải quyết nó trước khi bị tạm đình chỉ!”.
Tôi chờ vị lãnh đạo chế nhạo và bảo rằng tôi nên coi lại vị trí của mình. Nhưng rồi ông ấy đã làm tôi ngạc nhiên.
“Để tôi xem trung sĩ cấp trên của anh có chấp nhận không nhé Kenda. Nếu được đồng ý, anh có thể nhận vụ này”, ông ấy nói, rồi cả nhóm người cấp dưới kia lặng im.
Có thể ngài trung sĩ muốn thấy tôi sẽ thất bại ê chề. Có thể ông ta âm thầm hy vọng tôi sẽ tìm ra cách giải quyết. Nhiều khả năng hơn, ông ấy chỉ không muốn có thêm một vụ án thất bại nào khi vẫn còn có thể.
Ngày hôm sau, ông ấy đặt xấp hồ sơ lên bàn và nói rằng nó là của tôi. Cả hai nạn nhân vẫn còn trong quá trình theo dõi nên vụ án vẫn còn đang dang dở. Suy nghĩ đầu tiên thoáng qua đầu tôi đó là, Trời đất ơi, tôi đã làm gì vậy? Tôi vừa đặt cược vào một ván bài lớn bằng sự nghiệp của mình. Nếu không xử được vụ này chắc tôi sẽ phải điều tra án trộm cắp đến hết đời mất.
Rồi tôi lại có ngay một suy nghĩ khác: Không mạo hiểm, chắc chắn không đạt được gì.
VỤ NÀY KHÓ NUỐT ĐÂY
Khi họ giao cho tôi vụ án 7-Eleven, tôi trở thành người mang đầy trọng trách. Thức ăn, nước uống và ngủ nghỉ là những phiền nhiễu không cần thiết. Tay súng này là con mồi của tôi, mà hắn thì chưa biết về điều đó.
Điểm dừng chân đầu tiên của tôi là bệnh viện. Nhân viên cửa hàng Susan Irving, người bị bắn vào trán, tính mạng đang bị đe dọa lúc chỉ mới 19 tuổi đời. Thông thường thì cảnh sát không được phép phỏng vấn nạn nhân khi họ vẫn đang được chăm sóc đặc biệt. Vì vậy, tôi đã cố gắng trông không giống như một viên cảnh sát. Tôi mặc một bộ vest đẹp mua vào dịp giảm giá, bước đi và làm ra vẻ tự nhiên như một bác sĩ. Rõ ràng ngay từ lúc đó tôi đã có khả năng diễn xuất rồi.
“Chào buổi sáng bác sĩ”, một cô y tá cất lời.
Thế là tôi diễn luôn.
“Chào buổi sáng”, tôi đáp lại với cô y tá. Tôi không nói tôi là bác sĩ. Chỉ có cô ấy nói thôi.
Đầu của Susan Irving vẫn còn quấn băng. Chiếc mặt nạ thở đang cố gắng hỗ trợ cho cô. Trông cô thật tệ. Tôi vừa thấy buồn cho cô ấy vừa giận dữ, rồi hóa hận thù trong lòng.
Không ai trong số các y tá chú ý đến tôi. Họ có mặt xung quanh nhưng đều nghĩ rằng tôi là một nhân viên trong bệnh viện. Tôi bước đến giường bệnh. Khi tôi nhìn xuống Irving, cô ấy ngồi bật dậy, gỡ vội chiếc mặt nạ hô hấp ra, và hét lên như nhìn thấy ma quỷ.
Tôi sững người lại. Ai đó đã đóng băng toàn bộ nội tạng bên trong của tôi. Tim tôi đập loạn xạ. Một y tá đến gần khi tôi dơ ra như tượng. Lúc này trông tôi chẳng phải như một chuyên gia y tế được đào tạo bài bản.
“Mời ra ngoài, cho dù anh là ai”, cô y tá ra lệnh.
Cô Irving không sẵn sàng cho việc thẩm vấn, mặc dù đã có một bác sĩ thực thụ xác nhận rằng cô ấy khá tỉnh táo. Cũng may là tôi vẫn chưa làm nguy hại gì đến nhân chứng đầu tiên của mình. Lúc này, tôi bước xuống dưới đại sảnh để đến khu hậu phẫu, tìm kiếm một nạn nhân khác của vụ 7-Eleven: một lão nông dân sáu mươi ba tuổi lẽ ra phải nhận được một tờ báo vào sáng Chủ nhật thì thay vào đó lại nhận được một viên đạn.
Lần này tôi không cố đóng vai bác sĩ nữa. Tôi tìm một vị bác sĩ thật, tự giới thiệu mình là thám tử điều tra, hỏi rằng liệu tôi có thể nói chuyện với ông Fred Howard, nạn nhân của vụ xả súng đang hồi phục sau phẫu thuật hay không.
Bác sĩ bảo rằng ông ấy vẫn còn yếu và có lẽ không mấy tỉnh táo, nhưng vị bác sĩ vẫn cho tôi chút ít thời gian làm nhiệm vụ.
“Đừng ở lại quá lâu nhé!”, vị bác sĩ yêu cầu.
Fred Howard đã tỉnh lại nhưng còn choáng, chỉ vừa đủ sức để thuật lại cho tôi chuyện gì đã xảy ra. Ông ấy đi đến 7-Eleven để mua tờ Rocky Mountain News lúc 7 giờ sáng. Ông không có ý định vào trong, vì có một máy bán báo tự động trước cửa hàng.
Khi đang thanh toán tại máy, ông thấy một gã đàn ông mở cửa trước của cửa hàng và ra hiệu kêu ông vào trong. “Này ông, vào đây. Có một cô gái bị thương.”
Tôi đoán rằng kẻ xấu đã dụ ông Howard vào vì hắn ta nghĩ ông ấy đã nhìn thấy hắn qua cửa sổ. Nhưng không, ông đang bận mua báo.
Rồi ông Howard đi vào, định bụng sẽ giúp đỡ nếu có ai gặp khó khăn. Gã kia chỉ tay về phía sau quầy bán hàng, nơi Susan Irving tội nghiệp đang nằm trên vũng máu.
“Đó là khi tôi có cảm giác thực sự xấu”, ông Howard chia sẻ với tôi nơi giường bệnh.
Anh ta quay người để tìm khẩu súng ngắn, nhắm giữa hai mắt Howard ở cự ly gần. Ông lão đưa tay lên đầu hàng khi kẻ xấu chuẩn bị bóp cò. Một con chiên ngoan đạo có thể tin chắc rằng thánh thần đã chở che cho ông ngay vào thời khắc ấy. Viên đạn trúng vào chiếc nhẫn cưới trên ngón tay, làm cho chiếc nhẫn và ngón tay ông bị thương, nhưng chính điều này đã cứu sống ông khỏi một phát súng chết người vào đầu.
Lão nông dân ngay sau đó đã chiến đấu cho mạng sống của mình. Ông ấy và gã cướp có súng kia xô xát nhau, xáo tung cả cửa hàng lên. Tên cướp trẻ khỏe và cơ bắp hơn, nhưng ông Howard cũng rắn rỏi và bền bỉ không kém. Cuộc vật lộn diễn ra cho đến khi tên cướp bắn thêm bốn phát súng nữa vào ngực của đối phương. Ông lão ngã gục xuống.
Hung thủ chạy trốn, lấy hết cả thảy ba mươi mốt đô la tiền mặt.
Cả hai nạn nhân đều may mắn sống sót khi nhân viên y tế đến kịp lúc. Tôi vô cùng ngưỡng mộ sự kiên trì của ông lão và việc ông ấy cung cấp thêm một ít thông tin càng khiến tôi thấy ấn tượng hơn.
“Trong khi đánh nhau, tôi đã giật một chiếc vòng ra khỏi cổ tay hắn ta”, ông ấy nói. “Tôi không nhớ rõ lúc đó chúng tôi ở vị trí nào, nhưng tôi đã gạt nó ra khỏi tay hắn và nó văng mất”.
Tôi bảo với ông rằng đã nhìn thấy nó trên sàn cửa hàng và chắc chắn sẽ kiểm tra lại.
Sau đó, tôi yêu cầu ông có thể tả sơ lược về tên cướp.
“Tôi nghĩ gã ấy là một anh chàng da trắng,” ông nói.
Giọng ông yếu xuống. Howard thở từng hơi chậm rãi mỏi mệt. Tôi cám ơn ông và nói rằng tôi sẽ trở lại. Trước khi rời đi, ông mở mắt và thều thào: “Hãy tìm ra hắn”.
“Chắc chắn”, tôi hứa.
Có chết tôi cũng sẽ tìm cho ra tên chó đó, tôi nghĩ thầm.
CHIẾC VÒNG TAY HỮU DỤNG
Điểm dừng tiếp theo của tôi là phòng lưu trữ bằng chứng của sở. Tôi yêu cầu xem mọi thứ có được từ hiện trường 7-Eleven. Có một hộp đựng vỏ bọc khẩu súng ngắn .25. Tôi không ngạc nhiên mấy. Đây có lẽ là Raven P25, thứ vũ khí rẻ tiền của các tên tội phạm nghiệp dư khắp đất nước.
Được sản xuất bởi công ty Raven Arms ở miền Nam California, khẩu súng này nhỏ và dễ giấu, sức chứa bảy viên đạn. Giá một khẩu súng mới chưa tới một trăm đô la nên ngoài kia chắc chắn có cả đống người sở hữu. Cỡ đạn .25 chỉ có thể cho tôi chừng đấy thông tin.
Vòng đeo tay nhận dạng (vòng tay ID) hy vọng sẽ hữu ích hơn. Tôi tìm thấy nó bên trong một phong bì màu nâu và ngay lập tức mang vào văn phòng để nghiên cứu kỹ hơn.
Khi kiểm tra kỹ hơn, điều đầu tiên tôi thấy là một cái tên trên mặt vòng: “Ingrid”. Tên của người Đức. Điều này không mấy bất ngờ. Người ta hay nói đùa rằng người Đức ở Colorado Springs còn nhiều hơn ở Berlin. Thị trấn có ba căn cứ quân đội lớn. Những người lính thường thao diễn quân sự ở Đức. Nhiều người trong số họ kết hôn với phụ nữ Đức, đó là lý do tại sao ở Colorado Springs có rất nhiều quán bar kiểu Đức, món khai vị xúc xích Đức và những cô gái tóc vàng mắt xanh nồng nhiệt, nóng bỏng.
Việc tay súng của tôi đeo vòng tay khắc tên cô gái họ Ingrid thật hợp lý. Có lẽ cô ấy đã mua nó cho hắn ta tại thành phố xinh đẹp của chúng tôi. Tôi dợm nghĩ hắn ta hoàn toàn có thể mua nó một cách dễ dàng ở thành phố Denver hoặc thậm chí hồi còn ở Đức, nhưng dù thế nào tôi cũng sẽ bắt đầu tìm kiếm quanh khu vực Colorado. Sở cảnh sát của chúng tôi cũng không có nhiều ngân sách cho việc công tác xa. Tôi nhìn chằm chằm vào chiếc vòng tay, mân mê nó bằng cây bút bi. Nói đi. Hãy cho tao biết những bí mật về mày.
Không một lời đáp. Tôi lại nhìn chằm chằm vào dòng khắc “Ingrid”. Vòng đeo tay trông có vẻ rẻ tiền, nhưng chữ khắc tỉ mỉ, gần như ba chiều. Tôi cho rằng nó tinh xảo hơn bất cứ dòng chữ nào trên các vòng tay tôi đã thấy trước đó, và có thể là duy nhất.
Tôi lấy chiếc vòng tay và đi đến tiệm kim hoàn Bowie, một cửa hàng lâu đời ở Colorado Springs từ đầu những năm 60. Ông Bowie đã giúp tôi trong nhiều vụ trộm khác nhau liên quan đến đồ trang sức bị đánh cắp. Ông ta hiếm khi thắc mắc, lại làm việc vô cùng có tâm.
Ông cũng rất thẳng thắn trong các đánh giá của mình.
“Cái vòng này chỉ là món đồ chơi chẳng có tí giá trị gì”, ông ấy nhận xét. “Một món đồ giá bốn đô la. Tôi không bán mấy loại như thế này”.
Tôi nghiêng chiếc vòng tay để ông ấy có thể thấy chữ khắc.
“Kiểu khắc này có gì khác lạ không?”, tôi thắc mắc.
Ông ấy đặt nó lên chiếc kính lúp kim hoàn đủ dày để có thể quan sát rõ hơn.
“Đúng vậy”, ông ấy đáp, thỏa mãn sự tò mò trong tôi.
“Chỉ có một chiếc máy có thể tạo ra dòng khắc đôi ấy, nó là sản phẩm của hãng Hermes Engraving ở Connecticut. Tôi từng nghĩ sẽ sắm một cái. Hiện nay rất nhiều cửa hàng có loại máy này”.
Cuối cùng cũng có một chỉ dẫn đáng kỳ vọng. Tôi gọi cho trụ sở Hermes và hỏi tên của những nơi ở Colorado Springs đã mua máy khắc chữ đôi của họ. Họ vẫn giữ hồ sơ mua bán vì máy của họ có kèm chính sách bảo hành. Hermes nói rằng họ sẽ kiểm tra và báo lại cho tôi. Ngày hôm sau, họ cung cấp cho tôi một danh sách năm mươi chín địa điểm quanh thành phố. Tôi yêu cầu họ gửi bằng giấy danh sách này. Thời đó chúng tôi không có email hoặc máy fax nên mọi thứ tốn nhiều thời gian hơn.
Phải mất ba tuần để tôi có được danh sách trong tay. Rồi tôi đánh dấu các con đường, đầu tiên là kiểm tra các cửa hàng gần cửa hàng 7-Eleven nhất. Không có tiến triển gì khả quan. Vì vậy, tôi đã làm việc theo cách của mình: thông qua những người xung quanh. Tôi hy vọng rằng người bán và khắc chữ chiếc vòng tay này sẽ nhớ về vị khách hàng “Ingrid” và vẫn giữ biên lai có in địa chỉ nhà.
TINH THẦN CÓ-THỂ-LÀM-ĐƯỢC
May sao tôi là mẫu người nhẫn nại và kiên trì. Hai mươi sáu nơi đầu tiên không mang lại bất cứ thông tin gì cho tôi. Tôi muốn phát điên vì cái danh sách quái quỷ này và tôi đã cạn sức. Điểm dừng thứ 27 của tôi là một gian hàng nhỏ xíu tên là Có-Thể-Làm-Được nằm trong Trung tâm mua sắm Citadel. Gian hàng trưng bày và chuyên bán các loại đồng hồ, trang sức giá rẻ cho đối tượng khách hàng có thu nhập thấp.
Cô nhân viên bán hàng cho biết cô làm việc hầu hết các ngày trong tuần. Cô nhận ra chiếc vòng đeo tay ID là một trong những món đồ của tiệm. Tôi lật nó lên và đưa cô ấy xem dòng khắc “Ingrid”.
“Cô có thấy dòng chữ này quen không?”
“Ồ có chứ!”, cô đáp lời.
Tôi gần như đã đánh rơi sổ ghi chép của mình.
“Thật vậy chứ?”
“Vâng, và anh ta là một thằng khốn!”
Ừ, tôi đang định tìm kiếm một trong số họ đây.
“Cô có thể cho tôi biết tên của anh ấy không?”
“Tôi chẳng biết tên anh ta”, cô nói. “Anh ta là một gã da đen đi cùng với một cô gái người Đức. Cô này muốn anh ta mua vòng tay ID và đeo nó, nhưng tất cả những gì anh ta làm chỉ là lời phàn nàn nó quá đắt. Vòng đeo tay có giá bốn đô la. Phí khắc là hai đô la. Nhưng rồi gã ấy vẫn càm ràm và yêu cầu giảm giá.”
Cô nhân viên bán hàng bảo rằng cô thật không hiểu sao một cô gái người Đức xinh đẹp như thế kia lại đi cặp kè với một tên khốn lắm mồm. “Cứ như thể anh ta là một vị thần với cô ấy vậy”, cô nhân viên nói.
Sau một hồi thương thảo, gã trai đã thanh toán bằng tiền mặt. Nhân viên bán hàng đã viết biên lai với tên và địa chỉ của cô gái. Cô nhân viên đưa nó cho Ingrid, với phiếu bảo hành ba mươi ngày. Cô bán hàng sau đó lưu lại một bản sao biên nhận bằng giấy than trong ngăn kéo.
Chuyện này chỉ mới xảy ra một vài tuần trước đó. Tôi hỏi nhân viên bán hàng liệu cô ấy vẫn còn giữ biên nhận không. Cô rút chiếc hộp lớn ra với một xấp các hóa đơn bán hàng trong tháng. Có ít nhất chín trăm miếng giấy sao biên lai. Mỗi tờ dài ba inch và rộng bốn inch.
MẤU CHỐT MỞ RA NHIỄU CÁNH CỬA
Chính sách của cửa hàng trên không cho phép tôi mang nguyên xấp hóa đơn về văn phòng, nên tôi ngồi kiểm tra chúng tại một hành lang vắng người trong trung tâm mua sắm. Tôi ngồi trên bậc cầu thang và lặng lẽ xem qua các nội dung. Chữ in trên các hóa đơn bản giấy than màu hồng ít nhiều phai màu nên không dễ dàng xem lướt qua. Tôi phải kiểm tra từng cái một, cẩn thận, chớp mắt liên tục để tỉnh táo hơn, hy vọng rằng cái tên Ingrid sẽ hiện ra.
Khi gần đến giờ đóng cửa trung tâm, tôi chỉ mới xem được hai phần ba các tờ biên nhận. Cô bán hàng nhìn tôi lo lắng.
Tôi cảm thấy có một chút e ngại, cho đến khi tôi tìm ra nó.
Đây rồi, Ingrid!
Biên nhận có ghi tên và địa chỉ căn hộ của cô ấy ở khu phía Tây, cách trung tâm mua sắm này khoảng mười dặm, nhưng không quá xa cửa hàng 7-Eleven. Tôi cho rằng gã bạn trai khốn nạn của cô sống gần cửa hàng tiện lợi. Đây là kiểu vụ án do một kẻ gian nghiệp dư gây ra. Chúng thực hiện vụ cướp ở gần nơi ở để ít có khả năng bị phát hiện trên đường trong lúc bán sống bán chết chạy về nhà. Hiếm khi chúng dùng xe hơi. Hầu hết trong số đó đi bộ nhanh hoặc bỏ chạy.
Địa chỉ của Ingrid là một đầu mối vô cùng quan trọng, nhưng tôi không nói chuyện với cô ấy ngay. Tôi không muốn manh động và làm gã bạn trai kia khiếp sợ. Thay vào đó, tôi đã lái một chiếc xe bình thường đến đó. Cô ấy sống ở tầng trệt của một tòa nhà trông giống như một khách sạn nhỏ cũ kỹ được cải tạo thành khu căn hộ. Đó là một tòa nhà dài, thẳng với sân và vỉa hè.
Tôi gõ cửa ngẫu nhiên một trong số rất nhiều những ngôi nhà bên kia đường. Mặc một chiếc áo khoác, cà vạt và quần dài, tôi nhìn không khác gì một nhân viên bán bảo hiểm tận nhà, Ingrid sẽ khó phát hiện ra tôi thực sự là ai nếu có nhìn thấy tôi từ trong nhà.
Tôi kín đáo trưng ra huy hiệu của mình, và một người phụ nữ ở căn nhà đối diện nhà Ingrid trả lời tôi.
“Chào bà, bà có biết ai sống trong căn hộ ngay kia không?”.
“Đó là Ingrid”, bà ta đáp. “Cô ấy rất thân thiện và đi làm cả ngày.”
“Có ai khác sống ở đó không? Một người bạn trai chẳng hạn?”, tôi hỏi.
“Tôi nghĩ cô ấy đang hẹn hò, nhưng tôi chưa từng thấy ai ở đó với cô ấy cả.”
Tất cả đều có vẻ khả quan. Ingrid vẫn sống tại địa chỉ này, có lẽ là sống một mình. Cô làm việc ban ngày, vậy nên cô ấy sẽ về nhà vào ban đêm. Có thể gã bạn trai sẽ ghé vào thời điểm này, vậy nên bà hàng xóm đã không nhìn thấy anh ta.
Tôi dự định sẽ giám sát căn hộ của Ingrid vào buổi tối, nhưng trước hết, tôi muốn tìm hiểu thêm về Ingrid và gã bạn trai của cô. Tôi quay lại sở cảnh sát, nhờ một nhân viên hành chính, một cựu cảnh sát tuần tra cáu kỉnh, cung cấp thông tin về các sự cố tại khu vực tòa nhà nơi Ingrid sống trong vài tháng trở lại đây.
“Anh muốn cái quái gì thế? Anh có biết mất bao lâu không?”, nhân viên hành chính than phiền.
“Vậy anh có phải làm gì khác nữa không?” Tôi hỏi.
Anh nhân viên này là một ví dụ về lý do tại sao có những cảnh sát được giao cho các công việc giấy tờ - bởi vì họ đáng bị như vậy. Lý do tôi yêu cầu xem qua các báo cáo về sự cố trong khu vực rất đơn giản: Người mà tôi đang tìm kiếm là một gã khốn nạn từ đầu tới cuối. Điều này đã được khẳng định tại cửa hàng tiện lợi và cả tại trung tâm mua sắm. Anh ta cũng là một tên tội phạm bạo lực. Quy định pháp luật không có ý nghĩa gì đối với anh ta. Có khả năng anh ta đã bước ra khỏi vòng pháp luật nhiều hơn một lần. Tôi hy vọng gã ta đã thực hiện hành vi vi phạm gần nơi ở của Ingrid.
Có thể là một vé phạt tại chỗ. Có thể là một cuộc xung đột tại bãi đậu xe. Có thể là một cuộc ẩu đả trên vỉa hè. Tôi tìm kiếm bất kỳ hồ sơ nào có thể cho tôi một cái tên. Việc tìm kiếm các hồ sơ làm cho ngày dài trôi qua trong nháy mắt.
TỪ VÉ PHẠT ĐẬU XE ĐẾN TRẠI GIAM
Cuối cùng, tôi nhận được một bản in dài mờ chữ và khó đọc. Điều duy nhất thu hút ánh mắt của tôi là một vé phạt đậu xe trên đường ngay phía trước căn hộ của Ingrid. Người nào đó đã đậu một chiếc xe Oldsmobile rẻ tiền hai cửa màu trắng, đầu xe đậu sai hướng, chặn lối dòng xe chạy, chỉ có một người có thể làm điều quái gở đó: Một tên khốn.
Có phải là kẻ tình nghi khốn khiếp của tôi.
Vé phạt được phát ra lúc 1 giờ sáng. Người phải nộp phạt vẫn chưa đóng tiền. Nhân viên viết tờ vé phạt đậu xe đã kiểm tra đăng ký của chiếc xe. Là một cảnh sát trách nhiệm, anh ấy đã viết tên của chủ nhân chiếc xe: Fred Henry Swain.
Haha, mày đây rồi, Freddy. Tao đã tóm được mày! Thằng khốn nạn.
Xin lỗi, tôi không có ý viết ra như vậy.
Tôi kiểm tra lý lịch tư pháp của Freddy. Không có gì ngạc nhiên: Các trang dữ liệu ghi nhận hắn ta từng tham gia các vụ cướp có sử dụng vũ trang và bị khiếu nại về vũ khí. Freddy đã phải chịu chế tài cho cả hai tội trên và chỉ vừa được thả tự do sau một thời gian ở tù.
Freddy trông giống y như những gì tôi mường tượng. Lý lịch hình sự cũng cung cấp các bức ảnh anh ta mặc đồ tù nhân, mặt trước và mặt bên. Hắn là một người có ngoại hình ưa nhìn, một tù nhân chăm chỉ tập thể hình nên nhìn săn chắc. Tôi chắc rằng Ingrid nghĩ hắn ta thật tuyệt vời.
Tôi cũng tổng hợp một loạt ảnh của Freddy và một vài nghi phạm khác mà hắn chẳng hề quen biết. Bạn sẽ thực hiện thủ tục tổng hợp hình ảnh nhận dạng của những cá nhân có chung đặc điểm bề ngoài để các nhân chứng xem xét, và thường một trong số đó sẽ là nghi phạm chính.
Việc tổng hợp ảnh không mất nhiều thời gian. Bạn chỉ cần đưa ra cùng lúc sáu bức ảnh nghi phạm, rồi cho các nhân chứng ký vào một tờ đơn xác định nghi can có thể hoặc không nằm trong số các bức ảnh. Sau đó, bạn sẽ hỏi liệu nhân chứng có nhận ra bất cứ ai không.
“Chính là cái thằng khốn đó”, cô nhân viên ở cửa hàng Có-Thể- Làm-Được khăng khăng.
“Cô chắc không?”
“Chắc như đinh đóng cột. Có trời đất làm chứng”, cô nói. “Đó là anh ta!”
Sau một khoảnh khắc mừng rỡ ngắn ngủi, tôi đã kiềm chế sự hưng phấn của mình. Đừng quá vội vàng. Tốt hơn là nên tìm thêm xác nhận từ một nhân chứng khác. Tôi quay lại gặp Howard, vẫn còn nằm trong bệnh viện nhưng tình hình đã khá hơn. Tôi cho ông ấy xem cùng một tệp ảnh với cô nhân viên cửa hàng. Ông cũng đã chọn ra được Fred Swain.
Tuy nhiên, đi kèm đó là một vấn đề nảy sinh.
“Khi tôi nói chuyện với ông vào buổi hôm trước, ông bảo rằng hắn là người da trắng mà”, tôi nói.
“Chà, tôi đã quá hoảng loạn trong buổi hôm ấy”, ông ấy bảo. “Chính anh ta.”
HẠ MÀN
Tôi đã viết đơn yêu cầu ban hành lệnh bắt giữ và được thẩm phán thông qua. Đêm đó, tôi mang theo lệnh đã ký, cùng với một điều tra viên và hai sĩ quan tuần tra đến khám xét căn hộ của Ingrid. Chúng tôi muốn tóm gọn Freddy trong khu vực đã bị cô lập mà không phải nổ súng. Vậy nên kế hoạch là sẽ bắt gã ta khi gã ta vừa bước vào xe, chặn hết mọi lối thoát.
Chúng tôi đã dàn sẵn đội hình và chờ đợi. Đó là khoảng thời gian dài nhất đời tôi. Tôi hút hết vài điếu thuốc lá trong lúc chờ chiếc xe phế liệu của Freddy tấp vào góc đường. Một phụ nữ ngồi ở băng ghế sau. Chúng tôi đoán rằng đó là Ingrid đáng yêu.
Freddy lần này đậu xe đúng chỗ. Cũng chả quan trọng lắm. Hai chiếc xe cảnh sát tiến lên và bao vây chiếc Olds khiến nó không thể nhúc nhích được. Chúng tôi ở phía trước đầu xe gã ấy, chĩa súng nhắm về phía hắn đề phòng hắn có bất cứ hành động nguy hiểm nào, đồng thời ra lệnh cho hắn ra khỏi xe.
Đây không phải là lần đầu tiên Freddy bị bắt giữ. Một nhiếp ảnh gia của tờ báo địa phương, người bị cuốn hút bởi vụ án này, và hướng ống kính về phía kẻ vừa bị bắt gọn, nháy máy liên hồi. Bức ảnh ấn tượng về vị thám tử trẻ tuổi Kenda còng tay tên cướp ở cửa hàng 7-Eleven cùng một cảnh sát tuần tra đang nhắm súng vào kẻ phạm tội được đăng trên trang nhất. Người thợ chụp ảnh đã giành được một giải thưởng ảnh tin tức cho bức hình này.
Ingrid, một người phụ nữ trẻ trung xinh đẹp với mái tóc xoăn màu vàng, tỏ vẻ lo âu khi gã ta bị bắt giữ, nhưng chúng tôi không mấy để ý. Cô ấy không nằm trong tầm ngắm của chúng tôi. Sau đó tôi biết được, đúng như tôi đã nghi ngờ, cô ấy không biết về vụ cướp 7-Eleven hay nhiều tội ác khác của Freddy. Cô gặp hắn trong một quán bar và bắt đầu quan hệ với tên ấy dẫu không hề biết họ tên anh ta là gì. Chỗ ở riêng của gã cách cửa hàng tiện lợi hai dãy nhà. Chúng tôi đã tìm ra căn hộ của hắn và tìm thấy khẩu Raven P25 được giấu ở dưới nệm, nơi không ai có thể nhìn thấy.
Năm ngày sau khi tôi tìm thấy tên Freddy từ chiếc vé phạt đậu xe, tôi giải hắn về trụ sở để điều tra xét hỏi. Các điều tra viên đã trốn tránh vụ này không thể tin rằng tôi đã tóm gọn được tên tội phạm kia. Với sự tôn trọng, một trong số người đã không ngừng trêu chọc tôi trước đó đã nói: “Làm tốt lắm, nhóc cử nhân”.
Thế là, ở tuổi hai mươi chín, tôi lại có được một nickname mới và một công việc mới với chiếc huy hiệu cảnh sát thám tử cho các vụ giết người. Tôi cảm thấy mình đã lựa chọn được nghề nghiệp rất phù hợp với mình. Tôi cảm thấy mình có thể thành công. Tôi đã chứng minh rằng bản năng của mình đúng đắn, đó là điều quan trọng. Chắc chắn, đã có những lúc tôi phải dừng lại và cố giữ bản thân tránh cảm thấy bị choáng ngợp. Nhưng tôi kiểm soát cảm xúc và dựa trên sự hiểu biết của mình về bản chất con người. Tôi đã đoán gã bắn súng là một người nghĩ rằng các quy tắc, quy định của pháp luật không áp dụng cho hắn, và tôi đã đúng.
Trong suốt sự nghiệp đời mình, tôi luôn theo các phương thức tư duy cơ bản tương tự như khi quan sát hiện trường phạm tội. Tôi đặt mình vào trong tâm trí của thủ phạm và tự đặt ra câu hỏi: Kẻ phạm tội đã làm gì ở đây? Tại sao lại hành động như vậy? Động thái đầu tiên của tên ấy là gì? Bước tiếp theo là gì? Tôi luôn luôn cố hình dung ra con người và cả hành vi của hắn, rồi sau đó tôi cố gắng dự cảm về tính cách và kiểu người của kẻ mà tôi đang tìm kiếm. Phấn khích là thứ không bao giờ có tác dụng. Vậy nên tôi giữ bình tĩnh, cho tay vào túi quần, và thư giãn. Hãy xem những gì đang diễn ra tại đây.
Sau này tôi cũng huấn luyện các thám tử điều tra đàn em thực hiện điều tương tự. Có lần một trong những thám tử trẻ tuổi đã chạy về phía tôi khi đang ở tại hiện trường vụ án. Tôi gọi anh ta, “Lại đây!”.
Anh ta hoảng hốt. Mọi người đều hoảng hốt.
“Anh thực hiện hành vi phạm tội à?”, tôi hỏi anh ta. “Anh giết nạn nhân hả?”
“Ơ, không ạ”, anh ta nói.
“Vậy tại sao anh lại hốt hoảng vậy? Chườm đá lên đầu và thở đều cho đến khi anh lấy lại bình tĩnh đi. Tôi cần bộ não của anh để phục vụ cho việc điều tra”.
SỰ TRẢ THÙ CỦA NGƯỜI NÔNG DÂN
Tất nhiên, một khi lệnh bắt giữ đã được ban hành và các báo cáo đã được đưa ra, Tòa án sẽ xét xử kẻ phạm tội. Freddy, từng là một công dân tốt, đã biện hộ mình không có tội và mong muốn một phiên tòa chủ trì bởi những người đồng tuế[1], bên cạnh thẩm phán. Mặc dù đã cố giết hai người vô tội, nhưng anh ta không phải đối mặt với tội giết người. Susan Irving và Fred Howard vẫn sống sót, vì vậy hắn phải đối mặt với nhiều cáo buộc bao gồm cả tội cố ý giết người giai đoạn chưa hoàn thành.
Tên khốn đã có một ngày dài ở tòa án. Có một khe hở đáng lưu ý trong vụ án hình sự này. Báo cáo đầu tiên của tôi khi phỏng vấn Howard ghi rằng ông xác định tay súng là một người đàn ông da trắng.
Đúng như dự đoán, luật sư bào chữa đã lưu tâm đến chi tiết đó. Vâng, đó là công việc của anh ta. Gần như là vậy. Bạn thấy đấy, anh ta đã bỏ lỡ chuyện phỏng vấn Fred Howard trước lúc phiên tòa diễn ra. Anh ta không biết anh ta đang làm việc cho ai, hay những điều mà một lão già gân sành sỏi cuộc đời này sẽ nói ra khi đã từng trải qua quá nhiều biến cố.
Đó là một sai lầm khủng khiếp.
“Ông Howard, có đúng là lúc trước khi cảnh sát Kenda phỏng vấn ông, ông đã nói với anh ta rằng người bắn ông là một người đàn ông da trắng?”.
“Vâng, có thể tôi đã nói với anh ta như vậy”, ông Howard trả lời.
tiếp tục thể hiện với phòng xử án.
“Chà, như mọi người có thể thấy, thưa ngài, thân chủ của tôi là người da màu!”
hồ hởi quan sát bồi thẩm đoàn, chắc mẩm rằng anh ta sẽ thắng vụ này.
Nhưng ông Howard vẫn đứng trên bục nhân chứng và tiếp tục nói.
“Thưa luật sư, để tôi nói với anh điều này. Tôi không biết tôi đã nói gì với thám tử trong lần phỏng vấn đầu tiên vì lúc ấy tôi đang bị thương. Nhưng khi ai đó cố giết ta, thì ta sẽ nhớ kẻ ấy - và đó chính là gã đàn ông [da đen] ở ngay kia!”.
Cụm từ da đen trong ngoặc có thể hiện chút phân biệt chủng tộc nên tôi muốn tránh nó đi. Khuôn mặt của ban bồi thẩm đoàn thể hiện rõ rằng họ tin ông Howard.
Thẩm phán đã tuyên án Freddy chín mươi chín năm tù không miễn hạn. Anh ta sẽ chết mòn trong tù giam. Fred Howard, chủ trang trại, đã sống thêm mười năm nữa sau khi bị bắn năm viên đạn. Susan Irving thì bị liệt và, thật đáng buồn, chỉ sống thêm được vài năm sau khi bị bắn trong vụ cướp.
Tôi sẽ không bao giờ quên cô ấy, hay ông Howard, hay bất kỳ nạn nhân nào trong các vụ sát hại. Họ sẽ luôn ở bên tôi.
❀ ❀ ❀
[1] Người đồng tuế: là những người cùng năm, cùng tuổi. Ở đây, chúng ta có thể hiểu nôm na bị cáo muốn Bồi thẩm đoàn gồm những người có cùng màu da, cùng trình độ học vấn, giới tính,... với bị cáo.
