“Tôi làm công an, ngứa mắt cái kiểu lưu manh của nó, tôi dạy dỗ nó vài câu, hừ! Đỗ Lệ Minh lại muốn cãi tay đôi với tôi, cãi thì cãi, nhận họ hàng với Cát Kiến Nguyên, trong lòng tôi còn thấy bực bội cơ.”

“Tôi làm công an, trong mắt không nhét nổi hạt cát, thì sao nào? Tôi vốn không có cái thói quen gặp người nói tiếng người, gặp quỷ nói tiếng quỷ ấy.”

“Đừng có mà lên mặt với mẹ, anh làm công an thì sao chứ, làm công an thì sao chứ, cục công an cũng có phải miếu ông sư đâu, muốn cưới vợ thì vẫn phải uyển chuyển một chút chứ.”

Dứt khoát, anh kéo chăn, ngửa mặt nằm phịch xuống. “Sức sống không cầu người, chết không cầu quỷ, ai thích đi thì đi.” Anh không rõ đây là uất ức hay tức giận.

Cô phắt hất chăn của anh ra, vớ lấy chổi quét kháng (khang), quất một phát lên bả vai anh, đau rát, “Tôi bảo anh không được đi, tôi bảo anh không được đi, anh tưởng anh là mẹ của cục công an thì người ta không dám đánh anh chắc, không có chuyện đó đâu, xem tối nay tôi có khiến anh dễ chịu nổi không!”

Lại một cái chổi phang xuống, Ngũ Tứ lật mình xuống giường, với tay chộp lấy một chiếc áo, vắt lên vai, chẳng nói chẳng rằng, đập cửa chạy vụt ra ngoài. Anh nghe thấy tiếng mẹ gào lên khàn đặc đằng sau:

“Trời tối tăm mù mịt thế này, mày muốn làm gì hả?”

Làm gì? Đi! Bức bách quá rồi, tôi không thèm về nữa! Trong lòng anh tràn ngập tức giận.

Đạp xe, lang thang vô định trên đường phố. Chống lại gió. Gió xuyên qua lớp áo mỏng, thổi cho lồng ngực lạnh buốt. Tháng năm năm nay thật lạnh. Haizz, anh đang làm cái quái gì thế này! Vì một tên Cát Kiến Nguyên mà đắc tội với Lăng đội trưởng, đắc tội với Đỗ Lệ Minh, rồi lại đắc tội với mẹ. Gây ra cái cục diện người không ra người, ngợm không ra ngợm thế này, có biết rốt cuộc bản thân mình sai ở đâu không cơ chứ!

Trời tối đen như mực, gió lại lớn, đi đâu đây? Ga tàu hỏa?

Anh bỗng nhớ lại chuyện hồi nhỏ đến ga tàu hỏa “lang thang qua đêm”, miệng muốn cười mà sống mũi lại cay cay.

Năm đó, anh vừa học cấp hai, mười ba tuổi. Đứa trẻ mười ba tuổi bị ăn đòn ở nhà, đã biết và dám bỏ ra ngoài “lang thang qua đêm” rồi.

Mười ba tuổi cơ mà, tuổi trẻ thiếu niên!

Nhưng tuổi thiếu niên của anh, làm gì có chút hương vị lãng mạn tuổi trẻ nào, thậm chí đến một ký ức đáng nhớ và lưu luyến cũng không để lại cho anh. Hồi đó, ngoài việc ở trường “đọc lại bài cũ náo động cách mạng”, ứng phó với hai tiết “học ngữ lục”, thời gian còn lại phần lớn là bầu bạn với chiếc xe kéo nhặt giấy vụn đó.

Nghĩ lại bây giờ. Thứ đó là một món đồ đơn giản của chủ nhân, phía dưới là tấm ván gỗ ghép thành hình tam giác, lắp ba chiếc vòng bi mua ở cửa hàng tạp hóa làm trục bánh xe, phía trên đặt một chiếc giỏ. Loại xe nhỏ này vào những năm đó trên đường lớn ngõ nhỏ thành phố Bắc Kinh, đi đâu cũng thấy. Khi đi thành từng bầy đàn, lũ trẻ con cùng nhau huýt sáo lạng lách vô điệu bộ, có thể đạp cho chiếc xe kêu lách cách vang dội cả con đường, cũng oai phong ra phết! Cho đến sau thập niên bảy mươi, đội quân nhặt giấy vụn này mới từ từ tuyệt tích trong vòng tròn thành phố, trên đại lộ không còn nghe thấy tiếng vành bánh xe đinh tai nhức óc đó nữa. Mọi người có lẽ đều quên mất, việc nhặt giấy vụn hồi đó thực sự có thể coi là một con đường kiếm tiền đấy, những tờ đại tự báo dán đầy đường dày đến tận hai tấc, dùng dao nhỏ vừa chọc vừa xé, chốc lát là có thể xé được một giỏ lớn, tiện tay vơ vét được ba bốn hào bạc, quả thực dễ như chơi. Từ nhỏ anh đã là một đứa trẻ ngoan, ba hào cũng được, hai hào cũng được, về nhà theo lệ nộp đủ, chưa bao giờ giống như những đứa trẻ khác, ít nhiều cũng “giấu” đi ba hào hai hào để làm của riêng, chỉ có duy nhất lần đó, anh bị lũ bạn kích động, ba hào đem hùn vốn hết cùng mọi người mua thịt thủ lợn, đứng bên lề đường nhai ngấu nghiến ăn sạch. Anh không phải không nhịn được thèm ăn, mà là không chịu nổi việc người khác cứ nói mình là kẻ nghèo mạt rượi. Mười ba tuổi, từ lúc đó anh đã thích thể diện như vậy.

Chính lần đó, mẹ đã đánh anh, cũng dùng chổi quét khang, anh tức tối chạy đến ga tàu hỏa, ngồi lì ở góc cầu thang phía đông sảnh lớn suốt một đêm, hôm sau cũng không dám về nhà lấy cặp sách, cứ tay không bụng đói đến trường như thế. Anh không ngờ bác Lương ở viện trước cùng mấy người nữa, đi cùng mẹ chặn anh ở cổng trường từ sáng sớm. Mẹ không đánh anh nữa, ôm lấy anh khóc òa lên, ngược lại là bác Lương vẫn luôn cưng chiều trẻ con, chĩa ngón tay vào trán anh mắng: “Thằng nhãi con, người thì chẳng lớn mà khí phách thì không nhỏ, đánh là thương mắng là yêu, mẹ mày có đánh thế nào cũng vẫn là mẹ mày, mày bỏ đi thế này, xem mẹ mày lo đến mức nào rồi, hay da, đúng là gan cự phách dám không về nhà một đêm, không sợ lưu manh bắt cóc mất à?”

Anh cũng ôm lấy mẹ, nức nở khóc theo, “Mẹ, con sau này không bao giờ mua thịt thủ lợn nữa, không bao giờ tiêu tiền bừa bãi nữa, không bao giờ bỏ đi nữa.”

Mười bảy năm trôi qua, giọng nói của mẹ, giọng nói của bác Lương, giọng nói của chính anh, vẫn cứ quen thuộc như thế, tựa như sự việc vừa mới xảy ra ngày hôm qua. Ngày hôm qua, anh vừa mới hứa hẹn xong, hôm nay, lại ra ngoài “lang thang qua đêm” rồi.

Nhưng hôm nay, anh đã lớn rồi, mẹ không cần phải lo lắng anh sẽ bị lưu manh bắt cóc nữa.

Trong sảnh lớn ga tàu hỏa, ánh đèn sáng trưng. Anh đi theo thang cuốn lên tầng hai, bước đi vô định hướng về phía trước.

Những người đi xa xách đùm xách gói thỉnh thoảng va phải người anh, hò hét chạy về phía cửa soát vé. So với họ, trông anh mới nhàn rỗi, nhàm chán, dư thừa và lạc lõng làm sao. Anh đứng khựng lại, ngẩn ngơ nhìn hàng quầy hàng của hiệu sách Tân Hoa ở hành lang phía trước, dưới chân lại không biết nên đi về đâu.

“Chú ơi, cho cháu hỏi mấy giờ rồi ạ?”

“À, không đeo đồng hồ, xin lỗi nhé.”

Thế nào, đến một cậu thanh niên cao thế này cũng phải gọi anh là chú rồi cơ à? Anh già thế cơ à? Nhưng thực ra, anh đến vợ còn chưa có, không, đến cả bạn gái còn chưa có nữa là. Anh ngẩn ngơ bước tới gần, ánh mắt lướt qua những cuốn sách đủ màu sắc trên các kệ hàng, trong đầu không biết đang nghĩ gì, có lẽ cũng chỉ là một dải quang phổ đỏ cam vàng lục lam chàm tím, hoặc có lẽ chỉ là sự phản xạ đơn thuần của mảng màu trên giá sách trong đại não. Bên cạnh, đột nhiên có một giọng nói non nớt đậm chất Đông Bắc lọt vào ý thức của anh, “Mẹ, con muốn cuốn sóc nhỏ kia.” Ồ, một cậu bé con, tầm bốn năm tuổi, tuy giọng Đông Bắc đặc sệt, nhưng phát ra từ miệng một đứa trẻ tầm này lại có vẻ ngây thơ thú vị. “Đó không phải sóc, đó là cáo.” Người mẹ dịu dàng dỗ dành: “Chúng ta không lấy cáo đâu, cáo xấu lắm.” “Con muốn…” “Cáo xấu lắm, cáo…”

Cáo xấu lắm sao? Anh dường như lại quay về phòng học sáng sủa, cất cao giọng trẻ thơ lanh lảnh, đường đường chính chính đặt câu hỏi nghiêm túc đó với cô giáo.

“Các em, ngày xửa ngày xưa có một con cáo, nó nhìn thấy chùm nho trên giàn, thèm lắm, nhưng nho cao quá, cáo nhảy mấy lần cũng không với tới, lúc đi nó nói ‘nho này chua lắm’.”

Chỉ vì câu chuyện cô giáo kể này, anh đã dốc hết số tiền xu vất vả lắm mới gom góp được, mua một chùm nho nhỏ và một vé vào cửa sở thú. Anh gần như ném từng quả nho trong chùm đó vào lồng cáo, thế nhưng con cáo lười biếng ấy đến ngửi cũng chẳng thèm ngửi. Cáo ăn nho không? Không, anh đã chứng minh rằng cáo không ăn nho, câu chuyện cô giáo kể là không có căn cứ.

Đúng rồi, từ sự việc này có thể thấy cái tính cứng nhắc coi trọng sự thật của anh, quả thực có thể coi là có từ rất lâu rồi.

Lúc đó anh cứ mãi nghĩ không thông, cô giáo sao lại không có căn cứ mà cứ gây sự với con cáo cơ chứ?

“Các em, có một lần cáo nhìn thấy con quạ trên cây ngậm một miếng thịt trong miệng, liền nói: ‘Đại ca quạ đen, anh là loài động vật đẹp nhất, to lớn nhất trên thế giới này, bộ lông của anh đẹp như vậy, ngay cả công cũng không sánh bằng; nếu anh có thể mở miệng kêu một tiếng, thì đó nhất định cũng là âm thanh hay nhất thế giới.’ Quạ đen vui quá, liền há miệng kêu lên, miếng thịt rơi xuống đất, bị cáo ngậm chạy mất, các em nói xem, cáo xảo quyệt biết bao.”

Nhưng còn Cát Kiến Nguyên thì sao? Đối với Cát Kiến Nguyên, anh chỉ cần liếc mắt một cái là có thể biết hắn không phải là thứ tốt đẹp gì, sự đáng ghét của hắn quả thực có thể nói là biểu hiện hết ra ngoài. Thế nhưng, giống như không có căn cứ thì không thể cả quyết cáo ăn trộm gà, không có căn cứ thì có thể nói Cát Kiến Nguyên tàng trữ đồ gian sao? Đúng vậy, dựa vào bản chất của tên này, hắn ta hoàn toàn có thể làm ra những chuyện thế này.

Nhưng còn Lăng đội trưởng.

“Này, đồng chí, mua sách gì thì mau ra viết hóa đơn đi, chúng tôi sắp tan làm rồi.”

À, đã mười giờ rồi sao. Anh thực sự muốn qua đêm ở đây ư? Chính là nơi này, cái cầu thang này, cái góc khuất mười bảy năm trước từng cho anh một ác mộng hỗn độn, nay đã sớm vật đổi sao dời, không còn nhìn thấy những nhóm người lang thang co ro một góc đó nữa. Từ bậc thang được lau chùi sạch bóng này, dường như rất khó có thể tưởng tượng ra sự bẩn thỉu và hỗn loạn của năm xưa. Lúc này, trên cầu thang không một bóng người, đi chậm rãi xuống theo bậc thang, rẽ qua góc, sảnh lớn tầng một cũng có vẻ trống trải. Phía bên kia, chiếc cầu thang góc thưa thớt hành khách vẫn đang thong thả vận hành.

Chà, nhà ga Bắc Kinh hoa lệ! Nếu anh giống như năm xưa ngả lưng nằm ngủ trực tiếp trên sàn ở đây, khỏi cần thử, lập tức sẽ có nhân viên phục vụ hoặc cảnh sát trực ban tới tra hỏi anh, chắc chắn thế!

Thế đạo đã yên bình, cãi nhau ở nhà rồi, ngược lại rất khó tìm được một chỗ qua đêm.

Bước ra khỏi tòa nhà nhà ga, gió vẫn thổi vù vù. Là xuôi chiều, đạp xe rất tốn ít sức, nhưng anh không hề mong nhanh chóng về đến nhà. Mẹ đã ngủ chưa?

Mẹ, không phải con cố ý chọc giận người, không phải con không có hiếu tâm, trên đời này có người đàn ông nào cam tâm gối chăn cô đơn? Có người con nào nguyện ý bên gối mẹ quạnh hiu? Thế nhưng, mẹ ạ, mẹ cho con một ruột thẳng đuột, không biết nhìn gió chiều nào theo chiều ấy, tùy cơ ứng biến; không hiểu nhẫn nhịn được thì cứ nhẫn, qua loa cho xong chuyện; không biết lùi một bước biển rộng trời cao. Tính khí con không tốt, quá quật cường. Quá cố chấp, nếu đổi lại là người khác, có lẽ đã không đứng trước Lăng đội trưởng mà lý lẽ không nhường nhịn, cũng không đến nỗi trước mặt Cát Kiến Nguyên mà không kiềm chế được. Nhưng con, e rằng kiếp này không làm được loại người đó rồi. Mẹ ơi, con cả đời không có tâm nguyện gì khác, chỉ muốn làm một cảnh sát tốt thật chân chính, mẹ tha thứ cho con nhé.

Cửa sổ nhà tối then, mẹ ngủ rồi sao? Dù anh có nhẹ chân nhẹ tay thế nào, cánh cửa phòng cũ kỹ đó vẫn kẽo kẹt kêu lên một tiếng, trong bóng tối yên tĩnh và trống trải vô cùng chói tai, anh cứ thế đi về phía giường mình, mò mẫm cởi quần áo, trải chăn ra, may quá, mẹ ở nhà trong không có động tĩnh gì. Anh khẽ thở ra một hơi, nằm xuống. Mệt quá đi mất.

Anh mơ thấy Đỗ Lệ Minh, họ ở giữa núi xanh nước biếc,

Chuyện sau đó anh không nhớ rõ nữa, là giấc mộng đứt đoạn hay tỉnh dậy rồi quên mất? Mở mắt nhìn, cửa sổ đã nhuộm ánh bình minh, ánh bình minh mang sắc hồng rạng rỡ chiếu căn phòng sáng mờ, xem ra cao lắm cũng chưa đến sáu giờ rưỡi. Nhà trong vẫn im phăng phắc, tấm rèm cửa thêu hoa bất động, mẹ vẫn chưa tỉnh, đúng vậy, tranh thủ lúc bà chưa tỉnh, dậy sớm một chút, tốt nhất là không chạm mặt mẹ.

Vừa ngồi dậy, chợt lại nghe thấy có người nói chuyện ngoài sân.

“Hừ, còn không phải là thằng Ngũ Tứ nhà tôi sao, thèm thuồng, đấy, cả tuần không cho nó ăn quẩy, lại lèo nhèo rồi.”

Hóa ra mẹ đã dậy từ lâu rồi. Đúng là bịa đặt vớ vẩn, nó lèo nhèo hồi nào chứ? Nghe thấy tiếng bước chân ngoài cửa ngày càng đến gần, anh tuột người chui tút vào chăn, nhắm nghi mắt lại. Mẹ hôm nay bị làm sao thế, sao lại chạy ra quán ngoài mua quà sáng cơ chứ? Quẩy, sữa đậu nành, lại còn cả tai đường, rất hiếm khi mẹ xa xỉ thế này, anh nuốt nước bọt, bụng kêu ọp ẹp, bữa tối hôm qua ở nhà Cát Kiến Nguyên coi như anh không ăn gì.

Ngoài cửa, tiếng súc miệng sọc sạch, kèm theo giọng nói ngọng ngịu không rõ: “Bác à, bác nữa chứ, sao không gọi Ngũ Tứ dậy đi mua quà sáng chứ? Canh giữ một cậu con trai lớn thế này, chẳng lẽ không sướng rơn hưởng phúc à?”

“Hừ, cô biết gì chứ, thằng Ngũ Tứ, hễ ngủ là chẳng bao giờ tỉnh giấc, có mà đi làm muộn thì có, đợi nó dậy thì sữa đậu nành sớm đã hết veo rồi.”

“Bác dựng cổ nó dậy chứ.”

“Hừ, tôi chẳng phải thấy nó bận rộn từ sáng đến tối không nghỉ ngơi được nên xót ruột sao, bây giờ khắp thiên hạ toàn lưu manh, bọn chúng không bận cũng phải thành có! Dù sao sáng sớm tôi cũng không ngủ được, coi như đi dạo một vòng.”

“Phì——” Tiếng nước súc miệng phun xuống đất, đúng là “Lòng cha mẹ si tình xưa nay nhiều, con cháu có hiếu ai từng thấy”!

“Hiếu thảo? Tôi thèm vào cái sự hiếu thảo của nó, tôi là thấy cái dáng vẻ bận rộn mệt nhọc của nó, đáng thương lắm, nói gì thì nói, người ta là làm công an mà, chúng ta nên ủng hộ thì vẫn phải ủng hộ.”

Giọng của mẹ ở ngay ngoài cửa, giọng vẫn còn khàn, vướng đờm, rít rít chói tai, haizz, mẹ già rồi. Từ Ngũ Tứ muốn khóc, nhưng anh nghe thấy tiếng mở cửa, bèn cố nhịn nước mắt về, nhắm tịt mắt, giả vờ ngủ.

Vào ngày thứ ba sau khi cãi nhau to với Đỗ Lệ Minh, Lăng đội trưởng từ Thẩm Dương trở về, không biết Phó đội trưởng Ân đã bàn bạc với anh ta thế nào, lúc ăn trưa ở nhà ăn, tổ trưởng tìm Từ Ngũ Tứ, nói đội đã đồng hồ ý cho anh tham gia công tác vụ án Trịnh Viện, bảo anh chiều nay vừa đi làm, tranh thủ làm quen với tài liệu.

Tính tình anh còn cấp bách hơn, vừa ăn trưa xong liền chạy về văn phòng, không nói hai lời, kéo tổ trưởng đang trải giá định đánh một giấc dậy, ép bằng được người ta giới thiệu tình hình cho bằng được.

Trịnh Viện đến Hồ Lương Thành gai góc, nhưng công tác trinh sát thông thường vẫn tiến hành theo trình tự. Hiện tại chia làm ba ngã ngựa, tiến hành song song, một tốp người chuyên tìm hiểu tình hình trong số những người quen của gia đình họ Trịnh, muốn làm rõ cái chết của Trịnh Viện có yếu tố thù hận trút giận hay không. Nhưng Phó đội trưởng Ân và tổ trưởng đều không đặt nhiều hy vọng vào mảng công tác này, bởi vì phân tích từ đặc điểm tình hình hiện trường, loại hình tội phạm thuộc dạng bột phát nhất thời chứ không phải mưu tính từ trước, cho nên, công tác điều tra này chẳng qua chỉ để tránh bỏ sót, coi như vạn toàn mà thôi; một tốp người tập trung rà soát sắp xếp những thanh niên có vết nhơ sinh sống ở khu vực lân cận hiện trường, đến bây giờ vẫn chưa sắp xếp ra được nghi phạm nào có chất lượng cao cả. Hiện trường án mạng bốn bề trống trải, cư dân lân cận bình thường không bước chân vào được, cho nên mọi người đối với giá trị công tác rà soát sắp xếp, cũng có khá nhiều tranh cãi.

Bây giờ điều khiến người ta hứng thú nhất là công tác thứ ba: Phó đội trưởng Đoàn và tổ trưởng đang thẩm vấn một nghi phạm tên là Lạc Tiến Tài bị tạm giam từ ngày hôm qua ở khoa dự thẩm. Kẻ này chính là người trực ban trông máy móc ở công trường vào ngày xảy ra án mạng.

Theo phản ánh của quần chúng, tên này trước kia đã từng có hành vi đồi bại như trèo cửa sổ nhà vệ sinh nữ. Buổi chiều tối ngày xảy ra án mạng, có người nhìn thấy hắn ta lảng vảng ngoài cửa nhà Trịnh Viện, mấy ngày sau khi án mạng xảy ra lại có vẻ thất thần, ngẩn ngơ. Dựa vào những điểm nghi vấn này, lãnh đạo phân cục tối qua quyết định, tạm giam trước đối với Lạc Tiến Tài, thẩm vấn đột kích. Lúc gọi hắn ta dậy khỏi giường vào đêm qua, tên nhóc này vậy mà sợ đến mức tè dầm ướt sũng cả quần.

Tuy nhiên từ miệng tổ trưởng, Từ Ngũ Tứ cũng biết Lăng đội trưởng hôm nay từ Thẩm Dương về, nghe nói chuyện tạm giam Lạc Tiến Tài xong, dường như có vẻ không đồng tình lắm, thế nhưng lời nói lại rất mơ hồ, ý đại khái là chê trong tay hãy còn ít bằng chứng chắc chắn, bắt người có hơi vội vàng, tên này mà chơi chiêu chối đây đẩy không nhận, đến lúc đó không lấy được khẩu cung, chẳng phải là bó tay chịu trói sao?

Đàm đạo tình hình xong, tổ trưởng bảo Từ Ngũ Tứ đi theo làm công tác rà soát trước đã, Ngũ Tứ gật đầu đồng ý. Đến chiều đi làm, các đồng chí làm công tác “rà soát” đều đã xuống đồn công an “bao rà” của mình rồi. Anh bắt đầu ngồi đọc tài liệu trong văn phòng, xem chưa đầy hai tiếng liền không kiên nhẫn nổi nữa. Vớ lấy cặp da cũng muốn đến đồn công an nào đó xem sao, anh hy vọng bản thân từ nay có thể bận rộn đến mức quên hết mọi thứ, một mặt về lương tâm có thể ăn nói với Viện Viện, mặt khác cũng tiện để vứt Đỗ Lệ Minh ra khỏi đầu.

Vừa bước ra khỏi văn phòng, vừa vặn đụng phải Phó đội trưởng Ân dẫn theo tổ trưởng và lão Mã khoa dự thẩm, vẻ mặt nghiêm trang bước nhanh về phía phòng làm việc của Lăng đội trưởng, tổ trưởng vội vã hỏi anh một câu:

“Đi đâu đấy?”

“Xuống dưới.”

“Đừng đi vội.”

“Sao thế?”

“Lạc Tiến Tài nhận rồi.”

Giọng của tổ trưởng không lớn, nói rất vội vã, nhưng Từ Ngũ Tứ nghe như sét đánh ngang tai!

“Hả! Nó khai rồi á?”

Tổ trưởng không kịp trả lời, đã bước vào phòng của Lăng đội trưởng rồi. Từ Ngũ Tứ mang theo vẻ mặt ngơ ngác đứng ở hành lang không một bóng người, ngẩn người ra một lúc, mới ngây ngốc đi trở lại văn phòng. Trong phòng không có ai, anh tùy tiện tìm một chỗ ngồi xuống, trong lòng có chút rối bời, không ngờ mình vừa mới nhúng tay vào, vụ án đã có tiến triển bất ngờ, giống như một người muốn xem bóng đá, vừa mở ti vi lên đã gặp ngay quả bóng thủng lưới, còn chưa hiểu chuyện gì xảy ra đã phải hò reo cổ vũ theo, trong miệng ít nhiều có chút vị nhạt nhẽo, anh vốn đang dồn nén tinh thần muốn trút giận thay Viện Viện.

Cửa phòng kẽo kẹt kêu lên một tiếng, tổ trưởng lại chạy quay về, mở tủ an toàn, tay chân luống cuống lật tìm tài liệu, anh ta cẩn thận hỏi một câu:

“Thế nào rồi?”

“À, Lăng đội trưởng muốn xem biên bản thẩm vấn sáng nay.”

“Sao thế?”

“Xem chúng ta sáng nay có vấn đề mớm cung ép cung không. Vụ án này, bây giờ phải xem tài liệu khẩu cung có cứng hay không, phải khiến người ta không bắt bẻ được lỗi nào.”

Tổ trưởng không kịp giải thích nhiều, lục tìm tài liệu rồi vội vã rời đi. Từ Ngũ Tứ tĩnh tâm lại, ngẫm nghĩ kỹ, chợt thấy vỡ ra một chút, nói về làm án, anh không thể không khâm phục sự cao minh của Lăng đội trưởng, có thể nhìn thấu một đống lưới hỗn độn mà túm được sợi dây cốt lõi đó. Lạc Tiến Tài chẳng qua chỉ là nghi phạm có đầy đủ điều kiện chủ quan và khách quan gây án, cộng thêm một số hành vi bất thường gần đây, mới bị tạm giam điều tra, ngoài ra không thu thập được bằng chứng trực tiếp nào; mà bằng chứng gián tiếp hiện có lại đều là những mắt xích tản mác đơn độc, để có thể kết nối những mắt xích này thành một chuỗi xích hữu cơ, xem ra chỉ có khẩu cung của chính thủ phạm mà thôi. Mà khẩu cung lại phải lấy được bằng thủ đoạn hoàn toàn hợp pháp, mới có hiệu lực pháp luật để định tội danh. Bởi vì cuối cùng định tội lượng hình cho người ta, còn phải qua hai cửa ải kiểm sát khởi tố của viện kiểm sát và hoạt động xét xử của tòa án kiểm nghiệm, nếu phát hiện phương thức thu thập chứng cứ của cơ quan công an có điểm vi phạm pháp luật, cho dù phạm nhân đã lăn tay khai nhận, e rằng cũng khó mà công nhận lực chứng minh của nó. Sự thận trọng của Lăng đội trưởng không phải không có lý, đến lúc đó nếu thực sự biến vụ án thành lửng lơ con cá vàng, vừa không phán quyết được vừa không thả ra được thì không biết phải kết thúc thế nào, hậu quả xử lý ra sao đây.

Từ Ngũ Tứ nghĩ vậy, không khỏi lại kính trọng Lăng đội trưởng thêm vài phần. Ngành trinh sát hình sự này quả thực rất coi trọng kinh nghiệm, kinh nghiệm có thể mang lại tầm nhìn xa, có thể khiến người ta đi bước này nhìn bước tiếp theo. Nhưng anh không thể nghĩ tiếp được nữa, vừa nghĩ lại đâm ra lo lắng, chuyện của Cát Kiến Nguyên nên giải thích thế nào đây? Vu Hùng Anh đầu óc một bồ hồ hơ không có gì lạ, anh Lăng đội trưởng hồ đồ cái gì chứ? Người đi qua núi đao biển lửa bước trên đất phẳng, lại có thể để con kiến làm vấp ngã được sao?

Tổ trưởng đã quay về, quét sạch vẻ vội vã căng thẳng, cất tài liệu đi, thong thả rót một cốc nước, từng ngụm từng ngụm uống, cái vẻ ung tự đắc ý là không thể che giấu được. Từ Ngũ Tứ không vội mở miệng, đợi ông ta tận hưởng đủ trò úp mở của mình, mới hỏi:

“Rốt cuộc thế nào rồi?”

Tổ trưởng đặt chén trà xuống, cất cao giọng nói: “Trình viện kiểm sát phê chuẩn bắt giữ.”

Ý nghĩa của câu nói này là điều hiển nhiên không cần hỏi cũng biết. Luật tố tụng hình sự quy định rõ ràng việc bắt giữ phạm nhân phải đồng thời có đủ ba điều kiện không thể thiếu, trong đó điều đầu tiên và quan trọng nhất là sự thật phạm tội chủ yếu của phạm nhân đã được điều tra làm rõ. Lăng đội trưởng đã quyết định trình phê chuẩn bắt giữ đối với Lạc Tiến Tài, tức là nói, vụ án này coi như đã phá xong rồi!

Viện Viện có linh thiêng, nhanh thế đã nhìn thấy ngày tàn của hung thủ, Từ Ngũ Tứ có chút kích động.

Câu nói này khiến tim Từ Ngũ Tứ thắt lại một nhịp, cảm xúc bỗng chốc bay biến sạch sùng sùng, tổ trưởng không chú ý đến biểu cảm của anh, vừa lấy trong tủ ra bảng trình phê chuẩn bắt giữ, vừa nói: “Ấy da, tôi vừa vui mừng quá suýt quên mất, Lăng đội trưởng bảo cậu sang phòng cậu ấy một chuyến đấy.”

“Làm gì thế?”

“Không biết, bảo cậu lập tức qua đó.”

Từ Ngũ Tứ ủ rũ bước về phía phòng làm việc của Lăng đội trưởng. Vụ án đã phá xong, oan có đầu nợ có chủ. Đáng lẽ nên là một chuyện vui, nhưng anh thế nào cũng không tài nào phấn chấn lên được, hễ nghĩ đến những khoảnh khắc lưu luyến đưa Viện Viện về nhà cùng Đỗ Lệ Minh, trong lòng như có vật nặng đè nén thở không thông. Giờ đây, bọn họ đều đã rời xa anh rồi, đến nhanh, đi vội, tựa như một giấc mơ rực rỡ mà ngắn ngủi. Thoáng lướt qua trước mắt anh rồi biến mất, chỉ để lại một khoảnh khắc ký ức ấm áp, khiến người ta lưu luyến. Từ đó anh càng căm hận Cát Kiến Nguyên hơn, vì cái tên khốn kiếp này mà anh cãi nhau một trận tơi bời với lãnh đạo, người yêu, trưởng bối, anh vốn dĩ cũng có thể trăm sự không tranh, hòa khí một cục, trên dưới trái phải đều không đắc tội, nếu không phải vì làm một cảnh sát tốt không thẹn với lương tâm, thì hà cớ gì mà không làm chứ!

Lăng đội trưởng đang gọi điện thoại trong phòng, cuộc gọi rất dài, hình như đang nói về vụ án ông ta điều tra ở Thẩm Dương lần này. Anh đứng bên cạnh chờ đợi, mãi mới đợi đến khi cuộc gọi kết thúc. Lăng đội trưởng lại kéo ngăn kéo cúi đầu tìm kiếm cái gì đó, tìm một hồi lâu mới như vừa phát hiện ra trong phòng còn đứng một người sống sờ sờ là anh, ngẩng đầu vội vàng nói một câu: “Cậu ngồi đi.” rồi lại đi làm việc của mình. Từ Ngũ Tứ ngồi xuống bên bàn, trong lòng có chút nổi giận.

Lăng đội trưởng cuối cùng cũng dừng tay, ánh mắt đăm đăm nhìn khuôn mặt anh một lát, mở miệng hỏi:

“Tôi nghe nói Cát Kiến Nguyên là biểu cưng của vị hôn thê cậu, có chuyện này không?”

Câu hỏi này nghiêm khắc đến vậy, gần như tra khảo, Từ Ngũ Tứ thực sự không cách nào kìm nén được nỗi uất ức và tức giận đầy bụng đang dâng trào trong lồng ngực, kích động đến mức gần như không thốt nên lời. Lúc này anh mới hiểu ra, trong mắt người khác, hóa ra đều cảm thấy anh vớt vát được bao nhiêu lợi ích thực tế từ người Cát Kiến Nguyên vậy, nhưng rốt cuộc anh đã nhận được cái gì? Cái gì chứ!

“Có chuyện này không hả?” Lăng đội trưởng lại hỏi thêm một tiếng.

Anh và Đỗ Lệ Minh đã chia tay rồi, anh hoàn toàn có thể đường đường chính chính nói là không, nhưng anh lại nói một câu đầy cứng rắn:

“Có!” Anh cứ không thèm phủ nhận đấy, càng phủ nhận, người ta lại càng cảm thấy cậu có tật giật mình.

“Ừm——” Lăng đội trưởng kéo dài giọng, dứt khoát đóng ngăn kéo lại, ngả người dựa vào lưng ghế, thẳng thừng nhìn vào anh, chầm chậm nói: “Tôi không có nhà mấy ngày nay, đối với vụ án của Cát Kiến Nguyên, cậu có suy nghĩ gì mới không?”

Anh hoàn toàn hiểu ẩn ý của Lăng đội trưởng, nhưng giọng điệu trả lời của anh vẫn vô cùng cứng rắn: “Không có, tôi vẫn cho rằng Cát Kiến Nguyên trong vụ việc này, không cấu thành tội tàng trữ đồ gian.”

“Ồ,” Lăng đội trưởng tự lẩm bẩm gật đầu, “Nói như vậy, cậu vẫn kiên quyết giữ ý kiến ban đầu đúng không, được thôi,” ông phất tay một cái, “Tôi biết rồi, cậu về đi.”

Ngũ Tứ lúc này mới thực sự trải nghiệm được cảm giác không sợ hãi là gì, cậu cùng lắm thì đá tôi về đồn làm cảnh sát khu vực chứ gì? Bố mày không sợ! Anh thản nhiên đứng dậy, quay người bỏ đi, Lăng đội trưởng lại gọi anh lại.

“Đợi đã, cầm lấy đồng hồ của cậu, để chỗ tôi khóa mấy ngày nay rồi.”

Anh nhận lấy đồng hồ, cầm lấy nó, một câu thốt ra theo phản xạ:

“Đội trưởng, chiếc đồng hồ này của tôi là ăn trộm đấy!”

Anh nhìn thấy khuôn mặt ngơ ngác của Lăng đội trưởng. Anh cất cao giọng: “Anh phạm tội tàng trữ đồ gian rồi!”

Anh nghe thấy tiếng thở nặng nhọc của Lăng đội trưởng. Anh mang theo một thứ khoái cảm độc ác không thể kìm chế nổi, nâng cao giọng hơn nữa: “Anh phạm tội tàng trữ đồ gian rồi phải không?”

Cho đến khi rời khỏi phòng làm việc của đội trưởng, anh mới phát hiện ra bản thân vã đầm đìa mồ hôi hột, rất sảng khoái. Lời đã thốt ra, gánh nặng trong lòng ngược lại được quét sạch. Dường như toàn thân từ trên xuống dưới đều sạch sẽ, nhẹ nhõm. Ngẫm kỹ lại, thực ra còn có gì vướng bận nữa chứ? Anh hùng không sợ hãi, ngược lại cái loại người trước ngó sau ngó đó, sống mới mệt mỏi làm sao. Anh không muốn làm loại người nhìn sắc mặt lãnh đạo mà hành sự, nghe khẩu khí cấp trên mà bước đi như những kẻ tầm thường. Anh chỉ thừa nhận đạo lý, đã nắm chắc đạo lý thì có thể chẳng sợ gì cả. Cho nên anh thản nhiên bước về phòng làm việc của mình, nhìn thấy Lăng đội trưởng gọi một cuộc điện thoại lôi tổ trưởng đi mất, trong lòng một chút cũng không hề chột dạ, muốn thế nào, anh cứ chờ mà xem!

Tiếng chuông tan làm reo ù ù một hồi, anh không nhúc nhích.

Vu Hùng Anh bước vào phòng, vừa nhét cặp công văn vào bàn làm việc vừa hỏi anh: “Sao vẫn chưa đi?” Thấy anh không đáp, lại nói: “Tối nay ăn ở đâu? Nói cho cậu biết, sớm muộn gì cậu cũng phải mời tôi một bữa đấy, hôm nay tôi vừa thay cậu đi xin lỗi người ta về rồi đấy.”

Anh ngước nhìn khuôn mặt nửa cười nửa không của Vu Hùng Anh, “Xin lỗi cái gì?”

“Hôm nay tôi với Lăng đội trưởng xuống tàu hỏa là ghé nhà Trịnh Viện luôn, bọn họ vừa chuyển nhà mới, đứa bé xảy ra chuyện, hai người lớn cũng không dám ở cái nơi ma quái đó nữa. Đơn vị của họ khá quan tâm chu đáo, cấp cho một căn hộ hai phòng, tám phần mang tính chất an ủi...”

Từ Ngũ Tứ thiếu kiên nhẫn nhíu mày, “Các cậu rốt cuộc đi đâu thế, chúc mừng tân gia à?”

“Hả?” Vu Hùng Anh ngẩn người, “Chúng tôi đàng hoàng đi xin lỗi hộ cậu đấy, cậu còn không biết điều, đúng là đồ vô lương tâm.”

Từ Ngũ Tứ trầm giọng nói một câu: “Tôi gây ra họa, các cậu đi xin lỗi thay kiểu gì thế.”

“Lăng đội trưởng là đại diện tổ chức đi mà, lại vừa vặn tiện đường.” Vu Hùng Anh xích lại gần anh, cười cười, dùng một giọng điệu rất tri kỷ nói: “Lăng đội trưởng còn thực sự nói tốt cho cậu đấy, bảo cậu là người này đặc biệt thương trẻ con, đặc biệt thích Viện Viện, hôm đó là quá đau khổ, quá kích động, cho nên mới...” Vu Hùng Anh búng ra một điếu thuốc từ bao thuốc, ngưng lời, châm thuốc lên, rít một hơi, nói một cách chung chung: “Dù sao cũng nói tốt cho cậu không ít.”

Trái tim đã lạnh ngắt của Từ Ngũ Tứ chợt ấm lên một chút, biểu cảm lại cố ra vẻ thản nhiên: “Đều nói gì thế?”

“Bảo cậu là một đồng chí rất nghiêm túc, căm thù cái ác như kẻ thù, thẳng thắn bộc trực, đại loại là mấy lời đó, sau đó chúng tôi lại xin lỗi một trận, người ta dẫu có cục tức lớn đến mấy cũng không phát hỏa ra được nữa, đánh người không đánh mặt người cười mà.”

Lời của Vu Hùng Anh bị tiếng mở cửa cắt đứt, tổ trưởng đã quay về.

“Đúng lúc lắm, hai cậu đều ở đây, lúc nãy Lăng đội trưởng gọi tôi sang bàn về vụ án của Cát Kiến Nguyên... Tài liệu bây giờ đang ở trong tay ai thế?”

“Ở chỗ Ngũ Tứ, sao thế?” Vu Hùng Anh cẩn thận liếc nhìn Ngũ Tứ một cái, thấy Ngũ Tứ sầm mặt không đáp lời, lại hỏi tổ trưởng: “Bước tiếp theo bảo chúng ta làm thế nào?”

“Vấn đề tàng trữ đồ gian của Cát Kiến Nguyên chứng cứ không đầy đủ, bảo các cậu xóa án.”

Lệnh bắt giữ của Lạc Tiến Tài được làm rất thuận lợi, viện kiểm sát sáng hôm sau đã phê chuẩn xuống. Sau khi Lạc Tiến Tài chuyển từ tạm giam sang bắt giữ, vụ án đã được chuyển từ phân cục lên phòng dự thẩm cục thành phố. Từ Ngũ Tứ lập tức bị điều động chạy đi điều tra làm tài liệu cùng các đồng chí ở phòng dự thẩm. Toàn bộ đều tăng ca làm thêm giờ, chiến đấu thâu đêm, chỉ dùng đúng một tuần, vụ án giết người của Lạc Tiến Tài đã kết thúc dự thẩm, đề nghị truy tố. Mọi việc đều theo nguyên tắc “trừng trị nghiêm khắc và nhanh chóng”, viện kiểm sát ngày 17 tháng 6đề nghị truy tố, Tòa án nhân dân trung cấp ngày 29 tháng 6 mở phiên tòa xét xử, xác định: Lạc Tiến Tài vi phạm quy định tại điều 132 Luật hình sự nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa, đã cấu thành tội cố ý giết người. Hình phạt tuyên án đương nhiên không cần phải lựa chọn — tử hình. Trong vòng mười ngày sau khi tuyên án, Lạc Tiến Tài không kháng cáo, bản án do đó có hiệu lực, ấn định ngày 18 tháng 7 giao thi hành án.

Ngày 18 tháng 7 hôm đó, buổi sáng có một trận mưa giông, lúc ăn trưa thì tạnh. Thời tiết tháng bảy như mặt trẻ con, lúc mưa lúc nắng; ăn cơm trưa xong Từ Ngũ Tứ cùng xe ô tô tham gia cảnh vệ pháp trường của phân cục vội vã đến nhà giam phòng dự thẩm thì ở chỗ quang đãng phía nam, vậy mà hở ra một khoảng trời xanh ngắt.

Một hàng phòng tiếp kiến đơn sơ xây bằng gạch đỏ, ngăn giữa bức tường ngoài của nhà giam và khu vực giam giữ thành một cái sân trống khá lớn. Trước khi họ đến, trong sân đã xếp sẵn bảy, tám chiếc xe đủ các loại hình, có xe của tòa án, có xe của viện kiểm sát, còn có cả xe cảnh bị, xe tù cắm cờ cảnh sát đỏ chói. Một số chiến sĩ cảnh sát vũ trang vũ trang đầy đủ đang tản ra nghỉ ngơi ở chỗ râm mát trong sân. Trước cửa phòng tiếp kiến, một cảnh sát trực ban của nhà giam đang dùng chổi tre quét nước mưa đọng lại, tiếng lạo xạo thỉnh thoảng bị tiếng cười nói huyên náo đủ giọng Bắc Nam của nhóm chiến sĩ trẻ tuổi lấn át. Các đồng chí cảnh sát từ phân cục đến xuống xe, cũng tụ tập lại với nhau bàn chuyện trên trời dưới biển — giọng của Vu Hùng Anh đặc biệt khoa trương, trầm bổng không biết lại đang khoác lác chuyện gì nữa. Từ Ngũ Tứ không đến nhập bọn “chém gió” với họ, bởi vì bất kể từ tình cảm hay từ quan niệm, anh đều không muốn những tiếng cười cợt hi ha đó làm phai mờ sự trang nghiêm của giờ phút này, nhưng anh lại không cách nào can thiệp người ta giải khuây tán gẫu, đành đứng thẫn thờ một mình ở khoảng đất bên cửa phòng tiếp kiến. Qua ô cửa kính trên cửa, anh có thể nhìn thấy vị thẩm phán đã điểm bạc đang ngồi trước chiếc bàn duy nhất trong phòng, vô cùng bình tĩnh đọc một tập tài liệu dày; nữ kiểm sát viên đặc biệt đến giám sát hiện trường ngồi ở bên phải ông, tay vô tình nghịch chiếc cặp da màu đen; bên trái, anh nhìn thấy Lăng đội trưởng, đang đứng cạnh tường nói nhỏ cái gì đó với một đồng chí của nhà giam. Phạm nhân chưa được áp giải ra... Cách một lớp cửa kính mỏng manh, hơi mờ đục này, anh dường như có thể cảm nhận được từ khung cảnh và bầu không khí trông có vẻ vô cùng bình đạm trong phòng một thứ sức mạnh vô cùng to lớn vô cùng trang nghiêm, không kìm được xúc động lây, cảm xúc cũng bất giác đột nhiên hưng phấn hẳn lên.

Mặt trời chui ra từ sau mây, cả sân bừng sáng. Sát bên bức tường phía tây sân có một hàng cây dương thẳng tắp, bóng râm màu xanh đậm được nước mưa gột rửa trở nên tươi tắn và đầy sức sống, ngay cả không khí xung quanh dường như cũng chịu ảnh hưởng của nó, trở nên trong lành sảng khoái, không biết là Vu Hùng Anh “chém” mỏi miệng hay mọi người nghe đến phát ngấy rồi, trong sân dần dần tĩnh lặng lại, yên tĩnh đến mức có chút quá mức. Ngoài cổng lớn bỗng vang lên một tiếng còi ô tô, mang đến cho bầu không khí muộn phiền đơn điệu một gợn sóng, lại có người đến nữa sao? Từ Ngũ Tứ không kịp đi xem, bởi vì anh đột nhiên cảm nhận được cánh cửa đó nhẹ nhàng hé mở tạo thành một luồng đối lưu không khí, hay là có lẽ do cánh cửa phía khu vực giam giữ mở ra tạo thành tác dụng đối lưu không khí chăng.

Anh biết, đến lượt Lạc Tiến Tài được áp giải ra rồi.

Anh biết, đây là chuẩn bị thực hiện thủ tục pháp lý cuối cùng để xử tử Lạc Tiến Tài — kiểm tra xác minh nhân thân.

“Tên anh là gì?”

“Lạc Tiến Tài.”

Cách cánh cửa phòng hé mở một nửa, giọng nói anh nghe được vô cùng khàn đặc, đang run rẩy.

“Nghề nghiệp trước khi bị bắt?”

“Công ty kiến trúc Bắc Kinh số...” câu, trong lòng anh lại thót lên một tiếng, “Ác giả ác báo”. À, Viện Viện, em nghe thấy không? Chúng ta đang làm gì, em có biết không?

“Lạc Tiến Tài, căn cứ theo phán quyết của Tòa án nhân dân trung cấp Bắc Kinh, anh đã vi phạm quy định tại điều 132 Luật hình sự nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa, cấu thành tội cố ý giết người, tuyên án tử hình, thông qua sự phê chuẩn của Tòa án nhân dân cấp cao Bắc Kinh, thi hành án vào ngày hôm nay; căn cứ theo quy định tại điều 155 Luật tố tụng hình sự nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa, nếu anh có di ngôn và thư từ cần chuyển cho người thân bạn bè, chúng tôi có thể thay mặt...”

Từ Ngũ Tứ chưa kịp nghe hết lời của thẩm phán, cửa phòng không biết bị ai đẩy một cái đóng sầm lại. Đối phó; đường phố... mà vài người đi qua vụt kéo tầm mắt anh sang bên đó.

Chính là họ — bố mẹ của Viện Viện, một người trung niên không quen biết, và cô ấy...

Đỗ Lệ Minh!

Ánh mắt anh và cô không hiểu sao lại chạm nhau, chạm một cái rồi ai nấy tự né tránh. Đã gần hai tháng anh không gặp cô rồi, trong cái nhìn lướt qua ngắn ngủi này, cảm thấy cô có gầy đi một chút, khuôn mặt cũng không trắng trẻo như trước nữa, thậm chí còn hơi lộ vẻ tiêu tụy... Anh lại liếc mắt nhìn cô lần nữa, lại phát hiện bố mẹ Viện Viện đang chủ động gật đầu chào anh, bèn thuận thế bước qua chào hỏi xã giao.

“Các bác đến rồi à?”

Anh đứng trước mặt bố mẹ Viện Viện, ánh mắt cố gắng kìm chế không nhìn sang Đỗ Lệ Minh, nhưng thần kinh của anh vẫn có thể cảm nhận được Đỗ Lệ Minh đang nhìn anh, đang ôn tồn nhìn anh.

“Mấy giờ rồi?”

Anh ngẩn người, ánh mắt Đỗ Lệ Minh đang hướng thẳng về phía anh, là cô đang hỏi, là cô đang hỏi, anh vội vàng dùng giọng điệu mang chút ân cần đáp:

“Sắp rồi, sắp rồi.” Vu Hùng Anh với vẻ mặt nghiêm nghị bước tới, chỉ gật đầu qua loa chào Đỗ Lệ Minh một tiếng, rồi với vẻ mặt vô cùng cơ mật xích lại gần Ngũ Tứ, mặc dù giọng nói nhỏ đến mức gần như thì thầm, nhưng Từ Ngũ Tứ lại nghe rõ mồn một, anh biết, Đỗ Lệ Minh ở bên cạnh nhất định cũng nghe rõ mồn một!

“Lạc Tiến Tài lại bị áp giải về rồi!”

“Sao lại áp giải về rồi?”

“Không biết, xem chừng hôm nay không xử tử được nữa rồi.”

Không xử tử được? Không, không, tuyệt đối không thể nào! Nhìn khắp bốn phía xem, xe cảnh sát, xe tải, xe jeep, được xếp nghiêm trang trong sân này; cảnh sát vũ trang đội mũ bảo hiểm mang súng trang bị đầy đủ, oai phong lẫm liệt, đợi lệnh xuất phát... Chẳng lẽ đều là đến để chơi đùa chắc!

Thế nhưng, vẻ mặt của Vu Hùng Anh lại vô cùng nghiêm túc, không mang theo chút ý đùa cợt nào, khiến Đỗ Lệ Minh lập tức trở nên nghiêm túc theo, cô thậm chí ngay lập tức nghĩ sâu xa hơn thế.

“Có phải có người cầu tình cho hắn ta, muốn bao che cho hắn không?”

“Ai dám!” Từ Ngũ Tứ quả quyết, anh tin bản thân mình dám kiện lên tận trung ương! Tòa án cấp cao đã phê chuẩn tử hình, căn cứ theo thông báo của Ủy ban thường vụ Quốc hội, phán quyết coi như có hiệu lực, phạm nhân cũng không có quyền kháng cáo. Đến nước này, dù là ông trời cũng không có bản lĩnh lớn đến thế, dám lưu tình dưới đao!

Nhưng lời của Vu Hùng Anh không phải là không có gió thổi hang không, trước cửa phòng tiếp kiến, đám đông đã tụ tập ngày một đông hơn, khắp sân đều đang xì xào bàn tán, ghé tai nói nhỏ... Một chiến sĩ cảnh sát vũ trang trẻ tuổi nói giọng Sơn Tây đông hỏi tây hỏi:

“Sao thế nhỉ, sao thế nhỉ?” Nhưng không ai trả lời cậu ta, cho đến khi cửa phòng tiếp kiến mở ra... thẩm phán, kiểm sát viên, Lăng đội trưởng lần lượt bước ra, mọi người lúc này mới chợt im bặt.

“Tại sao không xử tử? Hắn ta là kẻ giết người.”

Từ Ngũ Tứ giật mình hắt xì một cái, giọng của Đỗ Lệ Minh mới dũng cảm và sắc bén làm sao, ở ngay bên cạnh anh, trong cái sân bỗng chốc im phăng phắc, nghe vô cùng chói tai, tim anh bỗng thót lên.

Thẩm phán kẹp cặp da dưới nách, ánh mắt thậm chí không thèm liếc về phía Đỗ Lệ Minh một cái, đối diện với đám đông cứng đờ như tượng trong sân, lớn tiếng nói:

“Phạm nhân kêu oan trước pháp trường!”

Tất cả mọi người đều ngẩn ngơ đứng đó, ngẩn ra vì trở tay không kịp. Giọng nói rụt rè của một chiến sĩ phá vỡ sự im lặng ngắn ngủi đầu tiên, khiến mọi người bừng tỉnh từ sự ngây ngẩn.

“Kêu oan thì không xử tử nữa à?”

Âm thanh tuy nhỏ, nhưng tựa như ngòi nổ, ầm ầm ầm, một mảng tiếng bàn tán tranh cãi như nổ tung, từ mặt đất dấy lên, kèm theo tiếng chất vấn đường đường chính chính của Đỗ Lệ Minh và tiếng khóc thút thít của mẹ Viện Viện; người cha đứng trong đám đông, lắp bắp nói: “Sao lại thế này, sao lại thế này...”

Đỗ Lệ Minh thậm chí lao thẳng tới trước mặt thẩm phán, “Tòa án đã phán quyết rồi, các anh chẳng lẽ có thể không chấp nhận thi hành pháp luật? Chẳng lẽ cứ để đứa trẻ chết oan uổng thế sao?”

Trên mặt thẩm phán không có một chút biểu cảm nào, Từ Ngũ Tứ thậm chí không phân biệt được, đó rốt cuộc là sự trang nghiêm hay lạnh lùng. Tóc của thẩm phán đã điểm bạc, có lẽ cảnh tượng thế này thấy nhiều rồi, đến mức có thể hoàn toàn không mảy may động tâm trước sự phẫn nộ của quần chúng.

Giọng ông rất cao, nhưng lại bình tĩnh một cách bất thường.

“Tôi là người chỉ huy thi hành án tử hình, căn cứ theo quy định tại điều 155 Luật tố tụng hình sự, phạm nhân kêu oan trước pháp trường, tôi có quyền quyết định hoãn thi hành án.” Lăng đội trưởng bước lên một bước, trầm giọng nói một câu:

“Người của phân cục, đều lên xe hết đi.”

Câu này cũng nhắc nhở vị cán bộ dẫn đầu của bộ đội cảnh sát vũ trang, liền quay sang hô lớn một tiếng với các chiến sĩ của mình:

“Tập hợp!” Cô dang rộng hai tay, đứng giữa sân, dường như muốn chặn các đồng chí cảnh sát lại, “Xin các anh, đòi lại công lý cho đứa trẻ, xin các anh, đòi lại công lý cho đứa trẻ.” Mọi người đều cúi đầu, trốn chạy như đi trốn nợ lên xe. Tim Từ Ngũ Tứ như bị ai xé rách một nhát, anh nghĩ lẽ ra nên nói vài câu với bố mẹ Viện Viện, giải thích, hoặc an ủi, nhưng anh có thể nói gì chứ?

Lăng đội trưởng nói gì đó với nữ kiểm sát viên từ đầu đến cuối không lên tiếng, rồi bước về phía ô tô. Từ Ngũ Tứ cũng dịch chuyển đôi chân đi theo về phía ô tô, anh thậm chí quên mất nên nói một câu tạm biệt với Đỗ Lệ Minh, càng không ngờ Đỗ Lệ Minh lại bất ngờ lao lên trước mặt anh, chặn đường đi của Lăng đội trưởng lại:

“Các anh không được đi! Các anh phải nói rõ xem, rốt cuộc hoãn đến bao giờ?”

“Sẽ không quá lâu đâu.” Lăng đội trưởng giảm tốc độ bước chân, nhưng không hề có ý dừng lại.

“Còn xử tử nữa không?”

Lăng đội trưởng chần chừ một thoáng, “Cái này, hiện tại vẫn chưa biết.”

“Các anh có biết đứa trẻ đã chết thế nào không? Các anh rốt cuộc có phải là cảnh sát nhân dân không?”

“Lệ Minh!” Từ Ngũ Tứ vươn tay kéo cô lại. Có lẽ Đỗ Lệ Minh quá kích động, có lẽ hành động và giọng nói của anh quá dữ dội, những giọt nước mắt của Đỗ Lệ Minh lã chã rơi xuống, nghẹn ngào thấp giọng nói:

“Các anh, rốt cuộc có phải là cảnh sát nhân dân không...”

“Lệ Minh,” Từ Ngũ Tứ nhẹ nhàng, nhẹ nhàng gọi cô một tiếng. Anh cảm thấy bản thân mình chính là một người lớn trưởng thành, đang khuyên bảo đứa trẻ non nớt; chính là một người đàn ông kiên cường, đang an ủi người phụ nữ mỏng manh, “Lệ Minh, tâm trạng của chúng tôi cũng giống như em thôi, hãy để tên khốn đó sống thêm vài ngày nữa nhé, em yên tâm đi!”

Đỗ Lệ Minh không phát ra tiếng nức nở, trước mặt anh, giống như một đứa trẻ đang oà khóc kể lể uất ức với người lớn: “Viện Viện... quá đáng thương rồi, em cứ thấy con bé quá đáng thương.”

Đúng vậy, một đứa trẻ đáng yêu chết yểu từ sớm, ai ai cũng có thể rơi vài giọt nước mắt xót xa, thế nhưng, nếu kẻ giết người không nhận được quả báo nhãn tiền, đứa bé ở dưới suối vàng vẫn sẽ phải nơm nớp lo sợ, với tư cách là người sinh ra, nuôi dưỡng và bảo vệ con bé, tựa như đều nợ con bé một món nợ, làm sao có thể an lòng trong những ngày tháng sau này cơ chứ?

“Em yên tâm đi, các em yên tâm đi!” Anh chỉ có thể an ủi họ như vậy. Anh cũng tin rằng, mạng đền mạng, lý lẽ pháp luật và tình người, không ai dám mở ân đức ngoài vòng pháp luật, thả cho tên khốn đó một con đường sống cả.

Trở về phân cục thì đã là năm giờ. Mọi người bàn tán xôn xao một hồi rồi tản đi mỗi người một ngả. Tiếng chuông tan làm reo qua lâu lắm rồi, Từ Ngũ Tứ là người cuối cùng bước ra khỏi phòng làm việc. Đứng trong hành lang vắng ngắt, trong lòng trống rỗng vô cùng. Anh nhìn thấy phòng làm việc của Lăng đội trưởng vẫn đang mở hé cửa, chần chừ một chút, anh bước qua.

Trong phòng chỉ có một mình Lăng đội trưởng, chẳng làm gì cả, đang thẫn thờ ngồi trước bàn làm việc hút thuốc trừ cơm. Bởi vì buổi sáng có mưa, cửa sổ đều đóng kín mít, không khí trong phòng ngột ngạt và bức bối; tốc độ năm nay... bỗng nhiên sinh ra một cảm giác xa lạ. Tựa như ngay cả khuôn mặt ít biểu cảm của Lăng đội trưởng đó, cũng trở nên mờ ảo, xa cách, khó nhận diện hơn trong làn khói thuốc mịt mờ.

“Cậu chưa đi à?”

Lăng đội trưởng hỏi câu đó hình như không nhìn anh, anh đáp một tiếng: “À.”

“Ngồi đi.”

Anh ngồi xuống, hỏi: “Anh có biết việc xử tử Lạc Tiến Tài đổi sang khi nào không? Tòa án phải mất bao lâu mới quyết định được chứ?”

Không có câu trả lời.

Anh lại nói: “Tôi vừa lật xem Luật tố tụng hình sự, trên đó không quy định rõ ràng thời hạn hoãn thi hành án trước pháp trường, nhưng suy cho cùng cũng không thể quá lâu chứ.”

Lăng đội trưởng ngẩng mắt lên, nhìn anh, giống như có điều gì khó mở lời. Từ Ngũ Tứ chưa từng tưởng tượng nổi đường đường là Lăng đội trưởng cũng sẽ có một vẻ ngập ngừng khó xử thế này, anh đột nhiên có một cảm giác sợ hãi khó hiểu, nói không rõ, có lẽ bởi vì anh đã lờ mờ đoán được sự ngập ngừng này có ý nghĩa gì rồi.

“Tôi ước chừng,” giọng của Lăng đội trưởng già đi trông thấy, “Lạc Tiến Tài, đại khái là không xử tử được rồi.”

“Sao thế ạ?” Từ Ngũ Tứ cố gắng kìm nén sự run rẩy trong cổ họng, “Sao lại thế được chứ?”

“Vụ án này rắc rối ở chỗ bắt người sớm quá, đáng lẽ nên giữ hắn ta lại, thông qua trinh sát thu thập chút bằng chứng, rồi mới ra tay. Nhưng bây giờ thì sao, bằng chứng trực tiếp không có, bằng chứng gián tiếp không đầy đủ, khẩu cung, thứ duy nhất có thể thổi chút sinh khí cho bằng chứng gián tiếp chính là khẩu cung. Hôm nay phạm nhân kêu oan trước pháp trường, coi như lật lọng toàn bộ, cậu nghĩ xem...”

Từ Ngũ Tứ không muốn kìm nén nữa, “Chính là hắn giết! Đích thân hắn giết!” Anh cất cao giọng, tựa như nhất định phải bác bỏ Lăng đội trưởng cho bằng được, “Chúng ta trong quá trình thẩm vấn hoàn toàn không sử dụng thủ đoạn vi phạm pháp luật, đều là tự hắn khai ra, cái này anh đều biết mà! Nếu hắn không phải hung thủ, sao có thể kể tình hình hiện trường và thủ đoạn gây án chuẩn xác như thế chứ!”

“Tôi không hề nói không phải hắn giết, nhưng pháp luật không loại trừ tính ngẫu nhiên. Không có khẩu cung, các bằng chứng khác lại không đầy đủ, cậu có cộng một nghìn khả năng lại với nhau, cũng không thể bằng một sự khẳng định.”

“Thả thì chưa đến mức đâu, nhưng xử tử xem ra cũng không thỏa đáng rồi. Rơi đầu xuống đất, nhỡ đâu bắt sai thì...”

Từ Ngũ Tứ không còn gì để nói, mà sự uất ức trong ngực lại cứ dâng trào từng đợt, không phát ra được, cũng không nuốt xuống được, anh chỉ muốn đập vỡ cái gì đó!

“Hôm nay ở nhà giam, cậu thể hiện rất tốt.”

Lăng đội trưởng trầm ngâm nói một câu. Từ Ngũ Tứ đương nhiên hiểu ý, đây là chỉ việc buổi chiều anh khuyên can Đỗ Lệ Minh. Nhưng trong lòng anh lại cảm thấy khó chịu, trong mắt Lăng đội trưởng, hình như anh sinh ra đã là một kẻ “nông nổi”, “liều lĩnh”, hôm nay không hùa theo Đỗ Lệ Minh đổ thêm dầu vào lửa, coi như là “thể hiện tốt” rồi. Anh thấy uất ức! Nhưng lúc này anh chẳng nói được câu nào.

Trong phòng thật ngột ngạt. Anh đẩy một cánh cửa sổ ra, âm thanh ồn ào náo nhiệt ở đại lộ phía xa ập vào mặt. Anh thở dài một hơi thật dài, tựa như muốn trút hết sự uất ức trong ngực ra ngoài, nhìn đồng hồ, bảy giờ rồi. Anh không còn tâm trạng nói chuyện tiếp, trầm giọng hỏi một câu:

“Anh không về nhà à?”

Lăng đội trưởng bất động, hồi lâu sau mới trả lời một câu chẳng ăn nhập gì:

“Dạo gần đây, có gặp Cát Kiến Nguyên không?”

“Không gặp, sao thế ạ?”

“Không có gì, tôi nói là, chuyện đó cậu làm đúng, trách tôi không tốt, để cậu chịu ủy khuất (uất ức) rồi.”

Anh tuyệt đối không ngờ Lăng đội trưởng lại vào thời điểm này long trọng bày tỏ lời xin lỗi với anh như vậy. Vào đội hình sự hơn một năm rồi, anh chưa từng thấy Lăng đội trưởng chân thành xin lỗi ai bao giờ, khoảnh khắc này, anh thậm chí hối hận vì ban đầu đã gay gắt cứng rắn chống đối đội trưởng như thế, nay người ta cúi đầu trước cậu, ngược lại cậu lại thấy như thiếu nợ ân tình gì vậy. Con người ta, có lẽ đều thế cả. Trong chớp mắt, trong một niệm, có thể biến chiến tranh thành tơ lụa.

Anh cúi đầu xuống, lại lắc lắc đầu, “Chuyện này cũng trách tôi, có lẽ lúc đầu không nói rõ chi tiết về Mã Hữu Lợi cho anh hiểu.”

“Không, không trách cậu,” Lăng đội trưởng lại nhìn anh bằng ánh mắt phức tạp khó dò, thốt ra một câu mà anh hoàn toàn không ngờ tới: “Tôi vẫn luôn rõ mà, tôi chỉ là... quá nôn nóng thôi.”

A——? Đồng tử của Từ Ngũ Tứ kinh ngạc đến mức phóng đại, Cát Kiến Nguyên không cấu thành tội chứa chấp tang vật, chẳng lẽ Lăng đội trưởng vẫn luôn biết rõ điều đó? Tại sao chứ? Một nhân viên công an lão luyện, tại sao lại phải làm như vậy? Đây chỉ là vấn đề nóng vội thôi sao?

Trên người Ngũ Tứ rịn mồ hôi.

Lăng đội trưởng vẫn giữ nguyên gương mặt điềm tĩnh ấy, lặng lẽ đứng dậy, mở tủ sắt, lấy ra một tập tài liệu.

“Nếu không phải ngày nào cũng bận rộn với vụ án Lạc Tiến Tài này, tôi đã sớm muốn cho cậu xem những tài liệu này rồi.”

Tài liệu trong bìa hồ sơ dày cộm, không được đóng thành cuốn.

“Đây là những tài liệu về việc Cát Kiến Nguyên ba lần tình nghi phạm tội bắt đầu từ năm 1979. Cả ba lần đều vì chứng cứ không đầy đủ nên đành bỏ dở.”

Lăng đội trưởng vừa nói từng chữ rõ ràng, tựa như mấy câu nói ấy mang theo rất nhiều trọng lượng. Giọng của Từ Ngũ Tứ cũng không kìm được mà trầm xuống.

“Vụ án trộm cắp ở công ty sửa chữa nhà mà ngài nhắc tới lần trước……”

“Đó là lần gần đây nhất. Chiếc ti vi màu hai mươi inch của câu lạc bộ công ty sửa chữa nhà đã bị trộm. Chiếc ti vi màu đó là hàng Mỹ, do một Hoa kiều tặng, trong nước không nhập khẩu loại ti vi này. Ngày thứ ba sau khi vụ án xảy ra, có hai công nhân của công ty sửa chữa nhà tình cờ đến nhà Cát Kiến Nguyên chơi, vô tình phát hiện chiếc ti vi màu đó đang được giấu dưới gầm giường của hắn, kiểu dáng, độ mới cũ hoàn toàn khớp, họ đã quay về báo cáo với cán bộ bảo vệ. Nhưng cán bộ bảo vệ lại không tìm chúng tôi mà lại lỗ mãng đi gặng hỏi Cát Kiến Nguyên về chuyện này, Cát Kiến Nguyên đương nhiên sẽ không thừa nhận, nói chiếc ti vi đó do một người bạn bán cho hắn, và người bạn này chính là Mã Hữu Lợi!”

“Hừ!” Từ Ngũ Tứ không kìm được mà kêu lên một tiếng.

“Cơ hội đó thật đáng tiếc, nếu cán bộ bảo vệ kịp thời báo án với chúng tôi, chúng tôi kịp thời triển khai biện pháp, rất có khả năng sẽ bắt quả tang tang vật lẫn người ngay tại nhà Cát Kiến Nguyên. Thế nhưng cán bộ bảo vệ mãi đến ngày hôm sau mới tìm Mã Hữu Lợi để đối chất tình hình, mọi chuyện đều đã muộn, Cát Kiến Nguyên có đầy đủ thời gian để thông cung với Mã Hữu Lợi, thế nên Mã Hữu Lợi một mực nhận rằng chiếc ti vi đó do hắn bán cho Cát Kiến Nguyên với giá một nghìn tệ.”

“Đây chẳng phải là hàng Mỹ sao? Lẽ ra phải hỏi Mã Hữu Lợi lấy từ đâu chứ!”

“Cái này có gì khó bịa đâu, mua từ tay một người lạ mặt ở con hẻm bên cạnh cửa hàng tín dụng Đông Đơn.”

“Vậy còn chiếc ti vi thì sao? Kêu Cát Kiến Nguyên mang ra cho người ta nhận dạng chứ.”

“Vẫn là ở trong con hẻm của cửa hàng tín dụng Đông Đơn, Cát Kiến Nguyên lại bán nó cho một người lạ mặt khác rồi.”

“Đây chẳng khác nào lừa trẻ con!”

“Đúng vậy, lời nói dối của bọn chúng chẳng có gì cao minh, nhưng đối với pháp luật mà nói, dù là lời nói dối ngốc nghếch đến đâu đi nữa, thì cũng phải dựa vào chứng cứ để lật tẩy nó, còn chứng cứ đâu? Không có.”

“Hiện trường vụ trộm không được khám nghiệm sao?”

“Cửa lớn của câu lạc bộ bình thường vốn không khóa, ai cũng có thể vào được, Cát Kiến Nguyên với tư cách là nhân viên công ty sửa chữa nhà, có lý do chính đáng để ra vào, cho nên hiện trường không có giá trị khám nghiệm.”

Từ Ngũ Tứ ngây người lắng nghe.

“Còn nữa, đại tiền niên có người lục túi áo của Cát Kiến Nguyên để tìm thuốc lá, kết quả lại lục ra một cuốn sổ tiết kiệm khiến người ta giật mình, bao nhiêu? Một vạn! Hắn ta chỉ là một công nhân bậc ba bình thường, tài sản bất chính từ đâu mà có? Chúng tôi đã điều tra một thời gian nhưng không có manh mối; muốn đến ngân hàng để xác minh thì người ta có quy định bảo mật cho khách hàng, không có chứng cứ xác thực thì không cho tra; chỉ dựa vào đơn tố cáo vạch trần của một người, chúng tôi lại không thể thực hiện bất kỳ động thái nào; hơn nữa cậu cũng biết đấy, nhân lực của đội chúng ta có hạn, không thể tiêu tốn quá nhiều thời gian cho một vụ án, kết quả cuối cùng cũng đành từ bỏ.”

Những lời này nếu đặt vào trước đây, Từ Ngũ Tứ có lẽ sẽ nói: “Không có chứng cứ mà, vốn dĩ nên từ bỏ từ lâu, không có chứng cứ thì đừng có dòm ngó chuyện nhà người ta.” Thế nhưng bây giờ cậu không những không nói ra được câu đó, mà trong lòng thậm chí còn giật thót một cái mạnh — hôm đó, chẳng phải cậu cũng từng nhìn thấy một con thú ngọc khả nghi ở nhà Cát Kiến Nguyên hay sao? Sau đó lại bị Cát Kiến Nguyên vội vã giấu đi, liệu có khi nào đó là một món đồ cổ không rõ lai lịch hay không? Rất có khả năng ấy chứ! Nhưng cho dù cậu có cộng một nghìn khả năng lại với nhau, thì cũng không bằng một sự khẳng định!

Lăng đội trưởng đứng dậy, nghiêm túc thu dọn tập tài liệu đó lại. Nhờ ánh sáng mập mờ của hoàng hôn ngoài cửa sổ, Từ Ngũ Tứ vẫn có thể nhìn thấy mái tóc của ông sắp điểm bạc, không, đã điểm bạc rồi. Ông cất tài liệu vào tủ sắt, khóa lại, đứng đó thở dài một hơi thật dài, tựa như mang theo sự mệt mỏi không tài nào dứt hết, rồi đột nhiên vung tay lên một cái, động tác lại vô cùng dứt khoát gọn gàng, giọng nói cũng bỗng chốc có thêm sức mạnh: “Cát Kiến Nguyên chắc chắn có vấn đề, tuyệt đối không thể sai được, chỉ là chưa tóm được cái đuôi của hắn ta mà thôi. Đương nhiên, hiện tại vẫn chưa thể kết luận hắn có tội, nhưng pháp luật nước ta cũng không áp dụng nguyên tắc ‘suy đoán vô tội’, chưa tóm được cái đuôi, không có nghĩa là không có đuôi. Hơn nữa loại người này, tôi đã nhìn thấu rồi, nếu không cho hắn chút đắng cay mà cứ trông mong hắn cải sửa hướng thiện thì cứ nằm mơ đi! ‘Khánh Phụ bất tử, Lỗ nạn vị dĩ’*, cậu biết điển cố này không?” Ông khựng lại một lúc dường như không đợi Ngũ Tứ trả lời điều gì lại tiếp tục, “Chuyện chiếc xe máy này xảy ra xong, tôi vốn định nhân cơ hội thu phục hắn luôn cho rồi, dẫu sao vẫn còn hơn là cứ để hắn trôi nổi ngoài xã hội gây họa cho người ta, tôi đã quá nóng vội, không nên làm như vậy, cũng không ngờ cậu lại kiên trì đến thế. Cậu đến đội đã được một năm rồi nhỉ, không phát hiện ra cậu lại có cái chất tỉ mỉ cẩn trọng đến thế này, được, tôi thích kiểu này đấy. Haizz, tôi cũng vì nắm chắc tình hình của Cát Kiến Nguyên trong lòng, nên mới phá lệ giở mấy thủ đoạn lệch lạc. Sau này nghĩ lại, không được, nếu tạo ra tiền lệ này, người khác cũng học theo mà làm, chẳng phải sẽ loạn hết sao.”

“Cũng may chuyện này cậu đã kiên quyết cản lại không làm thành chuyện, bằng không tôi thế nào cũng phải hối hận.”

Từ Ngũ Tứ chỉ muốn trào nước mắt, cậu cảm thấy bản thân thật tệ hại, tựa như chẳng thể nào cất lên được cái giọng điệu hùng hồn đường hoàng đó nữa, nức nở nói: “Cháu chỉ là, chỉ là sợ làm sai vụ án thôi, đội trưởng, từ ngày cháu bước chân vào trường công an, cháu đã thề là sẽ làm một cảnh sát tốt, một cảnh sát tốt xứng đáng, không thẹn với lương tâm……” Cậu nhìn thấy khuôn mặt của Lăng đội trưởng bỗng chốc trở nên hiền từ, còn có ánh mắt thân thiết chưa từng có…… Cậu không biết phải nói tiếp thế nào nữa.

“Ba mươi lăm năm trước, lần đầu tiên tôi bước chân qua cánh cửa Cục Công an thành phố Bắc Kinh, mới mười sáu tuổi — mười sáu tuổi, quãng thời gian đẹp đẽ biết bao. Tôi cũng từng thề độc, phải vì chính quyền mới, vì những con người đã được giải phóng, vì thành phố Bắc Kinh của chúng ta, mà làm một cảnh sát tốt. Ba mươi lăm năm trôi qua, đối với sơ tâm này, tôi tự tin là mình đã thực hành đến nơi đến chốn. Những năm này, tôi tận mắt nhìn từng lứa từng lứa người trẻ tuổi các cậu bổ sung vào đây, có không ít người làm tốt hơn chúng ta những lão già này rồi.

Nhưng đôi khi tôi cũng nghĩ, chúng ta những kẻ mặc bộ ‘quan phục’ này, thế nào mới được tính là tận tụy, thế nào mới xứng đáng là một cảnh sát tốt? Từng lứa người ở trong cục, mỗi người đều có quan điểm, tiêu chuẩn của riêng mình. Các cậu có lẽ cho rằng, có thể cả đời không oan uổng người vô tội, không làm sai vụ án, là có thể không thẹn với lương tâm rồi. Nhưng nhóm người hơi lớn tuổi chúng tôi, tâm sự lại nhiều hơn một chút. Nhất là hiện tại, chúng ta luôn cảm thấy bản thân chưa thể tận tụy cho tốt, luôn không nhịn được mà hoài niệm về thời kỳ thái bình thịnh thế đêm không đóng cửa, đường không nhặt của rơi ở những năm sáu tư, sáu lăm. Chúng ta đi qua từ thời đó, không giống như các cậu, vừa bước vào đã bắt kịp mười năm nội loạn, không có sự hoài niệm và tưởng tượng như chúng tôi. Cậu nhìn mấy năm trước xem, mở đại hội làm báo cáo mở miệng ra là câu nói rập khuôn đó, gọi là trị an xã hội có sự chuyển biến tốt đẹp, nhưng các vụ án ác tính vẫn cứ xảy ra, thế nhưng tình hình thực tế ra sao, những người làm công tác ở cơ sở như chúng ta là rõ nhất, hồi đó, trị an xã hội ngày càng tồi tệ, các vụ án ác tính tăng lên chứ không giảm! Dưới một hiện thực như thế, mà vẫn cứ một mực kiên trì bắt ít giam ít, không dám đề cập ‘thời loạn dùng trọng điển’, vừa nhắc đến là có người đội mũ cho ngay, nói cậu phủ nhận đại trị thiên hạ. Có cách nào chứ? Toàn là tự lừa dối bản thân ở đó thôi! Người dân bình thường những năm đó nói về chúng ta thế nào? Nói chúng ta là đồ ngốc, bao đồng, đồ vô tích sự. Mọi người ra đường đi đêm, đến chút cảm giác an toàn cũng chẳng có. Mọi người căm ghét tiểu tẻo lưu manh lộng hành, cũng căm ghét đám nhân viên công an vô dụng như chúng ta. Chuyến đi Thẩm Dương lần này của tôi, các đồng chí ở Cục Thẩm Dương nói, hồi đó có người đem sáu tên cướp máy bay, tên lưu manh sát nhân trốn chạy Nhị Vương ở Thẩm Dương đặt song song với cục công an chúng ta, gọi là sáu anh hùng hai hổ một vô dụng. Tôi làm công an ba mươi lăm năm rồi, ba mươi lăm năm! Làm đến mức độ này, thật sự là hổ thẹn với các bậc phụ lão Giang Đông. Ba mươi lăm năm này, tôi dám nói là cơ bản chưa từng làm sai vụ án nào, chưa từng oan uổng người tốt; ‘Cách mạng văn hóa’ vừa bắt đầu là chúng ta những công an cũ này đã cuốn gói ra đi rồi. Cho nên cũng không nợ nần gì. Thế nhưng tôi vẫn cảm thấy chúng ta chưa tận tụy, một cảnh sát trong công việc chưa từng sai sót, nhưng đối với tổn thất về tính mạng và tài sản của nhân dân lại mảy may không vội vã không xót xa, thì có phải là cảnh sát tốt không? Ít nhất ở chỗ tôi, tôi không công nhận cậu ta!”

Từ Ngũ Tứ liên tiếp rùng mình, trên mặt lại nóng bừng lên một mảng, nếu lúc này có ai cho cậu một trận đòn, cậu cũng sẵn sàng chịu đựng. Những năm này ngày nào cậu cũng cảm thấy bản thân đã rất khá rồi, có thể không thẹn với lương tâm rồi, đừng nhát gan, đừng sai sót, đừng làm hỏng vụ án, tiêu chuẩn của cậu đối với bản thân vẫn luôn là như thế, nhưng ngoại trừ Viên Viên ra, đối với những người cha người mẹ bị đánh đập, bị sát hại, bị lăng nhục, bị hãm hại đó, cậu chưa từng có sự hổ thẹn và sốT ruột xuất phát từ đáy lòng như Lăng đội trưởng, chưa từng có bao giờ! Mà cậu lại vẫn luôn cho rằng Lăng đội trưởng bất quá chỉ là một cỗ máy vô cùng thành thạo mà thôi. Cậu đã ba mươi tuổi rồi, vậy mà lại là một kẻ hồ đồ như thế!

“Ngũ Tứ, cậu cũng là người đi qua từ trong cơn động loạn mười năm, nên có thể thấm thía, vấn đề trị an xã hội là di chứng của cuộc động loạn lâu dài, nếu không có khí phách chặt dao chém nước thì tuyệt đối không làm tốt được. Lời này trước đây tôi đã nói rồi, bây giờ thấy thế nào? Nếu không phải năm ngoái Trung ương kiên quyết đưa ra nguyên tắc ‘trừng trị nghiêm khắc và nhanh chóng’; nếu không phải mấy chục vạn cán bộ cảnh sát cả nước chúng ta liều mạng làm việc, thì làm sao có được cục diện như hiện nay? Tỷ lệ án phát nhiều năm không giảm nay đã giảm xuống; người dân vỗ tay khen ngợi; chúng ta cũng cảm thấy việc thực hiện chuyển biến căn bản về trị an xã hội thực sự có hy vọng rồi, làm việc mới đúng là làm việc chứ. Trung ương chống lưng, người dân cũng chống lưng, tiếp theo thế nào là tùy thuộc vào chúng ta rồi. Không phải muốn làm một cảnh sát tốt sao? Được, vậy thì vừa đừng phạt người vô tội, cũng đừng ân xá kẻ có tội. Bây giờ chỉ là hớt đi lớp bọt bẩn nổi trên bề mặt thôi, vẫn còn không ít cặn bã chìm ở bên dưới chưa động đến đâu, đến một ngày nào đó nước đục ngầu, thì cặn bã vẫn sẽ nổi lên như cũ, giống như Cát Kiến Nguyên vậy, cậu đừng có coi thường hắn!”

“Không, Lăng đội trưởng, cháu không phải là một cảnh sát tốt, cháu thật sự không phải là cảnh sát tốt……”

Trời đã tối, cậu không nhớ rõ mình đã rời khỏi văn phòng của Lăng đội trưởng bằng cách nào. Bước lên con đường lớn rộng rãi, quay đầu nhìn lại, trong tòa nhà làm việc của họ đã thắp lên từng đốm đèn trắng xóa. Đêm nay số người tăng ca đặc biệt nhiều. Ven đường lớn, đám đông hóng mát cũng bắt đầu trở nên đông đúc, bê một chiếc ghế đẩu, trải một chiếc chiếu mây, thảnh thơi uống trà, cười nói lớn tiếng; mấy đứa trẻ ồn ào lướt qua người cậu từ phía sau, là mấy đứa bé gái, một tà váy rực rỡ lóa mắt phấp phới hòa lẫn vào màn đêm dịu dàng. Cậu hít sâu một hơi thật trang nghiêm, chợt cảm thấy đôi vai nặng nề hơn rất nhiều, mà đôi chân dường như lại càng rắn rỏi có lực hơn, cậu không kìm được cũng chạy theo. Cậu muốn hét lên, hét thật to! Các cụ già, các cháu nhỏ, những người đàn ông, những người phụ nữ, thành phố Bắc Kinh vạn nhà lên đèn ơi, tôi là của các anh chị! Tôi muốn yêu lại từ đầu, yêu các anh chị một cách thật sự!

Đúng vậy, tôi không phải là một cảnh sát tốt, nhưng tôi muốn làm một cảnh sát tốt, tôi nhất định phải làm một cảnh sát tốt không thẹn với lương tâm!

Mã Hữu Lợi, Lạc Tiến Tài, Cát Kiến Nguyên, tất cả những cặn bã của xã hội, các người đã nghe thấy chưa? A!