Từ rất lâu về trước, tại thị trấn Niigata, thuộc tỉnh Echizen, có một người nam nhân tên là Nagao Chōsei.
Nagao là con trai của một vị y sư, và được nuôi dạy để nối nghiệp cha. Từ khi còn nhỏ, chàng đã đính ước với một thiếu nữ tên là O-Tei, con gái của một người bạn thân của cha chàng; cả hai gia đình đều đã giao hẹn rằng lễ cưới sẽ được cử hành ngay khi Nagao hoàn tất việc học. Nhưng sức khỏe của O-Tei vốn dĩ yếu ớt; và đến năm mười lăm tuổi, nàng mắc phải căn bệnh lao tồi tệ. Khi nhận thức được rằng mình không thể qua khỏi, nàng liền cho gọi Nagao đến để từ biệt.
Khi chàng quỳ bên giường bệnh, nàng cất lời:
“Nagao-Sama, vị hôn phu của thiếp, chúng ta đã hứa hôn với nhau từ thủa thiếu thời; và chúng ta lẽ ra đã kết hôn vào cuối năm nay. Nhưng giờ đây thiếp sắp sửa ra đi;—thần linh ắt hiểu rõ điều gì là tốt nhất cho chúng ta. Nếu thiếp có thể sống thêm vài năm nữa, thiếp cũng chỉ tiếp tục trở thành gánh nặng và nỗi buồn cho người khác. Với thân thể yếu đuối này, thiếp không thể trở thành một người hiền thê tốt; thế nên dẫu có ước mong được sống vì chàng, đó cũng là một ý nghĩ vô cùng ích kỷ. Thiếp hoàn toàn an lòng đón nhận cái chết; và thiếp muốn chàng hứa rằng sẽ không quá đau buồn... Hơn nữa, thiếp muốn nói với chàng rằng thiếp tin chúng ta sẽ gặp lại nhau.”...
“Quả thực chúng ta sẽ hội ngộ,” Nagao thiết tha đáp. “Và tại Cõi Tịnh Độ ấy, sẽ chẳng còn nỗi đau đớn nào của sự chia lìa.”
“Không, không!” nàng khe khẽ đáp lời, “Thiếp không có ý nói đến Cõi Tịnh Độ. Thiếp tin rằng chúng ta được định sẵn sẽ gặp lại nhau ở cõi đời này,—mặc dù thiếp sẽ được chôn cất vào ngày mai.”
Nagao ngạc nhiên nhìn nàng, và thấy nàng mỉm cười trước sự kinh ngạc của chàng. Nàng tiếp lời, với giọng điệu dịu dàng và vẩn vơ,
“Vâng, thiếp muốn nói là ở cõi đời này,—trong chính cuộc đời hiện tại của chàng, Nagao-Sama... Với điều kiện, quả thực là chàng có ước nguyện đó. Chỉ là, để điều này xảy ra, thiếp phải một lần nữa đầu thai làm nữ nhi, và lớn lên thành một thiếu nữ. Thế nên chàng sẽ phải chờ đợi. Mười lăm—mười sáu năm: đó là một khoảng thời gian dài... Nhưng này vị phu quân hứa hôn của thiếp, chàng nay mới chỉ mười chín tuổi.”...
Nóng lòng muốn vỗ về những phút giây cận kề cái chết của nàng, chàng dịu dàng đáp:
“Được chờ đợi nàng, hỡi người thiếp đính ước, vừa là niềm vui vừa là bổn phận chẳng kém phần quan trọng. Chúng ta đã thề nguyền gắn kết với nhau qua suốt bảy kiếp luân hồi.”
“Nhưng chàng vẫn hoài nghi ư?” nàng gặng hỏi, khi quan sát nét mặt của chàng.
“Người anh yêu dấu,” chàng đáp, “Anh hoài nghi liệu mình có thể nhận ra em trong một hình hài khác, dưới một cái tên khác,—trừ phi em có thể cho anh biết một dấu hiệu hay tín vật.”
“Điều đó thì thiếp không thể,” nàng nói. “Chỉ có các Vị Thần và chư Phật mới biết chúng ta sẽ gặp nhau ở đâu và như thế nào. Nhưng thiếp chắc chắn—rất, rất chắc chắn rằng, nếu chàng không chối từ việc đón nhận thiếp, thiếp sẽ có thể quay trở lại bên chàng... Hãy ghi nhớ những lời này của thiếp.”...
Nàng ngưng bặt; rồi đôi mắt khép lại. Nàng đã qua đời.
Nagao từng dành cho O-Tei một tình cảm chân thành; và nỗi đau buồn trong lòng chàng vô cùng sâu sắc. Chàng cho tạc một tấm bảng hồi hướng, khắc pháp danh của nàng; rồi đặt tấm bảng ấy vào chiếc tủ Phật butsudan của mình, và mỗi ngày đều dâng phẩm vật lên trước bàn thờ. Chàng suy ngẫm rất nhiều về những lời kỳ lạ mà O-Tei đã nói với mình ngay trước lúc lâm; và với hy vọng làm vừa lòng linh hồn nàng, chàng đã viết một lời thề trang trọng rằng sẽ cưới nàng nếu nàng có thể trở về với mình trong một thể xác khác. Lời hứa bằng văn bản này đã được chàng niêm phong bằng ấn tín của mình, rồi đặt vào tủ Phật butsudan bên cạnh tấm bảng tang lễ của O-Tei.
Tuy thế, vì Nagao là con một, chàng buộc lòng phải kết hôn. Chàng nhanh chóng nhận ra mình phải nhượng bộ trước mong muốn của gia đình, và chấp nhận một người vợ do cha mình chọn lựa. Sau khi kết hôn, chàng vẫn tiếp tục dâng phẩm vật trước tấm bảng thờ của O-Tei; và chưa từng quên tưởng nhớ nàng với tất cả sự ân cần. Nhưng dần dần hình ảnh của nàng phai mờ đi trong ký ức của chàng,—tựa như một giấc mơ khó lòng gợi lại. Và năm tháng cứ thế trôi qua.
Trong những năm tháng ấy, nhiều hoạn nạn đã giáng xuống đời chàng. Chàng lần lượt mất đi cha mẹ qua đời,—rồi đến người vợ và đứa con độc nhất. Để rồi chàng nhận ra mình chỉ còn lại một mình trên cõi đời. Chàng từ bỏ mái nhà quạnh hiu, và dấn bước vào một chuyến hành trình dài với hy vọng quên đi những nỗi sầu muộn.
Một ngày nọ, trong lúc lang thang du hành, chàng đặt chân đến Ikao,—một ngôi làng miền núi vốn nổi tiếng với những suối nước nóng và phong cảnh sơn thủy hữu tình xung quanh. Tại quán trọ trong làng nơi chàng dừng chân, một thiếu nữ trẻ tuổi đến phục vụ chàng; và ngay từ cái nhìn đầu tiên đối với gương mặt nàng, tim chàng bỗng đập rộn ràng chưa từng có. Nàng trông giống O-Tei đến mức kỳ lạ khiến chàng phải tự véo mình để chắc chắn rằng bản thân không đang mơ múc. Khi nàng lui tới,—mang theo lửa và thức ăn, hoặc dọn dẹp căn phòng của lữ khách,—từng dáng điệu cử động của nàng đều khơi gợi lại trong lòng chàng những ký ức đầy ân huệ về người thiếu nữ mà chàng từng đính ước thuở trẻ trai. Chàng cất lời với nàng; và nàng đáp lại bằng một giọng nói mềm mại, trong trẻo mà sự ngọt ngào của nó mang đến cho chàng nỗi buồn man mác của những ngày xưa cũ.
Đoạn, trong nỗi kinh ngạc lớn lao, chàng gặng hỏi nàng:
“Hiền tỷ (3), tỷ trông giống hệt một người mà ta từng quen biết từ rất lâu về trước, đến mức ta đã giật mình khi tỷ bước vào căn phòng này. Vậy xin tỷ hãy lượng thứ, cho ta được hỏi quê quán và tên tuổi của tỷ là gì?”
Ngay lập tức,—bằng giọng nói không thể nào quên của người đã khuất,—nàng cất lời đáp lại:
“Thiếp tên là O-Tei; và chàng là Nagao Chōsei ở Echigo, vị phu quân hứa hôn của thiếp. Mười bảy năm trước, thiếp đã qua đời ở Niigata: khi ấy chàng đã viết một lời hứa kết hôn với thiếp nếu như thiếp có thể quay trở lại cõi đời này trong thể xác của một người nữ;—và chàng đã niêm phong lời hứa viết tay ấy bằng ấn tín của mình, rồi đặt vào tủ Phật butsudan, bên cạnh tấm bảng khắc tên của thiếp. Chính vì thế nên thiếp đã quay trở lại.”...
Khi thốt lên những lời cuối cùng ấy, nàng ngất lịm đi.
Nagao đã cưới nàng; và cuộc hôn nhân của họ rất hạnh phúc. Nhưng từ đó về sau, nàng chẳng thể nào nhớ lại những điều mình từng kể cho chàng nghe để đáp lại câu hỏi tại Ikao: nàng cũng không thể hồi tưởng bất cứ điều gì về tiền kiếp của mình. Ký ức về kiếp sống trước,—được thắp lên một cách huyền bí vào khoảnh khắc của cuộc hội ngộ ấy,—lại một lần nữa chìm vào mờ khuất, và cứ thế ở lại mãi về sau.