Lý Quế Anh đoán là cửa tiệm nhà mình cũng buôn bán ế ẩm, nhưng bà không ngờ rằng nhân viên trong tiệm lúc này lại chẳng thể hưởng cái "phước" được ăn cơm chậm rãi đó.
Từ bốn rưỡi chiều, cửa tiệm nhà bà đã chật ních những chủ nợ đủ loại. Đến tầm năm rưỡi, chủ tiệm Lý Huệ Khang vén vạt áo khoác lót lông ra, chạy vào tiệm như một con chim đen lớn, và một màn kịch náo nhiệt bắt đầu từ đây.
Ngay lúc đó, hai người đàn ông và một người phụ nữ vội vã tiến lên vây lấy Lý Huệ Khang.
Người phụ nữ đó là bà chủ của tiệm cơm đặt cơm tháng. Tuy là bà chủ tiệm cơm nhưng bà ta không hề béo. Bà ta chẳng khách khí chút nào, túm lấy ống tay áo khoác của Lý Huệ Khang, luyên thuyên một hồi dài, hai người đàn ông kia thậm chí chẳng thể chen miệng vào nửa câu.
Lý Huệ Khang miệng "ừ... à" đáp lời, mắt lại nhìn về phía một góc bên phải phía sau cửa tiệm. Khi Lý Huệ Khang rời khỏi tiệm, ở góc này có một người đội mũ da rái cá giả ngồi đó – tin tức Đường Tử Gia đã quay về cũng là do người này nói, hắn là tay đòi nợ lợi hại nhất; nhưng lúc này cái góc đó lại trống không. Lý Huệ Khang nhìn rõ, khẽ thở hắt ra một hơi dài, cùng lúc đó, vài câu trong bài diễn văn vội vã của bà chủ tiệm cơm cũng lọt được vào tai ông.
"Khụ... ha! Các người là buôn bán nhỏ! Chẳng phải sao!" Lý Huệ Khang đáp lời kiểu "có lệ", xoay người một cách vội vã, gạt tay bà chủ tiệm cơm đang túm lấy ống tay áo mình ra. Tuy nhiên, dường như ông chợt nhận ra kiểu "đáp như không đáp" đó sẽ không làm bà chủ tiệm cơm hài lòng, nên lại xoay người lại, nghiêm mặt nói: "Khụ! Chỗ các người rốt cuộc cũng là số nhỏ, đừng vội, đừng vội!"
"Vậy thì, để tôi mang đi luôn. Vốn liếng của chúng tôi nhỏ mà!"
Lần này, bà chủ tiệm cơm ngoại lệ chỉ nói hai câu, nhưng hai câu này lại có sức nặng hơn cả một bài diễn thuyết dài.
"Ừ, ừ..." Lý Huệ Khang đáp lấy lệ, rồi thò tay vào túi áo khoác sờ soạng; ông sờ thấy cả một nắm, nhưng không phải tiền mặt, mà là hóa đơn - cả một nắm! Số tiền mà chúng đại diện đủ để trả tiền cơm tháng cả một năm trời, tiếc là đều nằm trong tay người khác, họ không chịu trả lại cho ông. Lúc này, một trong hai người đàn ông, kẻ có khuôn mặt đen xì với bộ râu quai nón, không chịu nổi nữa, bèn lớn tiếng nói:
"Này! Ông chủ Lý! Tôi đợi ông gần một tiếng đồng hồ rồi, rốt cuộc thế nào?"
"Haha, xin lỗi! Khách họ Trương, của ông, của ông, chuẩn bị sẵn ở đây rồi!"
Lý Huệ Khang hớt hải trả lời, rồi gọi "Này" một tiếng về phía quầy thu ngân. Nhưng ở quầy thu ngân chẳng có ai. Ông Lục, người giữ sổ sách, đang đứng ở góc bên trái phía sau cửa tiệm, tiếp chuyện với hai người; hai người này không cần nói cũng biết là đến đòi nợ, nhưng Lý Huệ Khang thấy mặt họ khá lạ.
Bà chủ tiệm cơm lại ép sát tới, Lý Huệ Khang dường như sợ bà ta lại túm lấy ống tay áo mình, lập tức chạy đến bàn thu ngân, kéo một ngăn kéo ra, "phạch" một tiếng, đổ hết số tiền lẻ trong đó lên mặt bàn, vừa đếm vừa nghiêng đầu gọi về phía ông Lục: "Này, anh Ngọc Sơn! Ngăn kéo tiền đã xuất ra hai mươi đồng rồi, - tiền cơm!" Ông đếm xong ba tờ năm đồng, năm tờ một đồng tiền giấy tạp nham, đang định đưa cho bà chủ tiệm cơm vốn đã ép sát lại gần, nào ngờ bà ta đã nghe rõ chỉ có hai mươi đồng, liền xua tay nói:
"Sao lại chỉ có hai mươi đồng! Vừa rồi ông Lục còn chịu trả hai mươi lăm cơ mà! Đợi ông nửa ngày, thế mà lại bớt năm đồng! Hừ hừ! Thật kỳ lạ! Hai mươi đồng? Chưa được một nửa đâu nhé!"
Lý Huệ Khang lúc này mới như nhớ ra, ngay khi vừa quay về, trong bài diễn văn luyên thuyên của bà chủ tiệm cơm lúc nãy, hình như có mấy câu "hai mươi lăm" dài ngắn; ông cười khổ một tiếng, không nói lời nào, lấy thêm năm tờ tiền lẻ, cộng vào hai mươi đồng, đặt lên góc bàn thu ngân.
Bà chủ tiệm cơm không chịu cầm; bà ta nguýt một cái, dường như lại chuẩn bị có một bài "diễn thuyết" dài nữa. Lý Huệ Khang vội xua tay ngăn lại:
"Được rồi! Được rồi! Ngày mai trả thêm cho bà, chẳng phải cũng như nhau sao? - Gần đây thức ăn ngày càng tệ, xét ra cũng nên trừ bớt của bà một chút."
Lý Huệ Khang đột nhiên nhắc đến chuyện "thức ăn quá tệ", dường như ông muốn biểu thị rằng lý do mình nợ hơn một trăm đồng tiền cơm không phải vì thiếu tiền mặt. Khoản nợ này, nếu xét theo "luật tập quán thương mại" của Lý Huệ Khang, thì "đương nhiên" là nên lờ đi. Đây là khoản nợ tồn đọng từ trước Tết Trung Thu, có thể coi là "nợ khó đòi". Còn sau Tết Trung Thu thì sao? Lý Huệ Khang có thể thẳng thắn nói rằng mình không nợ một ngày nào, - ông luôn giao dịch bằng tiền mặt, không, ông gần như là trả trước! Bởi vì trong thời gian thương lượng cao điểm dịp Tết Trung Thu, chủ tiệm cơm đã có lời nói miệng: nếu mỗi tối đến thu bát đũa mà không mang theo tiền cơm của ngày hôm sau, thì ngày hôm sau sẽ không có cơm ăn, mong ông Lý "đừng trách". Thế nhưng kiểu "trả trước rồi mới được ăn" này thực hiện xong, thì cơm canh mỗi ngày lại càng tệ, không những nhân viên mỗi bữa đều có "lời ra tiếng vào", mà ngay cả Lý Huệ Khang cũng thấy quá tệ hại; chủ tiệm cơm không chịu từ bỏ khoản "nợ khó đòi" kia, nên cứ trừ dần trong tiền cơm mỗi ngày.
Sự việc tuy tưởng không phức tạp nhưng thực tế lại phức tạp như vậy, nên khi Lý Huệ Khang đưa ra chuyện "thức ăn quá tệ", trong lòng ông thực sự nghĩ thế này: "Ồ! Khoản nợ này, các người cũng trừ dần đủ rồi, sao còn mang ra làm chuyện để đòi chứ!"
Thế nhưng bàn tính trong lòng bà chủ tiệm cơm lại là kiểu khác. Nghe thấy lời đó của Lý Huệ Khang, gân xanh trên trán bà ta lập tức nổi lên, hung hăng tranh cãi: "Ông Lý! Lời phải nói cho rõ! Sao lại là 'xét ra cũng nên trừ bớt một chút'? Ông Lý..."
"Ấy - ấy ấy!" Đột nhiên ông khách họ Trương mặt đen râu quai nón bước tới, chắn giữa bà chủ tiệm cơm và Lý Huệ Khang, "Ông chủ Lý! Mong ông nhanh chút đi!" Những lời bà chủ tiệm cơm nói tiếp sau đó, Lý Huệ Khang hoàn toàn không nghe lọt tai.
Cùng lúc đó, người đàn ông còn lại cũng cau mày, ho lớn vài tiếng như để ra oai.
Bà chủ tiệm cơm đã lách qua ông khách mặt đen râu quai nón, lại đứng trước mặt Lý Huệ Khang, hai tay chống nạnh, đã bày sẵn tư thế chuẩn bị cho một bài "diễn thuyết" dài nữa.
Lý Huệ Khang sợ đến mức đầu óc muốn nổ tung, như muốn đánh cược, lấy thêm một tờ năm đồng, cùng với hai mươi lăm đồng kia, nhanh chóng nhét vào tay bà chủ tiệm cơm, lớn tiếng nói:
"Thế này được rồi chứ? Thế này được rồi chứ? Thật là!"
Vừa nói, ông vừa gom số tiền còn lại trên bàn thu ngân bỏ vào ngăn kéo, miệng lại trả lời ông khách mặt đen râu quai nón: "Xin lỗi! - Này, khách họ Trương, xin lỗi! ... Ồ! Anh Thúc Thanh, còn phải phiền anh đợi một chút!" Câu cuối cùng là ông nói vọng qua quầy thu ngân với người đàn ông vừa ho ra oai.
Bà chủ tiệm cơm đếm lại số tiền một lượt, cuối cùng cũng chịu đi, dáng vẻ vẫn vô cùng miễn cưỡng.
"Là ba mươi đồng đấy!" - Lý Huệ Khang trịnh trọng bồi thêm một câu, lòng trút được gánh nặng.
"Không sai!" - Tiếng đáp trả đã ở ngoài quầy, không thèm ngoảnh đầu lại. Lúc này, dọc theo quầy hàng hình thước thợ, bốn nhân viên và ba người học việc đang đứng ở "vị trí" của mình, tất cả đều nhoài người lên quầy, nhìn ra con phố vắng vẻ. Lý Huệ Khang cũng nhìn chằm chằm vào bóng lưng của bảy "vị trí" đó vài giây, rồi đột nhiên như tỉnh ngộ, hớt hải gọi: "Ồ, A Tứ! Rót trà! Thuốc lá đâu?"
"Không cần đâu! Đều có cả rồi! Ngược lại - ông chủ Lý, làm ơn nhanh lên!"
Ông khách họ Trương mặt đen râu quai nón cười khẩy nói, quay mặt nhìn sắc trời đã tối sầm bên ngoài cửa tiệm.
Lý Huệ Khang thở dài một tiếng, lại kéo ngăn kéo khác của tủ sổ sách, lấy ra một chiếc chìa khóa, mở một ngăn kéo của bàn thu ngân, từ trong đó lấy ra một chiếc "bao da đựng sổ" kiểu cũ gia truyền, sờ trong một ngăn ra hai tờ giấy, xem xong, lại cất vào một tờ, rồi quay người lại cười làm lành với ông khách mặt đen râu quai nón:
"Khách họ Trương! Mọi chuyện đều nhờ ông bao dung! Thực sự là sổ sách nợ trong phố này của tiệm tôi cũng không thu được."
Ông khách họ Trương cầm tờ giấy xem qua một cái, rồi tự nhủ:
"Ồ! Hối phiếu của Dụ Phong."
"Đúng vậy! Vừa đúng ngày mai là đáo hạn. Ba trăm năm mươi đồng!"
"Đây chẳng phải chỉ có hơn bốn thành thôi sao? Tôi về cũng khó mà ăn nói với chủ!"
"À! Hôm nay đành nhờ ông chiếu cố cho. Khách họ Trương! Trong thành và chỗ quý khách có giao dịch, nghĩ cũng không ít nhỉ, à, trong bụng các hạ chắc cũng hiểu rõ, nhà nào mà có thể trả đủ số chứ."
"Nhưng, ngay cả sáu thành cũng không tới, tôi về là không thể báo cáo được!"
"Haha, vậy thì cũng không chênh lệch bao nhiêu! Ừ, khách họ Trương, tôi nói lời thật lòng, nếu không phải áo len và khăn quàng cổ lông lạc đà của nhà máy quý khách còn được thị trường 'chào đón', thì tôi ngay cả ba trăm năm mươi đồng này cũng không xoay được! Tiệm tôi và nhà máy quý khách năm nay mới bắt đầu làm ăn, nhưng, khách họ Trương, ông cứ đi hỏi thăm mà xem, 'tín dụng' của tôi xưa nay không tệ! Năm nay thực sự là nguồn tiền quá thắt chặt! Đây! Ông xem, bao nhiêu là sổ nợ!"
Lý Huệ Khang nói rồi lấy từ trong túi áo khoác ra một xấp giấy, muốn cho ông khách mặt đen râu quai nón "xem qua".
"Ấy ấy -" Ông khách mặt đen râu quai nón không muốn quản mấy cái "sổ nợ" kia của Lý Huệ Khang, nhưng sắc mặt đã có vẻ hòa hoãn hơn.
"À! Huệ ông! -" Đột nhiên ông Lục giữ sổ sách đang tiếp khách ở bên kia gọi vọng lại. Hai vị khách kia chắc cũng đã đợi đến mất kiên nhẫn, hơn nữa cách "đối phó" của ông Lục chắc chắn cũng không làm họ hài lòng.
Lý Huệ Khang lập tức vỗ vai ông khách họ Trương như thể rất sảng khoái:
"Vậy thì anh Trương, anh vẫn còn vài ngày chậm trễ nữa chứ, vài ngày tới tôi nhất định tuân mệnh bổ sung đủ sáu thành. Hôm nay tôi không phân thân ra được, vài ngày nữa nhất định xin mời anh Trương nể mặt đến ngồi chơi."
"Không cần khách sáo! - Vậy thì, là hậu thiên tôi lại tới nhé?" Ông khách mặt đen râu quai nón vừa đi vừa nói.
"Không dám phiền anh! Hay là tôi đến nhà trọ của anh Trương bái kiến thì tiện hơn."
Lý Huệ Khang cũng "khách sáo" đáp, tiễn đến cửa tiệm, rồi vội vã quay lại, chạy đến bàn thu ngân - tại đây có hai chiếc ghế đặt đối diện nhau kẹp lấy một chiếc bàn trà, người gọi là "anh Thúc Thanh" đang ngồi trên một chiếc ghế, tay nâng tách trà. Lý Huệ Khang ngồi vào chiếc ghế trống kia, vô cùng thành khẩn nói:
"Anh Thúc Thanh, chúng ta là chỗ giao dịch lâu năm, đôi bên đều hiểu rõ gốc gác. Tôi cũng không nói lời thừa. Chỗ quý khách là sáu trăm đồng hơn nhỉ, - cái này," ông lấy từ trong túi vạt áo khoác ra một cuốn sổ, "xin anh tạm giữ lấy. - Ấy, tiền mặt thì thực sự không xoay đâu ra được."
Thứ Lý Huệ Khang lấy ra, hóa ra chính là cuốn sổ tiết kiệm một ngàn đồng của hiệu cầm đồ Lập Đại. Lý Huệ Khang không trả được tiền mặt, nói là muốn lấy thứ gì đó ra thế chấp trước, đợi qua năm sau lại chuẩn bị tiền chuộc về: - Đây vốn là kết quả của cuộc đàm phán ngày hôm qua với "anh Thúc Thanh", hơn nữa "anh Thúc Thanh" đã mập mờ ngầm đồng ý; nhưng ông ta lại không ngờ cái gọi là "vật thế chấp" lại là cuốn sổ tiết kiệm của hiệu cầm đồ Lập Đại. Ông ta cũng chẳng thèm xem số tiền trong sổ là bao nhiêu, lập tức đẩy cuốn sổ lại vào tay Lý Huệ Khang, cười khẩy nói:
"Anh Huệ Khang! Anh đúng là đang nói đùa với tôi đấy à!"
"Hả - cái đó, cái đó! ... Anh Thúc Thanh! Con số trên sổ là một ngàn đấy!" "Một ngàn? Một vạn cũng vô dụng! Nợ là nợ!" "Anh Thúc Thanh" kia vẫn còn có thể cười khẩy.
"Nhưng Đường Tử Gia đã hứa là sẽ trả mà, - ừ, bốn thành! Hơn nữa còn có tin đồn sắp lập một đoàn chủ nợ. Tranh thủ một chút, - sáu thành là chắc chắn, chắc chắn đấy!"
"Đó là bàn tính như ý của anh thôi! Đường nhị thiếu sụp rồi! Trong thành ai mà không biết!"
Người tên "anh Thúc Thanh" kia nói đầy vẻ hung hăng, giờ ngay cả cười khẩy cũng không còn.
Lý Huệ Khang tạm thời không có lời nào để đáp. Là "chỗ giao dịch lâu năm", hơn nữa "đôi bên đều hiểu rõ gốc gác", mà lại khó làm việc hơn cả chỗ "mới bắt đầu làm ăn", điều này nằm ngoài dự đoán của Lý Huệ Khang. Vốn dĩ vì đã là "chỗ giao dịch lâu năm", thì các đợt trước không tránh khỏi đôi chút nợ nần, phạm vi "tín dụng" ngày càng thu hẹp, nên năm nay chính sách của Lý Huệ Khang chuyên đi theo con đường "mới bắt đầu" - ví dụ như "khách họ Trương" vừa rời đi, và hai người mà ông Lục đang tiếp ở đằng kia.
"Anh Huệ Khang, phương pháp hôm qua anh nói, tôi cũng là vì nể mặt là khách quen lâu năm nên mới miễn cưỡng nể tình; đâu ngờ hôm nay anh lại lấy sổ tiết kiệm của Lập Đại ra để thoái thác, có phải anh Lý Huệ Khang quá có lỗi với tôi Đới Thúc Thanh này không?"
Lý Huệ Khang vẫn không có lời đáp, chỉ vã mồ hôi hột vì sốt ruột; ông tự nhủ với lương tâm, không thể tin rằng "Đường nhị thiếu đã sụp", nhưng ông cũng tự nhủ với lương tâm, không thể không thừa nhận cuốn sổ tiết kiệm này thực sự không thế chấp nổi khoản nợ sáu trăm đồng.
"Dù anh có trả trước sáu bảy thành, số còn lại để qua năm rồi tính, thì còn nghe được một câu."
Đới Thúc Thanh lại hầm hầm nói; lời này nghe như là nới lỏng, thực chất lại là ép sát thêm một bước.
Sáu bảy thành? Đây là mặc cả, đương nhiên có trả giá. Coi như là bốn thành đi? Bốn thành của hơn sáu trăm đồng cũng chỉ hơn hai trăm, trong "bao da đựng sổ" gia truyền ở bàn thu ngân vẫn còn giấu một tờ hối phiếu đến hạn, trả cho Đới Thúc Thanh là dư sức; thế nhưng tờ hối phiếu bảo bối này, Lý Huệ Khang muốn để dành ứng phó với hai vị "khách" phía "mới làm ăn", không thể tùy tiện đưa đi được.
"Anh Huệ Khang! Rốt cuộc thế nào? Xin anh chiếu cố cho tôi với!"
Đới Thúc Thanh lần thứ ba truy bức, còn kèm theo một tiếng cười lạnh. Điều này ngay cả hai vị "khách" phía bên kia cũng nghe thấy, đều kinh ngạc nhìn về phía này. Lý Huệ Khang thở dài một tiếng, đành phải lấy ra "bảo bối" cuối cùng của mình.
Đó chính là "vật thế chấp" mà ông đã dùng thủ đoạn gần như vô lại mới lừa được từ chỗ nhị ông chủ Đường Tử Gia - hai tờ khế ước nhà đất.
Ông rất khó khăn cong tay lấy từ trong túi áo lông ra một cái ví da, tay cũng hơi run; trên gò má cao của ông ửng lên màu đỏ gạch, nhưng môi lại chuyển sang tái nhợt.
Đới Thúc Thanh cố ý ngoảnh mặt đi.
"Ừ, ừ, anh Thúc Thanh, nếu anh còn muốn kén chọn, - tôi, cả tiệm cả người, tùy anh muốn thế nào thì thế!"
Lý Huệ Khang hổn hển nói. Đới Thúc Thanh rất không tình nguyện quay mặt lại, đúng lúc Lý Huệ Khang đưa hai tờ khế ước vào tay ông ta. Ông ta đón lấy xem qua loa một cái, chưa kịp mở lời, ông Lục giữ sổ sách đang tiếp khách phía bên kia đã đi tới trước mặt, nói nhỏ một câu vào tai Lý Huệ Khang.
Lý Huệ Khang lập tức đứng dậy, nghiến chặt răng như thể nói lại lần nữa: "Tùy anh muốn thế nào thì thế - anh Thúc Thanh!" rồi cùng ông Lục đi về phía bên kia.
Đới Thúc Thanh mở hai tờ giấy ra xem kỹ. Lúc này đèn điện cũng đã bật sáng. Ông Lục đi tới trước mặt Đới Thúc Thanh, dường như định lên tiếng.
Đới Thúc Thanh ngẩng đầu, mỉm cười nhạt với ông Lục, từ từ gấp hai tờ khế ước lại, rồi nói:
"Tôi cũng không làm chủ được. - Ừ, thế chấp bằng hai căn nhà phố trong thành... Này! Ông Lục, hai tờ khế ước này, tôi mang về hỏi chủ tôi xem sao nhé! Chỉ cần chủ tôi đồng ý, tôi làm gì phải làm khó người khác? - À, ông Lục, đúng không?"
"Ấy ấy! Anh Đới hiểu cho, hiểu cho; tất cả đều nhờ vào, nhờ vào!"
Ông Lục vô cùng vất vả mới đáp được, lại cười một cách vô cùng vất vả.
Đới Thúc Thanh thực sự đã đi mất. Ông Lục tiễn thẳng ra đường phố. Khi quay vào tiệm, ông Lục thấy lão nhân viên cũ đang ngồi trên một thùng xà phòng cạnh tủ kính trưng bày đồ trang sức rẻ tiền của phụ nữ, cầm tẩu thuốc lào gõ 'bộp bộp' vào cạnh thùng, vừa đối diện với hai ba nhân viên trong quầy tường thuật "tin tức" trong thành:
"Thị trường cái gì chứ! Tiền trang vừa sụp, là sụp hai nhà! ... Vừa rồi tôi về, đi qua trước cửa tiệm tạp hóa Thăng Phát, hừ! Người đòi nợ đông nghẹt đến tận cửa! Loảng xoảng, loảng xoảng, còn náo nhiệt hơn cả xem kịch! Tiệm lớn hơn nữa cũng bị ép sụp thôi! ..."
Ông Lục lập tức đứng khựng lại, vừa định hỏi lão nhân viên cũ, sụp là hai tiền trang nào, thì chợt nghe thấy tiếng Lý Huệ Khang sốt ruột gọi lớn từ quầy thu ngân phía trong. Cùng lúc đó, trong hai vị khách kia, người đeo kính cũng đang chỉ trỏ loạn xạ, mồm miệng huyên náo - nhưng nghe không rõ ông ta nói gì.
"... Không có cách nào như vậy cả! Này, ông chủ Lý, không có cách đó! Cái này, cái này, tờ hối phiếu bảy trăm đồng này, nhất định phải phiền ông trả bằng tiền mặt!"
Khi ông Lục lại gần, nghe thấy vị khách đeo kính nói như vậy.
Vị khách kia - người mặt vuông da tím, thấy ông Lục đi tới, liền túm lấy cánh tay ông Lục.
"Này, ông Lục, vừa rồi các hạ ba lần bốn lượt nài nỉ, nói sổ sách trong tiệm thu không được, chỉ có thể trả trước một con số tròn - một ngàn đồng, số còn lại để qua năm: chúng tôi đã miễn cưỡng đồng ý. Không ngờ hai tờ hối phiếu của ông chủ Lý, chỉ có ba trăm là đến hạn, tờ kia lại là hối phiếu tháng hai năm sau, - cái này, cái này, bảo chúng tôi làm sao mà thông cảm cho nổi?"
"Ấy ấy, xin hai vị nghe tôi nói một câu: tờ hối phiếu này của tôi, cũng là người ta trả cho tôi, ..."
Trên mặt Lý Huệ Khang không tìm ra một chút sắc máu nào, ngón tay run rẩy dữ dội hơn, máy móc đè chặt lên hai tờ hối phiếu trên bàn thu ngân: một tờ là của Dụ Phong, tờ kia chính là của Thái Xương. Hai tờ này, đều mới đến tay ông sáng nay, đều là tốn không biết bao nhiêu lời lẽ, - thậm chí là cầu xin, mới đến tay ông.
"Thật sự, thật sự ông Huệ Khang không còn cách nào sao!" Ông Lục cũng nói như sắp phát điên. Ánh mắt ông chuyển từ vị khách mặt vuông da tím sang khuôn mặt của người đeo kính. "Tiệm nhỏ đối với hai ông vẫn là đặc biệt ưu ái rồi. Vị họ Đới lúc nãy là khách hàng của phố này - khách hàng của phố này, đành phải chịu thôi. Thực sự là thị trường quá tệ, các khoản nợ cho vay ra, một nửa cũng không thu lại được."
"Ấy, xin hai vị xem - " Lý Huệ Khang lại lấy xấp sổ nợ kia ra.
"Vị khách" mặt vuông da tím kia thế mà lại giở xấp sổ nợ ra, xem qua vài cái. Ông ta biết xấp sổ nợ này không phải làm giả. Nếu là hai năm trước, không ai tin một cửa tiệm vốn vẫn còn nhiều việc làm ăn như thế mà lại không qua nổi Tết, nhưng bây giờ hầu như nhà nào cũng như vậy. Điều này vị "khách" mặt vuông da tím kia cũng rất rõ. Ông ta có sự đồng cảm với Lý Huệ Khang, nhưng ông ta lại không thể vì thế mà không ép sát. Ông ta cau mày, cũng như đang kể khổ mà nói:
"Chẳng lẽ nói ông chủ Lý ông cố tình nợ nần sao? Nhưng mà, búa ăn đinh, đinh ăn gỗ, các nhà máy chúng tôi khoản nợ cho vay ra nếu không thu về được chút tiền mặt nào, thì lấy gì để trả lương công nhân, để mua nguyên liệu đây? Bây giờ làm ăn đã vô cùng nhượng bộ rồi. Nếu đặt vào hai năm trước, ông chủ Lý, ông nghĩ xem, tổng cộng chỉ có một ngàn tám trăm đồng nợ, mà lại để tám trăm đồng nợ qua năm, có nhà máy nào dễ nói chuyện như vậy không?"
"Một ngàn đồng mà kèm theo ba trăm đồng hối phiếu, thì còn có thể miễn cưỡng thông cảm; à! bảy trăm đồng!"
Vị "khách" đeo kính bày tỏ sự nhượng bộ hào phóng nhất.
"Huệ ông, có cách nào khác không?" Ông Lục túm lấy ống tay áo khoác của Lý Huệ Khang nói nhỏ. Lý Huệ Khang mặt mày khổ sở vò tay, không trả lời. Ông có thể có cách nào khác chứ? "Đinh ăn gỗ", gần đây chẳng phải ngày nào ông cũng đang ép chặt những người dưới mình sao, nhưng "gỗ" ở dưới "đinh" ông, không phải cứng như sắt, thì cũng là những vụn gỗ khô cằn chẳng vắt ra được gì.
Cơm tối của tiệm cơm đã mang đến; gánh cơm đặt dưới đất, một cái lẩu nóng hổi đang bốc hơi nghi ngút. Có một nhân viên tiệm lách qua nhìn vào một cái, rồi lại đậy lại như cũ, quay đầu làm mặt quỷ với đồng nghiệp của mình.
Lý Huệ Khang cũng nhìn vào gánh cơm đó một cái, rồi chợt nghĩ ra một cách. Ông vỗ vai vị khách đeo kính, lấy lại tinh thần cười nói:
"Mời hai vị lên nhà hàng ngồi chơi, - hôm nay là buổi gặp mặt đầu tiên, đầu tiên; chuyện tiền nong, từ từ rồi bàn bạc sau."
"Không cần khách sáo! Chúng tôi còn có việc khác."
"À - à, chút thành ý nhỏ, hai vị nhất định phải nể mặt!" Ông Lục vội vàng phụ họa bên cạnh, lại vội vàng thu dọn hối phiếu cùng những thứ lặt vặt trên bàn thu ngân.
Lý Huệ Khang không cho phép từ chối, một tay túm lấy một vị, cười vô cùng vất vả, cùng ông Lục dùng sức đẩy "hai vị" ra khỏi cửa tiệm, "hai vị" miệng vẫn còn khách sáo. Nhưng ngay lúc này, đột nhiên ông khách họ Trương mặt đen râu quai nón hớt hải chạy tới, đụng mặt bốn người đang chuẩn bị ra ngoài ngay tại cửa tiệm.
"Ông chủ Lý -" Giọng ông khách mặt đen râu quai nón vừa gấp gáp vừa nghiêm trọng.
"Hả! Đến đúng lúc lắm, cùng lên nhà hàng ngồi chơi!" Lý Huệ Khang lại túm lấy ông khách họ Trương này.
Nhưng ông Lục đã nhìn ra sắc mặt trên khuôn mặt đen của ông khách râu quai nón không ổn. Ông vội vàng tiến lên một bước, đang gọi "ông Trương", đang muốn kéo ông Trương sang một bên hỏi xem chuyện gì, thì ông khách mặt đen râu quai nón này đã rút tờ hối phiếu đến hạn ba trăm năm mươi đồng của Dụ Phong ra, vung về phía Lý Huệ Khang, cười khẩy nói:
"Xin lỗi! Ông chủ Lý, mời ông đổi cho tờ hối phiếu của nhà khác đi!"
Lý Huệ Khang sững sờ, vô thức nới lỏng tay đang túm lấy ông khách họ Trương, lắp bắp hỏi:
"Sao? Sao! Chẳng, chẳng lẽ là hối phiếu khống? Cái này cũng là người ta, người ta, trả, trả..."
"Nghe nói tiền trang Dụ Phong xảy ra vấn đề rồi!" Ông khách mặt đen râu quai nón lớn tiếng trả lời.
"À! À!" Lý Huệ Khang kinh hãi kêu lên, lòng bàn tay đẫm mồ hôi lạnh, vóc dáng cao lớn của ông loạng choạng một cái, rồi lùi lại phía sau, cho đến khi lưng chạm vào chiếc tủ kính trưng bày đồ trang sức rẻ tiền của phụ nữ.
Người mặt vuông da tím và người đeo kính cũng kinh ngạc há hốc mồm, đồng thời đang nỗ lực nhớ lại xem họ có từng thu nhận hối phiếu của tiền trang Dụ Phong không.
"Khụ khụ! Hóa ra một nhà là Dụ Phong!" Ông Lục vừa thở dài nói, vừa dậm chân. "Khụ khụ! Ông Trương, còn nghe được tin gió thanh nào không tốt của nhà nào nữa không?" Giọng ông Lục hơi run, trong lòng chỉ có một ý nghĩ: "Chỉ mong không phải Thái Xương!"
"Nghe nói Thái Xương cũng sụp rồi!" Ông khách mặt đen râu quai nón cười khổ nhìn về phía hai người mặt vuông da tím.
Ông Lục chỉ biết thở dài một tiếng thật dài, không nói được lời nào.
"Không có chuyện đó! Không thể có chuyện đó! Ấy ấy ấy!" Đột nhiên Lý Huệ Khang như phát cuồng kêu lên, vội vã quay đầu, nhìn khắp bốn phía, dường như muốn tìm ra thứ gì đó mà ông nhớ là có, nhưng lại không nhớ rõ.
Vị khách đeo kính nhìn người đồng bạn mặt vuông da tím của mình một cái; người mặt vuông cũng nhìn lại ông ta, rồi liếc Lý Huệ Khang một cái sắc lẹm, khóe miệng trễ xuống, dường như nói: "Hừ, hừ! Hóa ra hai tờ hối phiếu của ngươi một cái rắm cũng chẳng đáng!"
Nhân viên trong quầy lúc này tụ lại thành một nhóm, thì thầm to nhỏ với nhau, tất cả đều phóng ánh mắt kinh ngạc về phía Lý Huệ Khang; họ đều cảm thấy "ông chủ" của mình tiêu rồi, và thứ cùng theo đó mà "tiêu" theo, chính là bát cơm của họ.
Gánh cơm vẫn lặng lẽ đặt dưới đất, cái lẩu vẫn đang phun ra hơi nóng nghi ngút, rít lên khe khẽ; nhưng chẳng ai nghĩ đến chuyện ăn cơm.
"Không thể nào! Không thể là như thế! Sao lại trùng hợp là hai nhà này? Không thể nào! Không thể nào! -"
Lý Huệ Khang tự lẩm bẩm kêu lên, đột nhiên cười độc ác một cách kỳ quặc, đôi vai run lên bần bật.
"Ồ! Trong thành đang truyền tin như vậy đấy! Nhưng mà, ông chủ Lý, tờ này mời ông thu hồi lại cho!"
Ông khách mặt đen râu quai nón lạnh lùng nói, lại liếc hai vị khách đeo kính kia một cái, hai vị này lúc này đang ghé tai bàn bạc gì đó. Ông khách râu quai nón bước lên một bước, liền đưa tờ hối phiếu vào tay Lý Huệ Khang.
Lý Huệ Khang như chạm phải rắn độc toàn thân giật nảy, chính ông cũng không biết vì sao chỉ biết đẩy tờ hối phiếu đó về.
"Hừ hừ! À!" Ông khách mặt đen râu quai nón kinh ngạc kêu lên. Ông Lục ở bên cạnh nhìn thấy, cũng cảm thấy kỳ lạ, vội qua tiếp lấy tờ hối phiếu, gắng gượng nặn ra một nụ cười, trong lòng đang tính toán cách đối phó với cuộc đàm phán không hề nhẹ nhàng sắp tới của ông khách râu quai nón.
Lúc này, hai vị khách đeo kính và mặt vuông da tím cũng dường như đã bàn bạc xong, cùng đi tới trước mặt Lý Huệ Khang.
Nhưng cũng đúng lúc này, một tràng cười ha ha từ đầu phố vọng lại, hai người - một người bước đi chậm rãi, một người bước đi vội vã, cũng bao vây lấy Lý Huệ Khang. Người bước đi vội vã kia chính là Đới Thúc Thanh, ông ta từ giữa hai người đeo kính và mặt vuông da tím chen thẳng qua, đưa tay ra là trưng hai tờ khế ước trước mặt Lý Huệ Khang, hổn hển nói:
"Anh Huệ Khang! Hai tờ khế ước này là gia sản của Đường nhị thiếu Đường Tử Gia, chủ tôi sợ sau này có tranh chấp, không dám nhận lấy!"
"Ấy? Khụ!" Ông Lục chỉ kịp thở dài tiếng này. Lý Huệ Khang lại ngay cả một tiếng thở dài cũng không có, đôi mắt to trợn trừng như không thể tin nổi. Ông vô thức đón lấy hai tờ khế ước, hối hả nhét vào túi vạt áo khoác, đột nhiên cười điên dại. Lúc này ngoài vòng vây của đám người họ cũng có tiếng cười ha ha đáp lại, một người đội mũ da rái cá giả chen vào cạnh vai ông khách mặt đen râu quai nón, người này mặt đỏ gay vì rượu, vỗ mạnh vào vai Lý Huệ Khang, cười ha ha nói:
"Huệ ông! Thật sự không ngờ tới! Đồ trong miệng Đường nhị thiếu mà cũng bị ông đào ra được! Nhưng mà, khế ước nhà của Đường nhị thiếu năm nay trên thị trường chẳng đáng giá! Haha! Bản thân Đường nhị thiếu lại còn đáng giá mấy đồng đấy! Vừa nghe nói một đám lớn công nhân nhà máy lụa đã làm ầm ĩ đến tận phủ ông ta, miệng miệng lưỡi lưỡi muốn chính con người ông ta đấy! Haha!"
"Này, này! Anh nói, anh nói," Lý Huệ Khang đột nhiên nhảy dựng lên túm lấy cánh tay người đó, kêu lên đầy sắc lạnh. "Anh nói! Dụ Phong và Thái Xương đều sụp rồi sao? Anh nói!"
"Sao lại không sụp? Ngày mai trong thành số tiệm bị sụp theo ít nhất cũng phải mười mấy nhà nhỉ! Haha! Thời đại này thật là thú vị!"
Lý Huệ Khang nghe rõ từng chữ một, trong tai ông ù một tiếng; nếu không phải hai tay ông chống vào khung gỗ của chiếc tủ kính kia, chắc chắn ông đã quỳ xuống đất rồi.
Ông khách mặt đen râu quai nón cùng hai vị khách đeo kính cũng đồng thanh "A" một tiếng; họ trực giác rằng trong số các tiệm "sụp theo" chắc chắn không thể thiếu tiệm của Lý Huệ Khang này.
Họ đồng thanh tiến lên một bước, đồng thời gọi "Ông chủ Lý".
Ông Lục ở một bên cũng sốt ruột đến mức mặt mày xám ngoét. Ông cảm thấy vị khách đội mũ da rái cá giả lợi hại nhất này rõ ràng là đến để gõ "chuông tang"!
Lý Huệ Khang như mất hồn chỉ biết trợn tròn mắt, há hốc mồm. Bốn vị khách mặt đen râu quai nón đang hò hét ép ông, ông không thốt ra một tiếng, ngay cả một chút biểu cảm cũng không có. Vài người đi đường cũng vây lại xem. Ông Lục sốt ruột xoay như chong chóng, chỉ muốn đưa đám đòi nợ này vào trong tiệm, nhưng Lý Huệ Khang đứng im như khúc gỗ, đám đòi nợ cũng không chịu đi. Chỉ có người đội mũ da rái cá giả đứng ở vòng ngoài cùng của đám đông, cười ha ha như kẻ say.
Đầu đuôi chuyện này chỉ vỏn vẹn trong hai ba phút. Trong khoảng thời gian ngắn ngủi này, sự hò hét của bốn vị chủ nợ mặt đen râu quai nón thực sự cũng là một loại "thất thố" mà chính họ cũng không nhận ra, giống hệt như sự ngẩn ngơ như khúc gỗ của Lý Huệ Khang. Lúc đó người đầy mùi rượu đội mũ da rái cá giả thực sự lại chẳng hề "say", ông ta dường như đang trả lời một người xem náo nhiệt, đột nhiên nói lớn:
"Sụp theo thì sụp theo rồi! Lúc này ép ông ta, có ích gì. Sụp rồi thì có cách của sụp!"
Câu nói này lập tức nhắc nhở bốn vị khách mặt đen râu quai nón. Họ lập tức từng người một tĩnh lặng lại, đều quay người nhìn người đội mũ da rái cá giả kia, dường như định cùng ông ta bàn bạc về "cách của sụp" vậy.
Đới Thúc Thanh tay chân nhanh nhẹn nhất, vừa quay người đã túm lấy ông Lục, làm một động tác, rõ ràng là muốn "lôi sổ sách ra xem". Bốn vị còn lại cũng lập tức xúm lại, không nói lời nào, vây lấy ông Lục đi về phía cửa tiệm. Người đội mũ da rái cá giả lại cười ha ha như kẻ say.
Tất cả những thay đổi này, Lý Huệ Khang dường như đều không cảm nhận được, ông chỉ cảm thấy trước mắt không còn những khuôn mặt hung hăng kia nữa, ông lảo đảo vóc dáng cao lớn của mình như kẻ mất hồn, rồi cứ thế thong dong bước ra khỏi cửa tiệm.