Thực ra việc Alibaba triển khai "cận chiến" với kẻ địch trên nhiều phương diện không phải là khủng hoảng, mà ngược lại càng chứng tỏ sự hùng mạnh của Alibaba. Mỗi một đối thủ đứng trước mặt Alibaba đều là những cái tên lừng lẫy, nhưng Alibaba chỉ cần xuất một quân đoàn phương diện là đủ để tranh giành điểm cân bằng Nash. Dù phải đánh cận chiến, mà lại còn đánh trên sân nhà, nhưng họ hoàn toàn không hề rơi vào thế hạ phong.
Trừ khi xuất hiện những biến số bất ngờ mới, ví dụ như biến số do Tiểu Khang tạo ra.
Đổi lại là bất kỳ công ty nào khác, đối mặt với cục diện này thì chưa đánh đã quỳ. Đổi lại là Tiểu Khang thì cũng quỳ tương tự, cho nên Tiểu Khang mới phải trốn sau lưng các đối thủ khác.
Đối với Lão Phàn, điều đáng tiếc chính là lần này Sở Viên Tịch rõ ràng sẽ không dứt khoát như khi bán Ba Ren Game. Nếu hắn ta thực sự chỉ là một kẻ yêu tiền thì mọi chuyện đã đơn giản, nhưng dùng mông nghĩ cũng biết chắc chắn không phải như vậy. Chỉ nhìn vào những hành động trong một năm qua thôi, đích thị là một kẻ đầy tham vọng! Thậm chí ngay cả thương vụ Ba Ren Game, giờ ngẫm lại, bản thân ông ta còn có cảm giác mình bị lừa! Sở Viên Tịch tuyệt đối là có mưu đồ từ trước!
Tuy nhiên, bất kể ai khen chê thế nào, dù là đối thủ cạnh tranh cũng phải thừa nhận rằng, việc mua lại Ba Ren Game là Alibaba đã hời.
Cho nên chiến lược mà Vũ Uy lập ra trước khi xuất phát là: "Chúng ta cứ nói chuyện trước đã, trước hết phải đảm bảo không để Tencent cuỗm mất, còn về việc sáp nhập, không cần vội vàng chốt ngay lần này."
Điểm này Lão Phàn lại khá tự tin, bởi vì bất cứ cái giá nào Tencent có thể đưa ra thì Alibaba đều có thể, thậm chí còn tốt hơn.
Ông ta nghĩ rất nhiều, nhưng Vũ Uy đứng sau lưng lại có vẻ như chẳng nghĩ gì cả. Nghe Sở Viên Tịch nhấn mạnh mối quan hệ của mình với Trương Minh, cô lập tức cười ha hả: "Sở tổng, anh thực sự quá không hiểu hệ thống Toutiao rồi. Hệ thống Toutiao đâu có quan tâm đến quan hệ hay không, con thuyền hữu nghị nói lật là lật đấy."
Sở Viên Tịch thầm nghĩ, vì thuyền của các người sắp lật rồi sao? Con thuyền này mà lật thì đúng là hại chết người, hại cả những người làm nội dung video ngắn trên toàn quốc. Tài khoản càng lớn thì bị hại càng sâu...
Tất nhiên, Ba Ren không sao cả, Ba Ren có thể an tâm kê ghế nhỏ ngồi ngoài sân khấu xem kịch. Đây không phải vì quan hệ của Sở Viên Tịch với Trương Minh tốt hay xấu, mà bởi vì Ba Ren là một trong số ít những tài khoản lớn không làm bán hàng. Nhưng những streamer bán hàng kia sẽ phải trải qua trận động đất lần thứ hai. Lần thứ nhất là do Douyin điều chỉnh hệ sinh thái của chính mình, đàn áp việc livestream bán hàng không chính thống, khiến một loạt streamer bán hàng bị hại.
Phải biết rằng hiện tại hơn hai phần ba đường dẫn mua sắm trên Douyin đều trỏ về Taobao và Tmall. Con thuyền hữu nghị giữa hệ thống Toutiao và Alibaba mà lật, thì vô số chủ tài khoản phải sắp xếp lại tủ trưng bày hàng hóa của mình, đối mặt với khối lượng công việc nhiều như biển cả.
Nhưng trong chuyện này, chẳng ai cân nhắc cảm nhận của các chủ tài khoản cả. Hệ thống Toutiao đang có xu hướng hóa thân thành Tencent của năm nào, khai chiến trên toàn bản đồ, BAT cái gì cũng muốn đánh. Thương mại điện tử quan trọng như vậy, người ta tất nhiên phải đòi về rồi. Douyin đã ra mắt Luban E-commerce lâu như vậy, không bắt buộc, các chủ tài khoản vẫn dẫn lưu lượng về Taobao, thế này thì được à? Cho nên rốt cuộc là chủ tài khoản hại hay Douyin hại hơn, thực ra mỗi bên đều có lý lẽ riêng.
Vì vậy, Sở Viên Tịch làm ra vẻ mặt "mỉm cười nhẹ", quan tâm nói: "Vũ tổng, tôi thấy chuyện Luban này, các cô bắt nạt người ta trước đấy. Ba Ren tuy không làm thương mại điện tử bán hàng nữa, nhưng quy tắc thì vẫn hiểu. Cô dẫn lưu lượng từ chỗ người ta mà lại đòi thu thêm 6% phí giao dịch của các chủ tài khoản, điều này không thể trách Trương Minh thay lòng được. Người ta có đại nghĩa danh phận hẳn hoi: tự xây dựng thương mại điện tử để giảm chi phí cho chủ tài khoản, cung cấp một hệ sinh thái tốt hơn."
"Anh đúng là nói chuyện không đau eo!" Lão Phàn ra vẻ trợn mắt phồng mang, đáng tiếc là ông ta không có râu! "Chúng tôi đây là cực chẳng đã, anh hiểu không? Ngân sách chi phí của người bán hàng chỉ có chừng đó, đều đổ hết vào Douyin rồi, chúng tôi phải làm sao?"
Sở Viên Tịch nghĩ cũng phải, Alibaba là đế chế xây dựng trên lưu lượng. Từ góc độ của Alibaba, Douyin và Kuaishou được coi là lực lượng bên ngoài. Lực lượng bên trong thì phải trả tiền cho Taobao, không những phải nộp phí quảng cáo mới được lên "Trực Thông Xa" và các kênh tuyên truyền khác, mà còn phải mua phí dịch vụ dữ liệu, tức là Mưu lược kinh doanh, Luồng lưu lượng, vân vân.
Đây là dịch vụ mà người bán hàng bắt buộc phải mua, cũng là nguồn thu quan trọng, thậm chí có thể nói là gốc rễ của Taobao. Đối với người bán hàng, phần chi phí này thuộc về cái gọi là "ngân sách chi phí" của Lão Phàn.
Trong thị trường quảng cáo, Alibaba luôn là anh cả, Tencent chưa bao giờ là anh cả, mặc dù người bình thường cảm thấy nó nên là như vậy. Tuy nhiên, tình hình thực tế là quảng cáo không phải là huyết mạch của Tencent, chỉ chiếm khoảng một phần năm doanh thu. Ngay cả quảng cáo trò chơi phân khúc, thứ miễn cưỡng được coi là khu vực cốt lõi của Tencent, cũng đã lâu rồi không còn làm đại ca nữa.
Nhưng đối với Alibaba, nếu lực lượng bên ngoài không nộp khoản tiền này mà đơn giản thô bạo trực tiếp bán hàng, thì sẽ tấn công dữ dội vào hệ thống của Taobao. Đều chạy ra bên ngoài làm cả, thì Alibaba còn ăn được phí dịch vụ dữ liệu gì nữa? Cho nên các lực lượng bên ngoài kia, nộp tiền đi nào.
Cũng chính vì Alibaba là đế chế xây dựng trên lưu lượng, nên chuyện phu nhân chủ tịch xé tiểu tam mới nghiêm trọng đến vậy, bởi vì bản chất sự việc có thể không chỉ là chuyện hóng hớt và chuyển lợi ích, mà còn là thao túng lưu lượng. Những người bán hàng lớn nhỏ trên Taobao và Tmall bỏ nhiều tiền mua lưu lượng và vị trí quảng cáo, thứ họ cần nhất là sự công bằng. Sự việc này rốt cuộc có ảnh hưởng đến sự công bằng hay không? Điều này liên quan đến gốc rễ của Alibaba.
Lúc này, Vũ Uy bỗng chú ý đến một chiếc máy bay không người lái hoàn toàn mới đặt trong văn phòng chủ tịch Tiểu Khang, mẫu DJI mới nhất, phía trên đã lắp sẵn gimbal DJI Osmo.
"Sở tổng cũng là fan của DJI à?"
"Không không." Sở Viên Tịch nhìn theo hướng ánh mắt của cô cũng thấy chiếc máy bay không người lái, "Cái này, tôi chuẩn bị sẵn thôi, phòng ngừa vẫn hơn."
Lão Phàn thầm nghĩ, chuẩn bị máy bay không người lái để phòng ngừa? "Anh, dùng đến máy bay không người lái cơ à?"
"Cái này khó nói lắm. Ông có biết hồi tháng 4 có một chủ tịch công ty niêm yết trèo tường đột nhập vào nhà máy đối thủ chụp lén rồi bị bắt không?"
Lão Phàn càng hoang mang hơn: "Tôi biết chứ, sau khi bị bắt, cổ phiếu công ty ông ta tăng trần đấy. Anh là vì... vận hành tư bản à?"
"Không, tôi chỉ tò mò tại sao ông ta không thả một chiếc máy bay không người lái vào để chụp? Gắn một cái DJI Osmo vào thì không thơm hơn sao? Anh thả máy bay không người lái vào, bảo vệ muốn bắt anh cũng không bắt được, muốn ngăn cản cũng không ngăn cản nổi, không có thiết bị chống máy bay không người lái thì đánh cũng không hạ được, cứ đường hoàng mà xem."
"Đúng nhỉ? Tại sao vậy?" Lão Phàn càng thêm hoang mang, bởi vì chuyện kiểu này căn bản không giống việc người bình thường có thể làm, vậy mà một vị chủ tịch có vị thế công ty niêm yết lại đi làm, quả thực là buổi triển lãm những hành vi gây hoang mang của loài người.
Chỉ nghe Sở Viên Tịch nói: "Nếu tôi đoán không lầm, chắc là hôm đó ông ta nổi hứng hoặc có lý do gì đó bắt buộc phải xem, nhưng không chuẩn bị trước máy bay không người lái, mới phạm phải sai lầm lớn. Cho nên, tôi..."
Lão Phàn không nhịn được cười, nhưng Vũ Uy cau mày, cảm thấy Sở Viên Tịch không hề đơn giản. Người này một chút áp lực cũng không có sao? Anh ta không lẽ tưởng những người bận rộn như chúng tôi đến tận nơi là để nghe truyện cười đấy chứ? Nhưng, anh ta không hề vội vàng, không vội bày tỏ thái độ, cũng không lộ ra bầu không khí lạc quan hay bài xích, thậm chí không tò mò về báo giá mới mang đến trong chuyến thăm lần này.
Thực tế, trong nội bộ tập đoàn, những ý kiến phản đối việc tăng báo giá không nhiều, bởi vì thương vụ Ba Ren Game sau đó nhìn từ góc độ thị trường thì rõ ràng là bên mình đã hời. Có khoản lợi nhuận này làm nền tảng, lúc sáp nhập Tiểu Khang thì có thêm một phần linh hoạt.
Phong cách của cô từ trước đến nay là "chặt to kho mặn", không thích đi đường vòng. Nhưng bây giờ, đối mặt với một cuộc đàm phán sáp nhập rất quan trọng, cô lại không vội. Tuy nhiên, chuyện cười thì chắc chắn là không kể rồi, Vũ Uy định nói chuyện làm ăn, nói về dòng tiền của cửa hàng tiện lợi, thanh toán và xã hội, nói về thứ cô sở trường, cũng là thứ mà Tiểu Khang theo lý mà nói là khá eo hẹp.
Mặc dù cô bé tên Viên Mục bên cạnh kia miệng rất cứng, lúc mới vào còn nói Tiểu Khang dòng tiền rất dồi dào vân vân, vấn đề là trước mặt một CFO cấp vàng như cô, dòng tiền của một doanh nghiệp có thực sự dồi dào hay không, chỉ cần nhìn sắc mặt của vị CFO "gà mờ" là biết tám chín phần mười.
Tuy nhiên Lão Phàn lên tiếng trước, tiếp tục trêu chọc Sở Viên Tịch: "Này, tôi tò mò không biết cái đầu của anh nghĩ cái gì thế? Cái chức năng AI đoàn trưởng và AI nhóm trưởng này cũng quá mới mẻ đi? Cái này chồng lên cái kia, thủ thuật nhiều quá! Tôi cảm thấy rất có vấn đề."
"Vấn đề gì?" Sở Viên Tịch ngơ ngác, "thủ thuật nhiều" trong ngành ở một mức độ nào đó được coi là một lời khen đấy. Pinduoduo còn nhiều thủ thuật hơn, dù là đối với người dùng hay thị trường tư bản, thậm chí ngay cả khi "cưa đổ" Gome cũng có thể "đứng sừng sững" trong thị trường tư bản.
Chỉ thấy Lão Phàn cũng không biết là nghiêm túc hay giả vờ nghiêm chỉnh, nói: "Rất khó tưởng tượng anh là lần đầu khởi nghiệp làm bán lẻ. Tôi thấy anh giống như một tay lão luyện lâu năm, nhưng trước đây anh quả thực chỉ làm quản lý sản phẩm và truyền thông tự thân."
Sở Viên Tịch thầm nghĩ, thủ thuật của lão phu trong thế giới cũ quả thực không nhiều như bây giờ, đây là kết quả sau một lần tối ưu hóa. Nhưng cảm giác của Lão Phàn vẫn khá chuẩn đấy. Đáng tiếc là cái "hack" này chẳng có chỗ nào mà giải thích cho họ hiểu được.
"Nói cho cùng, đây đều là chiêu thức hút fan từ công vực chuyển hóa sang tư vực thôi. Thời kỳ Ba Ren Giải Trí tôi đã chơi rất thuần thục rồi, nếu không thì làm gì có "Loạn Thế Xuất Sơn" chứ, đúng không. Con đường này tôi không khiêm tốn đâu, đã sớm đi trước thời đại rồi. Lần này chỉ là mang nó ra dùng ngược lại thôi: hút fan tư vực chuyển hóa sang công vực, cái này gọi là gì? Đôi bên cùng có lợi, đa bên cùng có lợi! Anh xem, ngay cả Tổng giám đốc Hầu của Hema cũng rất hoan nghênh đấy thôi?"
"Anh nói nghe hay thật." Lão Phàn thầm nghĩ bàn về tài hùng biện, mình chắc chắn không đấu lại Sở Viên Tịch, cho nên vẫn phải lấy dọa dẫm là chính. "Anh nhiều thủ thuật như vậy, không biết có lừa được Tencent không?"
Sở Viên Tịch cười ha hả, "Lừa được hay không thì dù sao tôi cũng đang đợi."
Lão Phàn thầm nghĩ đợi cái gì cơ? Đợi bị phong sát à? Nhìn biểu cảm của anh xem sao cứ như có chuyện vui vậy?
Không biết rằng, Sở Viên Tịch đúng là cảm thấy có chuyện vui. Ban đầu anh định lấy chiêu "trì hoãn" làm chính, nhưng đến khi chiến lược bài bản thực sự bắt đầu, mới cảm thấy dường như mình đã bỏ sót điều gì đó.
Cái gọi là bỏ sót, chính là tình hình mới chưa từng trải qua trong thế giới cũ. Chưa trải qua thì không có trải nghiệm, càng không có kinh nghiệm, đó là: điều Alibaba hứng thú thì Tencent không thể không hứng thú.
Đến bây giờ "Cha Đại Long" vẫn chưa phong tỏa đường dẫn của Tiểu Khang, là vì cái gì? Không phải vì Tiểu Khang có thể chuyển mã nhận diện để tiếp tục "ô nhiễm" WeChat, cũng không phải vì Tiểu Khang có cửa hàng offline nên chỉ phong tỏa khu vực không hoạt động mới hiệu quả, mà là nói không chừng người của Tencent cũng sắp đến rồi.
Trước khi đàm phán sáp nhập mà đã phong tỏa người ta? Việc này hình như cũng không thỏa đáng lắm.
Tencent có trực tiếp lấy mục tiêu sáp nhập để đến Tiểu Khang đàm phán không? Thực tế Sở Viên Tịch trước đó thực sự không chắc chắn, bởi vì Alibaba trọng thực nghiệp còn Tencent trọng ảo.
Hơn nữa, đầu tư của Tencent có một nguyên tắc, gọi là "kết duyên rộng rãi", tức là đầu tư kiểu Phật hệ không quá 20%, khiến cho đầu tư chiến lược trông giống hệt đầu tư tài chính. Chỉ những khoản đầu tư thực sự cốt lõi mới không thể bỏ qua, ví dụ như đối với Douyu, Huya, Bilibili, Kuaishou, những đối tượng có tính liên quan cực mạnh đến hoạt động kinh doanh của bản thân hoặc có vị thế chiến lược cực mạnh về nội dung và lưu lượng, có thể hình thành sự phối hợp, thì mới tăng vốn mạnh, thậm chí sáp nhập.
Tiểu Khang làm cửa hàng tiện lợi, dù có thể hiện một số tham vọng về mặt xã hội, Tencent với tư cách là bá chủ xã hội cũng chưa chắc đã coi trọng. Dù có coi trọng cũng chưa chắc đã nâng tầm lên mức ngang hàng với Douyu mà nhìn nhận.
Nhưng hôm nay Lão Phàn và Vũ Uy cùng đến thăm, anh bỗng nảy sinh một chút cảm giác, đó là có lẽ vẫn có thể mượn lực đả lực, kéo cả hai bên, biết đâu lại giành được cái danh phận "không đứng đội nào"? Tất nhiên điều này phải dựa trên tiền đề Tencent phán đoán sai lầm chiến lược, và tay chân của "Cha Đại Long" nương tay.
Nếu Tencent phán định Tiểu Khang có khả năng lớn lên thành mối đe dọa, thì không còn gì để nói nữa.
Vậy câu hỏi đặt ra là, Tencent có phán đoán sai lầm không? Không phải là không thể. Những doanh nghiệp kiểu BAT không cần phải được thần thánh hóa, mỗi bên đều có không gian phạm sai lầm. Chỉ lấy Tencent mà nói, sự phán đoán sai lầm trên video ngắn đã gây ra bất lợi cấp chiến lược tồi tệ đến mức nào thì không cần nói cũng biết rồi nhỉ?
Xa hơn nữa, nghĩ lại hồi Trương Minh khởi nghiệp đã liệt Baidu vào đại địch, để xoa dịu sự lo âu của mình, năm 2014 bắt đầu nhắm vào Baidu mà vung cuốc. Nhưng Baidu lại coi hệ thống Toutiao là đồng minh, luôn cho rằng họ là "cao thủ đánh đấm" Tencent, vì vậy Baidu thỉnh thoảng còn phải đi giúp bồi thêm vài câu, cho đến 3 năm sau mới chợt tỉnh ngộ: chúng ta hình như nhầm rồi!
Chỉ có Alibaba, tuy trong thao tác cụ thể có những sai sót lớn nhỏ, ví dụ như không những không khống chế được Hoàng Đoàn mà còn bị Hoàng Đoàn phản đòn trở thành mối họa tâm phúc, nhưng về phán định chiến lược thì chưa bao giờ có vấn đề lớn. Còn về việc sai sót trong chiến thuật, trong thị trường phức tạp đan xen này, vốn dĩ cũng chẳng có đạo lý nào là thành công 100%.
Đây cũng là lý do Sở Viên Tịch trong thâm tâm liệt Alibaba vào mức độ nguy hiểm số 1.
Vũ Uy thấy Lão Phàn nói chuyện kiểu này không ổn, Sở Viên Tịch này đúng là "tám mặt phong tỏa", nói cái gì anh ta cũng có lời đáp lại. Thế là cô cũng ném ra một câu hỏi: "Sở tổng, tôi cũng có một chuyện không hiểu, anh đột nhiên sáp nhập cùng lúc nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp thực phẩm tươi sống kho trung chuyển, chỉ đơn thuần là để đồng tiền sức khỏe của anh có điểm neo thôi sao? Cái giá của dòng tiền có phải là quá lớn rồi không?"
Sở Viên Tịch không thể đáp lại ngay câu này, bởi vì Vũ Uy đã điểm đích danh là cái giá của dòng tiền, nghĩa là không phải cân nhắc định giá cao thấp lúc sáp nhập, đáng hay không đáng, mà là chỉ đích danh kho trung chuyển thực phẩm tươi sống là món hàng lỗ vốn.
Tư duy hoàn thành vòng khép kín thương mại này Viên Mục biết, nhưng cô biết Sở Viên Tịch tuyệt đối không thể nói ra. Chỉ nghe Sở Viên Tịch nói: "Họ làm kho trung chuyển thực phẩm tươi sống đều định lỗ trước lãi sau, độc chiếm thị trường tăng mật độ giảm chi phí. Tôi thì không, tôi chỉ cần họ không lỗ tiền hoặc lỗ ít đi là được, số tiền này tôi lấy được đủ lượng người dùng offline là hời rồi, làm mạng xã hội thứ cần nhất chính là mật độ người dùng."
