Đại học Princeton, quán cà phê ở một góc khuôn viên trường.
Lão ông có chiếc trán hói bóng loáng ngồi ở góc phòng, vừa uống cà phê vừa xem bài báo khoa học trong tay.
Ngồi đối diện với ông là Edward Witten, người cũng đang tận hưởng trà chiều.
Nhìn bài báo trên tay người bạn già, vị lão gia mỉm cười hỏi.
"Cậu đang xem gì thế?"
"Một bài báo được gửi đăng rất thú vị," Giáo sư Deligne lật một trang giấy, tiện miệng nói, "Về giả thuyết Polignac."
Dừng lại một lát, ông lại không nhịn được mà bổ sung thêm một câu bằng giọng điệu tán thưởng, "Phương pháp chứng minh rất thú vị."
Edward Witten: "Lục Chu?"
"Đúng vậy," tay cầm bút bi đánh dấu vài ký hiệu lên bài báo, Deligne tiếp tục nói với giọng điệu trò chuyện phiếm, "Bỏ lỡ buổi báo cáo học thuật đó chắc chắn là tổn thất lớn nhất trong năm nay của cậu."
Witten cười cười, nói: "Haha, tôi đồng tình với quan điểm của cậu, đặc biệt là sau khi gặp mặt trực tiếp, sự tiếc nuối trong lòng tôi lại càng mãnh liệt hơn."
Deligne bất ngờ ngẩng đầu nhìn anh: "Ồ? Khi nào mà cậu còn tới tận bờ bên kia Thái Bình Dương một chuyến thế?"
Witten: "Là bờ bên kia Đại Tây Dương, cậu quên là tôi vừa mới từ bên đó về à?"
Lông mày Deligne nhướng lên, hỏi: "Cậu đụng phải cậu nhóc đó ở CERN à?"
Witten cười nói: "Dạo gần đây cậu không xem tin tức à?"
Deligne không chút do dự lắc đầu đáp: "Không quan tâm lắm, lại có chuyện mới mẻ gì à?"
Witten: "Nhóm hợp tác quốc tế LHB đã công bố tin tức phát hiện ra năm hạt trạng thái C, đồng thời phát hiện đỉnh tín hiệu nghi là hạt siêu đối xứng ở mức 750GeV."
"Ồ, vậy chúc mừng cậu nhé, cậu lại gần giải Nobel thêm một bước rồi." Deligne tiện miệng nói.
Nói một cách đơn giản, lý thuyết siêu đối xứng bàn về một loại tính đối xứng giữa hạt Fermion và hạt Boson, ở mức độ nào đó có thể coi là hệ quả năng lượng thấp của lý thuyết siêu dây.
Nếu lý thuyết siêu dây thành lập, thì hạt siêu đối xứng bắt buộc phải tồn tại.
Cho nên ngược lại là, nếu tìm thấy hạt siêu đối xứng, thì có thể cung cấp bằng chứng thực nghiệm mạnh mẽ cho lý thuyết siêu dây (chứ không phải chứng minh!).
Nhưng nếu không tìm thấy, lý thuyết siêu dây đã phát triển gần 30 năm sẽ rơi vào bế tắc.
Tuy nhiên, Deligne không quá quan tâm đến giới vật lý học, mặc dù rất nhiều thành quả nghiên cứu của ông và người thầy quá cố đều tỏa sáng rực rỡ trong giới vật lý, nhưng lĩnh vực ông tập trung vào vẫn là toán học thuần túy.
Đặc biệt là lý thuyết số và hình học đại số.
"Bây giờ chúc mừng tôi thì vẫn còn quá sớm," Witten cười cười, nói bằng giọng điệu đùa giỡn, "Tôi thấy giải Nobel của tôi kiểu gì cũng phải xếp sau Stephen Hawking thôi... Kiếp này e là chẳng có cơ hội nào đâu."
Muốn nhận giải thưởng Thuốc Súng, bắt buộc phải là lý thuyết được thực nghiệm chứng minh, mà việc tìm kiếm sợi dây đàn cấu thành nên vũ trụ còn khó hơn nhiều so với việc tạo ra một lỗ đen để chứng minh lý thuyết bốc hơi lỗ đen.
Về mặt lý thuyết thì điều sau có thể làm được, chỉ cần năng lượng va chạm đủ lớn, tạo ra một lỗ đen ở quy mô vi mô, cùng với việc cải thiện thiết bị quan sát để quan sát được lỗ đen bốc hơi với tốc độ ánh sáng này.
Nhưng điều trước thì không phải cứ tăng vài bậc năng lượng của máy gia tốc hadron là có thể giải quyết được, mà cần phải dùng đến quy mô quan sát nhỏ nhất của văn minh nhân loại, đi xuống sâu thêm hai tầng để quan sát thứ ở cấp độ một chiều.
Với phương pháp kỹ thuật hiện có, mà mơ tưởng chứng minh hoàn toàn lý thuyết siêu dây thì khác nào người xưa cắm pháo bông dưới ghế đẵng mà đòi lên mặt trăng chứ đúng là hoang tưởng.
Nghe tiếng tự giễu của người bạn già, Deligne mời nhạt cười, tiện miệng nói: "Lúc đó cậu ta cũng đang nghe buổi báo cáo à?"
Witten cười nói: "Không phải nghe báo cáo, mà là lên bục làm báo cáo. Cậu có dám tin không, manh mối 750GeV lại do một thực tập sinh đưa ra trong buổi báo cáo. Cậu ta vận dụng phương pháp trong xác suất học, tính toán ra xác suất xuất hiện đỉnh đặc trưng ở vùng năng lượng 750GeV, rồi cậu đoán xem đã xảy ra chuyện gì? Các nhà nghiên cứu của CERN đã làm thực nghiệm suốt một tháng, trên hai máy dò của máy gia tốc hadron này, vậy mà lại thật sự phát hiện ra đỉnh đặc trưng đó."
Deligne vẫn dán mắt vào bài báo hơi ngẩn ra một lúc lâu, mãi sau mới dùng giọng điệu mang theo chút bất ngờ, nói: "...Không ngờ cậu ta lại còn có thiên phú về mặt vật lý thế này."
"Đúng vậy," lão tiên sinh Witten tán thưởng gật gật đầu, "Nghe nói năm sau cậu ta sẽ đến Princeton, tôi định nhận cậu ta làm học trò."
Deligne giật giật khóe môi: "...Còn phải xem lựa chọn của chính cậu ta nữa, cá nhân tôi cho rằng thiên phú của cậu ta trong lĩnh vực lý thuyết số vẫn nhỉnh hơn một bậc."
Edward Witten cười cười, không nói gì.
Không ai muốn dẫn dắt kẻ ngốc cả.
Vấn đề này nghĩ ngược lại cũng vậy.
Ngay lúc này, giáo sư Deligne lật bài báo đến trang cuối cùng, đôi mày bỗng giật mạnh một cái.
Witten đầy hứng thú hỏi: "Sao thế?"
Deligne lắc đầu, biểu cảm khôi phục lại vẻ tự nhiên.
"Không có gì."
Vừa rồi ông còn ca ngợi sự vận dụng khéo léo phương pháp lý thuyết nhóm trong bài báo, đang nghiên cứu "phương pháp cấu trúc nhóm" được nhắc đến trong đó, kết quả là nhìn đến dòng cuối cùng, cậu nhóc kia lại nghịch ngợm để lại một câu dung lượng không đủ, viết không hết.
Nếu không phải vì bài báo này viết thực sự rất hay, thì ông chắc chắn đã quăng về bắt cậu nhóc này viết lại rồi.
---❊ ❖ ❊---
Một giả thuyết trọng đại, để chứng minh nó cần một khoảng thời gian nhất định, kiểm tra tính đúng đắn của nó cũng cần một khoảng thời gian không nhỏ.
Lục Chu không biết khoảng thời gian này dài bao lâu, hy vọng duy nhất chỉ là động tác của người phản biện nhanh một chút, tốt nhất là kịp hoàn thành trước khi năm nay trôi qua.
Việc chứng minh giả thuyết Polignac đã tạm thời khép lại, trong thời gian tiếp theo, Lục Chu liền dồn toàn bộ tâm sức vào đề tài của lão tiên sinh Frank.
Lão tiên sinh Frank luôn thỉnh thoảng trao đổi với cậu qua email về lý thuyết bổ trợ siêu đối xứng, mặc dù Lục Chu có điều hoài nghi đối với bộ lý thuyết này, nhưng vì tinh thần cầu đồng tồn dị, vẫn tạm thời gác lại những tranh cãi sang một bên.
Không còn cách nào khác, bảo cậu bới móc lỗi sai từ góc độ toán học thì được, nhưng muốn tự mình đi thiết lập một bộ lý thuyết thì trình độ hiện tại của cậu vẫn chưa đủ.
Phần chính của bộ lý thuyết bổ trợ siêu đối xứng này chủ yếu do tiên sinh Frank hoàn thành, còn cậu chịu trách nhiệm xử lý dữ liệu, đồng thời từ góc độ toán học để vá lại những lỗ hổng toán học của lý thuyết, khiến nó trông có vẻ mang tính mỹ học toán học hơn.
Đừng coi thường công việc này, đây là việc cực kỳ quan trọng đấy.
Lý thuyết dây sở dĩ có thể được mọi người đón nhận, chính là vì vẻ đẹp toán học của nó thực sự khiến người ta không thể bắt bẻ được.
Thời gian nhanh chóng trôi qua đến tháng 10, viện sĩ Lư gọi Lục Chu đến văn phòng.
"Ngày 20 chúng ta đi Thượng Kinh, tôi đã đặt vé máy bay cho em rồi, chú ý sắp xếp thời gian nhé."
"Vâng... Giáo sư, ngài có thể tiết lộ rốt cuộc chúng ta đi làm gì không?" Cuối cùng Lục Chu vẫn không kìm nén được sự tò mò trong lòng, lên tiếng hỏi.
Viện sĩ Lư cười cười, bất ngờ là không thừa nước đục thả câu nữa, mở miệng nói: "Thực ra cũng chẳng có gì, chính là Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ 12 của Hội Toán học Hoa Kỳ, nhân dịp tròn 80 năm thành lập, mấy lão già bọn họ đề nghị tổ chức một hội nghị học thuật kỷ niệm đặc biệt một chút, may là hai hội nghị gộp chung lại mở luôn. Vừa hay lão Khâu cũng qua tham gia, tôi dẫn em đi theo góp vui."
Đệt mợ?
Cái này mà gọi là chẳng có gì á?
Đây rõ ràng là chuyện lớn mà!
Nhưng điều Lục Chu thấy lạ là, hội nghị này chẳng phải bình thường đều mở vào tháng 11 sao? Sao lại đẩy lên cuối tháng 10 rồi? Hơn nữa ngài là một người làm vật lý, sao lại dính líu đến hội nghị học thuật toán học được chứ?
Nhưng đây không phải là trọng điểm, trọng điểm là Lục Chu nhớ tham gia loại hội nghị này đều cần phải có thư mời.
Cuối cùng, Lục Chu vẫn đem thắc mắc này hỏi ra miệng: "Không có thư mời thì vào được không?"
"Thư mời ở chỗ tôi, chuyện này em không phải lo, cứ đi theo tôi là được, đối với em mà nói là chuyện tốt." Viện sĩ Lư cười cười xua tay, nói tiếp, "Đúng rồi, tôi nhớ lúc em nộp đề tài xin Quỹ Vạn Thanh là giả thuyết Polignac, dạo gần đây em có thành quả nghiên cứu mới nào không? Nếu có thì tôi đề nghị em có thể xin lên bục làm một bài báo cáo, đây cơ hội tốt đấy."
Làm báo cáo ở hội nghị học thuật đỉnh cao trong nước thế này, đối với uy tín học thuật của một học giả trong nước mà nói thì có sự giúp đỡ rất lớn, viện sĩ Lư tuy bản thân làm vật lý lý thuyết, nhưng vì luôn phải qua lại với người trong giới toán học nên cũng không hề xa lạ với những thứ của giới toán học.
Nhưng lúc này ông vẫn chưa biết, bài báo chứng minh giả thuyết Polignac đã được cậu nhóc này nộp lên tờ "Annals of Mathematics" rồi, bây giờ thậm chí đã bước vào quy trình bình duyệt chéo.
Bài báo đã gửi đăng tạp chí, nếu không đưa ra được thành quả nghiên cứu mới mẻ hơn trên cơ sở đó thì không thể cứ thế đem nộp lần hai ở hội nghị học thuật, bởi vì đây tính là nộp một bài cho nhiều nơi.
Lục Chu suy nghĩ kỹ lại, ngoài giả thuyết Polignac ra thì dạo gần đây hình như bản thân chẳng có thành quả nghiên cứu thú vị nào thật.
Tuy nhiên, "phương pháp cấu trúc nhóm" mà cậu tự sáng tạo ra khi nghiên cứu giả thuyết Polignac, tách riêng ra hình như có thể dùng làm một thành quả nghiên cứu để trưng bày một chút.
Hay là cứ sắp xếp lý thuyết "phương pháp cấu trúc nhóm" này thành bài báo, nộp đăng trong hội nghị học thuật lần này luôn đi!
Nghĩ đến đây, trong lòng Lục Chu liền có chủ ý, nhìn viện sĩ Lư cười cười, nghiêm túc nói: "Em sẽ chuẩn bị thật tốt."
Viện sĩ Lư mỉm cười gật đầu: "Vậy được rồi, em về chuẩn bị cho kỹ đi. Đúng rồi, hạn cuối nộp bài hình như là thứ Sáu tuần sau, em tranh thủ nhanh lên một chút, tôi không làm mất thời gian của em nữa."
Lục Chu: "...???"
Đệt!
Thế mà bây giờ ngài mới nói với em á?!