Những ngày thu trôi qua nhanh chóng, và Dorothy vẫn tiếp tục theo học thầy Deichenberg, kỹ thuật chơi đàn ngày càng tiến bộ sau mỗi buổi học dưới sự hướng dẫn tận tình của người thầy già. Đêm hòa nhạc vừa qua đối với cô thực sự là một cột mốc lớn. Lần đầu tiên trong đời, cô đứng trước một cử tọa đông đảo và đón nhận những tràng pháo tay vang dội dành cho tiếng đàn của mình, điều đó đã tiếp cho cô sự tự vệ và niềm tin mà không gì có thể sánh được.
Thành kiến lâu đời của dì Betty đối với nghiệp diễn xuất trên sân khấu là điều duy nhất làm vẩn đục niềm vui của thiếu nữ, nhưng ngay cả điều này cũng không gây ra nỗi buồn quá lớn, bởi sự phản đối của dì Betty đối với việc Dorothy nhận các hợp đồng biểu diễn chuyên nghiệp chỉ dừng lại ở những lời phàn nàn yếu ớt. Điều này khiến cô hy vọng rằng người thân của mình rồi sẽ dần dần xuôi lòng.
Rồi khi kỳ nghỉ lễ đến gần, mang theo một bức thư từ Molly thông báo rằng cô và Quan tòa sẽ đến Bellvieu trước lễ Giáng Sinh vài ngày, dự định theo đuổi nghệ thuật tạm thời bị gác lại ở tận góc khuất trong tâm trí Dorothy. Cô cùng dì Betty bắt tay vào việc chuẩn bị một mùa Giáng Sinh truyền thống và ấm cúng đúng nghĩa. May mắn thay, với sự giúp đỡ của Ephraim, Dinah và Chloe, họ đã làm được điều đó. Khi công việc chuẩn bị tiến triển, niềm vui của dì Betty dường như không gì sánh bằng, tâm hồn bà tràn ngập hân hoan khi hết niềm vui này đến niềm vui khác đến xua tan đi vẻ tẻ nhạt, đơn điệu của tuổi già.
Một tuần trước ngày trọng đại, Ephraim và Metty cùng hai người da đen khác được thuê riêng cho dịp này, đánh xe ngựa và xe trượt tuyết lên vùng rừng dọc theo bờ vịnh. Đêm hôm trước tuyết rơi dày khiến mặt đất phủ một lớp áo lấp đầy ánh bạc, trong khi cơn gió Bắc sảng khoái mang lại cho tất cả mọi người nguồn năng lượng tràn trề.
Đến nơi, Ephraim cùng những người thợ đốn một cây cao su đen lớn và cắt lấy hai khúc gỗ. Chúng dài vỏn vẹn chưa đầy bốn thước và được cắt với mục đích đặc biệt là để vừa khít vào hai lò sưởi lớn trong dinh thự nhà Calvert.
Trở về vào tối muộn với đống củi trên xe, họ lăn những khúc gỗ lớn xuống ao vịt ở phía sau chuồng ngựa – nơi lớp băng đóng mỏng – để ngâm ở đó cho đến sáng Giáng Sinh. Đến lúc đó, chúng sẽ được đặt vào lò sưởi tương ứng ở phòng ăn và phòng khách lớn của ngôi nhà rồi nhóm lửa.
Ephraim nắm rất rõ phong tục lâu đời này, và anh với dì Betty đã thống nhất rằng anh sẽ duy trì những ngọn lửa bập bùng suốt ban ngày và vùi tro giữ lửa qua đêm sau giờ đi ngủ. Nhờ phương pháp này, những khúc gỗ như thế có thể cháy suốt mười ngày, hoặc cho đến khi kỳ nghỉ lễ qua đi, bởi chúng cứ thế cháy âm ỉ cho đến khi chẳng còn lại gì ngoài tro tàn.
Vào cuối tháng mười một, dì Betty đã cho vỗ béo nửa tá gà tây thượng hạng của mình. Vài ngày sau, mấy chiếc bánh pound khổng lồ ra lò, và một chú lợn con xinh xắn được nhốt vào chuồng để nuôi cho tròn trịa, mập mạp, sau đó sẽ được quay nguyên con với một quả táo đỏ ngậm trong miệng trông rất hấp dẫn. Các món như thịt băm nhồi, thịt ngâm chua và xúc xích nhồi – những món ăn thời xưa mà dì Betty vô cùng yêu thích và nhớ nhung – đều được Chloe và Dinah chuẩn bị chu đáo cho dịp này. Và khi Metty mang về từ khu rừng một con chồn Opossum béo tốt chỉ vài ngày trước Giáng Sinh, bà chủ của Bellvieu cảm thấy mùa Giáng Sinh của mình đã thực sự trọn vẹn.
Một khoai lang dự trữ đã được cất kỹ, cùng với bánh nướng nhân táo xanh, bí ngô, khoai tây và các loại bánh khác được làm xong xuôi rồi cất vào hầm.
Vào thời niên thiếu của dì Betty, khi chưa có bếp lò, gà tây được quay trong một chiếc lồng quay làm bằng sắt tây, có khay hứng mỡ ở đáy và một nắp thiếc lớn che bên trên trông rất giống mui xe ngựa. Khi chú gà tây đã được nhồi nhân và sơ chế xong cho bữa tiệc, người ta xiên nó qua một thanh sắt đâm xuyên qua hai bên lồng quay và đi dọc qua thân gà từ đầu đến cuối. Thế là mọi thứ đã sẵn sàng để hoàn thiện trên ngọn lửa hồng rực. Lồng quay có chân ở mỗi góc để có thể đặt than hồng bên dưới khi cần thiết. Nắp thiếc có tác dụng phản chiếu sức nóng và được thiết kế bản lề để có thể lật ra sau mỗi khi người nấu rưới nước sốt lên gà tây. Khay hứng mỡ ở dưới đáy làm nhiệm vụ hứng lấy phần nước sốt thơm ngon.
Khi dì Betty đứng đó quan sát quá trình chuẩn bị quay một con gà tây, tâm trí bà quay ngược về những năm tháng xưa cũ và thầm kinh ngạc trước sự tiến bộ của nền văn minh.
“Trời ơi, thưa cô Betty!” Chloe kêu lên, dừng tay để lau vào chiếc tạp dừa bằng vải gingham của mình. “Cháu thấy có vẻ như chúng ta chuẩn bị đủ đồ ăn trong cái nhà này để nuôi cả triệu người ấy chứ.”
Dì Betty bật cười.
“Thà thừa còn hơn thiếu,” bà nhận xét. “Ta đoán là chẳng còn mấy thứ khi ngày Tết Dương lịch đến và qua đi đâu. Gerald và vợ chồng Aurora Blank sẽ sang ăn tối Giáng Sinh, và sẽ ghé qua dùng bữa trong tuần lễ nghỉ. Rồi thêm cô Molly với bố cô ấy, cùng thầy cô Deichenberg nữa, chúng ta sẽ có một bữa tiệc nhỏ ấm cúng ngay tại nhà. Hai cậu thanh niên Jim và Len ấy có sức ăn làm cô phải giật mình đấy. Ồ vâng, chúng ta có rất nhiều đồ ăn, Chloe, nhưng... cứ chờ mà xem chúng biến mất nhanh thế nào!”
“Vâng thưa cô; tụi cháu sẽ chờ xem, và cháu đoán là Ephy, Dinah với cháu cũng sẽ góp phần làm chúng biến mất đấy ạ!”
Chloe cúi gập cả người, cười lớn trước câu nói đùa của chính mình.
Dì Betty cũng mỉm cười, rồi đi ra sảnh trước để đón chiếc xe ngựa vừa được phái ra nhà ga để đón Quan tòa Breckenridge và Molly cùng Dorothy và Jim.
Bạn thân của Dorothy vẫy tay chào dì Betty, rồi nhanh chân rảo bước dọc lối đi để trở thành người đầu tiên chào đón nữ chủ nhân của Bellvieu. Tiếp theo là Quan tòa tay chống gậy, được Jim dìu bước; ông trông khỏe mạnh hơn trước rất nhiều nhưng sức khỏe vẫn có phần suy giảm.
“Tôi rất vui khi được gặp lại ông, Quan tòa Breckenridge,” dì Betty chào đón, hay tay nắm chặt bàn tay ông. “Tôi đặc biệt vui mừng vì được chào đón ông đến dự lễ Giáng Sinh tại Bellvieu.”
“Và tôi còn vui hơn nữa khi có mặt ở đây,” Quan tòa đáp lời. “Tôi tin chắc đây sẽ là một trong những chuyến đi tuyệt vời nhất trong cuộc đời tôi.”
Khi đã bước vào nhà và yên vị trên những chiếc ghế bành ở phòng khách, dì Betty liền hỏi thăm tin tức về em gái ông là Lucretia, cũng như bà Hungerford, bà Stark và bà Cook, không quên hỏi xem ông có hay tin tức gì từ Joel Snackenberg hay không. Sau khi những câu hỏi đó được trả lời trọn vẹn theo ý muốn, dì Betty xin phép đi kiểm tra việc chuẩn bị bữa trưa, để lại Jim ở lại trò chuyện với Quan tòa.
“Đã lâu lắm rồi cháu không gặp bác,” Jim nói, “nhưng cháu thấy bác ngày càng phong độ và khỏe mạnh. Molly bảo cháu rằng bác đã chính thức rời khỏi phòng mạch của bác sĩ Sterling rồi phải không ạ?”
“Vâng, thưa bác; cháu nghĩ mình nên tự lập thì hơn.”
“Và nếu bác hỏi thì cháu dự định làm gì tiếp theo?”
“Cháu định học về điện, thưa bác – thực ra đó cũng là lời khuyên của bác sĩ Sterling. Dì Betty nhờ một số mối quan hệ ở đây đã giúp cháu tìm được một chân làm việc vào đầu năm tới. Mấy tháng qua cháu cứ thảnh thơi chờ đợi công việc này thành hiện thực, và cháu thực sự rất vui khi mọi thứ đều suôn sẻ.”
“Chắc là cháu sẽ phải qua thời gian học nghề nhỉ?”
“Vâng, thưa bác.”
“À, ngành điện là một lĩnh vực rất đáng học, Jim ạ. Chúc cháu mọi sự tốt lành. Ô kìa – ai thế này?”
Ánh mắt Quan tòa hướng về một thiếu niên vừa bước vào phòng lúc đó. Đó chính là Len Haley, mặc một bộ đồ Giáng Sinh mới tinh và trông vô cùng bảnh bao, gọn gàng.
“Ồ, cháu quên mất là bác chưa biết Len. Chắc chắn là bác đã nghe Molly nhắc đến Len Haley rồi chứ ạ? Cậu bé mà chúng cháu đã giải cứu khỏi người chú độc ác trong chuyến cắm trại mùa hè năm ngoái ấy ạ. Dì Betty đã đùm bọc cậu ấy từ bấy đến nay. Đây là bố của Molly, Len ạ.”
“Đúng rồi, đúng rồi,” Quan tòa nói. “Vậy đây là Len Haley, cậu bé từng bị lạc trong rừng vào giữa đêm khuya sao?” Quan tòa giơ tay bắt tay Len. “Bác rất vui được gặp cháu, cậu bé ạ, và mừng vì cháu đã tìm được một lối đi may mắn để vượt qua nghịch cảnh.”
“Cháu cảm ơn bác ạ.”
“Bất cứ ai được bà Betty Calvert bảo trợ thì chắc chắn đều rất đáng ngưỡng mộ.”
“Cháu cũng nghĩ vậy, thưa bác,” Len nói, bắt đầu cởi mở hơn trước nụ cười đôn hậu của Quan tòa Breckenridge.
Khi Dorothy và Molly từ trên lầu đi xuống và nhập bọn, căn phòng tràn ngập tiếng cười vui vẻ. Molly đã thay bộ đồ đi đường bằng một chiếc váy gọn gàng, với mái tóc được chải chuốt xinh xắn theo mốt mới nhất, khiến ngay cả Jim Barlow cũng phải “chú ý và ngước nhìn”. Về phần Quan tòa, dù tuổi đã cao nhưng tâm hồn ông vẫn trẻ trung, quên đi cả bệnh tật đến mức khi dì Betty bất chợt bước vào, bà phải giơ hai tay lên vì kinh ngạc.
“Tôi biết chuyến đi này sẽ đem lại sự cải thiện tuyệt vời cho sức khỏe của ông, Quan tòa ạ,” bà nói, “nhưng tôi không ngờ mọi thứ lại thay đổi nhanh chóng đến thế.”
“Tôi không kìm được đấy chứ, bà Calvert ạ. Nhìn thấy những người trẻ tuổi quây quần bên mình khiến tôi có cảm giác như mình được trẻ lại, điều đó làm tôi nhớ lại rằng chưa bao giờ tôi cảm thấy hạnh phúc hơn lúc đưa các cậu con trai và cô con gái đi dã ngoại qua những khu rừng ở Nova Scotia.”
“Một chuyến đi kết thúc bằng việc cháu tổ chức một bữa tiệc tại gia ở Deerhurst,” Dorothy tiếp lời. “Đó là sau khi cháu biết rằng mình không phải là một đứa trẻ mồ côi lang thang, mà là cháu gọi bà Betty Calvert bằng dì lớn.”
“Chính bố là người đã lần theo những manh mối dẫn đến phát hiện bà Calvert chính là họ hàng của cậu đấy, nếu cậu còn nhớ,” Molly nói.
“Và tôi sẽ không bao giờ quên được cảm giác vỡ oà hạnh phúc của tất cả chúng tôi khi biết cô bạn nhỏ của mình có họ hàng với ai,” vị Quan tòa lớn tuổi vừa nói vừa với người sang vỗ nhẹ lên bàn tay Dorothy.
“Rồi sau đó là chuỗi ngày hổ thẹn của tôi,” dì Betty hồi tưởng kể lại. “Tôi đã buộc phải thừa nhận với tất cả các bạn rằng khi đứa con của cháu trai tôi ra đời, tôi từng tỏ thái độ khó chịu vì cảm thấy mình đã quá già để phải gánh chịu một đứa trẻ sơ sinh đang gào khóc. Rồi những suy nghĩ tốt đẹp hơn đã chiến thắng, tôi nhìn thấy ở Dorothy những nét giống gia đình mình và muốn giữ con bé lại. Sau đó tôi nghe theo lời Dinah và Ephraim, cuối cùng làm theo lời khuyên của họ là tìm một cặp vợ chồng tử tế không vướng bận con cái để giao phó đứa trẻ, nuôi dạy theo lối sống giản dị và hợp lẽ phải. Khi biết rằng các bạn đã tìm ra mối quan hệ huyết thống giữa chúng tôi, tôi đã làm đúng điều mà trái tim mình thôi thúc suốt bao nhiêu năm – ôm Dorothy vào lòng, đưa con bé về mái nhà nơi nó thuộc về.”
Dinah bước ra cửa báo rằng bữa trưa đã sẵn sàng, và mọi người cùng kéo vào phòng ăn để tiếp tục câu chuyện bên bàn ăn.
Sáng hôm sau – tức là ngày trước lễ Giáng Sinh – một bưu kiện quà cáp lớn từ một trung tâm thương mại ở Baltimore được chuyển đến và được Ephraim mang lên lầu cất giấu.
Vào đêm trước Giáng Sinh, theo phong tục lâu đời, những chiếc tất đủ mọi kích cỡ và màu sắc được treo quanh lò sưởi lớn ở phòng khách. Tất của Quan tòa, Jim và Len không đủ lớn nên những món đồ thay thế vừa vặn đã được Dorothy và Molly hào phóng đóng góp. Lên giường đi ngủ vào muộn màng với hy vọng ông già Noel sẽ đối xử thật tốt với từng người, đám trẻ thức dậy vào sáng hôm sau và ngỡ ngàng thấy những chiếc tất của mình căng phồng lên vì quà.
Jim nhận được một chiếc gậy và một chiếc ví từ Quan tòa, cùng với trang phục từ cà vạt đến áo sơ mi do dì Betty và hai cô gái tặng. Len cũng nhận được một loạt quà tương tự, trong đó món quà từ Quan tòa là một đồng tiền vàng năm đô la lấp lánh mà cậu tuyên bố sẽ cất vào ngân hàng tiết kiệm làm vốn liếng tương lai.
Dorothy và Molly cũng được tặng rất nhiều quà, vừa đẹp vừa thiết thực, chủ yếu là đồ dùng vệ sinh cá nhân và đồ lót; trong khi dì Betty gặp rất nhiều khó khăn mới nhấc nổi chiếc tất của mình khỏi chiếc đinh đóng trên lò sưởi vì nó quá nặng.
Sáng sớm ngày Giáng Sinh, một tin nhắn điện thoại muộn màng từ thầy Deichenberg gửi đến, thông báo ông và vợ nhận lời mời thân tình của dì Betty để cùng quây quần bên bàn tiệc Giáng Sinh. Thầy giáo âm nhạc cho biết họ phải hoãn lại hai buổi học nên mới báo tin trễ.
Đến mười giờ, Gerald và Aurora tới nơi. Vợ chồng anh chị Blank ban đầu có chút phàn nàn vì các con không ở nhà ăn trưa ngày Giáng Sinh, nhưng một thỏa hiệp đã đạt được: chúng sẽ ăn cơm cùng bố mẹ vào ngày Tết Dương lịch.
Khi vợ chồng thầy Deichenberg đến nơi, mọi thứ đã sẵn sàng và chỉ việc dọn bữa tối. Metty và Ephraim đều được huy động, cùng với Chloe và Dinah làm việc hết công suất trong bếp, bữa ăn đã được dọn lên đúng giờ hẹn và làm hài lòng tất cả mọi người.
Những câu chuyện cười và giai thoại chuyền tay quanh bàn ăn khi các thành viên trong bữa tiệc Giáng Sinh cùng vui đùa.
“Giáng Sinh một năm chỉ có một lần,” ai đó từng nói như vậy, và mang theo tâm niệm đó, mọi phiền muộn tạm thời bị gạt sang một bên để sự vui tươi và rộn ràng lên ngôi.
Thầy Deichenberg được mời kể về những phong tục Giáng Sinh cổ xưa ở Đức, và ông đã kể lại một cách đầy cuốn hút. Ông kể về những người thợ làm đồ chơi ở Nuremberg và các thành phố khác, cùng sự khéo léo, nhanh nhẹn khi họ làm việc. Sau đó, ông kể lại nhiều tình huống hài hước thời niên thiếu của chính mình với lối kể chuyện duyên dáng đến mức làm cả phòng cười rộ lên khi bữa ăn chưa đi được nửa quãng đường.
Khi ông dứt lời, Quan tòa và dì Betty lần lượt kể lại những kỷ niệm kỳ lạ và hài hước mà họ từng chứng kiến trong các dịp lễ Giáng Sinh khác nhau, và đến lúc dùng món tráng miệng thì mọi người đều cảm thấy bình yên và hòa hợp với thế giới.
Đó là một bữa tối đáng nhớ, và khi bữa ăn kết thúc, tất cả quây quần bên phòng khách, nơi thầy Deichenberg được mời chơi một số bản nhạc yêu thích, với cây vĩ cầm của Dorothy được huy động cho dịp này.
Đến lượt Dorothy biểu diễn với đàn vĩ cầm, còn thầy Deichenberg đệm đàn piano cho cô. Molly – người đã nhiều tháng không được nghe bạn mình chơi đàn – vô cùng kinh ngạc trước sự tiến bộ của cô bạn, Quan tòa cũng vậy. Họ dành những lời khen ngợi cho cả thầy lẫn trò sau khi ba bản nhạc được trình bày. Hai người dừng lại trước sự tiếc nuối của mọi người, nhưng hứa sẽ chơi thêm trước khi buổi họp mặt kết thúc.
Jim hát một bài đơn ca giọng trầm. Gerald cũng góp vui bằng một bài hát, giọng nam cao ngọt ngào của anh làm say lòng người nghe, sau đó bộ tứ ca khúc năm xưa ở trại núi lại tái hợp và trình bày những giai đoạn quen thuộc theo cách giành được sự tán dương nhiệt liệt từ tất cả mọi người – thậm chí cả vị giám khảo khó tính như thầy Deichenberg.
Dì Betty được đề nghị đọc một đoạn thơ thời thiếu nữ nhưng bà xin phép nhường lại cho cụ Ephraim. Được mọi người nhiệt tình giục giã, cụ liền đọc những vần thơ đã được ghi nhớ từ thuở thiếu thời:
Thật đấy chứ, có phải cậu đấy không, bạn già?
Sao mà tớ suýt chẳng nhận ra nữa!
Cậu lớn nhanh, vừa gầy lại vừa cao,
Tớ ngỡ ngàng chẳng dám nhận ra nhau.
Cậu còn nhớ đi săn con chồn nhỏ,
Trèo lên cây hồng quân thuở nào không?
Như những ngày xưa tốt đẹp thuở hồng hoang
Khi người da đen chưa được tự do?
Ta dắt theo con Tige già với ngọn đuốc sáng
Cùng nhau bước vào cuộc vui ngập tràn,
Biết bao người cùng tham gia cuộc rượt đuổi ấy,
Ngoài cậu với tớ ra, hỡi bạn hiền ơi!
Chỉ một lát sau, con Tige gầm vang,
Để ta biết có điều gì đang ẩn nấp,
Một con thỏ, con chồn hôi hay chồn Opossum
Đang chạy trốn trên đường thật nhanh.
Khi con chồn leo vút lên ngọn cây,
Con Tige già liền đổi giọng sủa vang,
Ta giơ ngọn đuốc soi rọi đôi mắt nó
Và chẳng mấy chốc tóm gọn ngay thôi.
Ta bẻ cổ nó rồi nhóm một ngọn lửa
Nướng củ khoai tây, cậu có nhớ không?
Ôi, chạnh lòng làm sao, nghĩ lại muốn rơi lệ,
Chẳng bao giờ tìm lại được những ngày xưa.
Chủ nhân đã đi xa – bà chủ cũng qua đời,
Và người vợ già của tôi cũng vậy;
Giờ đây tôi nằm một chỗ vì thấp khớp,
Và những ngày tháng còn lại chẳng còn bao nhiêu.
Con Tige thì mù lòa gần hết, què quặt đi,
Đến mức chẳng thể đi săn được nữa;
Chẳng còn con chồn nào để béo ngậy môi miệng,
Ôi, tôi thấy mình thật quá đỗi cơ hàn!
Khi đọc xong, Ephraim cúi đầu chào thật sâu, tay chạm lên trán – hay đúng hơn là chỗ lẽ ra phải có mái tóc trước trán.
Những người lắng nghe vị lão niên da đen đã bùng nổ những tràng pháo tay vang dội, và cái cúi đầu ấy cứ được lặp đi lặp lại mãi. Những vần thơ được thể hiện với cảm xúc sâu sắc cùng sự thấu hiểu về giá trị thi ca, điều mà tất nhiên Ephraim đã học được qua việc nghe người khác ngâm vịnh.
Len Haley, khi được mời đóng góp một tiết mục cho buổi văn nghệ, đã đọc bài thơ đầu tiên – cũng là duy nhất – mà cậu học được trong những tháng ngắn ngủi đến trường. Đó là một bài thơ về chủ đề cai rượu, dẫu không hoàn toàn phù hợp với không khí lễ hội tết nhất, nhưng ít ra đó cũng là một trong những nỗ lực chân thành nhất trong buổi chiều hôm đó.
Aurora – một nghệ sĩ ngâm thơ tài năng không kém ai – đã trình bày tác phẩm “Hiawatha” của Longfellow với những nét diễn tả chân thực đến mức thầy Deichenberg ngồi chết lặng trong suốt bài ngâm, để rồi bật dậy nắm chặt tay cô ngay khi cô dứt lời.
“Cô gái thân mến của tôi,” ông thốt lên, “thật xuất sắc – quá đỗi xuất sắc. Tôi thực sự tự hào khi được quen biết cô.”
“Cháu hy vọng bác sẽ không bao giờ có dịp phải thay đổi ý định đó,” thiếu nữ vui vẻ đáp lại.
Buổi văn nghệ khép lại, thầy Deichenberg và Quan tòa Breckenridge bước vào một ván cờ đam đầy gay cấn đến mức những người khác phải gác lại mọi việc đang làm để đứng xem. Cuối cùng, thầy Deichenberg đã giành chiến thắng chung cuộc với tỷ số bốn ván thắng trên tổng số bảy ván.
Khi bữa tiệc Giáng Sinh tan vào buổi tối hôm đó, tất cả mọi người đều đồng lòng thừa nhận rằng đây là một trong những kỳ nghỉ lễ tuyệt vời nhất mà họ từng trải qua.