HỎI. Nếu máy in của tôi có thể in ra tiền thật, nó có gây ra vấn đề gì lớn đối với thế giới không?
— Derek O’Brien
ĐÁP. Bạn có thể in 4 tờ tiền trên một tờ giấy khổ letter 21,59 cm x 27,94 cm.
Nếu máy in của bạn có thể in với tốc độ một tờ in màu chất lượng cao (cả hai mặt) trong một phút, bạn sẽ có 200 triệu đô-la một năm.
Bấy nhiêu đó cũng làm bạn giàu sụ, nhưng không đủ để gây bất cứ ảnh hưởng gì tới kinh tế thế giới. Số tờ 100 đô-la đang được lưu thông vào khoảng 7,8 tỷ tờ, và vòng đời của mỗi tờ 100 đô-la vào khoảng 90 tháng, nghĩa là có khoảng 1 tỷ tờ được in ra mỗi năm. Hai triệu tờ bạn in được sẽ chẳng thấm tháp gì.
HỎI. Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn kích nổ một quả bom hạt nhân trong mắt bão? Liệu cơn bão có tan luôn không?
— Rupert Bainbridge (và hàng trăm người khác)
ĐÁP. Câu hỏi này đã được hỏi quá nhiều lần rồi.
Nó cũng đã được gửi tới Cục Quản lý khí quyển và đại dương quốc gia (Mỹ) – cơ quan quản lý Trung tâm bão quốc gia – rất nhiều lần. Thực tế, họ đã bị hỏi quá nhiều lần đến mức đã công bố công khai câu trả lời rồi.
Tôi khuyên bạn nên đọc từ đầu chí cuối bài viết đó,[1] nhưng tôi cho rằng câu cuối của đoạn văn đầu tiên trong bài đã nói lên tất cả:
“Không cần phải nói gì nữa, đó không phải là một ý tưởng hay.”
Nó làm tôi thấy vui khi một cơ quan của chính phủ Mỹ đã đưa ra quan điểm tương đối chính thức của mình về vấn đề bắn tên lửa hạt nhân vào bão.
HỎI. Nếu tất cả mọi người đều đặt một máy phát điện nhỏ tại cuối máng xối của nhà và cơ quan của họ, thì có thể sản xuất được bao nhiêu điện? Liệu chúng ta có tạo ra đủ điện để bù lại chi phí cho các máy phát không?
— Damien
ĐÁP. Một ngôi nhà nằm trong vùng có lượng mưa rất lớn, như vùng Đông Nam Alaska chẳng hạn, nó có thể nhận được lượng mưa hằng năm lên tới 4 mét.[2] Dùng tuabin nước tại những nơi này sẽ có hiệu quả cao. Nếu ngôi nhà có mặt bằng cỡ 140 mét vuông và máng nước cao 5 mét, thì trung bình nó sẽ sản xuất ra chưa đến 1 watt điện năng từ nước mưa nên điện năng cực đại có thể tiết kiệm được là:
Giờ mưa nhiều nhất được ghi nhận cho đến năm 2014 xảy ra năm 1947 ở Holt, Missouri, nơi đo được lượng mưa khoảng 30 centimet trong 42 phút. Trong 42 phút đó, căn nhà giả định của chúng ta có thể sản xuất tới 800 watt điện, có thể đủ để chạy mọi thiết bị bên trong nhà. Trong khoảng thời gian còn lại của năm, trời sẽ không còn mưa như thế này nữa.
Nếu một máy phát điện có giá 100 đô-la, những cư dân ở những nơi mưa nhiều nhất nước Mỹ như Ketchikan, Alaska, có thể bù đắp được chi phí sau khoảng thời gian chưa tới một thế kỷ.
HỎI. Chỉ sử dụng các tổ hợp chữ cái phát âm được để đặt tên riêng cho các ngôi sao trong vũ trụ, sao cho những cái tên này chỉ có một từ, thì chúng sẽ phải dài tới đâu?
— Seamus Johnson
ĐÁP. Có khoảng 300.000.000.000.000.000.000.000 ngôi sao trong vũ trụ. Nếu bạn đặt xen kẽ các phụ âm và nguyên âm để tạo ra một từ có thể phát âm được (có nhiều cách hay hơn để tạo nên các từ phát âm được, nhưng cách này sẽ cho ra một kết quả gần đúng), thì thêm vào mỗi cặp chữ cái là thêm gấp 105 lần số tên cũ (21 phụ âm nhân với 5 nguyên âm). Vì số cũng có một mật độ thông tin giống như vậy – 100 khả năng cho mỗi cặp chữ cái – nên nó gợi ý là cái tên cuối sẽ có cùng chiều dài với độ dài với con số biểu thị tổng số các ngôi sao:
Những ngôi sao được đặt tên Joe Biden.
Tôi thích làm các phép tính liên quan đến việc đo độ dài các con số được viết ra trên giấy (thực ra đây chỉ là một cách để ước lượng không chặt chẽ giá trị của log10x). Làm thì được, nhưng nó cứ sai sai thế nào ấy!
HỎI. Thỉnh thoảng, tôi đạp xe tới trường. Đạp xe trong tiết trời mùa đông thực khó chịu, bởi trời quá lạnh. Tôi sẽ phải đạp xe nhanh tới mức nào để da của mình ấm lên giống như cách tàu vũ trụ nóng lên lúc quay về Trái đất?
— David Nai
ĐÁP. Tàu vũ trụ nóng lên khi quay về Trái đất là do nó nén không khí ở phía trước (chứ không phải bởi ma sát với không khí như nhiều người tưởng).
Để tăng nhiệt độ của lớp không khí phía trước cơ thể bạn lên 20°C (đúng như từ nhiệt độ đóng băng tới nhiệt độ phòng) thì bạn cần đạp xe với tốc độ 200 ms.
Những phương tiện nhanh nhất sử dụng sức người hoạt động ở ngang mực nước biển là những chiếc xe đạp được chế tạo đặc biệt sao cho nó và người đạp xe có thể tạo thành một khối có dạng khí động lực học tối ưu. Những chiếc xe đó có tốc độ giới hạn vào khoảng 40 ms, tốc độ tối đa của sức người, khi lực đẩy của cơ bắp vừa đủ cân bằng với lực cản của không khí.
Do lực cản không khí tăng theo bình phương của tốc độ, giới hạn này sẽ rất khó mở rộng. Đi xe đạp ở tốc độ 200 ms cần sinh công năng ít nhất là gấp 25 lần khi đạp xe ở 40 ms.
Ở tốc độ đó, bạn thực sự không cần quan tâm đến chuyện nhận nhiệt lượng từ không khí, một vài phép tính nhanh gợi ý rằng nếu cơ thể bạn đã sinh công năng nhiều đến mức đó thì nhiệt độ bên trong bạn sẽ đạt tới mức gây tử vong chỉ trong vài giây.
HỎI. Mạng Internet to chừng nào trong thế giới thực?
— Max L.
ĐÁP. Có nhiều cách để ước lượng lượng thông tin được lưu trữ trên Internet, nhưng ta có thể đặt ra một cận trên thú vị cho con số này chỉ bằng cách xét đến lượng bộ nhớ mà chúng ta (với tư cách là một loài) đã mua.
Ngành công nghiệp lưu trữ sản xuất được khoảng 650 triệu ổ đĩa cứng mỗi năm. Nếu hầu hết trong số chúng là ổ đĩa 3,5 inch thì tốc độ tăng thể tích các ổ lưu trữ vào khoảng 8 lít mỗi giây.
Điều đó có nghĩa là tất cả ổ đĩa cứng sản suất trong vài năm gần đây – những ổ cứng có dung lượng ngày càng tăng đó sẽ chiếm hầu hết dung lượng lưu trữ toàn cầu – chỉ choán đầy được một con tàu chở dầu. Vì vậy, với phép đo trên, Internet nhỏ hơn một tàu chở dầu.
HỎI. Điều gì xảy ra nếu bạn cột một gói thuốc nổ dẻo C4 vào chiếc boomerang rồi quăng nó đi? Đây có phải là một vũ khí hiệu quả không, hay sẽ chỉ là một ý tưởng ngớ ngẩn?
— Chad Macziewski
ĐÁP. Bỏ qua vấn đề về khí động lực học, tôi rất tò mò muốn biết bạn mong đợi có được lợi thế chiến thuật gì khi mà sẽ có một khối chất nổ bay về phía mình nếu ném trật mục tiêu.
❀ ❀ ❀
[1] Tương tự, thang đo cường độ gió F (Fujita) đã được thay thế bằng thang EF (Fujita mở rộng). Đôi khi, một đơn vị đo trở nên lỗi thời bởi vì xài nó rất kinh khủng – chẳng hạn, “kip” (1.000 pound lực), “kcfs” (hàng nghìn foot khối mỗi giây), và “độ Rankine” (độ F trên độ không tuyệt đối). (Tôi đã phải đọc các bài báo kỹ thuật sử dụng các đơn vị này.) Những khi khác, bạn có thể nhận thấy rằng các nhà khoa học chỉ muốn có thứ gì đó để “chỉnh” mọi người.
[2] Trong phim Star Wars, con tàu Death Star bắn một chùm tia phá hủy toàn bộ Alderaan chỉ trong một phần tí teo của giây. (ND)
