XXXIII
Tối hôm ấy, tôi ngồi ở một bàn của tiệm bar- đồ uống- thực phẩm mà Hutte đã giới thiệu với tôi, cũng ở đại lộ Niel ngay trước Hãng chúng tôi. Một cái quầy và những sản phẩm ngoại lai trên các giá: trà, bánh loukoum, mứt cánh hoa hồng, cá trích biển Baltích. Nơi đây là chốn lui tới của các cựu jô- kê, họ trao đổi kỷ niệm bằng cách cho nhau xem những tấm ảnh quăn góc chụp những con ngựa đã bị sả thịt từ lâu.
Hai người ngồi ở bar nói chuyện nho nhỏ. Một người mặc áo măngtô màu lá chết dài chấm gót. Vóc người nhỏ bé như phần lớn các khách hàng. Y quay lại, chắc là để xem giờ trên mặt cái đồng hồ lớn treo trên cửa ra vào, và luồng mắt y chạm vào tôi.
Mặt y trở nên tái nhợt. Y trân trân nhìn tôi, miệng há hốc, mắt trố ra.
Y chậm rãi lại gần tôi, lông mày nhíu lại. Đừng trước bàn tôi.
- Pedro….
Y sờ nắn lớp vai áo vét của tôi, ngang bắp thịt cánh tay trên.
- Pedro, cậu đó ư?
Tôi ngần ngừ chưa trả lời vội. Y có vẻ thất vọng.
- Ông thứ lỗi, y nói. Ông không phải là Pedro McEvoy?
- Phải chứ, tôi nói đột ngột. Tại sao ông hỏi vậy?
- Pedro, cậu…. cậu không nhận ra mình sao?
- Không.
Y ngồi xuống trước mặt tôi.
- André Wildmer… jô- kê ấy mà… cậu không nhớ mình ư?
- Xin ông thứ lỗi, tôi nói… Trí nhớ bị nhiều lỗ hổng. Chúng ta quen nhau hồi nào nhỉ.
- Nhưng cậu còn lạ gì… cùng với Freddie mà…
Cái tên tục ấy phóng vào tôi một luồn điện. Một gã jô- kê. Người làm vườn cũ ở Valbreuse có nói với tôi về một gã jô-kê.
- Lạ thật, tôi bảo y. Ai đó đã nói với tôi về ông… Ở Valbreuse….
Mắt y nhòa lệ. Do rượu? hay do xúc động?
- Nhưng này, Pedro… Cậu không nhớ cái dạo chúng mình về Valbreuse với Freddie sao?....
- Không nhớ rõ lắm. Chính là bác làm vườn ở Valbreuse đã nói với tôi về chuyện đó….
- Pedro… nhưng vậy ra… vậy ra cậu còn sống?
Y riết tay tôi rất mạnh. Y làm tôi phát đau.
- Phải. Tại sao lại hỏi vậy?
- Cậu… cậu hiện ở Paris?
- Phải. Tại sao lại hỏi vậy?
Y nhìn tôi, hãi hùng. Y khó mà tin tôi còn sống. vậy chuyện gì đã xảy ra? Tôi rất muốn biết, song xem về y không dám trực diện đề cập đến vấn đề này.
- Mình… mình ở Givemy.. trong tỉnh Oise, y nói với tôi. Minh…Mình rất ít khi đến Paris… cậu muốn uống cái gì không, Pedro?
- Một li Marie Brizard, tôi nói.
- Vậy mình cũng thế.
Y tự tay rót rượu vào li của chúng tôi, châm rãi và tôi có cảm giác là y muốn tranh thủ thời gian.
- Pedro.. Chuyện gì đã xảy ra?
- Hồi nào?
Y uống một hơi cạn li.
- Hồi cậu định vượt biên giới cùng với Denise ấy?
Tôi biết trả lời y thế nào đây?
- Hai cô cậu chả cho bọn mình biết tin gì cả… Freddie rất lo…
Y lại rót đầy ly mình.
- Bọn mình tưởng các cậu bị lạc trong cơn bão tuyết….
- Các ông không phải lo, tôi nói.
- Thế còn Denise?
Tôi nhún vai.
- Ông nhớ rõ về Denise chứ? Tôi hỏi
- Kìa, Pedro, tất nhiên là nhớ chứ… và trước hết, tại sao cậu cứ gọi mình là ông thế?
- Xin lỗi, anh bạn thân mến, tôi nói. Ít lâu nay, mình không được minh mẫn cho lắm! Mình đang cố nhớ lại toàn bộ thời kỳ đó… Nhưng thật là mịt mù…
- Mình hiểu. Mọi cái đó thật xa xăm… Cậu nhớ đám cưới của Freddie?
Y mỉm cười.
- Không nhớ lắm!
- Ở Nice ấy… Khi cậu ta lấy Gay…
- Gay Orlow ấy à?
- Dĩ nhiên là Gay Orlow… cậu ấy còn lấy ai khác nữa?
Y có vẻ không bằng lòng chút nào khi nhận thấy cái đám cưới ấy không còn gợi cho tôi nhớ lại mấy tí.
- Ở Nice.. trong nhà thờ Nga.. một đám cưới bên đạo.. Không phải bên đời…
- Nhà thờ Nga nào?
- Một cái nhà thờ Nga nho nhỏ với một khu vườn….
Cái nhà thờ mà Hutte đã tả trong thư gửi cho tôi? Đôi khi có những sự trùng hợp thật bí ẩn.
- Ờ tất nhiên, tôi nói.. tất nhiên là thế… Ngôi nhà thờ Nga nho nhỏ ở phố Longchamp với khu vườn và thư viện xứ đạo…
- Vậy là cậu đã nhớ ra? Chúng mình là bốn người làm chứng… Chúng mình giơ những vòng hoa lên đầu Freddie và Gay….
- Bốn người làm chứng?
- Ừ… cậu, mình, ông nội của Gay…
- Ông già Giorgiadzé..
Tấm ảnh có tôi bên cạnh Gay Orlow và ông già Giorgiadzé chắc chắn là đã được chụp trong dịp này. Tôi sẽ đưa y xem.
- Và người làm chứng thứ tư là anh bạn Rubirosa…
- Ai?
- Bạn cậu.. Rubirosa.. Profirio Rubirosa. Nhà ngoại giao của Đôminích.
Y mỉm cười khi nhớ lại gã Rubirosa Porfirio ấy. Một nhà ngoại giao của Đôminích. Có lẽ tôi đã làm việc cho người này trong công sứ quán đó- Sau đó, chúng mình đến nhà ông Giorgiadzé…
- Và Denise có ở đó
Y nhún vai.
- Tất nhiên.. Rành là cậu chẳng còn nhớ gì hết….
Chúng tôi bước trễ nải, tất cả bảy người, gã jô- kê, tôi, Denise, tôi, gay Orlow và Freddie, Rubirosa và ông già Giorgiadzé. Chúng tôi vận đồ trắng.
- Giorgiadzé ở khu chung cư, góc khu vườn Alsaxe- Lorraine.
Những cây cọ cao vút trong bầu trời. và lũ trẻ con lướt trên đường trượt. Mặt tiền trắng xóa của khu chung cư với những mảnh bằng bố màu da cam. Những nhịp cười của chúng tôi trong cầu thang gác.
- Buổi tối, để mừng đám cưới đó, ông bạn Rubirosa của cậu đưa chúng ta đi ăn ở Eden Roc… Thế nào, ổn chưa? Cậu nhớ ra chứ?
Y thở rốc, như thể vừa làm một cố gắng lớn về thể xác. Y có vẻ kiệt lực sau khi gợi lại cái ngày Freddie và Gay Orlow làm lễ cưới ở nhà thờ, cái ngày nắng đẹp và vô tư lự ấy, chắc hẳn là một trong những khoảng khắc sung sướng của đời chúng tôi.
- Rút cục, tôi nói với y, mình với cậu, chúng ta quen nhau từ lâu lắm rồi…
- Phải.. Nhưng thoạt tiên, mình quen Freddie.. bởi vì mình là jô-kê của ông nội cậu ta… Chẳng may, việc đó đã không kéo dài được bao lâu… Ông cụ đã mất sạch sành sanh….
- Còn Gay Orlow… Cậu biết là…
- Phải, mình biết…Dạo ấy, mình ở ngày gần nhà cô ta…Quảng trường Aliscamps…
Cái khu nhà lớn với những cửa sổ, chắc chắn từ chỗ ấy. Gay Orlow nhìn ra trường đua ngựa Auteuil rất đẹp. Qaldo Blunt, người chồng đầu tiên của nàng đã nói với tôi rằng nàng tự tử vì nàng sợ già. Tôi đồ rằng nàng hay xem các cuộc đua ngựa từ cửa sổ phòng mình. Mỗi ngày và nhiều lần trong một cuổi chiều thôi, hàng chục con ngựa lao mình chạy vun vút dọc theo bãi và xô vào những vật chướng ngại. và những con vượt qua được, người ta còn thấy chúng trong mấy tháng nữa, rồi chúng sẽ biến đi cùng những con khác. Phải không ngừng có những ngựa mới để lần lần thay thế nhau. Và mỗi lần, vẫn cái đà ấy, cuối cùng cũng đứt đoạn. Một cảnh tượng như thế chỉ có thề gây nên buồn nản và có lẽ vì sống cạnh trường đua ngựa ấy nên Gay Orlow đã… Tôi muốn hỏi André Widmer nghĩ thế nào về điều đó. Chắc y phải hiểu. Y là jô-kê mà.
- Thật là buồn, y nói với tôi. Gay là một cô gái rất hay…
Y cúi xuống và sát mặt lại gần mặt tôi. Da mặt y đỏ và rỗ, đôi mắt màu hạt dẻ. Một vết sẹo rạch chéo má phải, đến tận cằm. Tóc cũng màu hạt dẻ, trừ một chởm bạc dựng ngược lên trán.
- Còn cậu, Pedro…
Nhưng tôi thôi không để ý nói hết câu.
- Cậu quen mình hồi mình ở đại lộ Julien- Potin, ở Neuilly, phải không? Tôi nói hú họa, vì tôi nhớ rất kĩ các địa chỉ ghi trên tấm phích “ Pedro McEvoy”
- Hồi cậu ở nhà Rubirosa ấy à? Tất nhiên.
Lại cái gã Rubirosa ấy.
- Bọn chúng mình thường đến chơi Freddie… Tối nào cũng tiệc tùng liên hoan.
Y phá lên cười.
- Anh bạn Rubirosa của cậu cho gọi các bạn nhạc đến… chơi đến tận sáu giờ sáng…. Cậu có nhớ hai bài anh ta luôn luôn chơi ghita cho chúng ta nghe?
- Không
- El reloj [1] và Tu me acostumbraste. Nhất là Tu me acostumbraste [2]
Y thổi sáo mấy phách của điệu đó.
- Thế nào?
- Phải… phải.. mình nhớ ra rồi, tôi nói.
- Các cậu đã xoay cho mình một tấm hộ chiếu Đôminích… cái đó chả giúp ích gì lắm cho mình….
- Cậu có đến gặp mình ở công sứ quán? tôi hỏi
- Phải. Hồi cậu cho mình tấm hộ chiếu Đôminích ấy.
- Mình không hiểu mình làm cái quái gì ở cái công sứ quán ấy.
- Mình đâu có biết…. Một hôm, cậu bảo mình là cậu làm cái gì đại khái như thư ký cho Rubirosa và đó là chỗ ẩn náu tốt cho cậu… Mình thấy thật buồn là Rubi chết trong cái tai nạn xe hơi ấy….
Phải, thật buồn. Lại một nhân chứng mà tôi không thể hỏi được nữa.
- Này, Pedro… Tên thật cậu là gì? Điều đó bao giờ cũng làm mình thắc mắc. Freddie bảo mình cậu không phải tên là Pedro McEvoy.. Mà chính là Rubi đã cấp giấy tờ giả cho cậu…
- Tên thật của mình? Chính mình cũng rất muốn biết.
Và tôi tủm tỉm cười để y có thể coi đó là một câu đùa.
- Freddie thì biết, vì hai cậu biết nhau từ hồi học trường trung học… Dạo ấy các cậu làm nhảm cả tai mình với những chuyện ở trường trung học Luiza…
- Trường trung học…?
- Luiza… Cậu biết thừa đi rồi… Đừng làm bộ ngớ ngẩn…. Cái hôm cha cậu đến đón cả hai cậu bằng xe hơi… Ông già đã chuyển tay lái cho Freddie mà cậu ta thì chưa có bằng lái… Chuyện ấy, cậu đã kể cho mình nghe ít nhất là trăm bận.
Y gật đầu. Vậy ra tôi có một ông bố vẫn đến đón tôi ở trường trung học Luiza? Chi tiết lý thú.
- Còn cậu? tôi hỏi. Cậu vẫn làm công việc với lũ ngựa?
- Mình đã kiếm được một chân giáo sư dạy cưỡi ngựa trong một trường luyện ngựa ở Giverny….
Y lấy một giọng nghiêm trang làm tôi ngạc nhiên.
- Cậu biết là từ khi mình bị tai nạn, là cứ thế xuống dốc….
Tai nạn nào? Tôi không dám hỏi/
- Khi mình theo các cậu- câu, Denise, Freddie và Gay- đến Megève đã không còn ”mạnh” gì lắm… Mình đã mất chân huấn luyện… Bọn họ co vòi vì nghĩ mình là người Anh… Họ chỉ muốn người Pháp thôi.
Người Anh? Phải, y nói với một giọng lơ lớ mà từ nãy đến giờ tôi không mấy để ý. Tim tôi đập rộn hơn khi y thốt ra cái tên Megève.
- Cái chuyến đi Megève ấy thật là một ý kỳ cục, phải không? Tôi hỏi liều.
- Tại sao lại kỳ cục? Lúc ấy, chúng ta không thể làm khác…
- Cậu cho là thế?
- Đó là một nơi an toàn… Paris trở nên quá nguy hiểm…
- Cậu thật tình tin là thế?
- Sau rốt, Pedro, cậu hãy nhớ lại… Những cuộc kiểm soát ngày càng thường xuyên hơn… Mình thì là người Anh… Freddie có một tấm hộ chiếu của Anh…
- Của Anh?
- Phải…. Gia đình Freddie gốc gác ở đảo Maurice… Còn cậu thì tình cảnh cũng không sáng sủa gì hơn… Và những tấm hộ chiếu nói là của Đôminích không còn có thể thực sự che chở cho chúng ta được nữa… Cậu hãy nhớ lại… Bản thân anh bạn Rubirosa của cậu.
Tôi không nghe thấy phần còn lại của câu nói. Tôi cho rằng y bị tắc giọng.
Y uống một ngụm rượu ngọt và lúc đó có bốn người bước vào, những khách quen, tất cả đều là cựu jô-kê. Tôi nhận ra họ, tôi vẫn thường hay nghe họ trò chuyện. Một người trong bọn họ bao giờ cũng mặc một chiếc quần cưỡi ngựa cũ và một chiếc áo vét da hoẵng vấy bẩn ở nhiều chỗ. Họ vỗ vai Widmer. Họ nói cùng một lúc, họ cười phá, nên rất ồn. Wildmer không giới thiệu họ với tôi…
Họ ngồi lên những ghế đẩu ở bar và tiếp tục nói rất to.
- Pedro…
Widder cúi về phái tôi. Mặt y chỉ cách mặt tôi mấy xăngtimét. Y nhăn mặt như thể sắp phải làm một cố gắng siêu phàm để thốt ra vài tiếng.
- Pedro.. điều gì đã xảy ra khi hai cô cậu định vượt qua biên giới…
- Mình không biết nữa
Y nhìn tôi trừng trừng. Chắc y hơi say.
- Pedro.. Trước khi các cậu đi, mình đã bảo cậu phải coi chừng cái tên ấy…
- Tên nào?
- Cái tên muốn đưa cái cậu sang Thụy Sĩ ấy… Tên người Nga có bộ mặt đĩ đực ấy.
Mặt y đỏ gay. Y muốn một ngụm rượu ngọt.
- Cậu nhớ lại xem… Mình đã bảo cậu, cả cái gã kia nữa, cậu cũng không nên nghe… Cái gã huấn luyện trượt tuyết ấy…
- Gã huấn luyện trượt tuyết nào?
- Cái gã có nhiệm vụ đưa hai cô cậu qua biên giới ấy mà… Cậu lạ gì… Cái gã Bob gì gì đó… Bob Besson… Tại sao cậu và Denise lại bỏ đi? Các cậu ở với bọn mình trong căn nhà gỗ ấy cũng ổn chán rồi còn gì…
- Tên gã là Bob Besson?
- Phải, Bob Besson…
- Còn gã người Nga?
Y cau mày.
- Mình không còn nhớ nữa.
Lực chú ý của y chùng lại. Y đã phải cố gắng dữ dội để nói với tôi về chuyện quá khứ, nhưng đến giờ là hết gân rồi. Như người bơi kiệt lực gắng nhô đầu lên khỏi mặt nước một lần cuối rồi tự buông mình chìm xuống từ từ. Nói cho cùng, tôi đã chẳng giúp y được mấy trong sự gợi nhớ lại này.
Y đứng dậy và trở lại với những người kia. Y quay về với những thói quen của mình. Tôi như thấy y hăng hái phát biểu ý kiến về một cuộc đua ngựa diễn ra lúc ban chiều ở Vincennes. Gã mặc quần cưỡi ngựa mời một chầu rượu. Wildmer đã lấy lại được giọng, y nói hăng say đến nỗi quên cả châm thuốc. Điếu thuốc lủng lẳng ở khóe môi y. Giá tôi có đứng trước mặt y, hẳn y cũng không nhận ra tôi.
Khi ra khỏi tiệm, tôi nói tạm biệt y và khoa tay ra hiệu, nhưng y lờ tôi đi. Y đang đắm mình hoàn toàn trong đề tài của y.
❀ ❀ ❀
[1] Tiếng tây Ban Nha: Cái đồng hồ
[2] Nt: Em làm anh thành quen.
