Về Bản Chất Vạn Vật

Lượt đọc: 74 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Sự Mê Muội Của Nỗi Sợ Cái Chết

❊ ❊ ❊

Thế nên cái chết đối với chúng ta

Chẳng là gì cả, chẳng hề can dính đến ta đâu,

Bởi bản chất tâm trí vốn dĩ mang tính tử sinh muôn thuở.

Và hệt như trong những thời đại đã qua trước đó

Chúng ta chẳng hề cảm thấy chút chướng ngại nào của tai ương, khi khắp bốn bề

Đạo quân Carthage kéo đến giao tranh,

Và thời đại, bị chấn động bởi cuộc chiến cuồng phong,

Dưới vòm trời cong vút tựa không gian lồng lộng

Rung chuyển và ngã rạ, và toàn thể nhân loại

Hoài nghi xem vương quyền sẽ rơi vào tay ai

Trên bộ lẫn trên biển, thì khi chúng ta không còn nữa,

Khi khoảnh khắc chia lìa giữa thể xác và linh hồn ấy đến

Nhờ đó mà ta được cấu thành một thể thống nhất,

Thì quả thật, không gì có thể xảy ra với ta, với chúng ta khi ấy nữa,

Chẳng có gì lay chuyển được giác quan của ta lúc ấy—

Không, ngay cả khi mặt đất bị trộn hòa với biển cả,

Và biển cả với bầu trời. Nhưng nếu quả thực

Bản chất của tâm trí và sinh khí của linh hồn vẫn cảm nhận được,

Sau khi chúng đã lìa khỏi thân xác chúng ta này,

Thì điều đó vẫn chẳng là gì đối với chúng ta, những kẻ đang sống trong mối dây ràng buộc

Và sự kết hợp gắn bó giữa linh hồn và thể xác,

Nhờ đó mà ta được cấu thành một thể thống nhất.

Và, dẫu cho thời gian có gom góp lại sau cái chết

Chất liệu tạo nên thân hình ta và đặt tất cả

Trở lại đúng chỗ như bây giờ, và dẫu cho một lần nữa

Ánh sáng của sự sống được ban cho chúng ta, ồ nhưng

Quá trình ấy cũng sẽ chẳng hề can dính gì đến ta đâu,

Một khi tính liên tục tự thân của các giác quan ta

Đã bị xé vụn và chia cắt. Và ngay lúc này đây,

Chúng ta bận tâm biết bao ít ỏi làm sao với chính mình

Mà ta đã từng là trong quá khứ, và cũng chẳng hề, đối với họ,

Phải chịu đựng nỗi thống khổ đớn đau nào. Bởi nếu ngươi ngước nhìn

Ngược qua tất cả những ngày hôm qua của thời gian

Vô tận, ngẫm nghĩ xem muôn hình vạn trạng nhường nào

Những chuyển động của vật chất, thì khi ấy ngươi hoàn toàn có thể

Tin vào điều này: thường thì chính những hạt giống ấy

(Từ đó chúng ta có được ngày hôm nay) thủa xưa đã từng được sắp đặt

Theo đúng trật tự hệt như ngày nay—

Thế nhưng điều này ta không thể nào gợi lại trong ý thức

Thông qua tâm trí vốn có khả năng ghi nhớ. Bởi vì đã có

Một khoảng dừng của sự sống xen vào, và tất cả

Các chuyển động đã lan rộng đi khắp mọi nơi

Cách xa khỏi các giác quan của chúng ta này. Bởi nếu hoạn nạn và đau ốm

Biết đâu sắp sửa xảy ra, thì con người kẻ mà

Nỗi bất hạnh ấy có thể giáng xuống ắt phải có mặt tại đó

Vào chính thời điểm ấy. Nhưng cái chết đã ngăn chặn điều này,

Nó cấm tiệt sự sống đến với kẻ có thể phải oằn mình gánh chịu

Biết bao phiền muộn và lo âu nhường ấy; và người ta đã được ban cho chân lý để hiểu rằng:

Chẳng có gì cho chúng ta phải sợ hãi trong cái chết,

Không có sự khốn khổ nào dành cho kẻ không còn tồn tại nữa,

Cũng một trạng thái hệt như chưa từng sinh ra trước đó,

Khi cái chết bất tử đã tước đoạt đi cõi đời trần thế.

Do đó, hễ nơi nào ngươi thấy một kẻ đang sầu khổ bởi vì

Khi chết đi hắn mục rữa với thân xác bị vùi lấp,

Hoặc bị tiêu diệt trong ngọn lửa hay hàm răng của thú dữ,

Hãy ghi nhận cho rõ: hắn không hề chân thật, và ẩn sâu bên dưới

Vẫn còn đó một mũi nhói vô hình đang khoét sâu vào tim hắn,

Dù cho hắn có chối bay chối biến rằng mình không hề tin

Rằng bản thân sẽ còn chút cảm giác nào sau khi chết.

Bởi vì ta tưởng rằng, hắn không thực sự thừa nhận điều hắn nói,

Cũng như điều mà giả định ấy kéo theo, và hắn thất bại

Trong việc nhổ bật chính mình ra khỏi sự sống cùng với toàn bộ rễ củ

Và vứt bỏ cái bản ngã ấy đi, mà cứ thế hoàn toàn vô thức

Giả vờ rằng vẫn còn sót lại một phần nào đó phía sau.

Pởi vì khi còn sống, người ta tự vẽ ra trong tâm trí mình

Cảnh thân xác mình đã chết bị thú dữ và kền kền xé xác,

Hắn xót thương cho hoàn cảnh của mình, mà không tách biệt bản thân

Khỏi cảnh ấy, không dứt khoát đưa bản ngã rời xa đủ mức

Khỏi cái thể xác đã bị quăng bỏ, lại còn tưởng tượng

Chính mình là cái thể xác đó, và phóng chiếu cảm giác của bản thân

Vào đó, trong lúc hắn đứng nhìn ngay bên cạnh: thế nên

Hắn đau khổ vì bản thân sinh ra mang phận tử vong, mà chẳng nhận ra rằng

Trong cái chết thực sự chẳng có một bản ngã thứ hai nào

Còn sống và có khả năng đau buồn cho bản ngã đã bị hủy diệt của mình,

Hay đứng đó khóc lóc than van rằng cái bản ngã ấy đang nằm kia

Đang bị băm vằm hay thiêu rụi. Bởi vì nếu quả là một điều tồi tệ

Khi chết đi mà bị giày vò bởi hàm và nanh

Của loài thú hoang, ta chẳng hiểu tại sao sẽ không phải là cay đắng

Khi nằm trên giàn hỏa thiêu và bị nướng chín trong lửa đỏ,

Hoặc ngạt thở trong mật ong, và, nằm duỗi dài

Trên bề mặt nhẵn nhụi của một phiến đá lạnh giá,

Trở nên cứng đờ vì lạnh, hay chìm nghỉm dưới sức nặng của đất bùn

Đang đè nghiến xuống từ bên trên.

"Giờ đây, sẽ chẳng còn ngôi nhà vui tươi và người vợ hiền nào chào đón ngươi nữa,

Cũng chẳng có những đứa con thơ chạy ào tới để giật lấy những nụ hôn

Và chạm vào trái tim ngươi bằng niềm hạnh phúc lặng thầm.

Ngươi sẽ không còn lao đi trong những dự nghiệp nữa,

Và chẳng còn là người gìn giữ cho chính mình thêm được nữa.

Hỡi kẻ khốn khổ," họ nói, "chỉ một giờ phút thù địch duy nhất đã tước đoạt đi

Của ngươi một cách thê thảm tất cả những phần thưởng vô giá của cuộc đời,"

Nhưng họ lại không nói thêm rằng, "tuy nhiên ngươi chẳng còn lại chút tăm tích nào

Về niềm khao khát đối với chúng nữa đâu."

Nếu điều này chỉ được họ nhận thức thật rõ bằng tâm trí

Và được soi sáng bởi những châm ngôn, họ ắt sẽ giải thoát

Cảnh ngộ nhân sinh của mình khỏi nỗi thống khổ và nỗi sợ hãi.

"Ôi, hệt như khi ngươi đang ở đây, chìm trong giấc ngủ của cái chết,

Ngươi cũng sẽ chìm trong giấc ngủ suốt khoảng thời gian còn lại,

Được giải thoát khỏi mọi nỗi đau đớn giày vò. Còn chúng ta,

Chúng ta đã khóc thương ngươi với nỗi sầu muộn khôn nguôi,

Đứng sát bên khi trên giàn hỏa thiêu đáng sợ

Ngươi đã biến thành tro bụi; và sẽ chẳng có ngày nào cất đi được

Nỗi buồn đau vĩnh hằng trong lồng ngực của chúng ta."

Nhưng hãy hỏi kẻ tang chế xem nỗi cay đắng nằm ở chỗ nào

Mà con người phải tiêu mòn trong nỗi tiếc thương vĩnh viễn,

Nếu rốt cuộc, mọi sự cũng chỉ là giấc ngủ và sự nghỉ ngơi?

Bởi vì khi thể xác và linh hồn cùng chìm đắm

Trong giấc ngủ, khi ấy chẳng một ai đòi hỏi về cái tôi

Hay sự tồn tại của mình nữa. Rằng, giấc ngủ này có thể là vĩnh hằng,

Không còn chút khao khát nào về bản ngã nữa,

Xét cho cùng đối với chúng ta khi đang ngủ.

Thế nhưng những mầm mống nguyên thủy ấy hoàn toàn không hề

Lang thang đi xa khỏi các bộ phận của chúng ta, vào thời điểm đó,

Cách xa khỏi những chuyển động vốn sinh ra các giác quan của chúng ta—

Bởi vì khi một người bừng tỉnh khỏi giấc ngủ của mình,

Hắn thu gom lại các giác quan. Do đó, cái chết đối với chúng ta

Còn ít hơn rất nhiều—nếu như có thể có một thứ gì ít hơn cả cái thứ

Vốn dĩ bản thân nó đã là hư vô: bởi vì ngay sau cái chết

Là sự phân tán lớn lao hơn nữa

Của đám đông vật chất, và chẳng có ai tỉnh dậy cả

Một khi khoảng lặng giá lạnh của sự sống đã giáng xuống người đó.

Điều này nữa, ồ, người ta thường hay thốt lên từ đáy lòng,

Khi họ đang chuyền tay nhau những chiếc chén bên chiếc giường nằm,

Với những gương mặt được che khuất bởi những vòng nguyệt quế tươi đang nghiêng lệch:

"Bông quả của niềm vui này thật ngắn ngủi đối với cõi đời bé mọn của con người,

Chẳng mấy chốc, sẽ sớm tàn phai, và sau đó, tuyệt nhiên không,

Nó chẳng thể nào gọi lại được nữa."—Như thể, quả thực vậy,

Đó chính là tai họa tột cùng trong cái chết vĩ đại

Là việc phải héo khô, hỡi những chiếc lưỡi tội nghiệp, vì cơn khát và sự khô hạn cay đắng,

Hoặc phải dằn vặt vì bất cứ sự thiếu thốn nào.

Lại nữa, giả sử Tự nhiên

Bỗng nhiên cất lên một tiếng nói vang dội khắp chốn,

Và tự bản thân bà lớn tiếng quở trách chúng ta thế này:

"Hỡi kẻ tử sinh, ngươi có điều gì hệ trọng đến mức

Mà lại đắm chìm trong những lời than van uỷ mị đến thế?

Cớ sao lại phải khóc lóc và thương xót cho cái chết đến vậy?

Bởi vì nếu cuộc sống trước kia và sau này của ngươi

Từng đáng quý đối với ngươi, và không phải tất cả những gì tốt đẹp của ngươi

Đều bị chất đống như trên một chiếc rây để rồi trôi tuột đi

Và tiêu tan trong vô ích, sao ngươi không,hệt như một thực khách,

Rời khỏi những sảnh đường, mang theo đầy ắp cuộc đời?

Sao ngươi không với một tâm trí thỏa nguyện

Mà đón nhận sự nghỉ ngơi không chút ưu phiền của mình, hỡi kẻ ngốc?

Nhưng nếu tất cả những gì ngươi từng tận hưởng

Đã bị phung phí và mất mát, và cuộc đời giờ đây chỉ là sự chướng tai gai mắt,

Sao còn tìm cách chuốc thêm vào—để rồi đến lượt nó

Cũng sẽ tàn lụi một cách tồi tệ và trôi qua trong vô vọng?

Ôi, sao không chấm dứt cuộc đời đi cho rồi,

Chấm dứt cả nhọc nhằn? Bởi vì bất cứ điều gì ta có thể sáng tạo hay tìm thấy

Để làm vui lòng ngươi cũng chẳng là gì cả: mọi thứ đều

Y hệt như thế mãi mãi. Dẫu cho cơ thể ngươi chưa hề

Nhăn nheo vì tuổi tác, và khung xương cũng chưa hề kiệt quệ

Vì mòn mỏi, thì mọi sự vẫn y nguyên, dẫu cho

Ngươi có tiếp tục chinh phục toàn bộ thời gian

Với độ dài của năm tháng, vâng, dẫu cho ngươi không bao giờ chết đi"—

Chúng ta sẽ đáp lại ra sao, nếu không phải là Tự nhiên lúc này

Đang đưa ra một lời kiện tụng vô cùng xác đáng và trong lời lẽ của bà đã bày tỏ

Nguyên nhân đích thực của hành động? Thế nhưng nếu có kẻ nào đó cằn nhằn,

Khi đã luống tuổi và già cả hơn, và than khóc,

Đồ khốn khổ, về cái chết của mình một cách thảm hại hơn mức cần thiết,

Thì khi ấy chẳng phải bà sẽ có toàn quyền hơn để cất lời

Quở trách hắn với một giọng điệu sắc bén hơn sao:

"Dẹp ngay những giọt nước mắt ấy đi, và nghẹn lại những tiếng rên rỉ của ngươi đi, đồ hề!

Ngươi đang nhăn nheo—sau khi đã hưởng trọn vẹn

Tất cả những phần thưởng của cuộc đời; thế mà, vì ngươi cứ mãi khát khao

Những thứ không với tới được, lại khinh miệt những điều tốt đẹp trước mắt,

Nên cuộc đời ấy đã trôi tuột đi, hãy còn dang dở

Và vô ích đối với ngươi. Và giờ đây,

Trước khi ngươi kịp nhận ra, cái chết đã đứng ngay sát đầu ngươi

—Và trước khi ngươi kịp lên đường về nhà

Trong sự thỏa mãn và trĩu nặng những món ngon vật lạ.

Nhưng giờ đây, hãy buông bỏ tất cả những gì xa lạ với tuổi tác của ngươi,—

Đứng dậy đi, với một thái độ đẹp đẽ! hãy dọn chỗ cho con cháu: ngươi phải thế."

Ta cho rằng, bà suy luận như thế là hoàn toàn chính đáng,

Quở trách và mỉa mai một cách vô cùng chính đáng: bởi vì kẻ già nua

Luôn bị những kẻ mới mẻ lấn át để nhường chỗ, và luôn luôn

Thứ này được bồi đắp bằng thứ khác.

Và chẳng có ai bị đày đọa xuống vực sâu

Tartarus tối tăm. Bởi vì phải có chất liệu,

Để nhờ đó các thế hệ mai sau lớn lên,—

Dù rằng họ, khi cuộc đời đã hoàn tất, sẽ nối gót theo sau ngươi;

Và cứ thế, tất cả các thế hệ cũng giống như ngươi—

Đã ngã xuống từ trước, hoặc một lúc nào đó rồi sẽ ngã xuống.

Thế nên thế hệ này luôn vươn lên từ thế hệ khác;

Và cuộc đời chẳng được ban tặng cho ai quyền sở hữu vĩnh viễn,

Mà tất cả chỉ được quyền hưởng dụng mà thôi.

Hãy nhìn lại mà xem:

Tất cả quãng thời gian dài đằng đẵng của cõi vĩnh hằng

Trước khi chúng ta sinh ra đối với ta hoàn toàn là hư vô.

Và Tự nhiên giương cao tấm gương ấy phản chiếu

Khoảng thời gian vị lai khi chúng ta đã chết và đi khuất.

Và có điều gì xuất hiện trông đáng sợ đến thế cơ chứ?

Giờ đây có điều gì đáng buồn về tất cả những chuyện đó?

Chẳng phải nó thanh thản hơn bất kỳ giấc ngủ nào hay sao?

Và quả thực, những cực hình được đồn đại là có thật

Ở Acheron sâu thẳm, tất cả chúng đều hiện hữu ngay với chúng ta

Ngay trong cuộc đời này. Chẳng có Tantalus nào, tê dại đi

Bởi nỗi kinh hoàng vô căn cứ, như lời các câu chuyện thần thoại kể lại,

Phải sợ hãi tảng đá khổng lồ lơ lửng giữa không trung:

Mà trái lại, chính nỗi sợ hãi trống rỗng về các vị Thần trong đời sống

Mới là thứ thúc đẩy những kẻ tử sinh, và mỗi người đều sợ hãi

Trước một sự đảo lộn vận mệnh có thể giáng xuống đời mình.

Cũng chẳng có những con kền kền nào khoét vào người Tityus

Đang ngã gục ở Acheron, và chúng cũng chẳng thể nào tìm thấy,

Quả thực vậy, suốt muôn thuở vĩnh hằng, chút gì

Để mà bới móc quanh lồng ngực vĩ đại ấy.

Dù thân hình hắn có phình to đến đâu đi nữa—

Kẻ có đôi tay chân dang rộng không phải chín mẫu đất,

Mà là cả trái đất này—hắn cũng sẽ không tài nào

Chịu đựng nổi nỗi đau đớn vĩnh hằng hay cung cấp thức ăn

Từ chính thân xác mình cho mãi mãi được. Nhưng đối với chúng ta

Thì Tityus chính là kẻ bị kền kền xé xác

Khi ngã gục trong tình yêu, kẻ bị nỗi lo âu thống thiết gặm nhấm,

Kẻ bị những giằng xé của những ham muốn không bao giờ thỏa mãn

Xé toạc ra từng mảnh. Ngay trước mắt chúng ta đây

Trong cuộc đời này cũng có một Sisyphus

Chính là kẻ đang mưu cầu từ đám đông dân chúng

Những chiếc gậy quyền, những chiếc rìu đáng sợ, và để rồi mãi mãi

Phải rút lui trong cảnh bại trận và u sầu.

Bởi vì việc mưu cầu quyền lực—một cái tên trống rỗng,

Và hoàn toàn chẳng có thật—rồi trong công cuộc tìm kiếm ấy

Phải chịu đựng muôn vàn gian khổ, ồ, chính là hành động

Dùng vai đẩy ngược hòn đá lên đỉnh đồi

Để rồi nó lại lăn ọt trở xuống từ trên đỉnh,

Và cắm cổ lao thẳng xuống những vùng đất bằng phẳng.

Rồi việc lúc nào cũng nuôi dưỡng một tâm trí vô ơn,

Lấp đầy nó bằng những điều tốt đẹp, nhưng chẳng bao giờ thỏa mãn—

Hệt như các mùa trong năm đối với chúng ta,

Khi chúng quay trở lại mang theo hoa trái của mình

Cùng muôn vàn vẻ đẹp quyến rũ, để rồi chúng ta chẳng bao giờ thấy thỏa mãn

Với những thành quả của sự sống—ồ, ta cho rằng, chính là việc

Đổ nước vào một chiếc rây, hệt như những trinh nữ trong câu chuyện thần thoại,

Mãi mãi không bao giờ đầy.

Cerberus và các Nữ thần Báo thù, cùng với Vực Thiếu Ánh Sáng

Tartarus, đang phun trào từ miệng nó cuộn sóng

Nhiệt lượng kinh hoàng—những thứ vốn chẳng có ở nơi đâu, và cũng

Chẳng thể nào có được: mà tất cả chỉ là nỗi sợ hãi trong cuộc đời này

Về những sự trừng phạt công minh và những lễ nghi chuộc tội

Cho những hành vi ác độc: ngục tối và cú nhảy

Từ vách đá ô nhục đáng sợ ấy, những trận đòn roi,

Những kẻ hành hình, chiếc giá tra tấn bằng gỗ sồi,

Những tấm sắt, nhựa đường, và ngọn đuốc.

Và dẫu cho những thứ này không có mặt, thì tâm trí

Vẫn với một lương tâm đầy nỗi sợ hãi trước, tự quất những lằn roi của nó lên mình

Và bốc cháy dưới ngọn roi, trong khi ấy vẫn chẳng nhìn thấy

Rằng bao giờ mới có giới hạn của tai ương, bao giờ mới có hồi kết

Cho nỗi thống khổ, và cứ nơm nớp lo sợ rằng những điều ấy

Chỉ càng trở nên nặng nề hơn sau cái chết. Thật ra mà nói,

Cuộc đời của những kẻ ngu ngốc chính là Acheron chốn trần gian.

Điều này đôi khi ngươi cũng có thể tự nhắc đi nhắc lại

Với chính bản thân mình: "Kìa, ngay cả vị Ancus hào hiệp xưa kia

Cũng đã nhắm mắt xuôi tay trước ánh mặt trời, xét về nhiều phương diện

Hắn là một người đàn ông ưu tú hơn ngươi, hỡi kẻ hạ tiện đê hèn;

Và rất nhiều vị vua chúa cùng các bậc cai trị khác

Sau đó cũng đã ra đi, những kẻ từng một thời thống trị

Cả những dân tộc hùng cường. Và cả con người ấy nữa—

Kẻ thủa nọ từng san bằng một con đường xuyên qua biển cả,

Và mở lối đi cho các đạo quân lê dương của mình

Băng qua lòng đại dương sâu thẳm, dạy cho họ cách vượt qua

Những vùng nước mặn bằng đôi chân trần, và từng khinh miệt,

Dùng kỵ binh đạp nát cả

Tiếng gầm rú của đại dương—cũng đã trút linh hồn

Khỏi thân xác đang lụi tàn, khi ánh sáng của ông bị tước đoạt.

Và con trai của Scipio, tia chớp chiến tranh,

Nỗi kinh hoàng của Carthage, cũng đã trao thân xác mình cho đất mẹ,

Hệt như kẻ hầu người hạ thấp hèn nhất trong nhà.

Hãy kể thêm cả những kẻ phát minh ra khoa học và nghệ thuật;

Hãy kể thêm những bạn đồng hành của các nàng thơ núi Helicon,

Trong số đó Homer, người đội vương miện quyền tối cao trên tất cả bọn họ,

Giờ đây cũng đang nằm chìm đắm trong giấc ngủ cùng với những người khác.

Rồi cả Democritus nữa, khi tuổi già chín muồi

Nhắc nhở ông rằng trí nhớ của mình đang phai nhạt dần,

Đã tự nguyện dâng hiến đầu mình cho cái chết.

Ngay cả Epicurus cũng đã ra đi, khi ánh sáng cuộc đời của ông

Đã cạn kiệt, con người với thiên tài vượt trội

Hơn cả nhân loại, làm lu mờ tất cả những người khác,

Hệt như mặt trời, khi mọc lên giữa tầng không, làm lu mờ mọi vì sao.

Thế mà ngươi, ngươi còn chần chừ gì nữa, còn cằn nhằn gì khi phải ra đi?—

Kẻ mà cuộc đời coi như đã chết đối với hắn rồi,

Trong khi ngươi vẫn đang sống và nhìn ngắm?—kẻ đang lãng phí cuộc đời mình trong giấc ngủ

—phần lớn thời gian của cuộc đời—và ngáy vang

Ngay cả khi thức giấc, chẳng lúc nào ngừng nhìn thấy

Những ảo ảnh của giấc mơ, và mang một tâm trí bị bao vây

Bởi nỗi kinh hoàng vô căn cứ, lại thường chẳng tài nào nhận ra nổi

Điều gì đang sai quấy với mình, khi mà, hệt như một kẻ say xỉn bợm trợn,

Ngươi bị xô đẩy giữa muôn vàn bận rộn chen chúc,

Và lảo đảo lang thang khắp chốn, với một tâm trí quay cuồng."

Nếu con người, theo đúng cách thức mà họ cảm nhận trong tâm trí

Gánh nặng đang đè nặng khiến họ mệt mỏi,

Cũng có thể nhận biết được những nguyên nhân sinh ra nó,

Và lý do tại sao đống tai ương đè nặng lên tim lại lớn lao đến thế,

Ôi, họ sẽ không sống cuộc đời của mình theo cái cách này,

Như chúng ta đang thấy họ quá nhiều hiện nay, khi chẳng hề hay biết

Thứ mình thực sự muốn là gì, và cứ mãi hoài đi tìm

Sự thay đổi chỗ ở, cứ như thể để vứt bỏ gánh nặng vậy.

Kẻ chán ngấy ngôi nhà của mình liền bước ra ngoài,

Rời khỏi những sảnh đường lộng lẫy của hắn, và ngay lập tức—lại quay về,

Thực lòng cảm thấy ở xứ người cũng chẳng khá khẩm hơn là bao.

Hắn phóng xe như bay, quất roi vào những con ngựa xứ Gallic,

Phi thẳng về biệt thự của mình, một cách cuồng dại,—như thể đang vội vã

Mang người đến cứu viện cho một ngôi nhà đang cháy.—Ngay lập tức

Hắn ngáp dài, ngay khi bàn chân vừa chạm tới ngưỡng cửa,

Hoặc lờ đờ chìm vào giấc ngủ và đi tìm

Sự quên lãng, hay có lẽ lại tất bật chuẩn bị

Và quay trở lại thị trấn. Cứ theo cách như thế

Mỗi con người đều chạy trốn chính mình—một bản ngã quả thực,

Như điều vẫn xảy ra, mà hắn hoàn toàn không sao trốn thoát nổi;

Và dù muốn hay không hắn vẫn cứ bám lấy nó và căm ghét nó,

Đau ốm rệu rã, đau ốm rệu rã, mà chẳng tài nào đoán ra nguyên nhân của căn bệnh.

Thế nhưng nếu hắn chịu nhìn thấu điều đó thôi, ồ, khi ấy hơn hết thảy,

Bỏ lại tất cả mọi thứ khác, hắn sẽ nỗ lực tìm hiểu

Bản chất của vạn vật, bởi vì thứ đang được tranh biện ở đây

Chính là cõi vĩnh hằng chứ không phải chỉ là một giờ đồng hồ ngắn ngủi,

Là số phận của con người trong bất kỳ khoảng thời gian nào còn lại

Sau cái chết vĩ đại.

Và hơn thế nữa, sau khi đã nói hết mọi điều,

Thì ham muốn sống quái ác nào lớn lao đến thế

Đã bắt chúng ta phải khuất phục để mà sống, lại còn bị dày vò đến mức đáng sợ

Giữa những hiểm nguy và báo động? Chỉ có một điểm kết thúc cố định

Của cuộc đời là ngự trị đối với những kẻ tử sinh;

Cái chết là điều không thể tránh né, và chúng ta buộc phải tiến bước ra nghênh đón.

Bên cạnh đó, chúng ta cứ mãi bận rộn với những mưu chước y hệt như cũ,

Hết lần này đến lần khác, và chúng ta cứ mãi luẩn quẩn với chúng,

Và chẳng có niềm vui mới mẻ nào có thể được tạo ra thêm

Bằng cách tiếp tục sống cả. Nhưng trong khi thứ chúng ta khao khát

Vẫn chưa vươn tới được, thì thứ đó dường như tuyệt diệu hơn tất thảy mọi thứ khác;

Sau đó, khi chúng ta đã chạm tay vào nó rồi, thì một thứ khác nữa

Lại được chúng ta khao khát; mãi mãi một cơn khát sống giống hệt như thế

Cứ há hốc miệng ngoạm lấy chúng ta. Và thật hoài nghi không biết vận may nào

Những thời gian tương lai có thể mang lại, hay điều gì sẽ đến

Do sự ngẫu nhiên đem lại, hay kết cục tiếp theo nào

Đang chờ đợi chúng ta. Việc kéo dài sự sống cũng chẳng giúp chúng ta

Lấy bớt đi dù chỉ một chút từ khoảng thời gian của chính cái chết,

Cũng chẳng thể nào bứt đi nổi một khoảnh khắc nào, để nhờ đó mà

Làm giảm bớt những kỷ nguyên trong trạng thái chết chóc của chúng ta.

Thế nên, hỡi con người, bằng cách tiếp tục sống, hãy cứ hoàn thành

Bao nhiêu thế hệ tùy thích đi chăng nữa:

Cái chết vĩnh hằng vẫn sẽ ở đó đợi sẵn; và kẻ đã chết cùng ánh sáng ngày hôm qua

Sẽ chẳng có thời gian nằm trong cõi Hư-Vô-của-cái-chết ngắn ngủi hơn

Hắn đâu, kẻ đã thiệt mạng từ những tháng hay những năm trước đó.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 25 tháng 10 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.