Cả năm nay, lĩnh vực tổng hợp hạt nhân có điều kiện (khống chế hạch tụ biến) chưa từng yên bình.

Những chuyện vặt vãnh bằng hạt mè của các năm trước cũng đủ để ITER mở họp báo giải thích, thế nhưng những tin tức lớn dồn dập kéo tới năm nay lại khiến phát ngôn viên của ITER ứng phó không xuể.

Từ mô hình nhiễu loạn plasma sớm nhất, đến thiết bị STAR hoàn thành thí nghiệm giam giữ từ trường một tiếng đồng hồ, rồi đến đại diện phía Mỹ chất vấn phía Trung Quốc tại hội nghị ITER, cho đến việc phía Trung Quốc chọn rút khỏi ITER.

Trong suốt cả năm nay, tâm trạng của những người làm trong ngành tổng hợp hạt nhân toàn cầu kích thích tựa như đi tàu lượn siêu tốc.

Mà hiện tại, tin tức Trung Quốc rút khỏi dự án ITER vẫn còn nóng hổi, một tin tức do Nhân Dân Nhật Báo phát ra lại một lần nữa châm ngòi cho sự chấn động tập thể của giới vật lý plasma quốc tế và ngành tổng hợp hạt nhân.

Ngay ngày đầu tiên của tháng 10, vào ngày kỷ niệm thành lập nước cộng hòa này, Trung Quốc đột ngột tuyên bố công trình lò phản ứng mô hình STAR-2 sẽ bước sang giai đoạn tiếp theo, cũng là giai đoạn cuối cùng.

Đó là bắt đầu xây dựng lò phản ứng mô hình tại Nhà máy điện hạt nhân Điền Vịnh.

Tin tức này vừa được tung ra, không chỉ giới vật lý plasma quốc tế và ngành tổng hợp hạt nhân, mà trên phạm vi toàn thế giới đã thổi bùng lên một cơn chấn động tựa động đất cấp tám.

Lò phản ứng mô hình!

Không ai ngờ rằng, mọi chuyện lại đến đột ngột như vậy.

Đài phát thanh truyền hình Anh BBC là đơn vị đầu tiên đưa tin về sự việc này.

Khi nhận phỏng vấn từ phóng viên BBC, Chủ tịch công ty Tri Alpha của Mỹ là Benderbauer đã đưa ra bình luận về tin tức này.

"...Nếu Trung Quốc trở thành quốc gia đầu tiên hiện thực hóa thương mại hóa công nghệ tổng hợp hạt nhân, lợi thế của họ về kinh tế, địa chính trị sẽ càng rõ ràng hơn, cảm giác tồn tại ở khu vực Châu Á - Thái Bình Dương cũng sẽ bành trướng với tốc độ mà chúng ta không thể tưởng tượng nổi."

"Đây tuyệt đối không phải là lời cảnh báo hù dọa, công nghệ mới này không giống với bất kỳ phát minh nào mà chúng ta từng có trước đây. Dùng một câu nói dễ hiểu để hình dung, nó chính là Chén Thánh trong lĩnh vực năng lượng, nó có thể thắp sáng tương lai mà chúng ta không thể nhìn thấy."

"Đương nhiên, mặc dù tình hình rất nghiêm trọng, nhưng cuộc đua này chỉ mới bắt đầu, chúng ta có đủ tự tin để vượt qua họ. Tất nhiên, với điều kiện là các quan chức trong Quốc hội không còn keo kiệt với các khoản đầu tư vào chúng ta nữa..."

Ngoài Benderbauer ra, phóng viên BBC còn liên hệ với Giáo sư Steven Cowley, Viện trưởng Viện Corpus Christi thuộc Đại học Oxford, cựu Giám đốc Trung tâm Tổng hợp hạt nhân Culham Anh Quốc, cựu Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Anh.

Khi nhận phỏng vấn, Giáo sư Steven đã đưa ra quan điểm của mình về việc Trung Quốc rời nhóm.

"Mặc dù trước đó ITER vẫn luôn thảo luận về việc đá Trung Quốc ra khỏi nhóm dự án quốc tế ITER, nhưng không ai muốn nhìn thấy họ rút lui theo cách này."

Phóng viên: "Cả hai có điểm gì khác nhau sao?"

Đối diện với ống kính của BBC, Steven Cowley đẩy gọng kính, chậm rãi mở lời: "Điều này là chắc chắn."

"Số lượng nhân viên mang quốc tịch Trung Quốc của ITER giai đoạn đầu là ít nhất, nhưng hiện nay đã chỉ đứng sau Liên minh Châu Âu. Không những thế, họ gánh vác kinh phí đứng thứ ba trong số tất cả các quốc gia thành viên, và luôn thực hiện được những cam kết về kinh phí..."

"Mà bây giờ, việc bàn giao công việc chưa được hoàn thành bình thường, tất cả nhân viên mang quốc tịch Trung Quốc đều bị ép buộc rút đi mạnh mẽ, chỉ có chưa đầy một phần năm số người chọn ở lại. Không chỉ vậy, rất nhiều dự án then chốt cũng vì thế mà rơi vào tình trạng trì trệ."

"Họ chọn rút lui theo cách này, không còn nghi ngờ gì nữa chính là sự đáp trả đối với việc Mỹ gây áp lực lên họ trong vấn đề thiết bị STAR. Mà chỗ dựa thúc đẩy họ làm như vậy, phần lớn cũng là nhờ vào những thành quả mà thiết bị STAR đạt được."

Mỗi quốc gia đều có dự án tổng hợp hạt nhân của riêng mình, cũng có dự trữ kỹ thuật của riêng mình. ITER không phải là công trình tổng hợp hạt nhân đang tiến hành duy nhất, trong hiệp định ITER cũng chưa từng yêu cầu các quốc gia khác công khai các nghiên cứu không liên quan đến dự án khoa học của hiệp định.

Tôi buộc phải nói rằng, vào thời điểm này, việc ép buộc Trung Quốc rời khỏi dự án ITER là một lựa chọn ngu ngốc, việc tiến hành một cuộc đua đối kháng về công nghệ hướng tới tương lai này cũng là một lựa chọn ngu ngốc không thể ngu ngốc hơn.

Nếu Trung Quốc không còn tham gia nữa, dự án ITER đang gặp rắc rối nghiêm trọng vì vượt quá ngân sách có thể sẽ không thể tiếp tục. Chúng ta bây giờ chỉ có thể hy vọng Mỹ thực hiện cam kết của mình, cũng như Hàn Quốc với kinh phí đứng sau Liên minh Châu Âu có thể gánh vác nhiều kinh phí hơn... nhưng xét từ góc độ thực tế, điều này rất khó làm được.

Phóng viên: "Ngài không đánh giá cao tương lai của tổ chức ITER sao?"

Giáo sư Steven: "Phải nói là, tôi chưa từng đánh giá cao nó bao giờ. Việc đóng cửa thiết bị JET ở hạt Oxfordshire của chúng tôi để hỗ trợ kế hoạch ITER của Châu Âu, từ ban đầu đã là một quyết định sai lầm. Hãy nhìn xem họ định xây lò phản ứng mô hình ở đâu đi? Thị trấn Cadarache gần Marseille. Ngay khi tôi nghe tin họ định xây cái lò phản ứng mô hình đó ở Pháp, tôi đã biết chuyện này đến cuối cùng tám phần mười là sẽ hỏng bét. Quả nhiên, cho đến bây giờ họ còn chưa xây xong nhà."

Phóng viên húng hắng ho một tiếng rồi hỏi: "Ngài cảm thấy ở đâu là thích hợp hơn?"

Steven không chút do dự đáp: "Tất nhiên là nước Anh."

Phóng viên: "..."

---❊ ❖ ❊---

Washington, số 1600 Đại lộ Pennsylvania.

Một vị tổng thống có kiểu tóc rất ngầu ném mạnh một tờ báo lên bàn làm việc, nước bọt văng tứ tung gầm lên.

"Tôi muốn biết rốt cuộc chuyện này là thế nào! Nếu không phải có người nhắc nhở tôi trên Twitter đi mua một tờ báo, tôi thậm chí còn chẳng biết bên kia Thái Bình Dương đã xảy ra chuyện gì!"

Tờ báo bị ném lên bàn chính là ấn bản mới nhất của Nhân Dân Nhật Báo bản hải ngoại.

Mà tiêu đề trang nhất lại đưa tin chính xác về tiến độ mới nhất của công trình lò phản ứng mô hình STAR-2.

Điều mỉa mai là, kênh thông tin đầu tiên giúp ông ta biết được tin tức này lại không phải đến từ mạng lưới tình báo của chính mình, mà là từ tờ báo của đối thủ.

Tiêu đề đỏ tươi và nổi bật đó vô cùng chói mắt trong mắt ông ta.

Từ những dòng chữ đó, ông ta đều cảm nhận được sự khiêu khích đến từ đối thủ.

Đứng đối diện bàn làm việc của ông ta là Giám đốc CIA Gina Haspel, cùng với chuyên viên tình báo vấn đề tổng hợp hạt nhân của CIA Helms.

Gina khoanh hai tay ho nhẹ một tiếng, không nhanh không chậm mở lời: "...Có lẽ, ngài Helms có thể giải thích một chút."

Nghe thấy người phụ nữ đó gọi tên mình, bả vai Helms không kìm được mà run lên hai nhịp.

Gina Haspel.

Nếu nói trong toàn bộ CIA, người mà anh ta không muốn chọc vào nhất là ai, thì không còn nghi ngờ gì chính là người phụ nữ già sáu mươi mấy tuổi này.

Ngoài vụ bê bối tra tấn từng khiến cô ta mang tiếng ác "Gina đẫm máu", anh ta còn từng nghe được nhiều lời đồn hơn nữa liên quan đến cái tên này, cùng với từ ngữ tàn nhẫn.

Hồi Trump đề cử cô ta làm giám đốc CIA, dư luận trong nước Mỹ gần như đã tạo ra một làn sóng dữ dội...

Hít sâu một hơi, Helms với tốc độ cực nhanh cất lời.

"...Chuyện này là sự thất trách của chúng ta, chúng ta đã đánh giá thấp quyết tâm nghiên cứu tổng hợp hạt nhân của Trung Quốc, những gì họ đi có lẽ đã xa hơn chúng ta tưởng tượng."

Tổng thống hít sâu một hơi.

“Nếu lò phản ứng mô hình được xây xong, tôi muốn biết họ còn cách việc đạt được công nghệ này bao nhiêu năm nữa.”

“Không biết,” trên mặt Helms hiện lên một tia biểu cảm đắng ngắt, “Nhưng với tốc độ của họ, nếu thực sự đạt được công nghệ này, từ lò phản ứng mô hình đến thương mại hóa có lẽ sẽ không mất quá nhiều thời gian...”

Phòng làm việc chìm vào im lặng.

Thấy ngài tổng thống và bà giám đốc đều không nói gì, Helms cẩn thận phỏng đoán hoạt động tâm lý của hai người, ho nhẹ một tiếng, nhỏ giọng mở lời.

“Tôi cho rằng, chúng ta bắt buộc phải coi trọng một người.”

Haspel liếc nhìn anh ta: “Một người?”

“Vâng,” Helms nuốt nước bọt, khó khăn gật đầu nói, “Tôi đã nghiên cứu các tài liệu liên quan, trước khi ông ta về nước, mặc dù Trung Quốc có thành tựu về nghiên cứu Tokamak, nhưng đối với chúng ta thì hoàn toàn không đáng gọi là mối đe dọa. Mà trong nghiên cứu máystellarator của họ, thậm chí gần như là một tờ giấy trắng.”

“Thế nhưng kể từ khi ông ta về nước, tình trạng này chỉ chưa đầy một năm thời gian đã xảy ra thay đổi...”