Chu Khai Sơn ném cho Đại Kim Lạp một gói giấy: "Cầm lấy, đây là thuốc trị kim sang, bôi vào đi, công hiệu lắm đấy." Đại Kim Lạp nói: "Đa tạ." Hắn liếc nhìn Chu Khai Sơn một cái: "Thuốc này miệng vết thương bị loét có dùng được không?" Chu Khai Sơn cười lạnh: "Dùng được, cứ yên tâm đi." Đại Kim Lạp nói: "Thế thì tốt." Tiểu Kim Lạp ngơ ngác nhìn hai người, không hiểu họ đang nói cái gì.
Đám người đãi vàng đều đã ngủ say. Đại Kim Lạp vén ống quần lên, giấu vàng sa khoáng vào trong vết thương đao chém. Đại Kim Lạp đứng trước mặt Tiểu Kim Lạp, nhìn gương mặt đang ngủ say của em trai, hắn rơi lệ, lay Tiểu Kim Lạp, khẽ nói: "Tỉnh lại đi..." Tiểu Kim Lạp dụi đôi mắt còn đang ngái ngủ, hỏi: "Anh, trời sáng rồi ạ?" Đại Kim Lạp nhỏ giọng nói: "Em trai, anh phải đi đây, sau này anh không còn ở đây nữa thì hãy theo cha nuôi của em nhé, ông ấy là người tốt." Tiểu Kim Lạp khóc: "Anh, anh quyết tâm rồi sao? Anh sẽ chết đấy, đừng đi!" Đại Kim Lạp nói: "Đừng nói lời xui xẻo, anh không sao đâu. Đi đây." Nói đoạn, hắn rón rén đi ra khỏi phòng. Đại Kim Lạp đi đến cửa, ngoái đầu nhìn Chu Khai Sơn, Chu Khai Sơn đang ngáy o o ngủ rất ngon.
Tiếng chim lạ kêu lanh lảnh. Đại Kim Lạp vạch cỏ đi nhanh, đột nhiên đứng khựng lại – Chu Khai Sơn đang đứng sừng sững trước mặt hắn! Đại Kim Lạp hoảng hốt hỏi: "Ông? Ông muốn làm gì?" Tiện tay rút dao găm ra. Chu Khai Sơn cười: "Bỏ dao xuống! Ta đến để cứu cậu đấy." Đại Kim Lạp nói: "Cứu tôi? Nực cười! Tránh ra! Không thì tôi không khách sáo đâu!"
Chu Khai Sơn khuyên nhủ hết lời: "Đứa nhỏ này, phía trước toàn là cạm bẫy, đường chết cả đấy, theo ta quay về đi, chúng ta từ từ tính, tuyệt đối không được manh động! Nói thật với cậu nhé, ta cũng muốn vận chuyển vàng, cách này của cậu ta cũng từng nghĩ tới, nghĩ đi nghĩ lại vẫn thấy không ổn, trước kia từng có người làm thế này rồi, thất bại nhiều thành công ít, cậu đi thế này là đi nộp mạng đấy!"
Đại Kim Lạp hằn học nói: "Nộp mạng cũng là tôi nộp, không liên quan đến ông!" Chu Khai Sơn thở dài: "Lời cần nói ta đều đã nói, việc cần làm cũng đã làm cả rồi, cậu cứ chấp mê bất ngộ thì ta cũng hết cách. Ta có thể nói với cậu một câu, bất kể cậu có xảy ra chuyện gì, em trai cậu ta sẽ chăm sóc tốt. Được rồi, cậu đi đi." Đại Kim Lạp chắp tay nói: "Đa tạ!" Rồi không ngoảnh đầu lại mà đi thẳng. Chu Khai Sơn nhìn bóng lưng Đại Kim Lạp, thở dài một tiếng thật dài.
Đám người đãi vàng đang làm việc căng thẳng. Tiểu Kim Lạp mắt sưng đỏ, tiến lại gần Chu Khai Sơn, nhỏ giọng hỏi: "Cha nuôi, anh con sẽ không sao chứ?" Chu Khai Sơn ưu tư đầy mặt: "Cầu trời phù hộ thôi."
Đột nhiên, Tiểu Kim Lạp chỉ về phía xa hét lên: "Cha nuôi, ông nhìn kìa, thổ phỉ lại đến!" Ở phía xa, một đội ngựa phi nước đại tới, cuốn lên một đám bụi mù. Mặt Chu Khai Sơn co giật mạnh, thốt lên: "Xong đời rồi!" Bọn thổ phỉ phi tới nơi, một con ngựa kéo theo một người đã không còn nhìn rõ hình dáng đến bờ sông. Đám người đãi vàng kinh hãi nhìn bọn thổ phỉ, không dám lên tiếng. Tên đầu mục thổ phỉ ghìm ngựa, quất roi gào lên: "Đều nhìn cho kỹ đây, lần này là người của các ngươi chứ gì?"
Mọi người ùa tới, vây quanh người bị kéo đến. Tiểu Kim Lạp kinh hãi hét lên một tiếng: "Anh!" Rồi ôm lấy thi thể Đại Kim Lạp gào khóc xé lòng, lại đột ngột bật dậy, lao về phía bọn thổ phỉ: "Lũ khốn kiếp các người, đồ chó đẻ!" Chu Khai Sơn ôm chặt lấy Tiểu Kim Lạp, gầm lên: "Mày điên rồi à! Anh em, đưa nó về lán!" Mấy người đãi vàng mặc cho Tiểu Kim Lạp giãy giụa thế nào, vẫn ôm chặt nó đưa về nhà gỗ. Tên đầu mục thổ phỉ cười gằn: "Nghe đây, ở đây bán kính vài trăm dặm, các người dù có mọc cánh cũng đừng hòng thoát khỏi tầm mắt của ta, đứa nào muốn vàng không muốn mạng thì cứ đến, đến một đứa ta giết một đứa, bãi tha ma ở đây đủ chỗ cho các người chôn đấy, không tin thì cứ thử xem!" Hắn huýt sáo một tiếng, dẫn đội ngựa phi đi mất.
Chu Khai Sơn đêm khuya mua say trong quán rượu. Đại Hắc Nha Đầu, Lão Quả Tử đứng sau quầy hàng lặng lẽ nhìn Chu Khai Sơn. Một lát sau, Đại Hắc Nha Đầu đi tới, cầm lấy chén rượu của Chu Khai Sơn nốc một ngụm lớn. Chu Khai Sơn nói: "Cô muốn uống rượu à? Lão Quả Tử, hâm thêm một bầu nữa, ta và bà chủ quán phải uống một trận cho thỏa thích mới được." Lão Quả Tử cười cười, mang rượu tới.
Đại Hắc Nha Đầu nói: "Anh Chu à, anh cũng thấy rồi đấy, một người đang sống sờ sờ mà cứ thế là xong đời, thật khiến người ta lạnh lòng, đều là do vàng gây họa cả thôi." Chu Khai Sơn nói: "Ai, người chết vì tiền, chim chết vì ăn, lời xưa nói chẳng sai chút nào. Nhìn thoáng ra đi, giữ mạng sống vẫn là quan trọng nhất." Đại Hắc Nha Đầu thở dài: "Ài, nói thì nói thế, đến lúc đó lại chẳng theo ý mình được. Tôi nói trước một câu, sau này vẫn sẽ có người đi con đường này, chỉ mong không phải là anh Chu đây! Tôi nghe nói lúc trước khi Hạ Lão Tứ làm ở đây, cũng thường xuyên xảy ra chuyện như vậy."
Chu Khai Sơn cũng thở dài nói: "Chuyện trước kia ta không biết, ta chỉ biết người sống đến tầm tuổi như ta, chỉ cần làm một việc ngu ngốc, cái mạng nhỏ này chưa biết chừng đã mất rồi." Đang nói, Tiểu Kim Lạp đến. Chu Khai Sơn hỏi: "Đứa nhỏ, muộn thế này rồi, con đến đây làm gì?" Tiểu Kim Lạp nói: "Cha nuôi, ông ở đây uống rượu con không yên tâm, sợ ông say không tìm được đường về, đến đón ông thôi." Đại Hắc Nha Đầu nói: "Anh Chu à, anh phúc tốt thật đấy, nhận được cậu con nuôi biết lo nghĩ cho người khác như vậy."
Chu Khai Sơn gật đầu liên tục: "Phúc, phúc thật. Đừng nhìn đứa nhỏ còn nhỏ, hiểu chuyện lắm! Thực sự phải cảm ơn cha mẹ của đứa trẻ này. Con trai, về thôi, cha nuôi say thật rồi, dìu ta với." Tiểu Kim Lạp đáp lời, dìu Chu Khai Sơn rời khỏi quán rượu.
Trên đường về, đêm tối mát mẻ, làm tan bớt cái oi bức ban ngày. Hai cha con vừa đi vừa trò chuyện, Tiểu Kim Lạp nói: "Cha nuôi, ông có biết tại sao anh con không muốn vận vàng ra núi không?" Chu Khai Sơn lắc đầu: "Không biết." Tiểu Kim Lạp nói: "Anh con ở bên ngoài có người tình, tên là Hạnh Nhi." Chu Khai Sơn hỏi: "Ồ? Nhà thế nào?" Tiểu Kim Lạp nói: "Nghe nói là một ả kỹ nữ, khá lẳng lơ, bảo là muốn theo anh con hoàn lương, tú bà ra điều kiện, bảo anh con phải lấy vàng chuộc người." Chu Khai Sơn hỏi: "Mối hôn sự này mẹ con gật đầu rồi à?" Tiểu Kim Lạp nói: "Mẹ con chết cũng không đồng ý, mẹ bảo anh ấy chăm chỉ đãi vàng đi, anh ấy không nghe lời mẹ. Lần này anh ấy muốn mang vàng ra ngoài, định cưới Hạnh Nhi, con khuyên anh ấy cũng không nghe." Chu Khai Sơn nói: "Vậy cũng không cần vội, ta đều đã nói với cậu ấy rồi, bây giờ chưa phải lúc." Tiểu Kim Lạp: "Ông không biết đâu, mấy hôm trước Hạnh Nhi gửi thư nhắn, bảo có khách cũ muốn chuộc cô ấy hoàn lương, anh con nóng ruột, nhất định đòi ra khỏi núi, thế nên mới chuốc lấy họa sát thân này." Chu Khai Sơn thở dài: "Đứa nhỏ, phải nhớ kỹ, làm người cả đời, nếu bị đàn bà vướng bận, thì giống như rơi vào thùng tương, muốn bò ra khó lắm!"
Hạ Nguyên Chương đang kiểm tra hàng hóa trên kệ. Truyền Kiệt đi lên lầu, hỏi: "Chưởng quầy, ông gọi cháu ạ?" Hạ Nguyên Chương cười híp mắt nói: "Truyền Kiệt này, hôm nay ta rảnh rỗi, nói cho cháu nghe về chuyện buôn bán." Truyền Kiệt vui vẻ nói: "Cháu xin nghe chưởng quầy chỉ giáo."
Hạ Nguyên Chương nói: "Làm nghề buôn bán của chúng ta nhất định phải nghe nhiều, nhìn nhiều, học nhiều, không ngừng tích lũy kiến thức kỹ năng, cái gọi là học đến già, học mãi đến già, chỉ sợ là không học, học rồi thì không bao giờ thừa. Những thứ đã học có thể chưa dùng được ngay lúc này, không sao cả, nghệ không đè thân, đến lúc cần dùng mới học thì không kịp nữa rồi. Có mấy kẻ làm học đồ, không chịu nổi cái khổ học nghề ba năm, học chưa được một nửa đã bỏ dở, tưởng rằng buôn bán cũng chỉ có thế thôi, sai rồi, sai hoàn toàn rồi. Cứ nói chuyện chúng ta thu mua da thú đi, nhìn thì có vẻ đơn giản lắm, xem tấm da, màu lông, thử cảm giác tay, nhìn qua chẳng có gì, nhưng học vấn trong đó lớn lắm. Da thú có sự phân biệt xuân hạ thu đông, tất nhiên da mùa đông là tốt nhất, nhưng da mùa đông lại có thể phân chia tỉ mỉ, chia thế nào? Kiểm tra thế nào? Hiện giờ ta cũng chưa có nhãn lực đó, phương diện này cháu phải học hỏi thêm từ Thường tiên sinh phụ trách sổ sách, thỉnh giáo nhiều vào, ông ấy là một lão nghệ nhân đấy." Truyền Kiệt nói: "Vâng, thưa chưởng quầy."
Hạ Nguyên Chương lại nói: "Truyền Kiệt, hôm nay ta nói cho cháu chút chuyện khác. Muốn học cách buôn bán, trước tiên phải học cách tính toán, tính toán có rất nhiều phương pháp, hôm nay dạy cháu một khẩu quyết ta học được ở Hoàng Huyện, dùng rất tốt." Mắt Truyền Kiệt sáng lên, nói: "Vậy ông mau dạy đi, cháu nhất định sẽ học thật tốt."
Hạ Nguyên Chương nói: "Khẩu quyết này khá khó thuộc, cháu nhớ kỹ, còn cách dùng thế nào thì sau này ta dạy, nghe đây: Một sáu hai năm, hai một hai năm, ba một tám bảy năm, bốn hai năm, ba một hai năm, sáu ba bảy năm, bảy bốn ba bảy năm, tám năm, chín năm sáu hai năm, một sáu hai năm, một một sáu tám bảy năm, một hai bảy năm, một ba tám một hai năm, một bốn tám bảy năm, một năm chín ba bảy năm, một sáu một." Truyền Kiệt nói: "Chưởng quầy, cháu không nhớ nổi, ông nói chậm thôi, để cháu ghi lại."
Hạ Nguyên Chương nghiêm giọng: "Không được! Khẩu quyết này từ trước đến nay đều là truyền miệng tâm thụ, không học thuộc nổi thì cháu không có cái duyên ăn bát cơm này đâu. Ta nói lại lần nữa. Một sáu hai năm, hai một hai năm, ba một tám bảy năm, bốn hai năm, ba một hai năm, sáu ba bảy năm, bảy bốn ba bảy năm, tám năm..." Truyền Kiệt nỗ lực học thuộc: "Một sáu hai năm, hai một hai năm, ba một tám bảy năm, bốn hai năm..."
Ngày hôm sau, Ngọc Thư đang luyện viết chữ Hán trong gian trong của phòng khách. Ở gian ngoài phòng khách, Hạ Nguyên Chương lại nói về kinh doanh với Truyền Kiệt: "Hôm nay nói cho cháu nghe câu 'Khen chê mới là mua bán'. Biết thế nào là khen, thế nào là chê không?" Truyền Kiệt nói: "Chưởng quầy, khen là tán dương, chê là bài xích, cháu nói đúng không ạ?" Ngọc Thư đang luyện viết chữ Hán hơi ngạc nhiên nhìn Truyền Kiệt một cái.
Hạ Nguyên Chương cười: "Đúng. Câu này có nghĩa là, khách vào cửa hàng của cháu, bới lông tìm vết, bài xích hàng hóa của cháu, cháu tuyệt đối đừng giận, lúc này càng phải niềm nở tiếp khách. Tại sao? Kẻ chê hàng mới chính là người mua hàng. Tại sao nói vậy? Cháu thử nói xem, nó bới móc hàng của cháu, nói lên điều gì?" Truyền Kiệt nói: "Nói lên là họ có hứng thú với hàng hóa ạ."
Hạ Nguyên Chương đập đùi một cái: "Đúng rồi! Họ có hứng thú là muốn mua, muốn mua tất nhiên phải ép giá với cháu, muốn ép giá thì tất nhiên phải nói hàng của cháu không tốt. Nếu họ nhìn hàng của cháu mà im lặng như hến thì mới là hết hy vọng đấy. Cháu gặp kẻ chuyên khen chê thì đối phó thế nào?" Truyền Kiệt đăm chiêu, nhất thời không đáp.
Ngọc Thư thấy vậy, có chút bất mãn nói: "Vừa rồi còn thấy anh thông minh lắm, sao giờ lại thành đầu heo thế? Nếu thật sự gặp kẻ chuyên khen chê, anh cứ nói với họ hàng của chúng ta tốt thế nào thế nào, chẳng phải là xong sao!" Truyền Kiệt suy nghĩ rồi nói: "Nói như thế... chẳng phải là đối đầu với khách sao?"
Hạ Nguyên Chương vô cùng hài lòng, nói: "Nói hay lắm! Truyền Kiệt à, thực sự gặp kẻ như vậy, cháu phải chỉ ra khiếm khuyết của hàng hóa cho khách thấy, giải thích giá cả hợp lý, giữ chân họ lại, xóa bỏ nỗi lo của họ, cố gắng hòa giải bất đồng, đạt được sự đồng thuận, khiến họ vui vẻ mua hàng mang về. Cái này xem bản lĩnh của cháu thôi, bản lĩnh này không phải một ngày hai ngày mà luyện được đâu. Ngọc Thư à, về sự thấu hiểu vấn đề vừa rồi, con kém Truyền Kiệt xa đấy." Truyền Kiệt nhìn Ngọc Thư với vẻ hơi đắc ý, Ngọc Thư làm mặt quỷ giả vờ bất mãn đáp lại Truyền Kiệt.
Truyền Võ vội vã bước vào, nói: "Chưởng quầy, có người đến bán đặc sản vùng núi ạ." Hạ Nguyên Chương hỏi: "Người lạ hay khách quen?" Truyền Võ đáp: "Là người lạ ạ." Hạ Nguyên Chương nói: "Truyền Kiệt, vụ làm ăn này cháu đi đàm phán đi." Truyền Kiệt hơi rụt rè: "Chưởng quầy... cháu sợ làm hỏng việc của ông." Hạ Nguyên Chương nói: "Đừng sợ, ta ngồi trấn giữ cho cháu, cứ mạnh dạn mà đàm phán."
Truyền Kiệt lấy hết can đảm đi ra cửa, gặp khách, giẫm lên ghế đẩu đứng sau quầy, cẩn thận kiểm tra mấy tấm da thú, lắc đầu liên tục, Thường tiên sinh bên cạnh âm thầm quan sát Truyền Kiệt. Người bán đặc sản núi hỏi: "Sao thế?" Truyền Kiệt nói: "Giá của ông cao quá rồi." Người bán đặc sản núi nói: "Cao rồi? Cậu có hiểu về da thú không đấy? Đây là da mùa đông đấy."
Truyền Kiệt cười nói: "Da mùa đông không sai, nhưng đây là da đông cũ, độ dầu trên lông kém rồi, không đủ mềm mại nữa, đáng tiếc thật." Hạ Nguyên Chương ngồi ở chiếc bàn cách khá xa quầy hàng, nghe Truyền Kiệt mặc cả, vui vẻ nói nhỏ với Truyền Võ và Ngọc Thư: "Các cháu nghe xem, Truyền Kiệt mặc cả giỏi chưa kìa! Nói nghe có lý quá!"
Người bán đặc sản núi kinh ngạc kêu lên: "Từ đâu ra một tiểu thần tiên thế này? Tôi phục rồi! Cậu xem nên cho cái giá nào?" Truyền Kiệt cười nói: "Khen chê mới là mua bán, tôi cũng không muốn chiếm rẻ của ông, định giá theo chất lượng, theo giá ông nói giảm hai mươi phần trăm được không? Đây là cái giá cao nhất tôi có thể đưa ra rồi đấy." Người bán đặc sản núi nói: "Tăng thêm chút nữa đi, tôi gom được chỗ hàng này cũng không dễ dàng gì." Truyền Kiệt nói: "Tiên sinh à, buôn bán là việc của chủ quán, tôi chỉ là người làm thuê, tôi thu hàng của ông là thay chủ nhà gánh vác, không thể để ông chịu thiệt, cũng không thể để chủ quán không có lời, nếu không thì chúng tôi thắp đèn đốt dầu làm gì? Chi phí cửa hàng lớn thế này lấy từ đâu ra? Ông nói xem?" Người bán đặc sản núi gật đầu: "Được, cậu em nhỏ này nói chuyện thành thật, giao dịch thành công, cậu thu hàng đi." Truyền Kiệt hét lớn: "Hai tấm da cáo, ba tấm da lửng, giao dịch thành công, kế toán thanh toán tiền." Thường tiên sinh cười híp mắt thanh toán tiền, hỏi: "Tiên sinh cầm kỹ nhé, có hàng xin cứ chiếu cố cửa hàng nhỏ, cảm ơn ông." Người bán đặc sản núi khen: "Cửa hàng có cậu nhóc này làm việc đúng là hiếm có, hậu sinh khả úy nha."
Hạ Nguyên Chương vỗ tay khen hay: "Hay lắm Truyền Kiệt, vụ làm ăn này làm tốt lắm, công việc kiểm tra da thú cháu học từ lúc nào thế?" Truyền Kiệt nói: "Đều nhờ Thường tiên sinh chỉ bảo, cháu cũng là học hiện tại bán hiện tại." Hạ Nguyên Chương nói: "Không tồi, nhưng vẫn còn chút thiếu sót, sau khi giao dịch thành công thì lời nói phải theo sát, mấy câu của Thường tiên sinh rất đúng mực, đừng nghĩ buôn bán xong là xong việc, nhất định phải tìm cách giữ chân khách quen, khiến người ta cảm thấy sự nhiệt tình của cháu trước sau như một, đến rồi lại muốn đến. Đừng kiêu ngạo, còn phải rèn luyện nhiều." Truyền Kiệt gật đầu: "Cháu hiểu rồi."
Truyền Võ có chút không phục, nhưng lại có chút yêu mến nhìn Truyền Kiệt, lẩm bẩm: "Thằng nhóc này!"
Đây là một ngày ấm áp, mẹ của Truyền Văn, Truyền Võ, Truyền Kiệt đang ăn cơm trong sân. Truyền Võ bưng bát cháo, húp kêu sùm sụp, càng húp động tĩnh càng lớn. Truyền Kiệt đặt bát xuống nhìn Truyền Võ một cái. Truyền Võ liếc nó một cái, húp càng to hơn. Truyền Kiệt đặt bát xuống, lẩm bẩm: "Bát cơm này không ăn nổi nữa rồi!" Truyền Võ hỏi: "Sao thế? Thằng ba, sao không ăn nữa?" Nói xong cố tình dùng đũa đảo thức ăn trong bát.
Truyền Kiệt nói: "Anh hai, anh ăn cơm có thể đừng tạo động tĩnh được không, anh nghe xem trong miệng ộp ộp kêu thế nào, có giống lợn mẹ ăn cám không, hơn nữa, anh ăn thức ăn thì ăn ở phần của mình, đừng đảo loạn địa bàn của người khác, người ta chưởng quầy Hạ ăn cơm, đó mới gọi là văn minh, lịch sự..." Truyền Võ đặt đũa xuống, nhướng mày: "Sao thế? Tôi vẫn ăn cơm thế này đấy! Hôm nay cậu mới nhìn thấy à? Tôi thấy trên người cậu mọc thói hư tật xấu rồi đấy! Thế nào, muốn tìm người thu dọn à!"
Mẹ Truyền Văn dùng đũa đập Truyền Võ một cái: "Ngậm cái miệng chết tiệt của mày lại! Thằng ba nói không đúng à? Sau này ăn cơm không được gây tiếng động, đũa gắp thức ăn thì gắp ở phần của mình, mày nhìn dáng vẻ ăn uống của mày xem, có giống như cầm thương cưỡi ngựa muốn đánh nhau không? Mày nhìn thằng ba ăn cơm kìa, quy củ thế nào, lịch sự thế nào!" Truyền Võ nói: "Con không học được nó đâu, nó ăn cơm ở nhà chưởng quầy Hạ, thường xuyên ăn không no, sau lưng lại đòi con ăn ngô, mẹ, thằng ba bây giờ càng ngày càng giả tạo, càng ngày càng khốn nạn!" Mẹ Truyền Văn quát: "Ngậm cái miệng chết tiệt của mày lại!"
Đang nói, Ngọc Thư thở hổn hển chạy về: "Thím ơi, chú Chu gửi thư đến rồi!" Mẹ Truyền Văn vui mừng nói: "Gửi thư đến rồi? Thư gửi đến bằng cách nào?" Ngọc Thư nói: "Là chú ấy nhờ người gửi đến Xuân Hòa Thịnh." Mẹ Truyền Văn giữ con bé lại: "Ăn cơm ở đây đi." Ngọc Thư cười cười: "Không đâu ạ, cha cháu còn chờ cháu về ăn cơm."
Mẹ Truyền Văn: "Thằng ba, mau đọc thư của cha con đi! Tim ta muốn nhảy ra ngoài rồi đây!" Truyền Kiệt bóc thư ra, vừa đọc vừa khóc. Mẹ Truyền Văn giục: "Con đọc đi chứ!" Truyền Kiệt đọc: "Mẹ của các con, thấy chữ như thấy người. Từ biệt mùa xuân này đã hơn nửa năm rồi, mọi việc trong nhà đều canh cánh trong lòng. Thân thể của mình vẫn khỏe chứ? Hai thằng con ở Xuân Hòa Thịnh học buôn bán vẫn tốt chứ? Mình phải dặn dò chúng nhiều vào, học việc cho tốt, cũng phải học cách làm người. Hai con ngựa phải chăm sóc cho tốt, sau này nhà mình nhiều đất rồi, cày cấy gieo trồng đều trông cậy cả vào chúng. Đồ đạc săn bắn đánh cá mùa đông của ta phải cất giữ cẩn thận..." Mẹ Truyền Văn nghe mà rơi nước mắt.
Truyền Kiệt đọc tiếp: "Truyền Văn có tin tức gì chưa? Có tin tức nhất định phải tìm cách nhắn lại cho ta. Hai đứa ở nhà ta không yên tâm nhất chính là Truyền Võ, đứa bé này khắp người đầy hoang dã, hơi giống ta hồi nhỏ, không sợ chuyện, hay gây ra rắc rối, dạy bảo tốt thì là một người đàn ông, dạy không tốt thì không biết thế nào, mình đối với nó nhất định phải quản thúc nhiều vào, chuyện gì cũng không được chiều theo tính cách của nó." Đọc đến đây nó dừng lại.
Mẹ Truyền Văn hỏi: "Hết rồi à?" Truyền Kiệt nói: "Chỉ viết thế này thôi, còn lại là ký tên." Truyền Võ có chút bất bình: "Cha thật là! Con thì làm sao chứ? So với thằng ba thì kém chỗ nào?" Mẹ Truyền Văn tát cho nó một cái: "Cha mày nói sai à? Mày còn gây ít chuyện cho tao chưa?"
Truyền Võ tức giận đi loanh quanh trong sân, nó cầm lấy một chiếc rìu, đập mạnh vào gỗ, miệng lẩm bẩm gì đó.
Truyền Kiệt ghé sát vào mẹ nói nhỏ: "Mẹ, anh ấy lại chửi người!" Mẹ Truyền Văn nghe vậy nổi giận, đứng dậy túm lấy tai Truyền Võ, mắng: "Đồ súc sinh này! Mày chửi ai đấy? Nói, mày chửi ai?"
Truyền Võ bị túm đến phát khóc, dùng mắt trừng trừng nhìn Truyền Kiệt. Truyền Kiệt nói: "Anh hai, anh đừng bướng nữa, anh nói ra là chửi ai, mẹ sẽ không túm tai anh nữa." Truyền Võ nói: "Chửi mày! Mẹ kiếp!" Truyền Kiệt hỏi: "Mẹ tao là ai?" Mẹ Truyền Văn nói: "Đó chẳng phải là ta sao?" Mẹ Truyền Văn lại túm mạnh tai Truyền Võ, Truyền Võ dỗi bỏ chạy. Mẹ Truyền Văn đuổi theo ra sân: "Truyền Võ, lại lên cơn điên gì đấy? Quay về cho tao!"
Hạ Nguyên Chương phe phẩy quạt nói chuyện với Truyền Kiệt: "Truyền Kiệt này, hôm nay lại nói thêm cho cháu về đạo buôn bán. Làm buôn bán tất nhiên là vì làm giàu, người buôn bán thì không lợi không dậy sớm mà. Nhưng buôn bán vừa bắt đầu thì đừng vội cầu tiền, vốn liếng trong tay có thể lưu thông được là tốt rồi. Cốt lõi của buôn bán là một chữ: Thành, cái này ta nói bao nhiêu lần rồi, không nói nhảm nữa. Lúc thu hàng, ánh mắt nhìn hàng phải như hai lưỡi dao, lúc bán hàng, đối với khách hàng phải hơn cả hơi ấm ba xuân, khi nào cháu bán hàng mà coi khách hàng như cha mẹ, lúc đó cháu mới bắt đầu phát tài, sau này cháu làm buôn bán, nhớ kỹ điều này là được." Truyền Kiệt gật đầu lia lịa.
Hạ Nguyên Chương lại nói: "Tương lai cháu còn phải học cách đứng quầy, đã đứng quầy thì cái miệng phải chăm chỉ một chút, hai mắt phải nhanh nhẹn, ngoài thiên văn địa lý, bảy mươi hai nghề phải biết đại khái, gặp khách quen phải biết nhìn người mà nói, ví dụ như có một vị ông lão đến, cháu phải nói thế này: 'Ông ơi, mấy ngày không gặp, ông vẫn khỏe mạnh, cháu nhìn thấy ông từ xa rồi, đi đường vào cửa hàng ông dùng tám bước, người thường phải dùng mười mấy bước, cháu nhớ ông lão lắm. Ông lão thân thể khỏe mạnh, cửa hàng nhỏ của chúng ta mới phát tài được ạ! Tại sao nói vậy? Ông là khách quen rồi, ông không chỉ mang hàng từ cửa hàng nhỏ đi, còn mang đến không ít khách hàng mới, ông chính là thần tài của cửa hàng nhỏ ạ! Ông nhìn trúng món nào trên kệ cứ tự nhiên chọn nhé, khách quen cả rồi, đừng khách sáo, chọn xong cứ để đơn đó rồi thong thả đi, cháu gói kỹ rồi gửi đến, không cần ông bận lòng, người nhỏ như cháu chân tay nhanh nhẹn... Ông uống trà đi ạ, ông...' Gặp khách lạ thì sao? Cháu phải quan sát, từ đâu đến? Trông làm nghề gì? Có tiền hay không? Mười phần buôn bán ba phần ở miệng, ba phần ở mắt, ba phần ở tâm, một phần ở tay..."
Truyền Kiệt chăm chú ghi nhớ, ra chiều suy nghĩ.
Truyền xong kinh doanh, Hạ Nguyên Chương nói lời cuối: "Hôm kia cửa hàng ta có một người làm xin nghỉ việc, ta định để cháu đứng quầy. Tuy cháu vẫn chưa xuất sư, nhưng ta cũng là tuổi như cháu đã làm quầy rồi. Còn một việc nữa, đứng quầy là phải ở lại cửa hàng, cháu về hỏi ý kiến của mẹ cháu xem."
Chương 7
1 Sáng sớm trong sân nhà họ Chu, Truyền Võ tỉnh dậy, dụi dụi đôi mắt ngái ngủ, sờ sờ tấm nệm, lay Truyền Kiệt tỉnh: "Thằng ba, lại đái dầm à?" Truyền Kiệt làm nũng: "Em không đái, là anh đái đấy!" Truyền Võ nói: "Lại định giở quẻ (vô lại) à! Nhìn quần lót của chú xem, có ướt không?"
Truyền Kiệt cười: "Anh hai, xem cũng vô ích thôi, em không mặc quần lót, đang cởi truồng đây." Truyền Võ: "Được lắm, thằng nhóc này, sớm đã chuẩn bị rồi, xem anh không đi mách mẹ!" Truyền Kiệt nói: "Mách thì mách! Em bị chứng đái dầm này là từ bao giờ? Chẳng phải vì anh sao? Anh với Ngọc Thư chuốc em tám cốc lớn, chưởng quầy cũ không biết còn bắt em uống trà, không làm em nín thở chết là may. Còn chưa tính sổ với anh đấy!" Truyền Võ: "Này, chú là sao thế? Sao cứ đái dầm mãi thế? Là không nhịn được à?"
Truyền Kiệt nói: "Ài, từ lần anh với Ngọc Thư trêu em, tối nào cũng nằm mơ, mơ thấy nhịn tiểu, tìm nhà vệ sinh khắp nơi, nhưng mà không tìm thấy, cuối cùng là tìm được, lôi chim nhỏ ra đái, xèo... đái được nửa thì tỉnh, nhưng không giữ được cửa, thôi thì cứ đái cho thỏa thích, à, sướng thật! Cái bệnh này của em là do anh gây ra đấy, xin lỗi nhé, chừng nào anh chưa cưới vợ, còn ngủ chung giường với em thì cứ chịu khó tí đi." Truyền Võ nói: "Được, anh chịu, nhưng sau này chú tìm vợ thì sao? Đái dầm lại đổ tại vợ?" Truyền Kiệt nói: "Việc này anh không cần phải lo bò trắng răng đâu, xe đến núi ắt có đường." Truyền Võ nói: "Được rồi được rồi, không lo, dậy đi, đem phơi chăn ướt thôi."
Cả nhà ăn cơm tối trong sân. Mẹ Truyền Văn vui vẻ nói: "Thằng ba nhà ta có chí khí, được đứng quầy rồi. Sau này chăm chỉ học nghề của chưởng quầy Hạ, làm một người buôn bán giỏi, làm rạng danh cha con." Truyền Võ mặt xị xuống: "Có gì đâu, chẳng phải chỉ là đứng quầy thôi sao? Trói buộc người khác thế, sau này chẳng có thời gian mà chơi nữa!"
Mẹ Truyền Văn lườm nó một cái: "Mày chỉ biết chơi thôi, chơi đến bao giờ mới là đầu mối? Như mày thế này mà đòi học thành tài à? Chờ đến mùa quýt năm nào đi! Tương lai chỉ là loại kéo cày thôi." Truyền Kiệt hỏi: "Mẹ, kéo cày là gì ạ?" Mẹ Truyền Văn nói: "Là cái cày chứ gì nữa. Anh hai mày chỉ hợp làm ruộng thôi."
Truyền Võ nói: "Làm ruộng thì làm ruộng, tự do tự tại cũng hay, không nhiều việc phiền phức. Này, thằng ba, chưởng quầy có biết chú đái dầm không? Chú bảo nếu chú làm sập cái sập của người ta thì sao?" Truyền Kiệt nói: "Việc này anh không cần lo, em ngủ ở nhà kho trong sân, phòng đơn đấy."
Truyền Võ cười hì hì: "Thế cũng nguy hiểm, chú bảo nếu chú đái cả đêm, ngày hôm sau chưởng quầy mở cửa, ầm một cái lũ lụt, làm chưởng quầy ngã lộn nhào, chưởng quầy tha hồ hét: Không xong rồi, chạy mau thôi, Bột Hải lại lũ rồi, thuyền trưởng, mau kéo buồm đi, chạy về phía Lữ Thuận Khẩu thôi..."
Mẹ Truyền Văn quất cho Truyền Võ một đũa: "Mày còn dám nói, bệnh đái dầm của em mày chẳng phải do mày gây ra à? Món nợ này mẹ còn chưa tính với mày đâu, mẹ cứ tích lại đấy, đợi cha mày về tính sổ tổng, cha mày không lột da mày mới là lạ đấy." Truyền Võ mặt dày: "Lột thì lột, lợn chết không sợ nước sôi, con đang chê mình đen đây, lột da này ra, lộ ra da trắng thịt mềm lại càng tốt."
Mẹ Truyền Văn dở khóc dở cười: "Mày là đứa trẻ kiểu gì mà thành kẻ mặt dày thế này? Thằng ba, đừng thèm đếm xỉa đến nó, chúng ta đến chỗ chưởng quầy Hạ thì không cần nghĩ gì khác, một lòng một dạ học buôn bán, tương lai tự mở cửa hàng làm chưởng quầy." Truyền Kiệt cười nói: "Mẹ, con cũng nghĩ thế."
2 Dưới cái nắng thiêu đốt, Tiên Nhi theo đoàn kịch vừa đi vừa học, bắt đầu kiếp sống lưu lạc. Bên bờ ruộng, đầu bờ, trong rừng ven sông, Tiên Nhi là người có tâm, cứ rảnh là chăm chỉ học tập, diễn luyện, đặc biệt là khổ luyện ba tuyệt chiêu của Nhị nhân chuyển: múa ngọc tử, quạt và công phu khăn tay.
Tiên Nhi vốn có căn bản hát kịch, lại trời sinh giọng hát trong trẻo, Vương bang chủ thực sự dốc hết sức dạy cô, Đại Cơ Khí và Đại Lạp Hoa càng cầm tay chỉ việc, chăm sóc cho cô sư muội này. Trong vô thức, kỹ năng hát của Tiên Nhi đã thành thục tinh tiến, phi thường khác lạ.
Con đường đất trên cánh đồng dưới ánh hoàng hôn. Xe ngựa của đoàn kịch chậm rãi đi về phía mặt trời lặn. Một con thỏ rừng lướt qua bên đường. Đại Cơ Khí và mọi người hét lên: "Bắt thỏ!" rồi đuổi theo hướng con thỏ chạy. Tiên Nhi cầm ngọc tử, hô: "Đừng đuổi nữa." Nói rồi giơ tay, ngọc tử bay ra, đánh trúng đầu con thỏ, con thỏ chết ngay lập tức.
Mọi người khen ngợi: "Tiên Nhi, thân thủ tốt thật đấy!" Tiên Nhi khiêm tốn nói: "Thế này tính là gì, mọi người chưa thấy sư phụ nhà ta dùng ngọc tử đánh chim bay bao giờ à?" Đại Cơ Khí nói: "Chúng tôi đã thấy rồi, cô đã thấy bao giờ chưa?" Tiên Nhi cười: "Tôi nghe nói rồi ạ."
Đại Lạp Hoa xách con thỏ chạy về vui vẻ, hướng về phía Vương Lương Vĩnh nói: "Sư phụ, một con thỏ to thật, hầm lên cho người bồi bổ thân thể đi ạ." Vương Lương Vĩnh nói: "Mọi người cùng ăn đi, cải thiện bữa ăn. Tiên Nhi, ta thấy món nghề của cháu được rồi đấy, sau này có cơ hội thì lên sân khấu đi." Tiên Nhi hỏi: "Sư phụ, con được không ạ?"
Vương Lương Vĩnh nói: "Ta thấy được rồi, cháu mà lên sân khấu là mở tiền lệ cho trò "bổng bổng hí" của chúng ta đấy, lần đầu tiên có vai nữ. Đặt một nghệ danh đi." Vừa vặn đàn nhạn bay ngang qua trời, Vương Lương Vĩnh nảy ra ý định nói: "Ta thấy cứ gọi là Tiểu Thu Nhạn đi."