Sơ Hạ

Lượt đọc: 267 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Tiết 7

❊ ❊ ❊

Trời vừa hờ hẫng sáng, lão Phùng Cảnh Phiên đã đứng dưới cổng nhà kế toán đại đội Phùng Tam Môn, liên tục đập đập vào chiếc vòng sắt trên cánh cửa phố. Trong sân truyền ra một trận bước chân lề mề, cửa mở. Kế toán Phùng Tam Môn tầm ba mươi bảy ba mươi tám tuổi, đôi mắt dính gỉ mắt rất không bằng lòng nhìn người đã quấy rỡ giấc ngủ của mình, uể uải đơm cúc áo.

Cảnh Phiên coi như không nhìn thấy thần sắc trong mắt Tam Môn, vồn vã vỗ vỗ vai kế toán, nịnh hót cười cười: "Nhanh, giúp ông chú làm chút việc."

"Làm gì?" Kế toán trợn trược lòng trắng, lạnh nhạt hỏi.

Lão Phùng Cảnh Phiên không chấp nhặt vẻ mặt phiền hà của cấp dưới cũ đối với mình. Lúc lão làm Bí thư, đại đội sản xuất không cho phép thành lập thư ký, kế toán thực chất đã thay thế vai trò này. Lão học thức thấp, đều dựa vào kế toán Tam Môn viết thay nói hộ. Nhiều năm qua, Tam Môn là cán bộ không thoát ly sản xuất của Phùng Gia Than, một thân trang phục cán bộ, tóc ngôi lệch, trên các đầu ngón tay thon dài ám vàng khói thuốc lá. Đất đai và gia súc đã chia về từng nhà, Tam Môn mất đi thế ưu việt nhờ sở trường biết viết biết tính trong mắt dân làng Phùng Gia Than, một khi bước xuống đồng ruộng làm việc áng áng hoa màu, liền không mấy được mọi người kính trọng nữa. Kỹ thuật nông nghiệp quá "gà mờ", lại không chịu nổi khổ, nét mặt nhăn nhó vì vất vả khiến người ta buồn cười. Lão hiểu rõ, Tam Môn trước kiaxứ xứ nịnh bợ nịnh hót lão, đó là để giữ vững vị trí ưu việt ngồi văn phòng tránh nắng của mình, bây giờ không còn cần thiết nữa rồi. Lão bây giờ nhờ Tam Môn làm việc, càng thêm nhẫn nại dỗ dành nói: "Đi, chúng ta đến văn phòng nói." Lão nghe thấy người đàn bà của kế toán ở trên giường đất gắt gao quát mắng đứa trẻ, bèn không vào nhà, kéo tay áo Tam Môn đi ra ngoài cửa.

"Gánh nước!" Người đàn bà ở trong nhà gào lên.

Con đàn bà này thật không ra làm sao! Lão Phùng Cảnh Phiên chửi thầm trong lòng. Tam Môn trước kia làm việc cho đội một ngày không quá hai tiếng đồng hồ, kiếm được ngày công tương đương với Bí thư, Đội trưởng, một ngày ba bữa nấu cơm cho vợ, sớm tối đều thấy hắn dắt con. Hiện giờ tuy đất đai đã chia về nhà, chức vụ kế toán vẫn còn đó mà! Một tháng vẫn trợ cấp cho hắn mười đồng bạc đấy! Viết cái giấy tờ thì tốn bao nhiêu thời gian, có làm trễ nài việc nhà ngươi nấu cơm dùng nước không? Bản thân ngươi lưng to chân khỏe, không gánh nổi một gánh nước sao? Rõ ràng là cố tình làm cho lão Phùng Cảnh Phiên này mất mặt mà! Dù nghĩ như vậy, lão vẫn dùng thái độ khoan dung không chấp nhặt sự hẹp hòi của đàn bà để giải thích: "Chỉ là bảo Tam Môn đóng cái dấu, đi đi về về không tốn đến thời gian hút một điếu thuốc..."

"Bí thư giỏi nhỉ! Người ta hiện giờ đều bận rộn cắm đầu cắm cổ làm, hắn cả ngày toàn làm nhàn lao động!" Người đàn bà ở trong cửa sổ nói, giọng điệu tuy đã dịu lại, nhưng oán khí lại tăng thêm, "Hiện giờ ai quản ai chứ? Xã nông nghiệp sụp đổ rồi, làm riêng rồi, nhà nào tự lo gia nghiệp nhà nấy..."

Lão Phùng Cảnh Phiên lôi Tam Môn đi thẳng. Lão không dám tiếp tục giằng co với người đàn bà bị tổn hại lợi ích nên bất mãn rõ rệt với chính sách hiện hành này nữa, bản thân lão cũng không hiểu nổi những thay đổi lớn trong chính sách nông nghiệp, nhưng lão và thị không giống nhau, người đàn ông của thị không còn xơ múi được gì ở đội nữa, thị thuần túy là nghĩ đến sự tổn thất lợi ích cá nhân. Còn lão lại là đảng viên đầu tiên nhập đảng của Chi bộ Đảng Phùng Gia Than, đối với chỉ thị và chính sách của Đảng, chưa bao giờ công khai chống đối, cho dù cá nhân nhất thời chưa nghĩ thông, vẫn cứ làm theo chấp hành trước đã. Lão có thể nói gì với người đàn bà này cơ chứ? Lão đến tìm Tam Môn làm việc quan trọng, chứ không phải đến thảo luận với con mụ rắc rối này về vấn đề chế độ trách nhiệm có phải là làm riêng hay không. May mà người đàn bà đó không tiếp tục nổi giận đòi gã chồng kế toán đi gánh nước nữa, vừa hay né được là xong chuyện.

"Làm gì? Ông nói đi." Tam Môn vặn bút mực, lạnh lùng hỏi, hắn bây giờ làm gì còn cần thiết phải nịnh bợ vị Bí thư Chi bộ trên thực tế cũng đã mất đi quyền uy như trước nữa? "Nói mau đi, tôi còn bận..."

"Mày hút điếu thuốc trước đã." Lão Phùng Cảnh Phiên từ trong lưng rút ra một bao thuốc lá, xé giấy bạc, rút ra một điếu, đưa cho kế toán.

Tam Môn liếc xéo lòng trắng, bắt đầu dò xét hành động rộng rãi bất thường của lão Bí thư, ngoài chiếc tẩu thuốc rê dắt ở lưng ra, lão chưa từng nhận thuốc lá người khác mời, càng không bao giờ đưa cho người khác loại thuốc lá cuộn vỏ trắng sản xuất bằng máy thế này.

"Viết cho ta cái giấy chứng nhận." Lão Phùng Cảnh Phiên nói, "Mã Câu..."

"Hả!" Tam Môn từ trên ghế đứng giật nảy dậy, kinh ngạc giương to mắt, "Lão Bí thư, không nhìn ra nha, ông ở sau lưng dốc sức lớn thế, làm ra được việc tốt như này..."

"Nói nhỏ thôi, đừng gầm gừ cho người ta nghe thấy. Việc còn chưa làm xong xuôi đâu!" Cảnh Phiên lo lắng nói, nhưng giọng điệu lại tràn đầy hân hoan.

"Viết cái chứng nhận này, không vấn đề! Giữ bí mật cho ông, cũng không vấn đề!" Tam Môn sảng khoái nói, trong mắt hiện ra vẻ thèm thuồng, "Ừm... Mã Câu ra ngoài làm việc rồi, ông chú cũng tự tìm được chỗ dừng chân rồi, nhà ông có hai cha con cùng kiếm tiền rồi. Ông có nghĩ đến thằng cháu này không? Dù sao cũng theo ông ở Phùng Gia Than dắt ngựa giữ bàn đạp hơn mười năm, ông phủi đít một cái là đi, bỏ lại thằng cháu không ngó ngàng tới..."

Lão Phùng Cảnh Phiên cười ngượng ngùng, không ngờ Tam Môn lại nói ra những lời như vậy.

"Ông chú ơi!" Tam Môn gọi một cách thân thiết, khôi phục lại vẻ mặt hớn hở nịnh bợ lãnh đạo cấp trên như thường ngày, khẩn cầu: "Ông quen biết với các sếp trên huyện, trên công xã, nói giúp cháu vài câu, tìm cho cháu cái việc. Việc gì cũng được, cháu không phải nổ đâu, dựa vào trình độ của cháu, viết sách lập thuyết thì không được, chứ ứng phó công việc bình thường thì không có một tẹo vấn đề nào hết! Tài chính kế toán, văn thư cũng được, thu mua tiêu thụ cũng xong, đơn vị thuộc huyện thuộc xã, cháu đều không chê! Thằng cháu giờ chỉ thấy khó chịu, mực trong bụng không có chỗ dùng thôi..."

"Được được được!" Mặc cho Tam Môn tự thổi phồng mình, lão Phùng Cảnh Phiên chỉ gật đầu, hứa hụi: "Ta nhất định để tâm, liên hệ cho mày."

Tam Môn vặn lại nắp bút mực, nghiêng đầu viết như nước chảy, cố ý bày ra bộ dạng của một tay viết cừ khôi. Viết xong, hắn ngẩng đầu đọc cho lão Bí thư nghe: "Kính gửi đồng chí phụ trách Công ty Nguồn thực phẩm huyện: Qua nghiên cứu của Ban Quản lý Đại đội ta, đồng ý cho đồng chí Phùng Kiến Hoa (tên đi học của Mã Câu), xã viên đại đội ta đến quý công ty làm việc, hợp đồng do bản thân trực tiếp ký kết với quý công ty. Đồng chí này xuất thân gia đình bần nông, đảng viên Đảng Cộng sản Trung Quốc, quân nhân phục viên chuyển ngành, một lòng thể hiện tích cực, tác phong chính đắn, tự giác thực hiện đường lối Hội nghị Trung ương 3, công việc chịu thương chịu khó. Nay chứng nhận. Ban Quản lý Đại đội Phùng Gia Than, công xã Hà Tây, năm 19..."

Lão Phùng Cảnh Phiên ngập tràn niềm vui nghe, quả thực bái phục rồi. Kẻ lười tự có bản lĩnh của kẻ lười, người khác không thay thế được mà! Lão dặn dò: "Tạm thời đừng nói với ai, tránh ầm ĩ lên. Ghi nhớ đấy!"

"Yên tâm. Lời quan trọng vào tai cháu rồi, như khóa vào két sắt vậy." Tam Môn khoáng đạt nói, "Ông cũng đừng quên sự trông cậy của thằng cháu đối với ông..."

Lão Phùng Cảnh Phiên gấp thư chứng nhận lại, nhét vào túi, bước ra khỏi văn phòng đại đội, chú ý thu giấu sự vui mừng có thể lộ ra trên mặt, đi thẳng qua ngõ phố, vào tiểu viện nhà mình, nhẹ nhàng thở ra một hơi. Lão đứng trên bậc thềm ngoài nhà nệm, qua cánh cửa sổ mở rộng, nhìn thấy đứa con trai Mã Câu vẫn còn đang ngủ. Nghĩ đến con trai hôm qua vào núi mua bò, buổi tối lại ngủ muộn, bèn quyết định không đánh thức nó. Cứ ngủ một giấc thật ngon đi, ông bố này đi công xã làm thủ tục cho mày.

Cảnh Phiên dùng ánh mắt báo cho bà lão đang đón lại đây: Mọi chuyện thuận lợi, đừng lo lắng.

"Mã Câu tỉnh dậy rồi, bà lại nói chuyện với nó một chút." Cảnh Phiên trịnh trọng dặn dò bà lão. Thái độ lạnh nhạt của con trai đối với việc làm công nhân hợp đồng vào đêm qua vẫn khiến lòng lão không mấy yên tâm; Mã Câu không nói không đồng ý, nhưng cũng không có cái đà vui mừng khôn xiết của thanh niên khi có cơ hội ra thế giới bên ngoài làm việc như lão tưởng tượng. Lão lo lắng, nhỡ đâu vào thời khắc quan trọng con trai lại dở chứng, lão sẽ tức chết mất. Lão thần sắc trang trọng nói với bà lão: "Tôi đến công xã đóng dấu đây. Bà lấy lời lẽ thật thà khai đạo cho nó, bảo nó đừng dính dáng đến mấy chuyện ở xưởng gạch xưởng bò của đội ba nữa. Đừng như thằng bố nó năm xưa đi sai đường. Một bước đi, định cả đời người đấy..."

"Ừ! Biết rồi." Bà lão gật gật đầu, hiểu được ý đồ của lão. Bà đồng tình với lão, cũng rất quan tâm đến chuyện tương lai đại sự của con trai: "Đợi thằng ranh tỉnh dậy, tôi nói với nó."

Lão Phùng Cảnh Phiên dắt xe đạp ra. Xe quá cũ rồi, vừa chuyển động là toàn thân kêu lách cách. Lão sợ làm tỉnh giấc con trai, nhấc xe đi qua tiểu viện, đến cổng phố mới đặt xuống. Trước khi nhảy lên xe, lão vẫn rất không yên tâm nhìn một cái vào cửa sổ nhà nệm nơi con trai ở, trong lòng thầm nói, thằng bố này chạy đôn chạy đáo làm việc cho mày, là vì tương lai của mày đấy! Mày có biết tấm lòng làm bố không?

Trong nhà máy làm gạch lợp mái bạt dầu, truyền ra tiếng dây curoa mô tơ đập bạch bạch có nhịp điệu. Trên sân bằng phẳng chất đống từng chồng gạch mới, mấy gã thanh niên kéo xe ba gác chất đầy gạch đỏ, nối đuôi nhau đi ra từ lò gạch. "Nước gạch không tồi!" Cảnh Phiên từ xa nhìn thấy, tự ngôn tự ngữ nói. Lão chợt nhớ ra, cơ quan công xã hiện nay cũng thực hiện chế độ làm việc tám giờ sáng, không giống như những năm học Đại Trại trực ban ngày đêm; tháng Năm trời sáng sớm, hiện tại cùng lắm mới sáu giờ sang,đuổi đến công xã cũng chẳng tìm thấy người ở văn phòng đâu. Tranh thủ thời gian này, nói chuyện với Đức Khoan một chút xem sao, xem Mã Câu tối qua đã bàn giao thủ tục trong đội cho hắn chưa. Bản thân mình cũng nên đánh tiếng với Đức Khoan một chút, tuyệt đối đừng kéo lùi chân Mã Câu.

"Đức Khoan——" Lão Phùng Cảnh Phiên dựng xe đạp bên bờ đường lộ, bước lên bờ đất, đứng bên cạnh xưởng gạch, từ xa hô lên một tiếng, vẫy vẫy tay, không đi tiếp nữa—— chỗ đó đông người, nói chuyện không tiện.

Đức Khoan vội vã đi tới, xoa xoa đôi tay dính đầy bùn đất, đôi mắt híp cười nói cho lão Phùng Cảnh Phiên biết, có chỉ thị gì, cứ việc nói đi.

"Ra lò rồi à?" Lão Phùng Cảnh Phiên tỏ vẻ quan tâm hỏi.

"Ra rồi!" Đức Khoan thật thà báo cáo với lãnh đạo.

"Nước gạch không tồi!" Cảnh Phiên khen ngợi nói.

"Cũng tạm." Đức Khoan cười nhẹ nhõm, "Cháu thật sự sợ lò đầu tiên..."

Cảnh Phiên lo lắng Đức Khoan hễ nói đến chuyện xưởng lò là có thể không biết dài ngắn, vội ngắt lời hắn, hỏi: "Tối qua mày thấy Mã Câu tới không?"

"Thấy chứ. Đầu tiên ở trại chăn nuôi, sau ở xưởng gạch, cả đêm đều ở cùng nhau." Đức Khoan nói.

"Nó không nói với mày chuyện gì sao?" Cảnh Phiên nảy sinh nghi vấn trong lòng, đứa con trai có lẽ chưa bàn giao thủ tục cho Đức Khoan.

"Nói nhiều chuyện lắm." Đức Khoan không biết sự tình, tiện miệng nói, "Chuyện chọn người chăn nuôi, chuyện đội vay tiền hỗ trợ xã viên mua màng nilon, phủ đồng bông... Thập Cẩm các loại chuyện. Ông muốn hỏi chuyện gì thế?"

Nhìn Đức Khoan hào hứng nói với lão những chuyện này, nét mặt híp cười như mọi khi, lão Phùng Cảnh Phiên trong lòng khẳng định, Mã Câu chắc chắn là vẫn chưa nói rõ việc mình sắp rời đội ba ra ngoài làm việc cho Đức Khoan nghe rồi! Ba người bọn họ tiếp quản công việc đội ba, đã tỏ quyết tâm, "thề thốt", Bí thư Chi bộ đã nghe qua báo cáo của bọn họ. Bây giờ Mã Câu sắp rời khỏi Phùng Gia Than, Đức Khoan trong lòng có thể thản nhiên sao? Không thể nào, đã con trai chưa nói rõ với Đức Khoan, bây giờ do lão nói ra chuyện này, có lẽ còn dễ mở lời hơn con trai, lão là hàng cha chú, lại là cấp trên, Đức Khoan lẽ nào không nghe theo?

"Huyện điều động Mã Câu đi làm việc." Lão Phùng Cảnh Phiên ho nhẹ hai tiếng, cuối cùng cũng lựa chọn được cách nói chuyện, dùng giọng điệu hoàn toàn là công việc hành chính, biến việc tự tìm nghề nghiệp thành cấp trên điều động, như thế sẽ mang ý nghĩa không thể trái lệnh, "Mày tạm thời quản lý công việc của đội ba đi."

Nụ cười luôn điềm tĩnh, thành thật, ôn hòa lập tức biến mất khỏi khuôn mặt béo mập của vị Phó đội trưởng kiêm Trưởng xưởng gạch trung niên, nửa ngày sau, mới ấp úng nói: "Cháu... làm sao... gánh nổi cái gánh này..."

"Cứ để Mã Câu đi làm trước đã." Phản ứng của Đức Khoan nằm trong dự đoán, Cảnh Phiên không hề lung lay, dùng thái độ cứng rắn của cấp trên đối với cấp dưới nói, "Bộ máy cán bộ đội ba, đại đội đứng ra sắp xếp, mày yên tâm."

Đức Khoan không cười nổi nữa, đôi mắt đầy u sầu, nhìn vô định vào con dải thung lũng sông nhỏ xanh mút mắt. Hắn vốn tưởng Bí thư Chi bộ quan tâm đến chất lượng lò sản phẩm đầu tiên của xưởng lò đội ba, chỉ là dặn dò vài câu, bản thân còn phải vội quay lại máy gạch cơ mà. Trời đất ơi, Mã Câu đi rồi, cái gánh công việc trải rộng ra này của đội ba, phải làm thế nào đây? Dựa vào bản thân có lo liệu nổi không? Nhìn thái độ cứng rắn và khí thế không dung nghi ngờ của ông chú khi nói chuyện với mình, vị Trưởng xưởng gạch rộng lượng đành ngậm miệng, ngoảnh mặt đi, khó chịu rút chiếc tẩu thuốc ngắn từ trong lưng ra.

"Đức Khoan, nghe chú nói này..." Lão Phùng Cảnh Phiên nhận ra thái độ nói chuyện của mình vừa rồi quá sinh cứng, có chút quá đà, bèn dịu giọng xuống, âm thanh trở nên uyển chuyển khẩn thiết, "Cơ hội hiếm có đấy! Liên quan đến tương lai cả đời của Mã Câu... Mày là người hiểu chuyện, chú không cần nói, mày cũng đong đếm được nặng nhẹ..."

Đức Khoan ngơ ngác gật đầu. Hắn bị tin tức đột ngột này làm cho tâm thần hoảng loạn, mất hết chủ ý. Nghe mấy câu uyển chuyển như vậy của lão Bí thư, lòng hắn lại sống lại. Đúng thế mà! Thanh niên nông thôn, ai mà không muốn ra thế giới rộng lớn bên ngoài Phùng Gia Than để bươn chải một chuyến, tìm một công việc lý tưởng ở đơn vị nhà nước mà làm chứ? Đây quả thực là chuyện đại sự cả đời của Mã Câu, bản thân sao có thể nói ra lời ngăn cản Mã Câu, để sau này Mã Câu oán hắn, lão chú ghét hắn? Đức Khoan dù sao cũng là Đức Khoan, người hiểu chuyện lý trí, rộng lượng, bèn thành thành thật thật bày tỏ thái độ của mình với lão Bí thư: "Đại chú, chú yên tâm. Chú em Mã Câu có công việc, đây là việc tốt, cháu cũng mừng. Đội ba tuy không thể thiếu chú ấy, nhưng đó là việc nhỏ... Tương lai của chú em Mã Câu mới là việc lớn. Cái này cháu hiểu... Không kéo lùi chân chú em Mã Câu đâu..."

"Ta biết mày là người tốt mà!" Lão Phùng Cảnh Phiên thoải mái lòng mề cười, "Chuyện đội ba, có ta đây! Mã Câu đi rồi, ta chịu trách nhiệm an xếp bộ máy cán bộ đội ba, tuyệt đối không để tay mày bị đè dưới cối xay đâu..."

Đức Khoan cười khổ một tiếng, đứng dậy từ trên mặt đất, phủi phủi vệt bụi dính trên mông, uể uể đi về phía máy gạch.

Cảnh Phiên nhìn gã gã đàn ông vừa rồi còn hăng hái đầy mình vì thắng lợi của xưởng gạch, bỗng nhiên biến thành mất sạch tinh thần, đột nhiên nảy sinh lòng đồng cảm với người tốt này. Nhưng đây là chuyện không có cách nào khác. Lão không thể trố mắt nhìn con trai dẫm theo bước chân mình, lại thụt chân vào cái đầm lầy Phùng Gia Than này nữa. Lão quay người, nhảy xuống bờ đất, dắt xe đạp lên, lại kiên định nhảy lên xe, lên đường lộ.

"Đồng chí Cảnh Phiên, tôi đang muốn để Mã Câu chủ trì công việc của đại đội Phùng Gia Than đấy! Chính vì có dự định này, tôi mới cân nhắc để đồng chí lui xuống, đến trại bò sữa của công xã." Bí thư Vương của Đảng ủy công xã Hà Tây, nghe xong lời trần thuật của lão Phùng Cảnh Phiên, trên khuôn mặt chữ điền có chút nét mặt khó xử, thẳng thắn nói: "Đồng chí đẩy Mã Câu đi rồi, công việc của đại đội Phùng Gia Than tính sao đây?"

"Nếu nhất thời không tìm được thanh niên thích hợp, tôi tạm thời chống đỡ trước." Lão Phùng Cảnh Phiên kiên định không dời nói. Lão biết, lúc này tuyệt đối không thể nhả ra, trên mặt tuy gượng cười, thái độ lại càng thêm kiên định: "Tôi có đi trại bò sữa hay không, không quan trọng!"

"Đồng chí già, đừng gấp. Một công nhân hợp đồng thôi mà, để một cán bộ đại đội đắc lực của chúng ta đi làm, có hời hay không chứ?" Bí thư Vương xòe tay ra, khua khua,xí đồ thuyết phục lão Bí thư đang sốt sắng nhét con trai vào cabin xe tải, "Một công nhân hợp đồng, một tài xế, dễ tìm! Còn một cán bộ tốt, thật sự là không dễ phát hiện bồi dưỡng đâu..."

Lão Phùng Cảnh Phiên nhìn Bí thư Vương đi qua đi lại trong phòng, biết ông ta đang nát óc vì nhân sự cán bộ mới của đại đội Phùng Gia Than. Càng là nhấn mạnh cán bộ nông thôn tốt không dễ bồi dưỡng, lão lại càng sốt sắng lôi con trai ra khỏi Phùng Gia Than, một khi thò chân vào cái đầm lầy này rồi muốn rút ra lại khó. Đầu óc lão cực kỳ tỉnh táo: Quyết không nhả ra! Bèn trả lời: "Hợp đồng là tạm thời, có cơ hội là có thể chuyển chính thức."

"Chuyển chính thức... Không dễ thế đâu?" Bí thư Vương tỏ vẻ nghi ngờ, "Ngay cả thanh niên thành thị, cũng chủ yếu tham gia vào các doanh nghiệp mang tính chất tập thể, thanh niên có hộ khẩu nông thôn, muốn chuyển thành công nhân chính thức, khó làm lắm đấy!"

"Người ta nói, hộ khó khăn trong số quân nhân phục viên chuyển ngành, nhà nước có chiếu cố mà!" Lão Phùng Cảnh Phiên nói, "Chúng tôi... khó khăn lắm đấy!"

Bí thư Vương không khuyên giải nữa. Thấy lão Phùng Cảnh Phiên cố chấp như vậy, nếu nói lời cứng hơn nữa, e là làm tổn thương tình cảm của đồng chí già này mất. Tình trạng của Bí thư Chi bộ Đảng Phùng Gia Than Phùng Cảnh Phiên, ông ta rõ hơn ai hết: Sức khỏe kém rồi, tư tưởng cũng khó thích ứng với công việc nông thôn đã xảy ra những thay đổi dữ dội. Lão già coi những điều chỉnh lớn về chính sách kinh tế nông thôn của Đảng sau Hội nghị Trung ương 3 là sự phủ định đối với hợp tác hóa; coi chế độ trách nhiệm lúc nào cũng gọi thành chia đất làm riêng, đó không chỉ là sự lỡ lời về mặt khẩu ngữ. Trạng thái tư tưởng này không phải phản ứng đặc biệt của một mình lão Phùng Cảnh Phiên, mà phần lớn nhóm "thổ cải cũ" cùng độ tuổi với lão đều như vậy. Ông ta muốn thay lão Bí thư ở Phùng Gia Than xuống, an xếp đến một đơn vị thuộc xã thích hợp cho lão làm việc, nhận một khoản lương tuy không cao nhưng có thể đảm bảo cuộc sống tuổi già của lão, cách mạng không thể vô tình vô nghĩa được! Bây giờ, lão già khăng khăng đòi lôi con trai ra ngoài làm công nhân hợp đồng, kế hoạch của Bí thư công xã bị xáo trộn rồi. Ông ta suy nghĩ một hồi, đột nhiên hỏi: "Bản thân Mã Câu có muốn đi không?"

"Muốn chứ." Phùng Cảnh Phiên không chút mập mờ trả lời, "Nó ở trong quân đội học được kỹ thuật lái xe. Nó thích lái xe tải..."

"Thế thì tốt. Mã Câu muốn đi lái xe tải, thì cứ đi đi!" Bí thư Vương đưa ra quyết định. Dựa vào kinh nghiệm làm việc ở nông thôn nhiều năm qua, ông ta hiểu rõ một điều: Miễn cưỡng giữ những thanh niên vốn không an tâm làm việc ở nông thôn lại, không một ai có thể làm tốt việc của nhà nước và công chúng. Ông ta sảng khoái bảo lão già: "Đồng chí đến văn phòng đóng dấu đi! Cứ nói là tôi đồng ý cho Mã Câu đi..."

"Được." Lão Phùng Cảnh Phiên yên tâm nói, từ trên ghế đứng dậy, "Tôi ở Phùng Gia Than tạm thời chống đỡ. Trại bò sữa... đi hay không... không sao..."

"Đồng chí vẫn đi trại bò sữa." Bí thư Vương nhìn chằm chằm lão Bí thư nói, "Theo ý kiến ban đầu của chúng ta, không đổi. Tôi đã đánh tiếng với trại bò sữa rồi."

Lão Phùng Cảnh Phiên há há miệng, không nói ra lời, cúi đầu bước ra khỏi cánh cửa treo mành trúc của Bí thư Vương, đi tới khoảng sân công xã quen thuộc. Trước giải phóng, nơi này vốn là một ngôi miếu của làng Hà Tây. Sau giải phóng, tượng đất bị dọn đi, trước cửa treo biển gỗ Chính quyền Nhân dân xã Hà Tây. Lễ tuyên thệ gia nhập Đảng của lão Phùng Cảnh Phiên chính là được tổ chức ở trong "Điện Phật"; trên bức tường đã dọn đi tượng Phật, treo cờ Đảng có hình búa liềm, lão từng cùng những người đàn ông nông dân đợt đầu tiên gia nhập Đảng của xã Hà Tây trang nghiêm giơ cao nắm đấm siết chặt...

Lão đi trong khoảng sân công xã rộng lớn đã được mở rộng diện tích nhà ở, trong lòng rất không thoải mái: Bí thư Vương rõ ràng đang sầu lo vì nhân sự kế nhiệm cho Chi bộ Đảng đại đội Phùng Gia Than, tại sao lại không đồng ý ý kiến để lão Phùng Cảnh Phiên tạm thời chống đỡ cục diện chứ, ừ giời! Trong tâm trí của Bí thư Vương Đảng ủy công xã Hà Tây, có phải đã coi lão như một gánh nặng rồi không?

Thật là làm cho người ta xót xa mà! Nhớ năm xưa, thời điểm Phùng Cảnh Phiên lập ra xã thí điểm đầu tiên của xã Hà Tây ở Phùng Gia Than, tiếng các vị lãnh đạo trên xã trên huyện gọi tên lão thân thiết biết bao! Bí thư Vương ông điều tới công xã Hà Tây mới được mấy năm? Ông có biết Phùng Cảnh Phiên vì lập xã nông nghiệp đã tốn bao nhiêu tâm huyết không? Ông có biết tráng cử Phùng Cảnh Phiên trong thời kỳ ba năm khó khăn dẫn dắt xã viên đại chiến bãi sông nhỏ không? Ông có biết Phùng Cảnh Phiên từ trên huyện trên xã rinh về bao nhiêu cờ thưởng bằng khen không? Ông có biết sự tủi nhục của Bí thư Chi bộ Phùng Gia Than bị đánh bị chửi trong phong trào "Bốn Sạch" không? Ông có biết tình trạng Bí thư Phùng đeo biển gỗ bị đấu tố bảy bảy bốn mươi chín lần mà không phản Đảng không? Sản xuất ở Phùng Gia Than không lên nổi, trách lão hay trách "Băng bốn người" đây? ... Phùng Cảnh Phiên bước qua khoảng sân, trong lòng thật xót xa! Già rồi, thành gánh nặng bị Bí thư Vương chán ghét rồi! Bản thân còn có ý nghĩa gì mà ở lại Phùng Gia Than chống đỡ cục diện đó nữa? Đi đến cửa văn phòng, lão già rút từ trong lưng ra tờ thư giới thiệu do kế toán Phùng Tam Môn viết, không chút do dự bước vào trong cửa...

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ kanunu8.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 15 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.